រុក្ខជាតិ និងអ្នកថែរក្សានៅក្នុងសង្គមខ្មែរសម័យបុរាណ
-----------
Join AMS Khmer Civilization

មិនថាតែនៅសម័យបច្ចុប្បន្ននោះទេ ដែលរុក្ខជាតិមានសារៈសំខាន់យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ការរស់នៅរបស់មនុស្ស រីឯនៅសម័យបុរាណរុក្ខជាតិក៏សំខាន់ដូចគ្នា។ រុក្ខជាតិ និងបរិស្ថានធម្មជាតិ គឺជាប្រភពមិនចេះរីងស្ងួត ឬអាចនិយាយបានថា ជាប្រភពនៃជីវិតមនុស្ស សត្វ និងជាធាតុផ្សំដ៏សំខាន់មួយរបស់វប្បធម៌ផងដែរ។ នៅក្នុងសិលាចារឹកបុរាណខ្មែរ រុក្ខជាតិបានដើរតួនាទី និងផ្សារភ្ជាប់យ៉ាងសំខាន់នៅក្នុងសង្គមមនុស្ស ទាំងការប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃ និងការប្រណិប័តន៍ប្រព័ន្ធជំនឿ។ ក្រៅពីនោះ យើងសង្កេតឃើញថា នៅសម័យបុរាណហាក់ដូចជាមានប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងរុក្ខជាតិ ឬព្រៃឈើយ៉ាងជាក់លាក់មួយដូចសម័យបច្ចុប្បន្នមានក្រសួងបរិស្ថានជាអ្នកគ្រប់គ្រងដូច្នោះដែរ។ នៅក្នុងអត្ថបទខ្លីនេះ…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=25693

#AMS #KhmerCivilization

រឿង មហាចោរនៅទល់ដែន (ភាគ៥៨)
-----------
Join AMS Khmer Civilization

(ស្រីទុគ៌ត) សត្វឆ្ងាយពីសំបុក្ររងាកំព្រាយ៉ាងណាជនអ្នកឆ្ងាយពីស្រុកទេសក៏រងាកំព្រាយ៉ាងនោះដែរ ក្រឡេកមើលឆ្វេង ស្តាំ នាយអាយឃើញតែជនឯទផៀតដែលខ្លួនពុំស្គាល់។ យូរៗព្រលឹងនៃស្រុក ទេសអង្រន់រឭកឡើងធ្វើទឹកមុខឲ្យក្រៀកក្រំ ធ្វើចិត្តឲ្យចង្អៀតចង្អល់ ធ្វើភ្នែកឲ្យរលីងរលោង។ រាល់ថ្ងៃ ជនអ្នកឃ្លាតស្រុកក្រឡេកមើលទៅទិសដែលស្រុកខ្លួនធ្លាប់នៅ។ ផ្គរលាន់ម្តងៗ ភ្លៀងធ្លាក់ម្តងៗ ជន អ្នកឃ្លាតស្រុកឳបដៃសំពះអង្វរអារក្ខទេវតាឲ្យដឹកនាំខ្លួនទៅស្រុកវិញ។ ទោះស្រុកថ្មីដែលនិត្យនៅ មានការសប្បាយ និងសម្បូរហូរហៀក៏ពុំដូចស្រុកកំណើតយើងទេ។ ស្រុកយើងអាក្រក់ ក្រកំសត់…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=25703

#AMS #KhmerCivilization

សិលាចារឹកប្រាសាទព្រៃក្មេង K.៧៧៤
-----------
Join AMS Khmer Civilization

ប្រាសាទព្រៃក្មេងមានទីតាំងនៅភូមិបឹងខ្នារ ឃុំខ្នាត ស្រុកពួក ខេត្ត​សៀម​​រាប នៅ​ទិស​នីរតី​នៃ​បារាយណ៍​ទឹកថ្លា(បារាយណ៍ខាងលិច)។ ប្រាសាទនេះ មានឈ្មោះល្បីល្បាញ​ ដោយ​សារ​ផ្ដែរនិង​សសរពេជ្រប្រាសាទនេះ ត្រូវអ្នកប្រវត្តិសិល្បៈកំណត់យកជាគោល​និង​ជា​​​ឈ្មោះ​រចនាបថ​មួយ នៅសម័យ​មុន​អង្គរ រវាងពាក់កណ្ដាល​ទី២ស.វ.ទី៧ គឺ​រចនា​បថ​ព្រៃ​ក្មេង។ នៅប្រាសាទព្រៃក្មេង ក៏​មានសិលាចារឹកចារ​នៅ​មេទ្វារមួយផ្ទាំង ចុះលេខសម្គាល់ K.៧៧៤ ដែល​​រក​ឃើញ​ជាមួយនឹងផ្តែរនិងសសរពេជ្រ ដោយ​​បុរាណវិទូ​បារាំង​នា​ឆ្នាំ​១៩ ៣៣​។ ​សិលាចារឹក​នេះ​​ចារលើ​​ថ្ម​ភក់​…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=25711

#AMS #KhmerCivilization

ទីក្រុងបុរាណណេសបា
-----------
Join AMS Khmer Civilization

នៅឆ្នាំ ១៩៨៣ ទីក្រុងណេសបា (Nessebar) ដែលជាទីក្រុងបុរាណមួយនៅក្នុងប្រទេស ប៊ុលហ្គារី ( Bulgaria) ត្រូវបានចុះក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោក។ ទីក្រុងមួយនេះមានទីតាំងស្ថិតនៅតំបន់ ជាប់នឹងសមុទ្រ ខ្មៅ ( Black sea) មានអាយុកាល៣០០០ឆ្នាំដែលជាតំបន់នៃជនជាតិ​ ថូរ៉ាស៊ីន (Thracian) ក្នុងសម័យក្រិចបុរាណហៅតំបន់នេះថា Mesambria…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=25730

#AMS #KhmerCivilization

សិវទក្សិណមូត៌ិ
-----------
Join AMS Khmer Civilization

ដូចយើងបានជ្រាបច្បាស់មកហើយថា  នៅសម័យបុរាណឥទ្ធិពលព្រហ្មញ្ញសាសនាមាន​ឥទ្ធិពលធំធេងខ្លាំងណាស់ក្នុងសង្គមខ្មែរ ជាពិសេស ចាប់ពីរវាងចុងស.វ.ទី៦ ដើមស.វ.ទី៧មកការប្រណិប័តន៍ព្រហ្មញ្ញសាសនា និកាយព្រះឥសូរ បានក្លាយទៅជាប្រពៃណីគោលរបស់អាណាចក្រខ្មែរទៅហើយ។ អត្ថបទមុនៗយើងបានបង្ហាញខ្លះមកហើយ អំពីទម្រង់មួយចំនួននៃការបង្ហាញព្រះឥសូរនៅក្នុងសង្គមខ្មែរសម័យបុរាណ។ ហេតុដូច្នេះ នៅក្នុងអត្ថបទខ្លីនេះ យើងនឹងបង្ហាញព្រះឥសូរក្នុងទម្រង់ជា “មហាគុរុ” ឬគេតែងនិយមហៅម្យ៉ាងទៀតថា “សិវទក្សិណមូត៌ិ”។ “ទក្សិណមូត៌ិ” មានន័យត្រង់ថា “អ្នកដែលបែរមុខទៅទិសខាងត្បូង”។ ការបង្ហាញទម្រង់បែបនេះធ្វើឡើងនៅពេលដែលព្រះឥសូរក្លាយជាមហាគុរុ (គ្រូនៃសាស្រ្ត)…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=25747

#AMS #KhmerCivilization

ការទទួលបានពានរង្វាន់ថ្នាក់ជាតិរបស់ក្រុមបុរាណវិទូរកឃើញស្លាកស្នាមទីក្រុងបុរាណសម័យរ៉ូមាំងក្នុងតំបន់​Leicester
-----------
Join AMS Khmer Civilization

ចក្រភពអង់គ្លេស ៖ ក្រុមអ្នកជំនាញបុរាណវិទូនៃសាកលវិទ្យាល័យ Leicester បានធ្វើកំណាយនៅមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្ម Highcross Shopping Centre។ ការ​រក​ឃើញ​អំពីស្លាកស្នាមនៅទីតាំងនេះ គឺជាទិន្នន័យដ៏សំខាន់ដែលបង្ហាញពីការរៀបចំក្រុងរបស់មនុស្សក្នុងសម័យបុរាណ។ គម្រោងស្រាវជ្រាវនេះ គឺទទួលបាននូវការចាប់អារម្មណ៍ប្រចាំឆ្នាំ២០២៣។ ក្រុមអ្នកបុរាណវិទូ​មកពីសាកលវិទ្យាល័យ Leicester Archaeological Services (ULAS) បានធ្វើកំណាយនៅតំបន់នេះ ដែលពីមុនជាមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្ម Shires…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=25765

#AMS #KhmerCivilization

ស្នាដៃសិល្បៈខ្មែរមួយចំនួនធំដែលត្រូវបានដាក់ដេញថ្លៃតាមរយៈវេទិកាដេញថ្លៃអនឡាញឈ្មោះ Experantic ពីទីក្រុង Barcelona នៃប្រទេសអេស្ប៉ាញតាំងពីឆ្នាំ២០១៩ - Andy Brouwer

📸 https://facebook.com/ams1minute/posts/pfbid02HnF3MT2CKhJJEnLT34Zp9nVq7GKA5NJn3JiLxWEDDVw5RA4bix1uGUeWUzEoDFjFl

Join AMS One-minute

ព្រះវិហារចាស់មួយនៅវត្ត​តាលុន
-----------
Join AMS Khmer Civilization

វត្ត​តាលុន ឬវត្ត​កេតុបុទុម្ម ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​​ឃុំ​តាលុន ស្រុកស្អាង ខេត្ត​កណ្តាល។ វត្ត​នេះ​​ កសាងឡើង​នៅ​​ប្រប​​ដង​ទន្លេ​បាសាក់​ត្រើយ​ខាងកើត ហើយ​ជា​វត្ត​ដែល​មាន​ព្រះវិហារ​ពីរ​សង់​មុខក្រោយគ្នា។ ផ្អែក​តាម​ចំណារ​លើ​ហោជាង​ឱ្យ​ដឹងថា ព្រះវិហារចាស់​កសាង​​នៅ​​ក្នុង​​​​​ពុទ្ធ​សក​រាជ​​២៤៨១ (ឆ្នាំ​​១៩៣៨)។ នៅ​​មុខ​ព្រះវិហារ គេសាង​​ដងទង់​មួយ​គូ​ និង​ចេតិយ​បុរាណ​​​​​​ពីរ​អម​ខ្លោង​ទ្វារ​ចូល​។ រីឯនៅផ្នែក​ខាងក្នុង​ព្រះវិហារ គេ​សាង​​ព្រះ​បដិមា​​​ព្រះ​ជីវ៍​​​ធំ​តម្កល់​​​​​លើ​បល្ល័ង្ក​ខ្ពស់មួយ អម​ដោយ​ព្រះពុទ្ធ​រូប​ចាស់ៗបាក់បែក​មួយ​​ចំនួន ហើយនៅ​​​​​លើ​ជញ្ជាំង​​​​ជុំវិញ​មាន​គំនូរ​រឿង​ពុទ្ធប្រវត្តិ ដែល​បង្ហាញ​ពីទឹក​ដៃ​សិល្បៈ ​​និង​​ព័ត៌មាន​​ខ្លះ​គួរ​ឱ្យ​សិក្សា​​​​ស្វែង​​យល់។…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=25775

#AMS #KhmerCivilization

វប្បធម៌តន្ត្រីប្រហែលគ្នារវាងខ្មែរនិងចាម
-----------
Join AMS Khmer Civilization

ចម្ប៉ា ជាប្រទេសមួយដែលគេបានបំភ្លេចចោល។ ពីសតវត្សទី១ដល់ទី២ សមុទ្រចិនខាងត្បូងមានឈ្មោះដើមថា សមុទ្រចម្ប៉ា យកឈ្មោះតាមនាវិកក្លាហាន ដែលមានទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្មជាមួយប្រទេសជាច្រើននៅទ្វីបអាស៊ី។ តាមភស្តុតាងបុរាណវិទ្យា យើងអាចធ្វើការសន្និដ្ឋានថានាវិកទាំងនេះ មកពីកោះនៃឥណ្ឌូនេស៊ី។ គ្រឿងអលង្ការដែលបានរកឃើញក្នុងផ្នូរ បង្ហាញថានាវាពាណិជ្ជកម្មរបស់គេបានធ្វើដំណើររហូតទៅដល់ច្រាំងនៃបញ្ចឹមបូព៌ា។ កំទេចសេសសល់នៃការតាំងទីលំនៅរបស់ជនជាតិចាម ដែលមានកាលបរិច្ឆេទក្នុងសតវត្សទី២ ត្រូវបានគេឃើញនៅតាមច្រាំងនៃទន្លេធំៗនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍  ដែលតាមរយៈទីតាំងនោះហើយ ដែលពួកគេដឹកជញ្ជូនទំនិញពីកំពង់ផែសមុទ្រ។ នៅក្នុងតំបន់ដែលមានកោះរាប់ពាន់ចន្លោះប្រទេសអូស្រ្តាលីនិងជប៉ុន ចាមជាមហាអំណាចដែលមានឥទ្ធិពលខ្លាំងបំផុតដោយគ្រប់គ្រងផ្លូវពាណិជ្ជកម្មដោយកងនាវាដ៏ខ្លាំងក្លារបស់ខ្លួន។                    ពីសតវត្សទី២ប្រជាជនចាមចាប់ផ្តើមតាំងទីលំនៅនៅតាមឆ្នេរ…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖

សត្វ​បុរេ​ប្រវត្តិសាស្ត្រនៅ​កម្ពុជា​ «ផូស៊ីល​សត្វម៉ឹក​ ពពួក Orthoceras»
-----------
Join AMS Khmer Civilization

ម៉ឹក​នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា​មានជាច្រើនប្រភេទដូចជា ​ម៉ឹក​បំពង់ (រូបទី១លេខ២) ម៉ឹកដូង​ ម៉ឹក​ស្នូក (រូបទី១ លេខ៣) ម៉ឹក​ពីងពាង​ជាដើម​ដែល​ធ្លាប់​​ជួប​ប្រទះ​នៅ​លើទីផ្សាក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​។​ ចំពោះ​ពពួក​ម៉ឹក​បុរាណ​ក៏​ត្រូវ​បាន​រក​ឃើញ​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ផង​ដែរ​។ ​ក្នុង​បណ្តាញ​ផ្សព្វផ្សាយពត៌មាន AMS អរិយធម៌ខ្មែរ ក៏បាន​ធ្លាប់​ចុះ​ផ្សាយពួក​​សត្វ Nautilidae ដែល​ស្ថិត​នៅ​ក្នុ​ក្រុម​នៃ​ពពួក​ម៉ឹក​នេះ​ដែរ​ តែ​មាន​សំបក​ប្រហាក់​ប្រហែលខ្យង ​(រូបទី១លេខ៤) ដែល​ត្រូវ​បាន​រក​ឃើញ​នៅក្នុង​ថ្ម នៃ​ភ្នំ​ខ្លាក​កូន ខេត្តប​ន្ទាយ​មាន​ជ័យ…
-----------
អានអត្ថបទលម្អិត៖
https://ams.com.kh/khmercivilization/?p=25802

#AMS #KhmerCivilization