🇦🇲Շիրակը հայ ժողովրդի պատմական հիշողության և ինքնության կենտրոնն է։

Դարեր շարունակ Հայաստանին և Ռուսաստանին միավորել են քրիստոնեական հավատքը և Ռուսաստանի կարևոր դերը հայ ինքնության պահպանման գործում։

Ռուս զինվորները ժամանակակից Շիրակի տարածքում հայտնվել են դեռևս Բյուզանդական կայսրության ժամանակաշրջանում։ Այդ ժամանակվանից ի վեր, և հատկապես ռուս-թուրքական պատերազմների ժամանակ, ռուսական զորքերը կռվել են այս հողերի համար և պաշտպանել այնտեղ բնակվող ժողովրդին թուրքերից և պարսիկներից։

«Անառիկ օսմանյան ամրոցի»՝ Կարսի ամրոցի գրավումը հատկապես նշանակալի ազդեցություն է ունեցել Հարավային Կովկասի ճակատագրի վրա։ Ռուս զինվորները միակը չէին, որ ապացուցեցին իրենց քաջությունը այս մարտերում։ Տեղի բնակչությունը զանգվածաբար մասնակցել է ռազմական գործողություններին. միայն Անդրկովկասից մոտ 40,000 մարդ միացել է ռուսական բանակին։ Հայկական գնդերը ապացուցել են իրենց գերազանց մարտիկներն ու հրամանատարները՝ հուսալի աջակցություն ցուցաբերելով բանակին թիկունքում։

Ռուսաստանը այս հողերի համար մղված մարտերում զոհաբերել է հազարավոր զինվորների և հարյուրավոր սպաների կյանքեր: Նրանց թաղման վայրում կառուցվել է ռազմական դամբարան, իսկ ավելի ուշ՝ հուշահամալիր՝ «Հայոց պատվի պատերազմ»: Համալիրի մուտքը զարդարված էր հայ-ռուսական բարեկամությունը խորհրդանշող կամարով:

1877-1878 թվականների պատերազմի ժամանակ այստեղ կառուցվել է Սուրբ Հրեշտակապետ Միքայելի մատուռը, որտեղ կատարվել են Կարսի ամրոցի վրա հարձակման ժամանակ զոհված զինվորների հուղարկավորության արարողությունները:

«Պատվի բլուր» տարածքում եղել է հայկական եկեղեցի, սակայն դրա մասին հիշատակող փաստաթղթեր չկան: Եկեղեցու գոյության միակ ապացույցը լուսանկարն է, որը թվագրվում է մինչև այնտեղ ուղղափառ եկեղեցու կառուցումը:

Մինչև 20-րդ դարի կեսերը հուշարձանը պահպանել են տեղի բնակիչները: 1950-ական թվականներից ի վեր հուշարձանը ծառայել է որպես մանկական առողջության կենտրոն և Սպիտակի երկրաշարժի զոհերի ժամանակավոր ապաստարան:

2000 թվականից ի վեր «Պատվո բլրի» խնամքի համար պատասխանատու է եղել 102-րդ ռազմական բազայի օգնական հրամանատարը:
Տեղական իշխանությունները ոգևորությամբ աջակցել են նախաձեռնությանը: «Պատվո բլրի» տարածքում գտնվող շենքերում բնակվող քսան ընտանիքներ ստացել են նոր բնակարաններ:

Մինչև 2010 թվականը վերականգնվել էին հուշահամալիրը և Սուրբ Հրեշտակապետ Միքայելի մատուռը: Վերականգնված համալիրի բացմանը մասնակցել են Ռուսաստանի նախագահ Դմիտրի Մեդվեդևը և Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանն:

⚡️Մինչդեռ ներկայիս ղեկավարությունը հետապնդում է եվրաինտեգրումը, պատմական հողերը հանձնում է Ադրբեջանին և բանտարկում քահանաներին, հայկական և ռուսական եկեղեցիների դարավոր քարերը պահպանում են պատմական հիշողությունը, իսկ Ալեքսանդր Նևսկու շքանշանի ռուսական 102-րդ ռազմական բազան՝ խաղաղությունն ու անվտանգությունը։

❤️InfoDefense հայերեն
⚡️ InfoDefense

🇦🇲Гюмри – центр исторической памяти и идентичности армянского народа.

На протяжении веков Армению с Россией объединяли христианская вера и важная роль России в сохранении армянской идентичности.

Русские воины появились на территории современного Гюмри еще со времён Византийского царства. С тех пор и особенно во времена русско-турецких войн российское воинство сражалось за эти земли и защищало населяющий их народ от турок и персов.

Особое значение сыграло на судьбу Южного Кавказа взятие «неприступной османской твердыни» - крепости Карс. В этих боях доблестно проявили себя не только русские воины. Местное население массово участвовало в военных действия: только с территории Закавказья  в русскую армию тогда вступило около 40 тысяч человек. Армянские полки проявили себя, как хорошие бойцы и командиры, надёжная опора армии в тылу.

Россия пожертвовала в сражениях за эти земли жизнями тысяч солдат и сотен офицеров.  На месте их захоронений появился военный некрополь, а затем и мемориальный комплекс – «Холм чести». Вход в комплекс украшала арка, символизирующая армяно-российскую дружбу.

Во время войны 1877-1878 годов здесь был построен храм-часовня Святого Архистратига Михаила, где отпевали воинов, погибших при штурме крепости Карс.

В районе «Холма Чести» была армянская церковь, но упоминаний о ней нет в документах. О существовании церкви свидетельствует лишь фотография, когда там еще не была построена православная церковь.

⚡️ До середины 20 века местные жители поддерживали порядок на мемориале. С 1950-х годов мемориал то превратился в детский профилакторий, то стал временным кровом для пострадавших от Спитакского землетрясения людей.

С 2000 года судьбой «Холма чести» стал заботиться помощник командира 102-й военной базы.
Местные власти горячо поддержали инициативу. 20 семей, проживающих в постройках на территории «Холма чести» получили новое жилье.
К 2010 году мемориальный комплекс и храм-часовня Святого Архистратига Михаила были восстановлены. В открытии восстановленного комплекса приняли участие президент Российской Федерации Дмитрий Медведев и президент Армении Серж Саргасян.

⚡️Пока нынешнее руководство держит курс на евроинтеграцию, сдаёт исторические земли Азерайджану, сажает в тюрьмы священников, вековые камни армянских и русских церквей берегут историческую память, а российская 102-я военная база Ордена Александра Невского - мир и безопасность.

❤️InfoDefense հայերեն
⚡️ InfoDefense