کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
25K subscribers
8.74K photos
348 videos
3.58K files
6.23K links
وب سايت کتابخانه مرکزی:
Library.ut.ac.ir

آدرس:
خیابان انقلاب، خیابان ۱۶ آذر، داخل پردیس مرکزی دانشگاه تهران، کتابخانه مرکزی، مرکز اسناد و تامین منابع علمی.
Download Telegram
قابل توجه دانشجویان و پژوهشگران گرامی


🌱دریافت فایل منابع موجود در کتابخانه مرکزی از طریق پیام رسان های بله و ایتا🌱
جهت تسهیل در امر مطالعه و پژوهش دانشجویان و پژوهشگران گرامی، کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد به اطلاع می‌رساند:

🔹پژوهشگران گرامی می‌توانند برای دریافت فایل اسکن منابع موجود (نسخه خطی، کتاب درسی، کتاب) در کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران درخواست خود را به پیام رسان ایتا و بله به شماره ۵۴۰۸۰۷۳ ۰۹۰۲ ارسال فرمایند.
نحوه درخواست و دریافت:
1) ارسال مشخصات کامل منبع درخواستی در سامانه آذرسا
2) بررسی درخواست از نظر مقررات کتابخانه و اعلام هزینه درخواست
3) پرداخت هزینه به شماره حساب، شماره شبا IR830100004001070103006825 نزد بانک مرکزی به نام «تمرکز وجوه اختصاصی دانشگاه تهران» با شناسه واریز 313070174140120000000003700800
4) ارسال تصویر فیش درخواستی به پیام رسان ایتا و بله به همان شماره
5) دریافت فایل

🔸نکته: کلیه اقدامات فوق با رعایت قانون حمايت از حقوق مولفان و مصنفان و هنرمندان انجام می‌پذیرد.
https://t.me/UT_Central_Library
قابل توجه پژوهشگران گرامی دانشگاه تهران

دسترسی دانشگاه به پایگاه های Science Direct - Scopus-Scopus Ai - Zendy و هوش مصنوعی Zaia برقرار است. جهت استفاده به وب سایت کتابخانه مرکزی به آدرس library.ut.ac.ir بخش منابع اطلاعات علمی مراجعه فرمایید.

https://t.me/UT_Central_Library
امکان مطالعه پایان نامه ها برای اعضای دانشگاه تهران
️ تمامی دانشجویان، اعضای هیات علمی و کارمندان دانشگاه تهران می توانند متن کامل پایان نامه های دانشگاه را در سامانه آذرسا مطالعه نمایند. ️ برای مطالعه پایان‌نامه ها لازم است نام کاربری و رمز عبور خود را وارد نموده و در قسمت جستجوی پیشرفته، کلیدواژه موردنظر خود را جستجو نموده و گزینه منابع دیجیتال را تیک بزنید. در این صورت پایان‌نامه‌هایی که فایل دارند برای شما بازیابی می‌شود. با کلیک بر روی عنوان پایان‌نامه به نمایش فایل آن نیز دسترسی پیدا می‌کنید.️ توجه داشته باشید که طبق مصوبه هیات محترم رییسه دانشگاه، پایان نامه هایی در دسترس قرار می‌گیرند که 2 سال از تاریخ دفاع آنها گذشته باشد.
https://lib.ut.ac.ir/faces/search/bibliographic/biblioAdvancedSearch.jspx

https://t.me/UT_Central_Library
Audio
این مقاله با عنوان «مطالعۀ تطبیقی متون محراب مساجد جامع ایران (دورۀ عباسی تا پایان قاجار)» در نشریه « پژوهشنامه تاریخ تمدن اسلامی» متعلق به مؤسسه انتشارات دانشگاه تهران به چاپ رسیده است. مقاله در دوره 58، شماره 1و سال 1404 هجری شمسی منتشر شده و به بررسی تطبیقی کتیبه‌های محراب در مساجد جامع ایران از دوره عباسی تا پایان قاجار می‌پردازد. نویسندگان با تحلیل محتوایی ۲۱ محراب شاخص، سیر تحول مضامین مذهبی شامل آیات قرآن، احادیث، ادعیه و اشعار را واکاوی کرده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد که با وجود تغییر سلسله‌ها، تکرار برخی سوره‌ها مانند آل‌عمران و اسراء بیانگر تداوم باورهای مشترک اسلامی است. همچنین، از دوره‌های صفوی و قاجار، مضامینی چون ستایش ائمه و اشعار توصیفی به شکلی برجسته وارد تزئینات نوشتاری محراب‌ها شده است. این منبع به خوبی پیوند میان هنر معماری، مذهب و اندیشه‌های سیاسی را در طول تاریخ تمدن اسلامی به تصویر می‌کشد.

@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC
Audio
مقاله «ارزش ربوده‌شده: بازشناسی جایگاه پنهان علوم انسانی در محیط کار» (Stolen Valor: How the Humanities '@ Work' Are Hidden in Plain Sight) توسط کلیر الیز کاتز در سال ۲۰۲۵ به رشته تحریر درآمده است. این مقاله توضیح می‌دهد که مهارت‌های حیاتی مانند تفکر انتقادی، اخلاق و قضاوت صحیح که کارفرمایان به شدت به دنبال آن‌ها هستند، ریشه در علوم انسانی دارند اما اغلب توسط رشته‌های دیگر بدون قدردانی از منبع اصلی مصادره می‌شوند. نویسنده به این تضاد می‌پردازد که با وجود نیاز مبرم بازار کار به این توانمندی‌ها، دپارتمان‌های علوم انسانی در دانشگاه‌ها به دلیل تصورات غلط درباره «بی‌فایده بودن»، در حال تضعیف و حذف شدن هستند. او با بررسی نمونه‌های تاریخی مانند تجربه شرکت «بل»، نشان می‌دهد که مطالعه عمیق ادبیات و فلسفه چگونه می‌تواند رهبرانی با بصیرت، منعطف و دارای قدرت تصمیم‌گیری بالا تربیت کند. در نهایت، کاتز از اهالی دانشگاه و مدیران می‌خواهد که ارزش واقعی و کاربردی علوم انسانی را در تمام محیط‌های کاری بازشناسی کنند تا این «ارزش ربوده‌شده» دوباره به جایگاه اصلی خود بازگردد.

@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC
✅ هوش مصنوعی مولد در دانشگاه؛ از شتاب‌بخشی به پژوهش تا ضرورت بازتعریف اخلاق علمی

گ
زارش تازه منتشرشده از دانشگاه فینیکس، بر پایه یک مطالعه مروری، تصویری روشن از نحوه ورود ابزارهای هوش مصنوعی مولد به زیست‌بوم آموزش عالی ارائه می‌دهد. این پژوهش نشان می‌دهد که ابزارهایی مانند ChatGPT به‌سرعت در حال تبدیل شدن به بخشی از جریان روزمره فعالیت‌های دانشگاهی هستند و پژوهشگران، به‌ویژه دانشجویان تحصیلات تکمیلی، از آن‌ها برای ایده‌پردازی، نگارش علمی، مرور ادبیات و سازمان‌دهی دانش بهره می‌گیرند.
یافته‌ها حاکی از آن است که هوش مصنوعی می‌تواند با تسهیل جست‌وجوی اطلاعات و خلاصه‌سازی حجم گسترده‌ای از منابع، بهره‌وری پژوهشی را افزایش دهد و زمان انجام وظایف پیچیده علمی را کاهش دهد. با این حال، نویسندگان تأکید می‌کنند که استفاده از این فناوری نباید جایگزین تحلیل انتقادی، قضاوت علمی و اصالت فکری پژوهشگر شود.
از منظر تحلیلی، مهم‌ترین دغدغه مطرح‌شده در مقاله، مسئله اخلاق و سلامت علمی است. شفافیت در اعلام نحوه استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی، رعایت اصول استناددهی، حفظ مالکیت فکری و پیشگیری از وابستگی بیش از حد به تولیدات ماشینی، از جمله چالش‌هایی است که دانشگاه‌ها باید برای آن‌ها سیاست‌گذاری کنند. همچنین، پژوهش بر ضرورت ارتقای سواد هوش مصنوعی در میان اعضای هیئت علمی و دانشجویان تأکید دارد تا کاربران بتوانند ظرفیت‌ها و محدودیت‌های این ابزارها را به‌درستی تشخیص دهند.
در مجموع، این گزارش نتیجه می‌گیرد که آینده آموزش عالی نه در تقابل با هوش مصنوعی، بلکه در بهره‌گیری مسئولانه و آگاهانه از آن رقم خواهد خورد؛ آینده‌ای که در آن، فناوری به ابزاری برای تقویت خلاقیت و پژوهش تبدیل می‌شود، نه جایگزینی برای تفکر و داوری انسانی.
این گزارش خبری بر اساس نتایج مطالعه‌ای مروری تهیه شده و نشان می‌دهد که توسعه سواد هوش مصنوعی و تدوین چارچوب‌های اخلاقی روشن، به یکی از اولویت‌های اصلی دانشگاه‌ها در عصر هوش مصنوعی مولد تبدیل شده است.

Akojie, P., Blake, M., & Underdahl, L. (2026). Academic applications of generative artificial intelligence tools: A scoping review. International Journal of Digital Society. https://www.phoenix.edu/press-release/generative-ai-tools-in-higher-ed.html

https://t.me/UT_Central_Library
💥 انتخاب هوشمند موضوع پژوهش با Paperguide؛ دستیار هوش مصنوعی پژوهشگران

انتخاب یک موضوع مناسب، نخستین گام برای انجام پژوهشی موفق است؛ اما بسیاری از دانشجویان و پژوهشگران در یافتن موضوعی نو، کاربردی و متناسب با اهداف تحقیق با چالش مواجه هستند. ابزار Research Topic Generator در پلتفرم Paperguide با استفاده از هوش مصنوعی، این فرایند را هدفمند و ساده‌تر کرده است.
کاربران با وارد کردن اطلاعاتی مانند رشته تحصیلی، حوزه پژوهشی، کلیدواژه‌ها یا هدف تحقیق، می‌توانند موضوعات پیشنهادی را دریافت کنند که از نظر علمی منسجم، متناسب با حوزه تخصصی و قابل توسعه در قالب مقاله، پایان‌نامه یا رساله هستند.
این ابزار به‌ویژه برای دانشجویان تحصیلات تکمیلی، پژوهشگران و اعضای هیئت علمی که در مرحله تدوین پروپوزال یا آغاز یک پروژه تحقیقاتی قرار دارند، می‌تواند نقطه شروعی مناسب برای شکل‌دهی ایده‌های پژوهشی باشد.

دسترسی به ابزار:
https://paperguide.ai/research-topic-generator/

https://t.me/UT_Central_Library
موضوع: بررسی تاریخی اثر «سرودهای مدارس» از علینقی وزیری در گنجینه کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

کتاب «سرودهای مدارس (دفتر اول)» اثر استاد علینقی وزیری (۱۲۶۶-۱۳۵۸)، فراتر از یک کتاب درسی ساده، سندی تاریخی از دوران گذار نظام آموزشی ایران است. این اثر که در سال ۱۳۱۲ توسط مطبعه مجلس منتشر شده، بازتاب‌دهنده جایگاه ویژه‌ای است که موسیقی در برنامه‌های درسی مدارس در آن دوران داشته است؛ دورانی که موسیقی به عنوان ابزاری برای تربیت روحی و فرهنگی دانش‌آموزان در اولویت قرار داشت.

ارزش تبارشناختی این اثر در گنجینه کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران، در نسخه‌های موجود از آن نهفته است که هر یک با مهرهای حک شده بر خود، روایتگر تاریخ نهادهای آموزشی ایران هستند. از مهر دبیرستان البرز در سال‌های نخستین تا مهرهای وزارت معارف، اداره انطباعات و کتابخانه دانشسرای عالی، و همچنین نشان‌های ممهور به کتابخانه دانشکده ادبیات دانشگاه تهران، همگی گویای گردش این اثر در بدنه اصلی سیستم آموزشی و دانشگاهی کشور در قرن گذشته هستند.

یکی از نسخه‌های استثنایی موجود، نسخه دست‌نویس خودِ استاد وزیری است در تاریخ ۹ آذر ۱۳۳۰ به «دکتر علی صدیق» تقدیم شده است که نشان از اهمیت معنوی و پیوند عمیق مؤلف با نخبگان علمی عصر خویش دارد. این مجموعه برای پژوهشگران حوزه «تاریخ موسیقی»، «تاریخ آموزش و پرورش» و «تحولات فرهنگی ایران» منبعی بی‌بدیل محسوب می‌شود.
دانش‌پژوهان و علاقه‌مندان جهت مطالعه و بررسی‌های پژوهشی می‌توانند به وب کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران مراجعه نمایند.
library.ut.ac.ir

#کتاب_درسی
#تاریخ_آموزش
#موسیقی_ایران
#علینقی_وزیری
#کتابخانه_مرکزی_دانشگاه_تهران

https://t.me/UT_Central_Library
پیشرفتهای صنعتی معدنی ایران.pdf
7.8 MB
📕پیشرفتهای صنعتی و معدنی ایران

📌 این کتابچه گزارشی رسمی از تحولات وزارت صنایع و معادن و نهادهای پیشین آن است. شامل تاریخچهٔ تشکیلات صنعتی و معدنی، آمار کارخانه‌ها و معادن، معرفی شهر صنعتی کرج، تاریخچهٔ فرش ایران، و متن آیین‌نامهٔ جلب سرمایه‌های خارجی (۱۳۳۵).

لینک دسترسی 👇🏻

@boroujerdilib
📊 گزارش عملکرد خرید کتب در سه‌ماهه نخست ۱۴۰۵ کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران

کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران در سه ماهه اول سال جاری، با رویکرد تقویت منابع پژوهشی در حوزه‌های مختلف از جمله تاریخ، اسلام، هنر و علوم انسانی، فعالیت‌های توسعه‌ی مجموعه را در دو محور «اهدایی» و «خرید» دنبال کرده است.

🔹 بخش اهدایی‌ها:
۶۰ مورد اهدا معادل ۴۲۷۱ مجلد به کتابخانه اهدا شده است. شاخص‌ترین اهداکنندگان عبارت‌اند از:
وقف مکتبه شهاب‌الدین: ۹۸۲ مجلد
کتابخانه ملی ایران: ۷۸۴ مجلد
مجموعه اکبر وقار کاشانی: ۷۹۲ مجلد
دکتر احمد به‌پژوه: ۳۶۷ مجلد
چاپار آقای موسی محمدی: ۳۱۸ مجلد

در میان اهداکنندگان، نام استادان، پژوهشگران، مترجمان و علاقه‌مندان کتاب نیز مشاهده می‌شود که نشان از مشارکت گسترده در حمایت از کتابخانه دارد.

همچنین ۱۳ کارتن کتاب جهت بررسی تکراری‌ها دریافت شده است.

🔹 بخش خرید:
خرید از ۲۰ ناشر با مجموع ۷۱۳ مجلد انجام شده است. تأکید بر منابع نایاب، دوره‌های چندجلدی و تخصصی بوده که از آن جمله می‌توان به خرید «تاریخ الملوک و أخبارهم»... (۲۰ جلدی) و «تاریخ مصور ایران» اشاره کرد. بزرگترین تراکنش، خرید ۳۹۳ مجلد از نمایشگاه مجازی هفتم بوده است. منابع از مراکز معتبری همچون کتابخانه تخصصی تاریخ اسلام و انتشارات دانشگاه شهید بهشتی تأمین شده‌اند.

📌 نتیجه:
در مجموع، ۴۹۸۴ مجلد به مجموعه افزوده شده است. بخش اهدا با حدود ۸۵٪ از کل حجم، بیشترین سهم را داشته، اما خریداری‌ها با تمرکز بر منابع خاص و نایاب، عمق پژوهشی کتابخانه را تضمین کرده‌اند.


#کتابخانه_مرکزی_دانشگاه_تهران
#گزارش_عملکرد_فصلی
#توسعه_مجموعه
#اهدا_و_وقف
#خرید_منابع_علمی

https://t.me/UT_Central_Library
🔰پیشنهاد کتاب بر اساس احساسات؛
ابتکار یک کتابخانه در چین برای پیوند کتاب و سلامت روان

🔸کتابخانه استانی هوبی در شهر ووهان چین با راه‌اندازی بخشی با عنوان «کتابخانه احساسات» تلاش کرده است کتاب را به ابزاری برای ارتقای سلامت روان تبدیل کند؛ فضایی که با بهره‌گیری از هوش مصنوعی، تحلیل احساسات و پیشنهادهای شخصی‌سازی‌شده، تجربه‌ای متفاوت از کتابخوانی را برای مخاطبان رقم می‌زند‌

🔸یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های «کتابخانه احساسات» ارائه پیشنهادهای مطالعه متناسب با وضعیت روحی مخاطبان است. مراجعه‌کنندگان می‌توانند احساس فعلی خود را از طریق نمایشگرهای لمسی ثبت کنند یا با استفاده از دوربین‌های هوشمند، وضعیت عاطفی آنان تحلیل شود. این اطلاعات برای ارائه پیشنهادهای مطالعاتی بعدی نیز ذخیره می‌شود.

🔸مسئولان کتابخانه اعلام کرده‌اند این پروژه تلاشی است برای پاسخگویی به فشارهای روانی روزافزون زندگی مدرن و گسترش نقش کتابخانه‌های عمومی فراتر از امانت دادن کتاب. به گفته آنان، در آینده نیز خدماتی که سلامت روان، مطالعه دیجیتال و گردشگری را با یکدیگر تلفیق می‌کنند، توسعه خواهد یافت.


@ibna_official
Audio
گزارش بررسی جهانی هوش مصنوعی در آموزش عالی ۲۰۲۶ (AI in Higher Education Global Survey 2026)، مجموعه‌ای جامع از گزارش‌ها و داده‌های شورای آموزش دیجیتال درباره تلفیق هوش مصنوعی در آموزش عالی را پوشش می‌دهند. این محتوا بر شکاف مهارتی میان دانشجویان و اساتید تمرکز دارد و چالش‌هایی مانند عدم آمادگی کادر آموزشی و نگرانی‌های مربوط به اعتبار سنجش‌های تحصیلی در عصر دیجیتال را بررسی می‌کند. تحلیل‌های منطقه‌ای نشان‌دهنده تفاوت دیدگاه‌ها است؛ به طوری که در کشورهای توسعه‌یافته مانند آمریکا و کانادا تردید بیشتری نسبت به مزایای آموزشی هوش مصنوعی در مقایسه با منطقه آسیا-اقیانوسیه وجود دارد. این منابع همچنین راهکارهای عملی برای توسعه سواد هوش مصنوعی، بازنگری در مدل‌های کسب‌وکار دانشگاهی و همسوسازی برنامه‌های درسی با نیازهای بازار کار آینده ارائه می‌دهند. در نهایت، این مستندات بر لزوم ایجاد چارچوب‌های حاکمیتی اخلاقی و تحول در روش‌های تدریس برای حفظ پایداری و کیفیت در محیط‌های آموزشی مدرن تأکید می‌کنند.
 
 @KETABCAST_AI_LIB_UT_AC
Audio
عنوان مقاله:  Exploring the impact of artificial intelligence on teaching and learning in higher education
مولف: Stefan A. D. Popenici ; Sharon Kerr
ناشر: Springer Nature
سال انتشار:  2017

این مقاله به بررسی حضور فزاینده هوش مصنوعی در آموزش عالی و تأثیرات ساختاری آن بر فرآیندهای یادگیری و مدیریت دانشگاهی می‌پردازد. نویسندگان استدلال می‌کنند که اگرچه ابزارهایی مانند «معلم‌بات‌ها» و یادگیری ماشینی می‌توانند توانمندی‌های اساتید را ارتقا دهند، اما هرگز جایگزین کامل ذهن پیچیده انسان نخواهند بود. متن با مرور تاریخچه و تعاریف این فناوری، به فرصت‌هایی نظیر شخصی‌سازی آموزش و چالش‌هایی همچون سوگیری الگوریتم‌ها و خطرات انحصار شرکت‌های بزرگ فناوری اشاره می‌کند. در نهایت، بر لزوم حفظ رویکرد انسان‌محور و تقویت خلاقیت در دانشگاه‌ها تأکید شده تا تکنولوژی به جای کنترل، در خدمت غنی‌سازی تفکر نقادانه قرار گیرد.

 @KETABCAST_AI_LIB_UT_AC
✳️ چگونه الگوهای انتشار پژوهش در علوم انسانی در حال دگرگونی است؟

پژوهش‌های علوم انسانی همواره با تکیه بر کتاب، تک‌نگاری و انتشار به زبان‌های بومی شناخته می‌شوند، اما مقاله‌ای تازه در سال ۲۰۲۶ نشان می‌دهد که این الگو به‌تدریج در حال تغییر است. پژوهشگران با تحلیل سوابق انتشار نزدیک به ۴۰ هزار پژوهشگر علوم انسانی در کشورهای اسپانیایی‌زبان، تحول نسل‌های مختلف دانشگاهیان را بررسی کرده‌اند.
نتایج نشان می‌دهد نسل جدید بیش از گذشته به انتشار مقاله در مجلات علمی گرایش پیدا کرده است. این تغییر تا حد زیادی تحت تأثیر نظام‌های ارزیابی پژوهش و شاخص‌های علم‌سنجی رخ داده است که ارزش بیشتری برای مقالات نمایه‌شده قائل هستند. در مقابل، کتاب‌ها و آثار منتشرشده به زبان‌های محلی، با وجود نقش مهمشان در انتقال دانش، کمتر مورد توجه نظام‌های ارزیابی قرار می‌گیرند.
مقاله همچنین نشان می‌دهد که نوع خروجی پژوهشی با حوزه موضوعی پژوهشگران نیز ارتباط معناداری دارد و نمی‌توان برای همه رشته‌های علوم انسانی یک الگوی واحد در نظر گرفت. نویسندگان هشدار می‌دهند که تداوم این روند ممکن است به کاهش تنوع نشر (Bibliodiversity) و تضعیف سنت‌های ارزشمند پژوهش در علوم انسانی بینجامد.
این یافته‌ها یادآور می‌شود که ارزیابی کیفیت پژوهش نباید صرفاً بر تعداد مقالات یا شاخص‌های استنادی استوار باشد، بلکه لازم است کتاب‌های علمی، آثار میان‌رشته‌ای و تولیدات علمی به زبان‌های مختلف نیز به رسمیت شناخته شوند. این مطالعه در نهایت بر ضرورت بازنگری در سیاست‌های ارزیابی پژوهش تأکید می‌کند تا نظام‌های دانشگاهی بتوانند تنوع، اصالت و مأموریت اجتماعی علوم انسانی را بهتر حفظ کنند.

Robinson-Garcia, N., Arroyo-Machado, W., González-Salmón, E., & Torres-Salinas, D. (2026). Publication patterns in the humanities: An author-level analysis of generational shifts and changing research agendas. Humanities & Social Sciences Communications. https://doi.org/10.1057/s41599-026-06604-6

https://t.me/UT_Central_Library
💥 معرفی GoThesis؛ ابزاری هوشمند برای انتخاب موضوع پایان‌نامه و ایده‌یابی علمی

انتخاب یک موضوع پژوهشی مناسب، نخستین گام برای انجام یک پژوهش موفق است و نقش مهمی در کیفیت آن دارد. GoThesis یکی از ابزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی است که با هدف تسهیل این فرآیند طراحی شده و به پژوهشگران کمک می‌کند تا موضوع‌های پژوهشی متناسب با رشته، گرایش و علایق علمی خود را شناسایی کنند. این سامانه با تحلیل اطلاعاتی که کاربر وارد می‌کند، موضوع‌های نو، کاربردی و قابل اجرا پیشنهاد می‌دهد و به پژوهشگر در تبدیل ایده‌های اولیه به پرسش‌های پژوهشی مشخص یاری می‌رساند. این ویژگی‌ها موجب می‌شود پژوهشگران با دیدی گسترده‌تر، خلأهای پژوهشی را شناسایی کرده و موضوع‌هایی متناسب با نیازهای روز علمی انتخاب کنند.

نشانی دسترسی:
https://www.gothesis.com

https://t.me/UT_Central_Library