در خبر است از سَرور کائنات و مَفْخَرِ موجودات و رحمتِ عالَمیان و صَفوتِ آدمیان و تتمهٔ دورِ زمان، محمد مصطفی صلی الله علیه و (آله و) سلم،
شفیعٌ مطاعٌ نَبیٌ کریم
قسیمٌ جسیمٌ نسیمٌ وسیم
چه غم دیوارِ امّت را که دارد چون تو پشتیبان
چه باک از موجِ بحر آن را که باشد نوح، کشتیبان
بَلَغَ الْعُلیٰ بِکمالِهِ، کَشَفَ الدُّجیٰ بِجَمالِهِ
حَسُنتْ جَمیعُ خِصالِه، صَلُّوا علیه و آلِهِ
دیباچه گلستان سعدی
شفیعٌ مطاعٌ نَبیٌ کریم
قسیمٌ جسیمٌ نسیمٌ وسیم
چه غم دیوارِ امّت را که دارد چون تو پشتیبان
چه باک از موجِ بحر آن را که باشد نوح، کشتیبان
بَلَغَ الْعُلیٰ بِکمالِهِ، کَشَفَ الدُّجیٰ بِجَمالِهِ
حَسُنتْ جَمیعُ خِصالِه، صَلُّوا علیه و آلِهِ
دیباچه گلستان سعدی
نامه ابوالفضل طهماسبی صاحب امتیاز و مدیر نشریه استوار قم به سعید نفیسی، در 28 آذر ماه 1318ش
از اسناد کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
https://t.me/UT_Central_Library
از اسناد کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
https://t.me/UT_Central_Library
اطلاعیه آغاز به کار نشریه مجله شمال با تاریخ 25 اسفند 1321 که قرار بوده مجله از اول اردیبهشت ماه انتشار یابد
از اسناد کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
https://t.me/UT_Central_Library
از اسناد کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
https://t.me/UT_Central_Library
حکیم سنایی در فترت و جهالت گوید و ستایش پیغمبران علیهمالسلام کند؛ ذکرالانبیاء خیر من حدیث الجهلاء
انبیا راستانِ دین بودند
خلق را راه راست بنمودند
چون به غرب فنا فرو رفتند
باز خود کامگان برآشفتند
پردهها بست ظلمت از شب شرک
بوسها داد کفر بر لب شرک
این چلیپا چو شاخ گل در دست
وآن چو نیلوفر آفتابپرست
این صنم کرده سال و مه معبود
وآن جدا مانده از همه مقصود
این شمرده ز جهل بیبرهان
بدی از دیو و نیکی از یزدان
خاک پاشانِ آتش آشامان
آبْ کوبان بادْ پیمایان
این چو باده ز مغز عقل زدای
وان چو نکبا ز سر عمامهربای
این وثن را خدای خود خوانده
وآن شمنوار دین برافشانده
این یکی سحر آن دگر تنجیم
این یکی در امید وان در بیم
همه ناخوبْ سیرتان بودند
همه اعمی بصیرتان بودند
عام قانع شده به ریمن دین
خاص مشغول در نشیمن دین
دین حق روی خود نهان کرده
هریکی دین بد عیان کرده
بدعت و شرک پر برآورده
رندقه جمله سر برآورده
این به تلقین هرزهای در بند
وآن به تخییل بیهده خرسند
گوش سرشان هوس شنوده ز ریو
هذیانشان هدی نموده ز دیو
شده نزدیک عام و دانشمند
سفه و غیبت و فضولی پند
خاص در بند لذّت و شهوات
عام در بند هزل و تراهات
مندرس گشته علم دین خدای
همگان ژاژخای و یافهْ درای
عِزّ خود جسته در بهانهٔ علم
عقل پوشیده در میانهٔ علم
راستیها ز بیم بند و طلسم
روی پوشیده چون الف در بسم
خاصگان چون به خانه باز شدند
عامه هم با سرِ مجاز شدند
آن یکی رفته بر ره موسی
وآن دگر مقتدای او عیسی
کیشِ زردشت آشکار شده
پردهٔ رحم پاره پاره شده
ملک توران و ملکت ایران
شده از جور یکدگر ویران
حبشه تاخته سوی یثرب
فیل با ابرهه ز مرغ هرب
خانهٔ کعبه گشته بتخانه
بگرفته به غصب بیگانه
عتبه و شیبه و لعین بوجهل
یک جهان پر ز ناکس و نااهل
عالمی پر سباع و دیو و ستور
صد هزاران ره و چه و همه کور
بر چپ و راست غول و پیش نهنگ
راهبر گشته کور و همره لنگ
خفتهٔ جهل را ز پر خوابی
گزدم حمق کرده ذبابی
پُر ضلالت جهان و پُر نیرنگ
بر خردمند راه دین شده تنگ
بانگ برداشته سحرگاهان
سگ و خر در جهان گمراهان
ای سنایی چو بر گرفتی کلک
درّ معنی کشیدی اندر سلک
چون بگفتی ثنای حق اوّل
پس بگو نعت احمدِ مرسل
چون ز توحید گفته شد طرفی
گفت خواهم ز انبیا شرفی
خاصه نعت رسولِ بازپسین
آن ز پیغمبران بهین و گزین
https://t.me/UT_Central_Library
انبیا راستانِ دین بودند
خلق را راه راست بنمودند
چون به غرب فنا فرو رفتند
باز خود کامگان برآشفتند
پردهها بست ظلمت از شب شرک
بوسها داد کفر بر لب شرک
این چلیپا چو شاخ گل در دست
وآن چو نیلوفر آفتابپرست
این صنم کرده سال و مه معبود
وآن جدا مانده از همه مقصود
این شمرده ز جهل بیبرهان
بدی از دیو و نیکی از یزدان
خاک پاشانِ آتش آشامان
آبْ کوبان بادْ پیمایان
این چو باده ز مغز عقل زدای
وان چو نکبا ز سر عمامهربای
این وثن را خدای خود خوانده
وآن شمنوار دین برافشانده
این یکی سحر آن دگر تنجیم
این یکی در امید وان در بیم
همه ناخوبْ سیرتان بودند
همه اعمی بصیرتان بودند
عام قانع شده به ریمن دین
خاص مشغول در نشیمن دین
دین حق روی خود نهان کرده
هریکی دین بد عیان کرده
بدعت و شرک پر برآورده
رندقه جمله سر برآورده
این به تلقین هرزهای در بند
وآن به تخییل بیهده خرسند
گوش سرشان هوس شنوده ز ریو
هذیانشان هدی نموده ز دیو
شده نزدیک عام و دانشمند
سفه و غیبت و فضولی پند
خاص در بند لذّت و شهوات
عام در بند هزل و تراهات
مندرس گشته علم دین خدای
همگان ژاژخای و یافهْ درای
عِزّ خود جسته در بهانهٔ علم
عقل پوشیده در میانهٔ علم
راستیها ز بیم بند و طلسم
روی پوشیده چون الف در بسم
خاصگان چون به خانه باز شدند
عامه هم با سرِ مجاز شدند
آن یکی رفته بر ره موسی
وآن دگر مقتدای او عیسی
کیشِ زردشت آشکار شده
پردهٔ رحم پاره پاره شده
ملک توران و ملکت ایران
شده از جور یکدگر ویران
حبشه تاخته سوی یثرب
فیل با ابرهه ز مرغ هرب
خانهٔ کعبه گشته بتخانه
بگرفته به غصب بیگانه
عتبه و شیبه و لعین بوجهل
یک جهان پر ز ناکس و نااهل
عالمی پر سباع و دیو و ستور
صد هزاران ره و چه و همه کور
بر چپ و راست غول و پیش نهنگ
راهبر گشته کور و همره لنگ
خفتهٔ جهل را ز پر خوابی
گزدم حمق کرده ذبابی
پُر ضلالت جهان و پُر نیرنگ
بر خردمند راه دین شده تنگ
بانگ برداشته سحرگاهان
سگ و خر در جهان گمراهان
ای سنایی چو بر گرفتی کلک
درّ معنی کشیدی اندر سلک
چون بگفتی ثنای حق اوّل
پس بگو نعت احمدِ مرسل
چون ز توحید گفته شد طرفی
گفت خواهم ز انبیا شرفی
خاصه نعت رسولِ بازپسین
آن ز پیغمبران بهین و گزین
https://t.me/UT_Central_Library
Telegram
کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
وب سايت کتابخانه مرکزی:
Library.ut.ac.ir
آدرس:
خیابان انقلاب، خیابان ۱۶ آذر، داخل پردیس مرکزی دانشگاه تهران، کتابخانه مرکزی، مرکز اسناد و تامین منابع علمی.
Library.ut.ac.ir
آدرس:
خیابان انقلاب، خیابان ۱۶ آذر، داخل پردیس مرکزی دانشگاه تهران، کتابخانه مرکزی، مرکز اسناد و تامین منابع علمی.
به گزارش نورسافت؛ در آستانه میلادهای مبارک و موفور السرور حضرت ختمی مرتبت، محمد مصطفی صلیاللهعلیهوآلهوسلم و حلول هفته وحدت و نیز میلاد صادق آل محمد، امام جعفر بن محمد صادق علیهماالسلام، از جدیدترین محصول مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی (نور) در رشته حدیث رونمایی خواهد شد.
نرمافزار «جامع الاحادیث 4» تازهترین محصول از گروه حدیث مرکز است که با ارائه متن کامل 742 عنوان کتاب و رساله در 1655 جلد از منابع حدیثی شیعه و دستهبندی موضوعی کتب بر اساس احادیث فقهی، تفسیری، کلامی، اخلاقی، تاریخی، فضائل و مناقب، ادعیه و زیارت، حکم و مواعظ، جوامع حدیثی، طب و... کتابخانهای غنی برای محققان این رشته علمی فراهم آورده است.
این محصول علاوه بر امکانات رایج در کتابخانههای دیجیتالی مانند نمایش متن، جستجو پیشرفته در متن، اتصال کلمات متن به کتب لغت، اتصال آیات متن به قرآن کریم و... دارای دستاوردهای جدیدی است که با کمک فناوری هوش مصنوعی برای اولین بار ارائه شده است.
https://t.me/UT_Central_Library
نرمافزار «جامع الاحادیث 4» تازهترین محصول از گروه حدیث مرکز است که با ارائه متن کامل 742 عنوان کتاب و رساله در 1655 جلد از منابع حدیثی شیعه و دستهبندی موضوعی کتب بر اساس احادیث فقهی، تفسیری، کلامی، اخلاقی، تاریخی، فضائل و مناقب، ادعیه و زیارت، حکم و مواعظ، جوامع حدیثی، طب و... کتابخانهای غنی برای محققان این رشته علمی فراهم آورده است.
این محصول علاوه بر امکانات رایج در کتابخانههای دیجیتالی مانند نمایش متن، جستجو پیشرفته در متن، اتصال کلمات متن به کتب لغت، اتصال آیات متن به قرآن کریم و... دارای دستاوردهای جدیدی است که با کمک فناوری هوش مصنوعی برای اولین بار ارائه شده است.
https://t.me/UT_Central_Library
این تصاویر چند برگ از سفرنامه خیوه است که شرح آن را در این صفحات می بینید. اثری که در دارالترجمه ظل السلطان از ترکی به فارسی درآمده است. کتاب یاد شده در کتابخانه فرهنگ اصفهان یا همان ابن مسکویه نگه داری می شود. صدها از این دست ترجمه در این کتابخانه و برخی از کتابخانه های دیگر ـ ملی و شاید کاخ گلستان هم ـ هست. یک جنبش ترجمه گسترده برای انتقال تجربه های سیاسی جهان آن روز به ایران.
https://t.me/UT_Central_Library
https://t.me/UT_Central_Library
https://ganjoor.net/kamal/tarkibatk/sh1
ای جز به احترام خدایت نبرده نام
وی سلک انبیا ز وجود تو با نظام
در دست عقل، نور مساعی تو چراغ
بر کام نفس، حکم مناهی تو لگام
از آتش سنان تو یک شعله نور صبح
وز پرچم سیاه تو یک تار زلف شام
فتراک توست عروۀ وثقی که جبرئیل
در وی زند ز بهر شرف دست اعتصام
گر صورت تو رحمت عالم نیامدی
از حضرت خدای که دادی بما پیام؟
چل روز از آن سبب گل آدم سرشته شد
تا قصر دین به خشت وجودت شود تمام
ای نقش کرده بر صفحات وجود خویش
عرش مجید نام ترا از برای نام
پُرجوش دیگ سینه چه داری که میپزند
در مطبخ«ابیّت»، تو را گونه گون طعام؟
درموکب جلال تو از عجز باز ماند
روح القدس به منزل الّٰا له مقام
نزدیک تو چه تحفه فرستیم ما ز دور؟
در دست ما همین صلوات است والسلام
ای جز به احترام خدایت نبرده نام
وی سلک انبیا ز وجود تو با نظام
در دست عقل، نور مساعی تو چراغ
بر کام نفس، حکم مناهی تو لگام
از آتش سنان تو یک شعله نور صبح
وز پرچم سیاه تو یک تار زلف شام
فتراک توست عروۀ وثقی که جبرئیل
در وی زند ز بهر شرف دست اعتصام
گر صورت تو رحمت عالم نیامدی
از حضرت خدای که دادی بما پیام؟
چل روز از آن سبب گل آدم سرشته شد
تا قصر دین به خشت وجودت شود تمام
ای نقش کرده بر صفحات وجود خویش
عرش مجید نام ترا از برای نام
پُرجوش دیگ سینه چه داری که میپزند
در مطبخ«ابیّت»، تو را گونه گون طعام؟
درموکب جلال تو از عجز باز ماند
روح القدس به منزل الّٰا له مقام
نزدیک تو چه تحفه فرستیم ما ز دور؟
در دست ما همین صلوات است والسلام
نگاره ای از کعبه، از یک مسلمان چینی در سال 1861 میلادی. مقاله پایین را ملاحظه فرمایید
https://t.me/UT_Central_Library
https://t.me/UT_Central_Library
Depicting_the_Holy_Cities_Study_on_a_Nineteenth_Century_Chinese.pdf
3.6 MB
بهتصویرکشیدن شهرهای مقدس: مطالعهای دربارهٔ طومار زیارت اسلامیِ چینی در سدهٔ نوزدهم
نویسنده:
شونهوا جین (Shunhua Jin)
موزهٔ هنر اسلامی، مجموعهٔ موزههای دولتی برلین، برلین، آلمان
چکیده:
این مقاله طوماری با عنوان «تصویرنامهٔ عربستان» را که در انجمن جغرافیایی ایتالیا در رم نگهداری میشود بررسی میکند. این طومار بهدست یک مسلمان چینی ساخته شده و چشماندازی فکری از نگاه مسلمانان چین به اماکن مقدس اسلامی عرضه میکند. پژوهش حاضر متن طومار را بازنویسی (رونویسی) و به انگلیسی ترجمه میکند و آن را در بستر اندیشهٔ اسلامیِ چینی تحلیل میکند؛ از جمله با مقایسه با کیهانشناسی و اسطورهشناسیِ چینی و نیز سنت «هان کتاب». افزون بر این، مقاله محتوای تصویری طومار را میکاود و سنت شمایلنگاریِ غربِ آسیایی دربارهٔ اماکن مقدس اسلامی، نقشهنگاریِ چینی و محیط بصریِ مسلمانان محلی را بررسی میکند. همچنین، سفرهای زیارتیِ مسلمانان چینی در سدهٔ نوزدهم بازسازی و منابع بصریِ برگرفته از غرب آسیا که در دسترس آنان بوده، تحلیل میشود.
https://t.me/UT_Central_Library
نویسنده:
شونهوا جین (Shunhua Jin)
موزهٔ هنر اسلامی، مجموعهٔ موزههای دولتی برلین، برلین، آلمان
چکیده:
این مقاله طوماری با عنوان «تصویرنامهٔ عربستان» را که در انجمن جغرافیایی ایتالیا در رم نگهداری میشود بررسی میکند. این طومار بهدست یک مسلمان چینی ساخته شده و چشماندازی فکری از نگاه مسلمانان چین به اماکن مقدس اسلامی عرضه میکند. پژوهش حاضر متن طومار را بازنویسی (رونویسی) و به انگلیسی ترجمه میکند و آن را در بستر اندیشهٔ اسلامیِ چینی تحلیل میکند؛ از جمله با مقایسه با کیهانشناسی و اسطورهشناسیِ چینی و نیز سنت «هان کتاب». افزون بر این، مقاله محتوای تصویری طومار را میکاود و سنت شمایلنگاریِ غربِ آسیایی دربارهٔ اماکن مقدس اسلامی، نقشهنگاریِ چینی و محیط بصریِ مسلمانان محلی را بررسی میکند. همچنین، سفرهای زیارتیِ مسلمانان چینی در سدهٔ نوزدهم بازسازی و منابع بصریِ برگرفته از غرب آسیا که در دسترس آنان بوده، تحلیل میشود.
https://t.me/UT_Central_Library
شرحی از مقاله بالا 👆💐👆💐👆🌹🌺👆👆👆
این مقاله به بررسی طوماری با عنوان "تصویرسازی عربستان" (Tianfang Tukao) میپردازد که در اواخر قرن نوزدهم توسط یک روشنفکر مسلمان چینی ساخته شده و در انجمن جغرافیایی ایتالیا در رم نگهداری میشود. این طومار که بر روی کاغذ برنج و با آبرنگ نقاشی شده، ابعادی معادل 14 در 67 سانتیمتر دارد و بر روی یک ورق دیگر با طرح ابریشم بروکات نصب شده است. محتوای آن شامل متون عربی و چینی در عنوان و همچنین نقاشیهایی از شهرهای مقدس اسلامی با برچسبها و توضیحات چینی است.
عنوان طومار، "تیانفانگ توکائو" (Tianfang Tukao)، "تیانفانگ" به معنای "خانه بهشت" است و در ادبیات چینی به شبهجزیره عربستان یا مکه اشاره دارد. "توکائو" نیز به معنای "بررسی تصویری" است. این طومار در سال 1861 میلادی توسط یو روی از "بایشیا"، که مرکز یادگیری اسلامی چینیها بود، تولید شده است.
این پژوهش متن طومار را رونویسی، ترجمه و تحلیل میکند. متون طومار از سه بخش تشکیل شده است: عنوان عربی، عنوان کوانتی چینی، و توضیحات چینی در داخل تصاویر. عنوان عربی برگرفته از آیه 96 سوره آل عمران است. متن کوانتی به جغرافیای مکه، ظاهر کعبه، پیامبر اسلام، و داستان آدم و حوا میپردازد و آن را در بستر چینی با ارجاع به امپراتوران و جغرافیای چین قرار میدهد. این متن همچنین به گسترش اسلام در دوران سلسله تانگ اشاره دارد و آن را با آثاری چون "کلاسیک کوهها و دریاها" و "تاریخ جامع بزرگ" مقایسه میکند.
مقاله نشان میدهد که عبارات موجود در طومار به ادبیات اسلامی چینی (هان کیتاب) پیوند میخورند. "هان کیتاب" مجموعهای از متون اسلامی است که اسلام را از طریق اصطلاحات بودایی، تائوئیستی، و کنفوسیوسی بازتفسیر میکند تا تعلیم اسلام را در چین تسهیل کرده و پیوندهای فکری بین اسلام و کنفوسیوسگرایی برقرار سازد. بهعنوان مثال، طومار کعبه را مرکز جغرافیای مقدس اسلامی معرفی میکند و این مفهوم را از طریق کیهانشناسی چینی بیان میکند. کعبه "در سمت جلوی کوه کونلون، زیر دایرةالبروج" قرار دارد و منبع هزاران کوه و رودخانه است. کوه کونلون یک کوه اسطورهای مهم در چین است که محل اقامت الهیات و بهشت فناناپذیران تلقی میشود. این توصیف کعبه با روایتهای چینی، مشابه آنچه در هان کیتاب یافت میشود، درآمیخته است.
این طومار تصاویر مکه، مدینه، اورشلیم و دیگر اماکن مقدس را به صورت عمودی به نمایش میگذارد. استفاده از تصاویر اماکن مقدس در نسخههای خطی مربوط به حج، سجادهها و نقاشیهای دیواری رایج است. طومار از دو نوع پرسپکتیو استفاده میکند: پرسپکتیو خطی برای به تصویر کشیدن مکه و دید چندگانه با تصویربرداری ارتوگرافیک برای مدینه. تصویر کعبه شامل جزئیات دقیقی مانند حصار گرد برای طواف و منطقهای که محل دفن اسماعیل و هاجر پنداشته میشود، است. این تصاویر در مقایسه با متون، اصالت بیشتری دارند و به نظر میرسد الگوی بصری مکه از خارج از چین، احتمالا آسیای جنوب شرقی، الهام گرفته شده باشد.
جنبههای بصری طومار همچنین با نقاشیها و نقشهبرداری چینی سنتی همخوانی دارد. نقشههای چینی از دیدگاههای متنوع معماری و رویکردهای ترکیبی استفاده میکردند. حاشیهنویسیها در کنار تصاویر، اطلاعات بیشتری در مورد مکانها ارائه میدهند، که سنتی در نقشهبرداری چینی است که از قرن سوم میلادی تأکید بر استفاده از متون برای تکمیل نقشهها داشته است. این طومار ویژگیهایی از معماری اسلامی در چین را نیز به نمایش میگذارد، مانند طرح مقبرههای اسلامی در چین (شبیه به غرفهای با پایه "زومیزو") و منارههای استوانهای شکل مشابه آنچه در گوانگجو یافت میشود. شمشیر ذوالفقارعلی (شمشیر پیامبر) نیز به شکل یک شمشیر چینی با نوک دوشاخه به تصویر کشیده شده است.
مسلمانان چینی در قرن نوزدهم ارتباطات بصری با غرب آسیا از طریق زیارت حج داشتند. اشخاصی مانند ما دکسین، که سفرنامهاش در سال 1861 منتشر شد (همان سالی که این طومار تکمیل شد)، فرصتهایی برای مشاهده و جمعآوری مواد زیارتی، از جمله تصاویر شهرهای مقدس، داشتند. ما دکسین نیز تصویری از کعبه از دید پرنده ارائه داده که ساده و دقیق است. سایر شواهد تصویری شامل یک نسخه فارسی از "دلائل الخیرات" با یادداشتهای چینی و یک مهر چینی بر روی یک کتاب دعای مالزیایی است که نشاندهنده مالکیت یک مسلمان چینیزبان است. همچنین یک طومار چینی از کعبه وجود دارد که شباهت زیادی به نمونههای عثمانی دارد. این شواهد نشان میدهد که تصاویر اماکن مقدس نه تنها در چین منتشر میشدند، بلکه در آنجا نیز تولید میشدند.
https://t.me/UT_Central_Library
این مقاله به بررسی طوماری با عنوان "تصویرسازی عربستان" (Tianfang Tukao) میپردازد که در اواخر قرن نوزدهم توسط یک روشنفکر مسلمان چینی ساخته شده و در انجمن جغرافیایی ایتالیا در رم نگهداری میشود. این طومار که بر روی کاغذ برنج و با آبرنگ نقاشی شده، ابعادی معادل 14 در 67 سانتیمتر دارد و بر روی یک ورق دیگر با طرح ابریشم بروکات نصب شده است. محتوای آن شامل متون عربی و چینی در عنوان و همچنین نقاشیهایی از شهرهای مقدس اسلامی با برچسبها و توضیحات چینی است.
عنوان طومار، "تیانفانگ توکائو" (Tianfang Tukao)، "تیانفانگ" به معنای "خانه بهشت" است و در ادبیات چینی به شبهجزیره عربستان یا مکه اشاره دارد. "توکائو" نیز به معنای "بررسی تصویری" است. این طومار در سال 1861 میلادی توسط یو روی از "بایشیا"، که مرکز یادگیری اسلامی چینیها بود، تولید شده است.
این پژوهش متن طومار را رونویسی، ترجمه و تحلیل میکند. متون طومار از سه بخش تشکیل شده است: عنوان عربی، عنوان کوانتی چینی، و توضیحات چینی در داخل تصاویر. عنوان عربی برگرفته از آیه 96 سوره آل عمران است. متن کوانتی به جغرافیای مکه، ظاهر کعبه، پیامبر اسلام، و داستان آدم و حوا میپردازد و آن را در بستر چینی با ارجاع به امپراتوران و جغرافیای چین قرار میدهد. این متن همچنین به گسترش اسلام در دوران سلسله تانگ اشاره دارد و آن را با آثاری چون "کلاسیک کوهها و دریاها" و "تاریخ جامع بزرگ" مقایسه میکند.
مقاله نشان میدهد که عبارات موجود در طومار به ادبیات اسلامی چینی (هان کیتاب) پیوند میخورند. "هان کیتاب" مجموعهای از متون اسلامی است که اسلام را از طریق اصطلاحات بودایی، تائوئیستی، و کنفوسیوسی بازتفسیر میکند تا تعلیم اسلام را در چین تسهیل کرده و پیوندهای فکری بین اسلام و کنفوسیوسگرایی برقرار سازد. بهعنوان مثال، طومار کعبه را مرکز جغرافیای مقدس اسلامی معرفی میکند و این مفهوم را از طریق کیهانشناسی چینی بیان میکند. کعبه "در سمت جلوی کوه کونلون، زیر دایرةالبروج" قرار دارد و منبع هزاران کوه و رودخانه است. کوه کونلون یک کوه اسطورهای مهم در چین است که محل اقامت الهیات و بهشت فناناپذیران تلقی میشود. این توصیف کعبه با روایتهای چینی، مشابه آنچه در هان کیتاب یافت میشود، درآمیخته است.
این طومار تصاویر مکه، مدینه، اورشلیم و دیگر اماکن مقدس را به صورت عمودی به نمایش میگذارد. استفاده از تصاویر اماکن مقدس در نسخههای خطی مربوط به حج، سجادهها و نقاشیهای دیواری رایج است. طومار از دو نوع پرسپکتیو استفاده میکند: پرسپکتیو خطی برای به تصویر کشیدن مکه و دید چندگانه با تصویربرداری ارتوگرافیک برای مدینه. تصویر کعبه شامل جزئیات دقیقی مانند حصار گرد برای طواف و منطقهای که محل دفن اسماعیل و هاجر پنداشته میشود، است. این تصاویر در مقایسه با متون، اصالت بیشتری دارند و به نظر میرسد الگوی بصری مکه از خارج از چین، احتمالا آسیای جنوب شرقی، الهام گرفته شده باشد.
جنبههای بصری طومار همچنین با نقاشیها و نقشهبرداری چینی سنتی همخوانی دارد. نقشههای چینی از دیدگاههای متنوع معماری و رویکردهای ترکیبی استفاده میکردند. حاشیهنویسیها در کنار تصاویر، اطلاعات بیشتری در مورد مکانها ارائه میدهند، که سنتی در نقشهبرداری چینی است که از قرن سوم میلادی تأکید بر استفاده از متون برای تکمیل نقشهها داشته است. این طومار ویژگیهایی از معماری اسلامی در چین را نیز به نمایش میگذارد، مانند طرح مقبرههای اسلامی در چین (شبیه به غرفهای با پایه "زومیزو") و منارههای استوانهای شکل مشابه آنچه در گوانگجو یافت میشود. شمشیر ذوالفقارعلی (شمشیر پیامبر) نیز به شکل یک شمشیر چینی با نوک دوشاخه به تصویر کشیده شده است.
مسلمانان چینی در قرن نوزدهم ارتباطات بصری با غرب آسیا از طریق زیارت حج داشتند. اشخاصی مانند ما دکسین، که سفرنامهاش در سال 1861 منتشر شد (همان سالی که این طومار تکمیل شد)، فرصتهایی برای مشاهده و جمعآوری مواد زیارتی، از جمله تصاویر شهرهای مقدس، داشتند. ما دکسین نیز تصویری از کعبه از دید پرنده ارائه داده که ساده و دقیق است. سایر شواهد تصویری شامل یک نسخه فارسی از "دلائل الخیرات" با یادداشتهای چینی و یک مهر چینی بر روی یک کتاب دعای مالزیایی است که نشاندهنده مالکیت یک مسلمان چینیزبان است. همچنین یک طومار چینی از کعبه وجود دارد که شباهت زیادی به نمونههای عثمانی دارد. این شواهد نشان میدهد که تصاویر اماکن مقدس نه تنها در چین منتشر میشدند، بلکه در آنجا نیز تولید میشدند.
https://t.me/UT_Central_Library
Telegram
کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
وب سايت کتابخانه مرکزی:
Library.ut.ac.ir
آدرس:
خیابان انقلاب، خیابان ۱۶ آذر، داخل پردیس مرکزی دانشگاه تهران، کتابخانه مرکزی، مرکز اسناد و تامین منابع علمی.
Library.ut.ac.ir
آدرس:
خیابان انقلاب، خیابان ۱۶ آذر، داخل پردیس مرکزی دانشگاه تهران، کتابخانه مرکزی، مرکز اسناد و تامین منابع علمی.