کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
25K subscribers
8.68K photos
347 videos
3.58K files
6.19K links
وب سايت کتابخانه مرکزی:
Library.ut.ac.ir

آدرس:
خیابان انقلاب، خیابان ۱۶ آذر، داخل پردیس مرکزی دانشگاه تهران، کتابخانه مرکزی، مرکز اسناد و تامین منابع علمی.
Download Telegram
از مکافات میندیش که در شرع مبین
گردن شمع به خون خواهی پروانه زدند
https://t.me/UT_Central_Library
هلالی جغتایی

آه! از آن شوخ، که تا تر نشود خاک درش
بر سر عاشق بیچاره نیفتد گذرش
ای که از عاشق خود دیر خبر می پرسی
زود باشد که بپرسی و نیابی خبرش
آه سرد از دل پر درد کشیدم سحری
غافلان نام نهادند: نسیم سحرش
من که رشک آیدم از خال سیه بر لب او
چون پسندم که نشیند مگسی بر شکرش؟
همچو فرهاد بهر کوه که بردم غم خویش
زیر آن بار گران سنگ شکستم کمرش
زاهد از عشق بتان خواست مرا توبه دهد
مدعی بین، که خدا عقل نداد اینقدرش
گر دلم زار شد از عشق بتان، غم مخورید
بگذارید، که می خواهم ازین زار ترش
لاله بر خاک شهید تو جگر گوشه ماست
که برآورده بداغ دل خونین جگرش
منظر چشم هلالی وطنش باد، که هست
میل هم صحبتی مردم صاحب نظرش
https://t.me/UT_Central_Library
🔷 به مناسبت سالروز درگذشت کمال الملک (۲۷ مرداد ۱۳۱۹)

🎨 پدر نقاشی نوین ایران را بیشتر بشناسیم...


🔷 محمد غفاری، مشهور به کمال الملک (۱۲۲۶–۱۳۱۹)، نقاش بزرگ ایرانی که با شکستن قالبهای نگارگری کهن، سبک رئالیسم و ناتورالیسم اروپایی را به هنر ایران آورد. او سالها نقاش باشی دربار ناصرالدین شاه بود و شاهکارهایی چون تالار آینه را خلق کرد.

🔷 با سفرهایش به اروپا، تکنیکهای غربی را با نگاه ایرانی پیوند زد و در سال ۱۲۸۹ خورشیدی، مدرسهٔ صنایع مستظرفه را در باغ نگارستان بنیان نهاد؛ مدرسه ای که بعدها به زیربنای اصلی دانشکدهٔ هنرهای زیبای دانشگاه تهران تبدیل شد و مسیر هنر معاصر ایران را دگرگون کرد.

https://t.me/UT_Central_Library
ble.ir/Library_UT_AC
کودتای 28 مرداد.pdf
5.8 MB
📕گفتاری کوتاه درباره: وقایع ۲۸ مرداد 1332

📌این جزوه به بررسی تطبیقی قیام ۳۰ تیر ۱۳۳۱ و کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ پرداخته و علت شکست نهضت ملی را در کنارگذاشتن رهبری مذهبی، انتصاب جاسوسان خارجی در پست‌های حساس، و عدم قاطعیت در برابر دشمن می‌داند. نویسنده با استناد به نامهٔ تاریخی کاشانی به مصدق در ۲۷ مرداد - که در آن از کودتا هشدار داده اما پاسخ سردی دریافت می‌کند - نتیجه می‌گیرد که کودتا در اصل علیه روحانیت طراحی شد و با خردشدن این سنگر، زمینه برای سلطهٔ دوبارهٔ استعمار فراهم گشت؛ عبرتی که باید از تکرار آن در هر جنبش مردمی جلوگیری کرد.

کتابخانه مسجد اعظم
@boroujerdilib
Audio
عنوان کتاب:  E-Government Digital Frontiers - Transforming Public Administration through Technology
مولفان:  Kang, Kyeong; Li, Lifu
ناشر:    IntechOpen
سال انتشار:  2025

این منابع بر تحول مدیریت دولتی از طریق ابزارهای دیجیتال و استقرار دولت الکترونیک تمرکز دارند. محور اصلی بحث، نقش حیاتی به‌هم‌پیوستگی سیستم‌ها (Interoperability) در بهبود فرآیند ارزیابی سیاست‌های عمومی و افزایش کارایی نهادها است. متن با نگاهی بین‌رشته‌ای، چگونگی بهره‌گیری از فناوری‌های نوظهور مانند هوش مصنوعی و داده‌های باز را برای ارتقای مشارکت شهروندان و حکمرانی دموکراتیک بررسی می‌کند. همچنین، بر اهمیت حمایت‌های دولتی در توسعه کارآفرینی آنلاین و رفع موانع ساختاری برای دستیابی به عدالت دیجیتال تأکید شده است. این مجموعه در نهایت چارچوبی راهبردی برای گذار از مدل‌های سنتی به نظام‌های حکمرانی هوشمند و پاسخگو ارائه می‌دهد.
 
@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC
Audio
این مقاله پژوهشی با عنوان «قدرت و معرفت؛ ساخت حافظۀ تاریخی: تبارشناسی گفتمان‌های متعارض در بازنمایی کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲» در نشریه «پژوهش‌های علوم تاریخی» توسط انتشارات دانشگاه تهران به چاپ رسیده است. مقاله در دوره 18، شماره 1، سال 1405 منتشر شده و به بررسی کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ از منظر چارچوب قدرت-معرفت میشل فوکو می‌پردازند و چگونگی شکل‌گیری حافظه تاریخی ایرانیان را تحلیل می‌کنند. نویسنده با تکیه بر روش تبارشناسی، سه گفتمان رقیب یعنی رژیم پهلوی، دولت آمریکا و نیروهای انقلابی را در بازنمایی این واقعه تاریخی به چالش می‌کشد. متن توضیح می‌دهد که چگونه هر یک از این جریان‌ها با استفاده از ابزارهایی مانند سانسور، طبقه‌بندی اسناد محرمانه یا نشر مخفیانه، روایتی خاص را برای کسب مشروعیت سیاسی تولید کرده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهند که حقیقت تاریخی نه یک امر عینی، بلکه محصول نزاع میان این نظام‌های دانشی برای کنترل افکار عمومی است.

@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC
✴️ هوش مصنوعی تخصصی در معماری؛ از ایده‌پردازی و طراحی مولد تا تحلیل هوشمند

هوش مصنوعی در معماری در حال عبور از مرحله «تولید تصویر» به سمت طراحی، تحلیل و تصمیم‌گیری تخصصی است.
این ابزارها به معماران کمک می‌کنند بخشی از فرایندهای زمان‌بر طراحی را خودکار کرده و گزینه‌های بیشتری را در زمان کوتاه‌تر بررسی کنند.
در میان ابزارهای مطرح، Autodesk Forma، Finch و Veras به دلیل ارتباط مستقیم با فرایندهای حرفه‌ای معماری، اهمیت ویژه‌ای دارند.

۱. ابزار Autodesk Forma: برای مراحل پیش‌طراحی و طراحی شماتیک، امکان ایجاد و بررسی گزینه‌های مختلف طراحی ساختمان و سایت را فراهم می‌کند.
پروژه را می‌توان بر اساس موقعیت واقعی تعریف کرد و شاخص‌هایی مانند نور روز، تابش خورشید، باد، صدا، کربن نهفته و شرایط محیطی را بررسی کرد.
در سال ۲۰۲۶، قابلیت آزمایشی Building Layout Explorer نیز امکان تولید و ارزیابی گزینه‌های مختلف پلان از روی مدل حجمی را فراهم کرده است.

۲. ابزار Finch: یک دستیار مولد تخصصی معماری است که می‌تواند از حجم و اطلاعات پروژه، گزینه‌های مختلف پلان و چیدمان فضایی ایجاد کند.
معمار می‌تواند پارامترهایی مانند ترکیب واحدها، ابعاد، نورگیری، سیرکولاسیون و الزامات دسترس‌پذیری را در فرایند طراحی لحاظ و گزینه‌ها را اصلاح و بهینه کند.
یکی از مزیت‌های مهم Finch، ارتباط آن با Autodesk Forma و Revit است که مسیر حرکت از طراحی اولیه و تولید پلان به مدل BIM را کوتاه‌تر می‌کند.

۳. معرفی Veras: بیشتر بر ایده‌پردازی و تجسم معماری تمرکز دارد و می‌تواند مدل‌ها و هندسه‌های موجود در ابزارهایی مانند Forma، Revit و SketchUp را به تصاویر و رندرهای واقع‌گرایانه تبدیل کند.
مزیت مهم آن نسبت به ابزارهای صرفاً متن‌به‌تصویر، حفظ ارتباط با هندسه و مدل طراحی است؛ بنابراین معمار می‌تواند ایده‌های بصری مختلف را بر مبنای طرح واقعی خود آزمایش کند.

در مجموع، کاربرد ارزشمند هوش مصنوعی در معماری نه جایگزینی معمار، بلکه افزایش سرعت ایده‌پردازی، مقایسه گزینه‌ها، تحلیل عملکرد و توسعه طرح است؛ تصمیم نهایی همچنان به دانش، تجربه و قضاوت حرفه‌ای معمار وابسته است.

• Autodesk. (2026). AI in architecture and engineering. Autodesk AI in Architecture and Engineering
• Autodesk. (2026, June 2). Exploring early generative AI workflows with Building Layout Explorer in Autodesk Forma. Autodesk News. Autodesk News
• Autodesk. (2026). Forma. Autodesk Help. Autodesk Forma documentation
• Autodesk University. (2025). From site planning to BIM with AI: Accelerating early-stage design with Finch and Autodesk Forma.
• Chaos. (2026, June 17). An AI-enhanced architectural visualization workflow using Enscape and Veras.

https://t.me/UT_Central_Library
🔰از جادوی هرمان هسه تا تسلی‌بخشی جیمز بالدوین؛
چرا کتاب می‌خوانیم؟(ibna.ir/x6J8G)

🔸کتاب‌ها پادزهری در برابر تنهایی وجودی ما هستند، ‌آنها ما را با دیگری روبه‌رو می‌کنند و در همان حال به خودمان برمی‌گردانند. اما هیچ دانشی جایگزین تجربه مستقیم زندگی نمی‌شود. ماریا پاپووا در این متن با تکیه بر شعر کوتاه هرمان هسه و اشاره به تأملی از جیمز بالدوین و مارسل پروست، از نسبتی می‌گوید که میان خواندن، خودشناسی و تجربه مستقیم زندگی برقرار است.

🔸️جیمز بالدوین نگاهی جامعه‌شناختی و همدلانه به امر خواندن دارد. او در گفتگوهایش و به‌ویژه در مقاله سال ۱۹۶۲ خود با عنوان «فرآیند خلاق» و مصاحبه معروفش با مجله لایف در سال ۱۹۶۳، از تجربه خواندن اثر داستایفسکی و دیکنز یاد می‌کند. بالدوین می‌گوید خواندن به ما یادآوری می‌کند که رنج‌هایمان بی‌سابقه نیستند و همین رنج‌ها ما را به بقیه انسان‌ها پیوند می‌زنند. از نظر او، هنرمند یک «تاریخ‌نگار عاطفی» است که وظیفه دارد شکوه و سرنوشت محتومِ شناختِ خویشتن را به تصویر بکشد.

@ibna_official
Forwarded from عکس نگار
‍ 📚 معرفی کتاب «مختصر الرجال یا سیمائی از فرزانگان» تألیف سید علی رضوی جیفانی

کتاب «مختصر الرجال یا سیمائی از فرزانگان» تألیف سید علی رضوی جیفانی (۱۳۰۳–۱۳۸۶ش)، اثری در حوزه شرح‌حال‌نگاری و معرفی دانشمندان و مشاهیر است که با هدف شناساندن چهره‌های علمی، دینی و فرهنگی گذشته به نگارش درآمده است. نویسنده در پیشگفتار، آشنایی با زندگی دانشمندان و مشاهیر را راهی برای شناخت عوامل مؤثر در پیشرفت و تکامل بشریت می‌داند و بر اهمیت بهره‌گیری از تجربه، دانش، تلاش و حتی خطاهای بزرگان تأکید می‌کند. این اثر در مشهد و توسط انتشارات دیانت منتشر شده و عنوان فرعی «سیمائی از فرزانگان» نیز بیانگر رویکرد کلی کتاب در ارائه تصویری کوتاه از شخصیت‌های برجسته است.

«مختصر الرجال» همان‌گونه که نویسنده توضیح می‌دهد، مجموعه‌ای از شرح‌حال‌های مختصر علما، فضلا، فقها، حکما، عرفا، ادبا، شعرا و دیگر نامداران است. مدخل‌های کتاب بر اساس حرف نخست نام‌ها و سپس حروف بعدی مرتب شده‌اند و گردآوری اسامی نیز غالباً بر پایه شهرت، کنیه یا لقب افراد صورت گرفته است. نویسنده برای تدوین این مجموعه از منابع متنوعی، از جمله کتاب‌های رجال و تراجم شیعه، آثار مربوط به علمای خراسان، مقالات مطبوعات و نیز مشاهدات و اطلاعات شخصی خود بهره گرفته است. در مقدمه همچنین میان «علم درایه» و «علم رجال» تمایز گذاشته شده و توضیح داده می‌شود که این اثر در معنای عام، به معرفی و شرح حال رجال و شخصیت‌های شناخته‌شده می‌پردازد، نه صرفاً بررسی راویان حدیث از منظر توثیق و تضعیف.

از ویژگی‌های قابل توجه کتاب، رویکرد گردآورانه و ارجاعی آن است؛ به‌گونه‌ای که برای تکمیل اطلاعات، فهرستی از منابع مهم شرح‌حال و رجال نیز در مقدمه معرفی شده است. نویسنده همچنین در ادامه کتاب، شرح حال خودنوشت خود را آورده و از مسیر تحصیل، تدریس، ارتباط با استادان حوزه و فعالیت‌های علمی و فرهنگی خویش سخن گفته است؛ از این منظر، کتاب علاوه بر ارزش اطلاعاتی درباره رجال و دانشمندان، تا حدی بازتاب‌دهنده فضای علمی و فرهنگی مشهد و حوزه علمیه آن دوره نیز هست. این اثر برای پژوهشگران حوزه تاریخ علم، رجال، تراجم، تاریخ حوزه‌های علمیه، مطالعات اسلامی و نیز علاقه‌مندان به شناخت زندگی و آثار دانشمندان و مشاهیر می‌تواند منبعی سودمند باشد و در عین اختصار، خواننده را با مجموعه‌ای گسترده از شخصیت‌های علمی و فرهنگی آشنا می‌کند.

این کتاب توسط خانواده محترم نویسنده به کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه تهران اهدا شده است و در دسترس مراجعان قرار می‌گیرد.


https://t.me/UT_Central_Library
ble.ir/Library_UT_AC
Audio
این مقاله پژوهشی با عنوان « تحلیل نظام‌مند مسائل صنعت نشر دیجیتال در ایران با استفاده از روش فراترکیب» در نشریه « بررسی‌های مدیریت رسانه » توسط انتشارات دانشگاه تهران به چاپ رسیده است. مقاله در دوره 4، شماره 4 سال 1404 منتشر شده و به تحلیل نظام‌مند چالش‌های صنعت نشر دیجیتال در ایران با استفاده از روش فراترکیب می‌پردازد. نویسندگان با بررسی ۱۴۲ مقاله علمی داخلی و بین‌المللی، ۷۵ مسئله کلیدی را شناسایی کرده و آن‌ها را در قالب ۱۵ مضمون اصلی دسته‌بندی نموده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد که این صنعت با مشکلاتی همچون ضعف پلتفرم‌ها، مدل‌های کسب‌وکار ناکارآمد، محدودیت‌های زیرساختی و فقدان نیروی متخصص روبه‌رو است. همچنین، موضوعاتی نظیر نقض حقوق مالکیت فکری و نبود فرهنگ مطالعه دیجیتال به‌عنوان موانع ساختاری جدی در مسیر بلوغ این اکوسیستم معرفی شده‌اند.

@KETABCAST_AI_LIB_UT_AC
گل و مرغ

ایران، دورۀ قاجار، پایان سدۀ ۱۹ م.
28.2 × 20.7 سانتی‌متر
مزایدۀ کریستیز
@artresearchh
⚜️@rezamahdavi51.
🔰میراثی از نسخه‌های خطی فارسی در دل کردستان عراق

🔸تکیه هیران، یکی از قدیمی‌ترین مراکز عرفانی و دینی اقلیم کردستان عراق، نسخه‌هایی خطی از متون فارسی کلاسیک از جمله برگی منحصربه‌فرد از دیوان انوری، شاعر شهیر قرن ششم هجری را در خود جای داده است.

🔸در میان آثار باقی‌مانده در تکیه تاریخی هیران، نسخه‌ای یتیم از دیوان شاعر نام‌آشنای فارسی، انوری، به چشم می‌خورد؛ برگی باارزش که به سال ۶۹۶ هجری قمری (۱۲۹۷ میلادی) بازمی‌گردد و شامل رباعیاتی فارسی است که از کهن‌ترین متون ادبی کشف‌شده در شمال عراق به‌شمار می‌آیند.



@ibna_official
✳️ راهنمای عملی برای محافظت از ایده‌های علمی و برخورد با سرقت ادبی در پژوهش

تحلیل منتشر شده در Nature به‌صورت آموزشی به پرسش بسیاری از پژوهشگران پاسخ می‌دهد: چه‌کار باید کرد اگر ایده علمی شما سرقت شود یا در معرض سرقت ادبی قرار گیرد؟ مقاله بر اهمیت ثبت رسمی مالکیت فکری و انتشار شواهد پژوهشی تأکید می‌کند تا ایده‌ها در چارچوب علمی و قانونی محافظت شوند.
در این راهنمای خبری تأکید شده که ایده‌ها به‌خودی‌خود قابل‌سرقت نیستند؛ آنچه به لحاظ حقوقی و اخلاقی اهمیت دارد، ثبت و انتشار رسمی نتایج یا پیش‌نویس‌های پژوهشی است که نشان می‌دهد چه زمانی و توسط چه کسی اقدام به کار شده است.
یکی از توصیه‌های کلیدی برای پژوهشگران، استفاده از پیش‌چاپ (preprint) یا ثبت ایده در سامانه‌های معتبر است تا تاریخ دقیقی برای مالکیت فکری تعیین شود و در صورت اختلاف، بتوان به آن استناد کرد.
نویسندگان مقاله همچنین بر این نکته تأکید دارند که ایمن نگه داشتن ایده‌های اولیه تا زمان انتشار رسمی گاهی می‌تواند بهترین روش برای پیشگیری از سوء‌استفاده باشد، مخصوصاً در مواردی که احتمال رقابت علمی وجود دارد.
در این چارچوب، ثبت ایده‌ها از طریق پایگاه‌های داده معتبر، پیش‌چاپ‌ها، پتنت‌ها یا گزارش‌های کاری می‌تواند مدرک‌ معتبری برای زمان‌بندی و اعتبار ایده فراهم آورد و از ادعاهای بی‌پایه جلوگیری کند.
همچنین مقاله آموزشی تأکید می‌کند که گفت‌وگو با همکاران و مشاوران حقوقی در مراحل اولیه می‌تواند به تدوین استراتژی محافظت از ایده‌ها کمک کند، به‌ویژه زمانی که قصد دارید نتایج را در قالب مقاله، قرارداد صنعتی یا همکاری علمی منتشر کنید.
در سطح آکادمیک، بخش دیگری از راهنما به اهمیت رعایت اخلاق در نگارش و انتشار اشاره می‌کند و یادآور می‌شود که حتی ارجاع ندادن مناسب به ایده‌های دیگران نیز می‌تواند به‌عنوان سرقت ادبی تلقی شود و باید از آن اجتناب کرد.
راهنمای Nature به پژوهشگران یادآوری می‌کند که ایجاد رکورد روشن از کار خود از ابتدا تا انتشار، بخش مهمی از فرآیند پژوهش است و در صورت بروز اختلاف می‌تواند به‌عنوان سند معتبر علمی عمل کند.
این متن آموزشی همچنین توصیه می‌کند که پژوهشگران به‌روزرسانی‌های هر حوزه علمی و سیاست‌های نشریات درباره مالکیت فکری را دنبال کنند تا در مواجهه با چالش‌های نوظهور بتوانند تصمیمات حرفه‌ای و آگاهانه بگیرند.
در مجموع، این راهنمای خبری– آموزشی نقشه عملی برای مدیریت و محافظت از ایده‌های علمی ارائه می‌دهد و ابزارهای مختلف را برای اطمینان از اعتبار و مالکیت پژوهشی توضیح می‌دهد، که برای هر پژوهشگر در تمام مراحل کار پژوهشی ضروری است.

منبع: Nature، منتشر شده ۱۰ فوریه ۲۰۲۶،
https://www.nature.com/articles/d41586-025-04165-3

https://t.me/UT_Central_Library
Comp. Or. Ms Studies.pdf
14 MB
راهنمایی جامع برای شناخت نسخه‌های خطی مشرق‌زمین

کتاب Comparative Oriental Manuscript Studies: An Introduction، یا «درآمدی بر مطالعات تطبیقی نسخه‌های خطی شرقی»، یکی از آثار جامع و در عین حال کاربردی در حوزه نسخه‌شناسی و مطالعات دست‌نوشته‌هاست. این کتاب در سال ۲۰۱۵ در قالب پروژه COMSt (Comparative Oriental Manuscript Studies) و با ویراستاری عمومی الساندرو باوزی (Alessandro Bausi) و همکاری گروه بزرگی از متخصصان نسخه‌های خطی منتشر شده است. کتاب ۶۷۷ صفحه دارد و ۷۷ پژوهشگر از ۲۱ کشور در تألیف بخش‌های مختلف آن مشارکت کرده‌اند. دامنه آن نیز بسیار گسترده است و سنت‌های نسخه‌نویسی عربی، فارسی، یونانی، سریانی، عبری، قبطی، ارمنی، گرجی، اتیوپیایی، اسلاوی، ترکی و شماری دیگر از سنت‌های مکتوب مشرق‌زمین را در بر می‌گیرد.

ادامه در پست بعدی
👇👇