🔔Пенсия ёшига яқинлашиб қолган бўлсангиз бу маълумотлар сиз учун фойдали бўлиши мумкин!

🇺🇿 Ўзбекистонда пенсия тайинлаш тартиби қандай?

📤 Ушбу жараён Ўзбекистон Республикаси Ягона интерактив давлат хизматлари порталида “Ўзархив” агентлиги, вазирлик ва идораларга электрон сўровномалар юбориш ва қабул қилиш тизими орқали амалга оширилади;

📅 2021 йил 1 январдан бошлаб:

🔹Давлат пенсияларини тайинлашда фуқаронинг иш стажи мулкчилик шаклидан қатъий назар хўжалик юритувчи субъектлар томонидан Бандлик ва меҳнат муносабатлари вазирлигининг ахборот тизимига киритилган электрон маълумотларга асосан ҳисобланади;

🔹Фуқароларнинг иш ҳақи тўғрисидаги маълумотлари:

▫️2005-2015 йиллардаги давр учун - АТ “Халқ банки”нинг жамғариб бориладиган пенсия тизимига мажбурий бадаллар;

▫️ 2016-2018 йиллардаги давр учун - Давлат солиқ қўмитасининг фуқароларнинг Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги ҳузуридаги бюджетдан ташқари Пенсия жамғармасига ўтказилган суғурта бадалларини якка тартибда ҳисобга олишнинг марказлаштирилган электрон реестри, 2019 йилдан кейинги давр учун эса - иш ҳақининг якка тартибдаги ҳисобини юритиш реестри маълумотлари асосида тасдиқланади.

⚠️ Ушбу даврлар учун фуқароларнинг меҳнат стажини тасдиқловчи қоғоз шаклидаги маълумотлар талаб қилиниши ман этилади.
🌐 Манба: Фуқароларга давлат пенсияларини тайинлаш учун зарур ҳужжатларни йиғиш жараёнини тубдан такомиллаштириш тўғрисидаги қарор. https://t.me/accounting_stuff

🤝 Оғзаки қарз шартномаси тузилган бўлса, қарзни қонуний талаб қилиш мумкинми?

📝 Агар қарз олувчининг тилхати ёки унга қарз берувчи томонидан муайян сумма ёки муайян миқдордаги ашёлар топширилганлигини тасдиқлайдиган бошқа ҳужжат мавжуд бўлса, қарз шартномаси ёзма шаклда тузилган ҳисобланади.

⚠️ Битимнинг оддий ёзма шаклига риоя қилмаслик унинг ҳақиқий эмаслигига олиб келмайди, бироқ низо чиққан тақдирда тарафларни битимнинг тузилганлигини, мазмунини ёки бажарилганлигини гувоҳларнинг кўрсатувлари билан тасдиқлаш ҳуқуқидан маҳрум қилади.

⚡️Тарафлар битимнинг тузилганлигини, мазмуни ёки бажарилганлигини ёзма ёки бошқа далиллар билан тасдиқлашга ҳақлидирлар. Агар корхона ва ходим уртасида карз шартномаси тузиладиган булса у ёзма шаклда тузишиши шарт. Бирок, нотариус оркали тасдиклаш тарафларнинг бирини хохшига курам амалга оширилиши мумкин. Ходим билан тузилган карз шартномаси буйича хеч кандай солик окибатлари мавжуд эмас ва шартнома канча муддатга тузилишидан катий назар. Агар ходим ёки таъсисчи, кандайдир фукаро томонидан карз берилган булса агар хеч кандай % сиз булса карз берилган санасидаги кайта молиялаштириш ставкасида соликка тортилади.

📌 Хулоса:

Қарзни оғзаки тарзда бериш томонларни жавобгарликдан озод қилмайди. Қарз берувчи суммани қонунан талаб қилишга ҳақли

🌐 Манба: Фуқаролик Кодекси 109, 733 - моддалари.

💬 Қарзни қўли билан бериб, оёғи билан югурганлар борми ✋ https://t.me/accounting_stuff

🧑‍🦽Ногиронлиги бўлган шахсларга қандай имтиёзлар берилади?

📜 Ногиронлиги бўлган шахслар санаторий-курортда бепул соғломлаштириш, шунингдек дори воситалари, ногиронлиги бўлган шахсларни парвариш қилиш учун мўлжалланган тиббий буюмлар ва ногиронлиги бўлган болалар учун махсус шифобахш озиқ-овқат маҳсулотлари билан таъминланиш ҳуқуқига эга. Шунингдек соликлар буйича бир ой учун меҳнатга ҳақ тўлашнинг энг кам миқдорининг 1,41 (1053693 сум) баравари миқдоридаги даромадлар бўйича) солиқ солишдан озод этилади. СК 421 моддасига асосан уруш ногиронлари ва қатнашчилари, шунингдек доираси қонун ҳужжатлари билан белгиланадиган уларга тенглаштирилган шахслар мол мулк солигидан тулик озод этилади. I ва II гуруҳ ногиронлиги бўлган шахслар пенсия гувоҳномаси ёки тиббий-меҳнат эксперт комиссиясининг маълумотномаси асосида жисмоний шахсларнинг мулкида бўлган мол-мулк олтмиш квадрат метр доирасида солиқ солишдан озод қилинади. СК 436- моддасига асосан I ва II гуруҳ ногиронлиги бўлган шахслар уруш ногиронлари ва қатнашчилари, шунингдек доираси қонун ҳужжатлари билан белгиланадиган уларга тенглаштирилган шахслар ер солигидан тулик озод килинадилар. Ногиронлиги булган шахслар ЯТТ фаолияти билан шугулланган тарзларида ижтимоий соликдан 50 % имтиёзга эга хисоболанадилар.

🌐 Манба: Ногиронлиги бўлган шахсларнинг ҳуқуқлари тўғрисидаги қонун. ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИНИНГ СОЛИҚ КОДЕКСИ (Янги таҳрири)

💬 Ногиронлиги бўлган шахсларга яна қандай имтиёзлар берилиши керак деб ҳисоблайсиз? https://t.me/accounting_stuff

Молия вазирлиги ташаббуси билан ташкил қилинаётган МҲХС бўйича барча вебинарларнинг слайдлари билан қуй идаги ҳаволалар орқали танишишингиз мумкин.

1. «МҲХСга қандай тайёргарлик кўриш лозим»,
https://t.me/ifrsnews/21

2. «МҲХСга қандай тайёргарлик кўриш лозим» (рус тилида),
https://t.me/ifrsnews/20

3. «МҲХСга ўтиш бўйича харакатлар режаси»,
https://t.me/ifrsnews/98

4. 1-сон БҲХС «Молиявий ҳисоботни тақдим этиш»,
https://t.me/ifrsnews/69

5. 2-сон БҲХС «Захиралар»,
https://t.me/ifrsnews/64

6. 11-cон БҲХС «Биргаликдаги фаолият бўйича келишувлар»,
https://t.me/ifrsnews/91

7. 16-сон БҲХС «Асосий воситалар»,
https://t.me/ifrsnews/96

8. 20-сон БҲХС «Давлат грантлари ҳисоби ва давлат ёрдами тўғрисидаги маълумотларни ёритиб бериш»,
https://t.me/ifrsnews/56

9. 21-сон БҲХС «Валюта курсларидаги ўзгаришларнинг таъсирлари»,
https://t.me/ifrsnews/85

10. 37-сон БҲХС «Баҳоланган мажбуриятлар, шартли мажбуриятлар ва шартли активлар»,
https://t.me/ifrsnews/77

11. 38-сон БҲХС «Номоддий активлар»,
https://t.me/ifrsnews/38

14. 40-сон БҲХС «Инвеститция кўчмас мулки»,
https://t.me/ifrsnews/47

15. 8-сон МҲХС «Операцион сегментлар»,
https://t.me/ifrsnews/94

16-сон МҲХС «Харидорлар билан шартномалар бўйича тушум»,

​​Assalomu aleykum, hurmatli do'stlar!

Ertaga, 25 may soat 19:00da MHXS (IAS) 10 «Hisobot davridan keyingi hodisalar» mavzusida navbatdagi vorkshop bo'lib o'tadi.

👨🏻‍🎓Vorkshop spikeri:
Shohruh Butayev,
ACCA, CIPA, «Wisdom Advisory» konsalting kompaniyasida Katta Menejer.

- 10 yildan ortiq auditorlik amaliyoti, shu jumladan 7 yil PwC Uzbekistan ofisida;
- ACCA ning haqiqiy a'zosi, Xalqaro moliyaviy hisobot bo'yicha ACCA Diplomiga (DipIFR), xalqaro CAP va CIPA sertifikatlariga, auditor malaka sertifikatiga ega;
- Tog'-kon, qayta ishlash sanoati, ishlab chiqarish va mashinasozlik sohalarida auditorlik tekshirivlari tajribasi;
- Ko’p marotaba respublika miqyosida yilning eng yaxshi auditori tanlovi g'olibi bo'lgan.

Vorkshopni o'tkazib yubormang, quyidagi havola orqali telegram guruhga a'zo bo'ling va ZOOM ilovasi orqali vorkshopda qatnashing:
🟢 http://bit.ly/MHXS_workshop

🗓 Sana: 25 May
🕒 Vaqt: 19:00

👮‍♀️👮‍♀️👮‍♀️Алиментлар тугрисида куплаб обуначилар талабидан келиб чикиб яна бир маротаба тухталиб утмокчимиз ва бухгалтерлар учун мухим жихатларини ёритмаокчимиз.- Алиментларнинг миқдори ва ушлаб қолиш тартибини қуйидагилар тартибга солади:
Ўзбекистон Республикаси Оила кодекси;
“Суд ҳужжатлари ва бошқа органлар ҳужжатларини ижро этиш тўғрисида”ги Қонун;
Ижро ишини юритиш ва суд ижрочилари фаолиятини ташкил этиш тартиби тўғрисидаги низом, 29.12.2001 йил, 1091-сон;
Қарздор жисмоний шахсга иш ҳақи ёки унга тенглаштирилган бошқа тўловларни тўлаётган ташкилотлар ёки бошқа шахслар томонидан ижро ҳужжатларини ижро этиш қоидалари, 08.07.2009 й., 1980-сон ва бошқа қонун ҳужжатлари.
Алиментлар Ўзбекистон Республикаси ҳудудида ва унинг ташқарисида пул ёки натура тарзида олинган барча турдаги даромадлардан ушлаб қолинади ОК 104-м..
Иш ҳақидан
Алиментлар ундириш, соғлиққа шикаст етказилгани оқибатидаги ва ҳ.к. зарарларни қоплаш тўғрисидаги ишлар бўйича қарорни ижро этишда ундирув қарздорнинг иш ҳақига ёки бошқа унга тенглаштирилган тўловларга қаратилади 29.08.2001 йилдаги 258-II-сон Қонун 64-м 29.12.2001 й., АВ рўйхат рақами 1091-сон 121-м. 1-к б..
Қарздорнинг иш ҳақи ва унга тенглаштирилган тўловлардан ушлаб қолинадиган суммалар миқдори солиқлар ушлаб қолингандан кейин қолган суммадан ҳисоблаб чиқарилади 29.08.2001 йилдаги 258-II-сон Қонун 65-м..
Юқорида зикр этилган даромадлар (иш ҳақи ва унга тенглаштирилган тўловлар) СКнинг 371-моддаси билан белгиланган.
Алиментлар ундириш тўғрисидаги ишлар бўйича ундирув фақат суднинг қарорига биноан вақтинча меҳнат қобилиятини йўқотганда тўланадиган ижтимоий суғурта нафақаларига ва ишсизлик нафақаларига қаратилиши мумкин 29.08.2001 йилдаги 258-II-сон Қонун 68-м..
Қандай ҳисоблаб чиқарилади
Масалан, суд алиментни иш ҳақи ва бошқа даромаднинг 25%и миқдорида белгилади. Бухгалтер алиментни қуйидаги формула бўйича ҳисоблаб чиқаради:
💻💻💻Алимент суммаси = (Ҳисобланган иш ҳақи – ЖШДС) х 25%.
Алиментлар ундирилмайдиган даромадлар
Ундирув қуйидаги пул суммаларига қаратилиши мумкин эмас 29.08.2001 йилдаги 258-II-сон Қонун 69-м.: майиб бўлганлик ёки соғлиққа бошқача тарзда шикаст етганлик, шунингдек боқувчисининг вафот этганлиги сабабли кўрилган зарарни тўлаш суммаларига;
хизмат мажбуриятларини бажариш чоғида майиб бўлган (яраланган, шикастланган, контузияга учраган) шахсларга ва мазкур шахслар ҳалок бўлган (вафот этган) тақдирда уларнинг оила аъзоларига тўланадиган суммаларга;
бола туғилганлиги муносабати билан тўланадиган суммаларга;
алимент мажбуриятлари бўйича тўланадиган суммаларга;
меҳнат шароити ноқулай ва ўзига хос бўлган ишлар учун тўланадиган суммаларга, шунингдек радиация таъсирига учраган шахсларга ва қонун ҳужжатларида белгиланган бошқа ҳолларда тўланадиган суммаларга;
ҳомиладорлик ва туғиш бўйича тўланадиган нафақа суммаларига;
дафн этиш маросими учун бериладиган нафақа суммаларига;
қисман ҳақ тўланадиган таътил даврида болани парваришлаш учун тўланадиган суммаларга;
бола туғилиши, қариндошлар вафот этиши, никоҳ тузиш муносабати билан корхона, муассаса ёки ташкилот томонидан тўланадиган суммаларга;
хизмат сафари, бошқа жойга ишга ўтказилганлиги, қабул қилинганлиги ёки юборилганлиги муносабати билан тўланадиган суммаларга;
меҳнатга оид муносабатлар бекор қилинганда ишдан бўшатиш нафақаси тариқасида тўланадиган суммаларга.
Нафақат суд орқали
Юридик шахснинг алиментларни ушлаб қолиш мажбурияти нафақат суд қарори (ижро варақаси) билан, балки нотариал тартибда тасдиқланган алимент тўлаш тўғрисидаги келишув (ижро варақаси кучига эга бўлади) (ОК 131-м.), шунингдек ихтиёрий равишда, ўз аризасига мувофиқ белгиланиши мумкин (ОК 135-м.). Бу ҳолларда алиментларнинг миқдорини томонлар ушбу келишувда ёки ихтиёрий равишда белгилайдилар. Ҳар қандай ҳолда у ОКда белгиланган миқдордан паст бўлиши мумкин эмас.
Эътибор беринг!
Ижро ҳужжатлари бўйича қарз тўлиқ узилгунга қадар, қарздорга тўланадиган иш ҳақи ва унга тенглаштирилган тўловларнинг кўпи билан 50%и ушлаб қолиниши мумкин 29.08.2001 йилдаги 258-II-сон Қонун 66-м.. (манба: https://buxgalter.uz)

​​Bugun sizlarga shu yergacha boʻlgan kichik buxgalteriya sayohatimni soʻzlab beraman. (1-qism)

Bolaligimdan aniq fanlarga qiziqish yuqori boʻlgani va akam ham shu sohadan ketgani uchun, men ham akam izidan bordim. Akam avval Toshkent Moliya Institutida "Buxgalteriya va audit" fakultetida, undan soʻng men ham shu sohani tugatdim.

Endi institutga kirgan vaqtim, hali oʻqish boshlanmasdan "debit", "kredit" nima ekanligini birinchi buxgalter ustozim - akamdan oʻrganganman. Akamni moliyaviy investitsiyasi tufayli institutning birinchi yilidayoq oʻqishdan tashqarida buxgalteriyaga oid kurslarni tugatdim: "Noldan balansgacha", "1C 7.7; 8.0; 8.1; 8.2; 8.3", "Moliyaviy hisob", "Soliq hisobi" Bu kurslarni bosh koʻtarmay har kuni oʻqisangiz bir yildan oshiq vaqtda hammasini tugatasiz.

Bu vaqt oraligʻida, institutning ikkinchi kursini tamomlab, akam kursdoshlari Toshkentda faoliyat boshlagan auditorlik firmalarda amaliyot boshladim. U yerdagi men kuchli hisoblagan, ham aka, ham ustoz boʻlgan yetuk buxgalter auditorlardan amaliy ish oʻrgana boshladim. Ular: Farhodjon Yuldashev, Zokirjon Axmedov va Asilbek Nodirovlar. Ular oʻz akam Abdullayev Mansurni oʻzlaridan yetuk, bilimli kadr bilishardi va meni oʻzimga bu haqida koʻp aytishardi. Lekin, doim savolim boʻlsa, akamdan soʻramasdan, keyingi ustozlarimdan soʻrar edim. Balki akamni oʻzidan soʻrashga uyalgandirman.

Ikkinchi kurs ham tamom boʻldi. Endi biroz ulgʻaygan, ozgina bilimi oshgan, oʻzimni-oʻzim tortay degan fikr kelgan yoshda edim. Uchinchi kurs boshi, avtobusda Chilonzor metro bekati tomon harakatlanar ekanman, yoʻl chetidagi katta banner reklamaga koʻzim tushdi - BUXGALTERIYA KURSLARI. Birdan xayolimga kurs oʻtsam nima boʻladi degan oʻy keldi. Bannerdagi nomerni yozib olib, oʻquv markazga telefon qildim. Hozirda institutni tamomlab, auditor boʻlib ishlayotgan kadr ekanligimni aytdim. Ular ham oʻqituvchi izlayotganini aytib, suhbatga chaqirishdi. Ertasiga uchinchi kurs talabasi, suhbatga auditor sifatida bordi. Meni yagona qoʻrqqan savolim - Diplomingizni koʻrsam boʻladimi? U savol berilmadi. Hozirda ishlashimni(garchi ishlamasam-da) va buxgalteriya, 1C dan kurs oʻta olishimni aytdim. Agar sinovli darsdan oʻtsam, umumiy tushimning 40% ini maosh sifatida olishga kelishdik.

Kimdir koʻrsatsa biror ishni qiladigan va nazariy bilimi bor talaba edim xalos u vaqtda. Ertaga 1C dan oʻtishim kerak boʻlgan sinov dars belgilandi. Oʻsha kuniyoq ustozlarimdan biri Zokir Axmedovga telefon qilib, har kuni ishdan soʻng, kechki payt 1C bilan noldan oʻrgatishlarini iltimos qildim, oʻzim chuqur bilmasam-da, dars oʻtishimni aytdim. Zokir aka rozi boʻlib, har kuni uni uyiga borib oʻrganishimda juda katta yordam berdi. Har dars avval notbukim bilan Zokir akani uyiga boraman, ertasiga boʻladigan darsni menga oʻrgatar edilar. Bitta takrorlab, uyga qaytib yana bir ertaga nima oʻrgatishimni takrorlab ertasiga oʻtadigan mavzuni xuddi bir necha yillardan buyon oʻrgatayotgandek oʻtar edim. O'quvchilar tomonidan birinchi dars yaxshi qabul qilinib, rahbarga ijobiy fikrlar aytilgach, rasman oʻquv markazga ishga kirdim.

Birinchi dars oʻtishni boshlagan vaqtlarimda qiyin boʻlgan. Negaki, birinchi oʻquvchilarim byudjetdagi buxgalterlar qisqartirilib, byudjet buxgalterlari xususiy tashkilotlarda buxgalter boʻlib ishlash uchun 1C ni oʻrgangani kelgan buxgalteriya bilimi bor tayyor 35-50 yosh atrofidagi kadrlar edi. Ularni aldab boʻlmas edi, bergan savoliga olib qochmasdan aniq javob berish kerak edi. Chunki ular meni talaba emas, kuchli auditor sifatida qabul qilib boʻlgan edilar. Biror nimani bilmasam, ertaga oʻzimdan kuchli hamkasb akalarimdan soʻrab kelib aytaman deb ochigʻini aytardim.
Bu jarayonda ustozlarimdan soʻrab oʻzim ham kuchayib borar edim. Shunday qilib 1C ni anchayin chuqur oʻrgandim, aslida qiyin dastur emas.

Kanalga obuna bo'lish 👇
@accounting_stuff

Watch "EXAMS ?? NOT A problem ANYMORE!! || IMTIXONLAR ?? ENDI muommo EMAS!! ||" on YouTube
https://youtu.be/I0WALqf0S-c

🧑‍🎓Талабалар тўлаган контракт пулидан 12% қайтариб олиш ҳуқуқига эга!

✅ Солиқ чегирмасини олиш учун тўлов қуйидагилар ҳисобидан амалга оширилганда тақдим этилади:

🔹ўз маблағлари (накд шаклда туланган, пластик картадан туланган, ота онанинг бири томонидан иш хакидан аризага асосан туланган, эр-хотининг бири томонидан туланган)

🔹жисмоний шахсга тижорат банклари томонидан берилган таълим кредитлари;

🔹юридик шахслар томонидан жисмоний шахсларга қайтариш шарти билан берилган маблағлари (ссудалар).

⚠️Тўлов иш ҳақидан эмас, мустақил амалга оширилганда йиллик даромад тўғрисидаги декларацияни топширган ҳолда солиқ чегирмасидан фойдаланиш мумкин.

📝 Солиқ чегирмасига бўлган ҳуқуқни тасдиқлаш учун қуйидагилар тақдим этилади:

🔹тўловли-контракт асосида ўқитиш тўғрисида тузилган шартнома нусхаси;

🔹 банк билан таълим кредитини олиш учун тузилган шартнома (шартномалар) нусхаси;

🔹ОТМ ҳисоб рақамига пул мустақил тўлаганлигини тасдиқловчи ҳужжатлар нусхаси;

🔹паспорт нусхаси ва талабанинг туғилганлик тўғрисидаги гувоҳномаси нусхаси ва иш хаки маълумотномаси (жорий йилдан олдинги йил январ-декабрь)

🌐 Манба: Солиқ Кодекси 378 - модда. 16 - банди.

💬 Шунақа қонунларимиз ҳам бор бўлсин 🇺🇿 https://t.me/accounting_stuff

💼 Тадбиркорлик қилмоқчиман. Қонуний тартиби қандай бўлади?

🇺🇿 Ўзбекистон қонунчилигига кўра, тадбиркорликни бошламоқчи бўлган шахслар фаолиятини МЧЖ, ХК,ОК, АЖ(бошка юридик шахс шаклида) ёки ЯТТ (жисмоний шахс) тарзида амалга оширишлари мумкин.

📊 Юридик шахс ёки ЯТТ нинг кулай ва ноқулай томонлари ҳақида нималарни биласиз?

🏢 Юридикнинг энг куп таркалган шакли МЧЖ (Масъулияти чекланган жамияти) ёки ХК (Хусусий корхона)

🔹 Олинадиган ходимлар сони чекланмаган;
🔹 Солиқ ҳисоботи нисбатан мураккаб;
🔹 Шерикчиликда бизнес қилиш имконияти мавжуд, фаолият тури чегераланмаган.
🔹 Пулни эркин тасарруф эта олмаслик;
🔹 Бизнесни сотиш имконияти мавжуд;
🔹Бизнесни тугатиш мураккаб.

👔 ЯТТ

🔸 Ишга олинадиган ходимлар сони чекланган (2-3 киши); фаолият чегараланаган
🔸 Пул маблағларида эркин фойдаланиш имконияти мавжуд;
🔸 Солиқ ҳисоботи нисбатан содда;
🔸 Бизнесни ёпиш осон.

🌐 Манба: norma.uz

💬 Бизнесда куйганлар борми✋ https://t.me/accounting_stuff