Forwarded from Бепул юридик ёрдам ва маслахат/Бесплатная юридическая консультация (Пост)
ДЕКРЕТНИ ДЕКРЕТГА УЛАГАНИМ УЧУН МЕНГА ҚАНДАЙ ДЕКРЕТ ПУЛИ ТЎЛАНАДИ?
Assalomu alaykum. O‘rta maktabda o'qituvchi bolib ishlayman. Dekret ta'tilidan ishga chiqmasdan yana farzand kutyapman. Dekretni dekretga ulaganim uchun menga dekretniy qanaqa tartibda to'lanadi? 100%mi yoki 75%?
ЮРИСТ ЖАВОБИ:
Меҳнат кодекси 233-моддасига мувофиқ аёлларга туққунга қадар етмиш календарь кун ва туққанидан кейин эллик олти календарь кун (туғиш қийин кечган ёки икки ва ундан ортиқ бола туғилган ҳолларда — етмиш календарь кун) муддати билан ҳомиладорлик ва туғиш таътиллари берилиб, давлат ижтимоий суғуртаси бўйича нафақа тўланади.
«Давлат ижтимоий суғуртаси бўйича нафақалар тайинлаш ва тўлаш тартиби тўғрисида»ги низомнинг (рўйхат рақами: 1136, 08.05.2002 й.) 46-бандига мувофиқ ходим йиллик (асосий ва қўшимча) таътилда ва болани парваришлаш учун таътилда бўлган вақтда ҳомиладорлик ва туғиш бўйича таътил берилганда, нафақа ҳомиладорлик ва туғиш бўйича таътилнинг вақтинча меҳнатга лаёқатсизлик варақасида кўрсатилган барча кунлари учун берилади.
☝️Мазкур норма сиздаги вазиятга тўлиқ мос тушади.
Чунки унда декретда (ҳомиладорлик ва туғиш ёки бола парвариши таътили) бўлган ходим ҳомиладорлик ва туғиш таътилига чиққан тақдирда унга ҳомиладорлик ва туғиш таътили учун ҳақ тўлаш (декрет пули) назарда тутилмоқда.
Энди қаранг! 48-бандига мувофиқ ҳомиладорлик ва туғиш бўйича нафақа иш ҳақининг 100 фоизи миқдорида берилади.
✅ Ушбу қоиданинг мазмунига кўра, декретдан декретга чиққан ходимга декрет пули унинг ойлик иш ҳақининг 100 фоизи миқдорида тўланади.
Assalomu alaykum. O‘rta maktabda o'qituvchi bolib ishlayman. Dekret ta'tilidan ishga chiqmasdan yana farzand kutyapman. Dekretni dekretga ulaganim uchun menga dekretniy qanaqa tartibda to'lanadi? 100%mi yoki 75%?
ЮРИСТ ЖАВОБИ:
Меҳнат кодекси 233-моддасига мувофиқ аёлларга туққунга қадар етмиш календарь кун ва туққанидан кейин эллик олти календарь кун (туғиш қийин кечган ёки икки ва ундан ортиқ бола туғилган ҳолларда — етмиш календарь кун) муддати билан ҳомиладорлик ва туғиш таътиллари берилиб, давлат ижтимоий суғуртаси бўйича нафақа тўланади.
«Давлат ижтимоий суғуртаси бўйича нафақалар тайинлаш ва тўлаш тартиби тўғрисида»ги низомнинг (рўйхат рақами: 1136, 08.05.2002 й.) 46-бандига мувофиқ ходим йиллик (асосий ва қўшимча) таътилда ва болани парваришлаш учун таътилда бўлган вақтда ҳомиладорлик ва туғиш бўйича таътил берилганда, нафақа ҳомиладорлик ва туғиш бўйича таътилнинг вақтинча меҳнатга лаёқатсизлик варақасида кўрсатилган барча кунлари учун берилади.
☝️Мазкур норма сиздаги вазиятга тўлиқ мос тушади.
Чунки унда декретда (ҳомиладорлик ва туғиш ёки бола парвариши таътили) бўлган ходим ҳомиладорлик ва туғиш таътилига чиққан тақдирда унга ҳомиладорлик ва туғиш таътили учун ҳақ тўлаш (декрет пули) назарда тутилмоқда.
Энди қаранг! 48-бандига мувофиқ ҳомиладорлик ва туғиш бўйича нафақа иш ҳақининг 100 фоизи миқдорида берилади.
✅ Ушбу қоиданинг мазмунига кўра, декретдан декретга чиққан ходимга декрет пули унинг ойлик иш ҳақининг 100 фоизи миқдорида тўланади.
👍2
Forwarded from Бепул юридик ёрдам ва маслахат/Бесплатная юридическая консультация (Пост)
#savolimbor "Больничный"пули яъни меҳнатга қобилиятсизлик нафақаси қанча миқдорда тўланади?
📌Меҳнат кодексининг 285-моддасига кўра👇
👉Вақтинча меҳнатга қобилиятсизлик нафақаси касал бўлинганда, меҳнатда майиб бўлган ёки бошқача тарзда шикастланганда, шу жумладан турмушда жароҳатланганда, оиланинг бетоб аъзосини парвариш қилганда, карантин эълон қилинганда, санаторий-курортда даволанганда ва протез қилинганда тўланади.
👉Вақтинча меҳнатга қобилиятсизлик нафақаси меҳнатда майиб бўлган ва касб касаллигига чалинганда иш ҳақининг тўлиқ миқдорида, бошқа ҳолларда эса, ходимнинг давлат ижтимоий суғуртаси бадалларини тўлаган муддатига (умумий иш стажига), қарамоғидаги вояга етмаган болаларининг сони ва бошқа ҳолатларга қараб, иш ҳақининг
6️⃣0️⃣ фоизидан 1️⃣0️⃣0️⃣фоизигача миқдорда тўланади.
👉Вақтинча меҳнатга қобилиятсизлик нафақасининг энг кам миқдори қонун ҳужжатларида белгиланган меҳнатга ҳақ тўлаш энг кам миқдорининг 35,2 фоизидан оз бўлмаслиги ва нафақа ҳисоблаб чиқариладиган иш ҳақи миқдоридан ортиб кетмаслиги лозим.
💡Батафсил👇:
👉«Давлат ижтимоий суғуртаси бўйича нафақалар тайинлаш ва тўлаш тартиби тўғрисида»ги низом (рўйхат рақами 1136, 08.05.2002 й.)нинг 26-31-бандлари https://lex.uz/docs/357102#367611
👉Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2002 йил 28 февралдаги 71-сонли «Вақтинчалик меҳнатга лаёқатсизлик бўйича нафақалар тўлаш чегарасини такомиллаштириш тўғрисида»ги қарори https://www.lex.uz/docs/251921
📌Меҳнат кодексининг 285-моддасига кўра👇
👉Вақтинча меҳнатга қобилиятсизлик нафақаси касал бўлинганда, меҳнатда майиб бўлган ёки бошқача тарзда шикастланганда, шу жумладан турмушда жароҳатланганда, оиланинг бетоб аъзосини парвариш қилганда, карантин эълон қилинганда, санаторий-курортда даволанганда ва протез қилинганда тўланади.
👉Вақтинча меҳнатга қобилиятсизлик нафақаси меҳнатда майиб бўлган ва касб касаллигига чалинганда иш ҳақининг тўлиқ миқдорида, бошқа ҳолларда эса, ходимнинг давлат ижтимоий суғуртаси бадалларини тўлаган муддатига (умумий иш стажига), қарамоғидаги вояга етмаган болаларининг сони ва бошқа ҳолатларга қараб, иш ҳақининг
6️⃣0️⃣ фоизидан 1️⃣0️⃣0️⃣фоизигача миқдорда тўланади.
👉Вақтинча меҳнатга қобилиятсизлик нафақасининг энг кам миқдори қонун ҳужжатларида белгиланган меҳнатга ҳақ тўлаш энг кам миқдорининг 35,2 фоизидан оз бўлмаслиги ва нафақа ҳисоблаб чиқариладиган иш ҳақи миқдоридан ортиб кетмаслиги лозим.
💡Батафсил👇:
👉«Давлат ижтимоий суғуртаси бўйича нафақалар тайинлаш ва тўлаш тартиби тўғрисида»ги низом (рўйхат рақами 1136, 08.05.2002 й.)нинг 26-31-бандлари https://lex.uz/docs/357102#367611
👉Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2002 йил 28 февралдаги 71-сонли «Вақтинчалик меҳнатга лаёқатсизлик бўйича нафақалар тўлаш чегарасини такомиллаштириш тўғрисида»ги қарори https://www.lex.uz/docs/251921
Янги паспорт олган бухгалтер адашиб, паспортга бошлиқнинг қўлини қўйиб юборибди...
Бухгалтер танишларга юборамиз!
Нишонига тегадиган гаплар фақат бизда: @nishondagi_gaplar_tegadi
Бухгалтер танишларга юборамиз!
Нишонига тегадиган гаплар фақат бизда: @nishondagi_gaplar_tegadi
🤩1
Forwarded from Кasimov Ixtiyor
#Фойдали
“E-aktiv (E-ombor)” tovar-moddiy resurslar harakatini hisobga olishning elektron tizimi yaratildi
Davlat soliq qo‘mitasi “E-aktiv (E-ombor)” – tovar-moddiy resurslar harakatini hisobga olishning elektron axborot tizimini sinovdan o‘tkazmoqda.
“Davlat xaridlari shaffofligini taʼminlash va samaradorligini oshirishga doir qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi Prezident qarori (PQ-5171-son 2.07.2021 y.) bilan 2021-yil 2-sentabrdan 24 ta korporativ va 7 ta budjet buyurtmachilari yangi axborot tizimidan foydalanishga o'tadi.
“E-aktiv (E-ombor)” axborot tizimi tadbirkorlik subyektiga mahsulotlar kirimi va qoldig‘i hisobini onlayn yuritish va kuzatib borish imkonini beradi.
Shuningdek, tizimda tovarlar uchun bir yoki bir nechta ombor yaratish, “tovarlar kirimi” va “tovarlar chiqimi” bo‘limlari orqali ularni ombordan omborga olib o‘tish mumkin.
“E-aktiv (E-ombor)” tizimining EHF tizimiga integratsiya qilinganligi tadbirkorlik subyektlari tomonidan kirim qilinmagan tovarlarni sotish bo‘yicha EHF rasmiylashtirish holatlariga chek qo‘yadi.
Realizatsiya jarayonida EHFlarda MXIKlarning yagona elektron milliy katalogiga muvofiqligini hamda barcha shartnomalar Yagona elektron shartnomalarning axborot portalida majburiy tartibda ro‘yxatdan o‘tkazilishini taʼminlaydi.
“E-aktiv (E-ombor)” – tovarlar realizatsiyasi ustidan tizimli nazorat o‘rnatish, yashirin iqtisodiyotni qisqartirish hamda korrupsiya omillarini bartaraf etishga xizmat qiladi.
“E-aktiv (E-ombor)” tovar-moddiy resurslar harakatini hisobga olishning elektron tizimi yaratildi
Davlat soliq qo‘mitasi “E-aktiv (E-ombor)” – tovar-moddiy resurslar harakatini hisobga olishning elektron axborot tizimini sinovdan o‘tkazmoqda.
“Davlat xaridlari shaffofligini taʼminlash va samaradorligini oshirishga doir qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi Prezident qarori (PQ-5171-son 2.07.2021 y.) bilan 2021-yil 2-sentabrdan 24 ta korporativ va 7 ta budjet buyurtmachilari yangi axborot tizimidan foydalanishga o'tadi.
“E-aktiv (E-ombor)” axborot tizimi tadbirkorlik subyektiga mahsulotlar kirimi va qoldig‘i hisobini onlayn yuritish va kuzatib borish imkonini beradi.
Shuningdek, tizimda tovarlar uchun bir yoki bir nechta ombor yaratish, “tovarlar kirimi” va “tovarlar chiqimi” bo‘limlari orqali ularni ombordan omborga olib o‘tish mumkin.
“E-aktiv (E-ombor)” tizimining EHF tizimiga integratsiya qilinganligi tadbirkorlik subyektlari tomonidan kirim qilinmagan tovarlarni sotish bo‘yicha EHF rasmiylashtirish holatlariga chek qo‘yadi.
Realizatsiya jarayonida EHFlarda MXIKlarning yagona elektron milliy katalogiga muvofiqligini hamda barcha shartnomalar Yagona elektron shartnomalarning axborot portalida majburiy tartibda ro‘yxatdan o‘tkazilishini taʼminlaydi.
“E-aktiv (E-ombor)” – tovarlar realizatsiyasi ustidan tizimli nazorat o‘rnatish, yashirin iqtisodiyotni qisqartirish hamda korrupsiya omillarini bartaraf etishga xizmat qiladi.
Forwarded from Buxgalter.uz ўзбек тилида
🔔 24.02.2020 йилдаги ПҚ-4611-га мувофиқ мутахассисларни МҲХСга ўтиш учун сиффатли тайёргарлик кўришда кўмаклашиш мақсадида Молия вазирлиги буюртмаси асосида ifrs.academy платформасида “МҲХС асослари” ҳамда “МҲХС бўйича молиявий ҳисобот” онлайн-курслари ташкил қилинган.
“МҲХС бўйича молиявий ҳисобот” онлайн-курсида МҲХС асослари бўйича кундузги имтихондан мувофақиятли ўтиб IFRS.Cert сертификатини олган шаҳслар тахсил олишлари мумкин.
IFRS.Cert имтиҳони ўзбек ва рус тилларида ўтказилади ва назарий ва амалий бўлимлардан иборат.
❗️ Сертификатни олиш учун 100 балдан энг ками 75 бал йиғишингиз керак бўлади.
Бепул урунишлар сони битта. Хар бир кейинги уруниш 0,5 БҲМ тўлови асосида амалга оширилади.
Айни вақтда сизда IFRS.Cert сертификати билан бирга Профессионал Молиявий Менежерлар халқаро Британия Институтининг (IPFM) МҲХС бўйича сертификатини олишдек ноёб имконият мавжуд.
👇 Имтиҳонга бепул ifrs.academy платформасида тайёргарлик кўришингиз мумкин.
“МҲХС бўйича молиявий ҳисобот” онлайн-курсида МҲХС асослари бўйича кундузги имтихондан мувофақиятли ўтиб IFRS.Cert сертификатини олган шаҳслар тахсил олишлари мумкин.
IFRS.Cert имтиҳони ўзбек ва рус тилларида ўтказилади ва назарий ва амалий бўлимлардан иборат.
❗️ Сертификатни олиш учун 100 балдан энг ками 75 бал йиғишингиз керак бўлади.
Бепул урунишлар сони битта. Хар бир кейинги уруниш 0,5 БҲМ тўлови асосида амалга оширилади.
Айни вақтда сизда IFRS.Cert сертификати билан бирга Профессионал Молиявий Менежерлар халқаро Британия Институтининг (IPFM) МҲХС бўйича сертификатини олишдек ноёб имконият мавжуд.
👇 Имтиҳонга бепул ifrs.academy платформасида тайёргарлик кўришингиз мумкин.
Корхонамиз бошқа корхонага банк кредити учун кафил бўлган ва хисоб рақамимиздан кафиллик шартномасига асосан пул ечилган. Ушбу операцияни бухгалтерияда қанда проводка берамиз?
Anonymous Quiz
32%
Дт 4890 Кт 5110
22%
Дт 6810 Кт 5110
19%
Дт 7810 Кт 5110
27%
Дт 9430 Кт 5110
Forwarded from Minovar Tulakhodjaeva O’zBAMA - NABAUz
Объяление_Конкурсы_2021_Самый_лучший_бухгалтер_аудитор_ВА_НАБАУз.rtf
10.9 MB
Тадбиркорлар томонидан солиқ ҳисоботини муддатида тақдим этмаганлик учун молиявий санкциялар бекор қилинади
“Солиқ мажбуриятларини бажаришда тадбиркорлик субъектларига янада қулай шарт-шароитлар яратиш чора-тадбирлари тўғрисида”ги Президент фармони қабул қилинди
🔰 Фармонга кўра, 2022 йил 1 январдан:
➖ камерал солиқ текшируви натижалари бўйича аниқланган ҳуқуқбузарликлар учун молиявий санкциялар қўлланилмайди;
➖ тадбиркорлар томонидан солиқ ҳисоботини белгиланган муддатларда тақдим этмаганлик учун молиявий санкциялар бекор қилинади.
➡️ 2022 йил январь – июль ойларида эксперимент тариқасида Хоразм вилояти давлат солиқ бошқармасида ҳисобда турган солиқ тўловчиларнинг қўшилган қиймат солиғи, акциз солиғи, айланмадан олинадиган солиқ ва юридик шахслардан олинадиган ер солиғи бўйича солиқ ҳисоботлари ҳисоблаб чиқарилади ва шакллантириб берилади.
✅ Шунингдек, 2022 йил 1 январгача солиқ тўловчиларга қўшилган қиймат солиғи, акциз солиғи ва айланмадан олинадиган солиқни ҳисоблаш учун зарур бўлган солиқ солиш объекти ёки солиқ солиш билан боғлиқ бошқа объектларни электрон ҳисобварақ-фактураларда акс эттириш имкониятлари яратилади.
“Солиқ мажбуриятларини бажаришда тадбиркорлик субъектларига янада қулай шарт-шароитлар яратиш чора-тадбирлари тўғрисида”ги Президент фармони қабул қилинди
🔰 Фармонга кўра, 2022 йил 1 январдан:
➖ камерал солиқ текшируви натижалари бўйича аниқланган ҳуқуқбузарликлар учун молиявий санкциялар қўлланилмайди;
➖ тадбиркорлар томонидан солиқ ҳисоботини белгиланган муддатларда тақдим этмаганлик учун молиявий санкциялар бекор қилинади.
➡️ 2022 йил январь – июль ойларида эксперимент тариқасида Хоразм вилояти давлат солиқ бошқармасида ҳисобда турган солиқ тўловчиларнинг қўшилган қиймат солиғи, акциз солиғи, айланмадан олинадиган солиқ ва юридик шахслардан олинадиган ер солиғи бўйича солиқ ҳисоботлари ҳисоблаб чиқарилади ва шакллантириб берилади.
✅ Шунингдек, 2022 йил 1 январгача солиқ тўловчиларга қўшилган қиймат солиғи, акциз солиғи ва айланмадан олинадиган солиқни ҳисоблаш учун зарур бўлган солиқ солиш объекти ёки солиқ солиш билан боғлиқ бошқа объектларни электрон ҳисобварақ-фактураларда акс эттириш имкониятлари яратилади.
Forwarded from Soliq | Buxgalteriya | News
Оилада бухгалтерча сузлашув
Ассалому алайкум адаси келдингизми чарчамай
5110 ни куритдингиз айямай
Эй хотин сиқмай юракни бугунга
Яхшиси режани олиб бор 3110 га.
Кеча товукларга сарфладим
1090 дан макка олдим
Тухум куйибди анчагина
Каерга куяй билмай колдим
Адаси шу хам муаамоми
Олинг аввал 2010 га
Тайёр булса тухумни оламиз 2810 га
2810 дан олиб 9010 га хайдаймиз.
Кейин 9010 орқали 5110 га тўплаймиз.
Яхши фикр айтдинг онаси
Уғлинг асабни бузяпти
Нима бўлди дегин
Контракт 9410 келяпти.
Нима бўпти адаси 6710 йўқ бизда
9410 га оламиз яна пул топасизда.
Ўзи қўшним кечагина 6810 берувди
Фоизи қани деб 9610 сурувди.
Майли 5110 қийналмасин .
Аммалаб топамиз.
Сарфлаб қўймаслик учун 5510 очамиз.
5510 орқали 6810 ёпамиз.
9010 га қўйиб қолганини юритамиз.
Агар иш юрмаса 5110 ни қуритамиз.
Шунинг учун онаси 8710 тўғри юрсин.
5110 иложи бўлса жойида турсин.
6810 7810 ларни эсламаймиз.
Бунинг учун тинмай тўловсиз ишламаймиз.
Шунинг учун адаси режа қилинг пухта.
Агар ўхшамай қолса 5110 ва 8710 қуруқда.
https://t.me/joinchat/kqxVBdxHh6MyNzhi
Ассалому алайкум адаси келдингизми чарчамай
5110 ни куритдингиз айямай
Эй хотин сиқмай юракни бугунга
Яхшиси режани олиб бор 3110 га.
Кеча товукларга сарфладим
1090 дан макка олдим
Тухум куйибди анчагина
Каерга куяй билмай колдим
Адаси шу хам муаамоми
Олинг аввал 2010 га
Тайёр булса тухумни оламиз 2810 га
2810 дан олиб 9010 га хайдаймиз.
Кейин 9010 орқали 5110 га тўплаймиз.
Яхши фикр айтдинг онаси
Уғлинг асабни бузяпти
Нима бўлди дегин
Контракт 9410 келяпти.
Нима бўпти адаси 6710 йўқ бизда
9410 га оламиз яна пул топасизда.
Ўзи қўшним кечагина 6810 берувди
Фоизи қани деб 9610 сурувди.
Майли 5110 қийналмасин .
Аммалаб топамиз.
Сарфлаб қўймаслик учун 5510 очамиз.
5510 орқали 6810 ёпамиз.
9010 га қўйиб қолганини юритамиз.
Агар иш юрмаса 5110 ни қуритамиз.
Шунинг учун онаси 8710 тўғри юрсин.
5110 иложи бўлса жойида турсин.
6810 7810 ларни эсламаймиз.
Бунинг учун тинмай тўловсиз ишламаймиз.
Шунинг учун адаси режа қилинг пухта.
Агар ўхшамай қолса 5110 ва 8710 қуруқда.
https://t.me/joinchat/kqxVBdxHh6MyNzhi
Электрон шартномаларни чоп этиш ва имзолаш зарурми? Буни buxgalter.uz илтимосига биноан юрист Икрам АБДУЛҚОДИРОВ тушунтирди:
🔑- Йўқ, буни қилиш шарт эмас. Бироқ - мумкин.
Электрон ҳужжат айланишидан битимларни амалга ошириш (шу жумладан - шартномалар тузиш), ҳисоб-китоблар, расмий ва норасмий ёзишмалар ва бошқа ахборотни узатиш учун фойдаланиш мумкин 29.04.2004 йилдаги ЎРҚ-611-II-сон Қонун 4-м. 2-қ..
Бунда электрон ҳужжат айланиши қоғоз шаклидаги нусхасига эга бўлиши мумкин. У белгиланган тартибда тасдиқланади ва сақланади 29.04.2004 йилдаги ЎРҚ-611-II-сон Қонун 9-м..
Электрон ҳужжатларни сақлашда қуйидаги имкониятлар таъминланиши керак 29.04.2004 йилдаги ЎРҚ-611-II-сон Қонун 16-м. 2-қ.:
1) улардан фойдаланиш;
2) чоп этиш.
Электрон ҳужжатлар, шунингдек унинг жўнатувчисини идентификация қилиш имкониятини берадиган электрон шаклда қайд этилган ахборот, электрон тижоратда қўлда имзоланган қоғоз шаклидаги ҳужжатларга тенглаштирилади. Улардан битим амалга оширилганлиги далили сифатида фойдаланилиши мумкин 22.05.2015 йилдаги ЎРҚ-385-сон Қонун 9-м. 1-қ..
🔑- Йўқ, буни қилиш шарт эмас. Бироқ - мумкин.
Электрон ҳужжат айланишидан битимларни амалга ошириш (шу жумладан - шартномалар тузиш), ҳисоб-китоблар, расмий ва норасмий ёзишмалар ва бошқа ахборотни узатиш учун фойдаланиш мумкин 29.04.2004 йилдаги ЎРҚ-611-II-сон Қонун 4-м. 2-қ..
Бунда электрон ҳужжат айланиши қоғоз шаклидаги нусхасига эга бўлиши мумкин. У белгиланган тартибда тасдиқланади ва сақланади 29.04.2004 йилдаги ЎРҚ-611-II-сон Қонун 9-м..
Электрон ҳужжатларни сақлашда қуйидаги имкониятлар таъминланиши керак 29.04.2004 йилдаги ЎРҚ-611-II-сон Қонун 16-м. 2-қ.:
1) улардан фойдаланиш;
2) чоп этиш.
Электрон ҳужжатлар, шунингдек унинг жўнатувчисини идентификация қилиш имкониятини берадиган электрон шаклда қайд этилган ахборот, электрон тижоратда қўлда имзоланган қоғоз шаклидаги ҳужжатларга тенглаштирилади. Улардан битим амалга оширилганлиги далили сифатида фойдаланилиши мумкин 22.05.2015 йилдаги ЎРҚ-385-сон Қонун 9-м. 1-қ..
Меҳнат шартномаси йўқ бўлса, ходимга тўланган иш ҳақи талон-тарож қилиш деб баҳоланадими?
🔑Кўпинча, тизимли ташкилотларнинг қуйи бўлинмаларида ходимларни ишга қилишда айрим хатоликлар учрайди. Масалан, мактабларда ёки мактабгача таълим ташкилотларида баъзи ҳолатларда ходимлар билан меҳнат шартномалари қилинмасдан қолиб кетади.
Кузатилган вазият: текширувчилар келяпти, улар 10 та ходим билан меҳнат шартномаси тузилмаганлигини аниқлаяпти, бу ходимларнинг аксарияти йиллар давомида ишлаб келган ходимлар.
Текширувчилар мазкур ҳолатни ходимни ноқонуний равишда ишга олиш деб ҳисоблаб, ушбу ходимларга тўланган 650.000.000 сўмлик маблағни талон-тарож қилиш деб баҳолади ҳамда раҳбардан зудлик билан бу пулни ўз ҳисобидан тўлаб қўйишни талаб қилди. Шу билан бирга, материалларни прокуратурага тайёрлашни бошлади.
Раҳбар нима қилишни билмай ваҳимада қолди, бу пулларни қайтара олмаслиги аниқ, у қамалиши мумкинлигини ўйлаб ташвишга тушиб қолди.
Мана шу каби ҳолатларга кўп гувоҳ бўлганман, лекин айтиш керак, қандайдир сабабларга кўра, меҳнат шартномаси қилинмаган бўлса, бироқ бу даврда ходим тўлиқ меҳнат қилиб, юқоридаги маблағлар унга шу меҳнатига ҳақ сифатида тўланган бўлса, демак бу вазиятда талон-тарож ҳолати мавжуд эмас.
Чунки, Меҳнат кодексининг 82-моддаси 6-қисмига кўра:
➖ишга қабул қилиш ҳуқуқига эга бўлган мансабдор шахс томонидан ёки унинг ижозати билан ходимга ҳақиқатда ишлашга рухсат этилган бўлса, ишга қабул қилиш тегишли равишда расмийлаштирилган ёки расмийлаштирилмаганлигидан қатъи назар, иш бошланган кундан эътиборан меҳнат шартномаси тузилган деб ҳисобланади.
Кўрсатилган вазиятда, гарчи шу 10 та ходим билан меҳнат шартномаси ҳужжат шаклида тузилмаган бўлсада, уларга иш берувчи томонидан ишлашга руҳсат берилган вақтдан, улар ишга қабул қилинган деб ҳисобланади.
Шунинг учун ҳам, юқоридаги каби вазиятларда ходимларга тўланган пул маблағларини уларнинг меҳнати учун қонуний тўланган иш ҳақи тўловлари сифатида эътиборга олиш лозим.
Яъни, дўппини олиб кел деса, бирданига каллани олиш ҳақида ўйламаслик керак.
🔑Кўпинча, тизимли ташкилотларнинг қуйи бўлинмаларида ходимларни ишга қилишда айрим хатоликлар учрайди. Масалан, мактабларда ёки мактабгача таълим ташкилотларида баъзи ҳолатларда ходимлар билан меҳнат шартномалари қилинмасдан қолиб кетади.
Кузатилган вазият: текширувчилар келяпти, улар 10 та ходим билан меҳнат шартномаси тузилмаганлигини аниқлаяпти, бу ходимларнинг аксарияти йиллар давомида ишлаб келган ходимлар.
Текширувчилар мазкур ҳолатни ходимни ноқонуний равишда ишга олиш деб ҳисоблаб, ушбу ходимларга тўланган 650.000.000 сўмлик маблағни талон-тарож қилиш деб баҳолади ҳамда раҳбардан зудлик билан бу пулни ўз ҳисобидан тўлаб қўйишни талаб қилди. Шу билан бирга, материалларни прокуратурага тайёрлашни бошлади.
Раҳбар нима қилишни билмай ваҳимада қолди, бу пулларни қайтара олмаслиги аниқ, у қамалиши мумкинлигини ўйлаб ташвишга тушиб қолди.
Мана шу каби ҳолатларга кўп гувоҳ бўлганман, лекин айтиш керак, қандайдир сабабларга кўра, меҳнат шартномаси қилинмаган бўлса, бироқ бу даврда ходим тўлиқ меҳнат қилиб, юқоридаги маблағлар унга шу меҳнатига ҳақ сифатида тўланган бўлса, демак бу вазиятда талон-тарож ҳолати мавжуд эмас.
Чунки, Меҳнат кодексининг 82-моддаси 6-қисмига кўра:
➖ишга қабул қилиш ҳуқуқига эга бўлган мансабдор шахс томонидан ёки унинг ижозати билан ходимга ҳақиқатда ишлашга рухсат этилган бўлса, ишга қабул қилиш тегишли равишда расмийлаштирилган ёки расмийлаштирилмаганлигидан қатъи назар, иш бошланган кундан эътиборан меҳнат шартномаси тузилган деб ҳисобланади.
Кўрсатилган вазиятда, гарчи шу 10 та ходим билан меҳнат шартномаси ҳужжат шаклида тузилмаган бўлсада, уларга иш берувчи томонидан ишлашга руҳсат берилган вақтдан, улар ишга қабул қилинган деб ҳисобланади.
Шунинг учун ҳам, юқоридаги каби вазиятларда ходимларга тўланган пул маблағларини уларнинг меҳнати учун қонуний тўланган иш ҳақи тўловлари сифатида эътиборга олиш лозим.
Яъни, дўппини олиб кел деса, бирданига каллани олиш ҳақида ўйламаслик керак.
Korporativni kartaga hisob-kitob schotidan pul kelib tushdi. Проводка bering.
Anonymous Quiz
18%
Dt-42.20 Kt-51.10
15%
Dt-94.30 Kt-51.10
60%
Dt-55.30 Kt-51.10
8%
Dt-94.20 Kt-51.10
Корхонада расм босиш дастгохи булмагани сабабли ярим тайёр холдаги футболкаларни бошка корхонага давал хом ашё сифатида хизмат курсатиш учун юборилди. Бухгалтерия утказмасини беринг?
Anonymous Quiz
21%
Дт 1070 Кт 1010
24%
Дт 1070 Кт 2010
34%
Дт 1070 Кт 2110
21%
Дт 2010 Кт 1070