Китап 📚 сөюче кадерле дуслар!!!

Ниһаять, #әдәбимарафон проектының Телеграмда да үз каналын ачар вакыт җитте! 😊

Артта - 14 сезон, 14 марафон. 1 апрель көнне исә яңа 15 нче #әдәбимарафон башланып китәчәк. Шушы сезоннан башлап әдәби марафон яңалыкларын Телеграмдагы каналыбызда да яктыртып барырга исәплибез.

Әлеге каналга һәм проектның ВКонтакте челтәрендәге рәсми берләшмәсенә (https://vk.com/adabimarathon) дусларыгызны/якыннарыгызны да чакырыгыз. Сезнең белән бергә алар да камилләшсен, үссен, уңышларга ирешсен!

Хәерле сәгатьтә башлап җибәрәбез! 🙏🏻🍀

21 март – Халыкара шигърият көне.

XV #ӘДӘБИМАРАФОН ПРОЕКТЫНА ГАРИЗАЛАР КАБУЛ ИТҮ АЧЫК!!!

Дуслар! Әдәби марафон татар халкын камилләштерү, үстерү, белемле итү юнәлешендә үз эшен дәвам итә! Бу юлы #әдәбимарафон финалы татар халкының милли гореф-гадәтләренә тагын да якынрак булачак - аның финалы #әдәбисабантуе форматында үткәрелер дип көтелә. Бу - әлегә гомердә булмаган зур милли чара һәм Сезнең әлеге чараның иң беренче катнашучы булу шансыгыз бар!

#Әдәбимарафон проектында катнашу Сезгә нәрсә бирәчәк?!
1. Китап укып кешенең тел байлыгы арта, күңел күзе ачыла, татарча китап укып балаларыбыз татарча аралаша башлыйлар. Укучы балаларның өлгереш сыйфаты арта, 4-5 билгеләренә генә укый башлыйлар.
2. Гаилә бердәмлеге арта, әти-әниләрне, әби-бабабаларны, бала-чагаларны бергә китап берләштерә, гаиләләр ныгый.
3. Кешеләр максат куярга - 21 көн дәвамында максатларына ирешергә өйрәнәләр. Китап уку гадәтен формалаштыру максатын куеп аңа ирешкән марафончылар, башка төрле максатлар куеп та уңышка ирешә башлыйлар. Финанс ягыннан да, рухи сәламәтлек ягыннан да хәлләре уңайлана.
4. Марафон кысаларында бик күп фикердәшләр-дуслар табыла. Авылда, районда гына түгел, республикада һәм анннан чит төбәкләрдә яшәгән татарлар белән аралаша, дуслаша башлыйлар.
5. Язучылар һәм шагыйрьләр турында ишетеп кенә калмыйлар, зур тантаналарда алар белән бергә күрешәләр, аларның кулларыннан бүләкләр алалар, бергә фотоларга төшәләр, файдалы киңәш-нәсыйхәтләр тыңлыйлар. Аларның киңәшләре тагын да зуррак үрләр яуларга, бәхетле булырга, уңышка ирешергә ярдәм итәчәк. Бары тик тыңлый һәм ишетә белергә генә кирәк.
6. Китап укучылар саны арта бару белән бергә язучы-әдипләребез дә канатланып китте һәм алар үзләренең укучылары өчен тагын да яхшырак, яңарак әсәрләр иҗат итә башладылар. Бу, үз чиратында, татар әдәбиятын тагын бер адым алга күтәрә. Татарстан китап нәшриятында нәшер ителгән татар китаплары саны арта төште.
7. Татар халкының күтәрелүен күреп республикабыз җитәкчелеге дә канатланып куйды һәм татар халкы, татар милләте, татар теле үсеше өчен яңа кануннар яза, яңа мөмкинлекләр булдыра башлады. Бу үз чиратында татар мәгарифен генә түгел, татар фәнен үстерергә дә ярдәм итәчәк һәм милләтебез ныклы итеп яшәвен дәвам итәчәк!

XV #ӘДӘБИМАРАФОН 2021 елның 1 апреле көнне башлана.

XV #ӘДӘБИМАРАФОН проектында катнашу өчен проектның рәсми сәхифәсенә күчегез һәм беркетелгән яңалык белән танышыгыз: https://vk.com/adabimarathon

Ихтирам белән, проект авторы Гатауллин Раил Мәүлет улы.

Хөрмәтле китап сөючеләр! 1 апрель көнне 23:15 минутта #әдәбимарафон проектында катнашу өчен гаризалар кабул итү тәмамланды.
XV Дөньякүләм #әдәбимарафон проектында катнашырга теләк белдереп проектның ВКонтакте социаль челтәрендәге рәсми берләшмәсендә барлыгы 2320 комментарий (гариза) калдырылган.
Катнашырга теләк белдереп гариза тапшыра алмый калган интернет-кулланучыларны киләсе марафоннарда көтеп калабыз! Әдәби марафон һәр кварталның беренче көнендә башланып китә, җәйге каникуллар чорында марафон мәктәп яшендәге балалар һәм 1-2 нче курс студентлары (0-20 яшьтәге кулланучылар) өчен генә үткәрелә.
XV Дөньякүләм #әдәбимарафон нигезләмәсе белән Татнетны үстерү фондының рәсми сайтында танышырга мөмкин:
http://tat-i.net/tt/adabimarafon-15

Файдалы сылтамалар:
Бәйгенең ВКонтакте'да рәсми төркеме: https://vk.com/adabimarathon
Бәйгенең Telegram'да рәсми каналы: https://t.me/adabimarathon
XV #әдәбимарафон нигезләмәсе/кагыйдәләре: http://tat-i.net/tt/adabimarafon-15
Сорау-җавап (XV #әдәбимарафон): https://vk.com/topic-143856908_47470817

Партнерларның сәхифәләре:
Татнетны үстерү фонды (ВК): https://vk.com/tatnet
Татнетны үстерү фонды (Инстаграм): https://www.instagram.com/tatnet.fond
Татарстан Язучылар берлеге (ВК): https://vk.com/yazuchilar
Татарстан Язучылар берлеге (Инстаграм): https://www.instagram.com/soyuzpisateleyrt
Татарстан китап нәшрияты (ВК): https://vk.com/tatkniga
Татарстан китап нәшрияты (Инстаграм): https://www.instagram.com/tatkniga
"Белем.ру" ҖЧҖ (ВК): https://vk.com/ooo_belem_ru
"Белем.ру" ҖЧҖ (Инстаграм): https://www.instagram.com/belem.ru
"Китап" радиосы (ВК): https://vk.com/kitap_fm
"Китап" радиосы (Инстаграм): https://www.instagram.com/kitap_fm

Төшке ашларыгыз тәмле булсын, дуслар!!!
PS. Әлеге стикерларны үзегезгә дә өстәү өчен стикерга баса һәм тиешле команданы куллана аласыз.

Хәерле кич, әдәбият сөюче дуслар! Бүген сезгә чираттагы файдалы мәгълүматны ирештерергә булдык.

ТАТАР КЛАВИАТУРАСЫН НИЧЕК УРНАШТЫРЫРГА?

Белгәнегезчә, әдәби марафончы туган телен кадерләргә, аны кимсетмәскә, татар клавиатурасы кулланып татарча дөрес һәм матур итеп аралашырга тиеш.

Татнетны үстерү фондының рәсми сайтында бу сорауга җавап бар инде: http://tat-i.net/tt/node/12. Инде күпләрегез укыгандыр һәм компьютерына һәм смартфонына анда киңәш ителгәнчә татар клавиатурасы урнаштыргандыр.

Смартфонга татар клавиатурасын урнаштыру бик җиңел - моның өчен AppStore (iPhone очрагында) яисә PlayMarket'ка (Android очрагында) керергә, "татарча клавиатура" дип эзләргә һәм үзеңә ошаган кушымтаны алып урнаштырырга кирәк. Бик күп кеше iPhone өчен ТР Фәннәр академиясенең "Татарская клавиатура" кушымтасын, ә Андроид куелган смартфон ияләре PlayMarket'тан - "Тиз Яз" кушымталарын мактыйлар. Шулай ук ТР ЦЦТ ясаган клавиатура да уңайлы булырга тиеш.

Әгәр инде әлеге язманы игътибар белән укып чыгып һәм анда язылганча эшләп тә татарча клавиатура урнаштыра алмыйсыз икән, комментарийларда язып калдырыгыз яисә әдәби марафонны оештыручылар белән элемтәгә керегез.

Әгәр инде мәкаләнең файдасы тигән икән - рәхмәт әйтә аласыз. "Рэхмэт" кенә әйтә күрмәгез, алай дип язу татар кешесе өчен оят булырга тиеш...

Маңкорт шигыре

Мин гади бер маңкорт булам -
МАҢгаема КОРТ кергән.
Бөтен татар хәрефләрен
Шул, ахрысы, кимергән.

Татарча бик аз укыгач,
Сүзләрне бик аз белгәч
Рәхмәт әйтмим, "рэхмэт" әйтәм,
Сүзләрем - алмаш-тилмәш.

Минем кебек наданнар күп
Телләре гарип булган.
Ата-бабамны да белмим -
Кем булган, кайчан туган?!

Тарих китабы дөресме:
Кем улы мин, кем колы?
Кайсы китапка язылган
Татарның барыр юлы?!

Мин - гади бер маңкорт булам -
Татарның бер наданы.
Миндәй надан булмасын дип
Рус ясадым баламны.

Маңкортлар озак яшәрме?!
Маңгайлар бит кортлаган.
Корт кергәнен күрми калган -
Татарлар бит... йоклаган.

Эх, әдәби марафоннар
Дәвамлы булса иде.
Миңа иптәшкә дусларым
Китап укыса иде.

Кортлар коелып төшәр дә
Акыл керер яңадан.
Татар булып китәрмен дә
Инде маңкорт булалмам.

Мин татар булгач балалар
Булалмас башка милләт.
Акыл китап белән керә -
Китапта икән хикмәт!

Раил Гатауллин. 11.04.2021
#раилгатауллин #татарча #шигырь #тугантел #татартеле #наданлык #маңкорт

PS. #әдәбимарафон проектын оештыру кысаларында һәм тормышта үз тарихын белмәгән, туган телен хөрмәт итмәгән, татар телен бозып аралашкан, наданлана һәм зомбилана барган кешеләрне шактый очратырга туры килә.

Әлеге шигырем - җан авазы. Әдәби марафонга кушылып "күзләре ачыла башлаган" татарлар әлеге шигыремдәге хисләрне кичерә кебек. Ярдәмебезне кабул итеп алгач "Рэхмэт" урынына "Рәхмәт" дип яза башлаган һәр татар кешесе өчен шатланып туя алмыйм.

Хәерле көн, дуслар!

Әдәби марафончыларның ВКонтакте социаль челтәрендә үз рәсми төркеме (https://vk.com/adabimarathon) булуын инде барыгыз да беләдер. Нигә дигәндә, әлеге төркемгә кермичә һәм катнашуыгызны белдереп "+" куймыйча әдәби марафончы булып булмый. 😊

Ә менә андагы бүлекләр белән барыгыз да таныш түгелдер әле. Иң популяр бүлекләрнең берсе - "Сорау-Җавап бүлеге": https://vk.com/topic-143856908_47470817

Андагы сорауларны монда да кабатларга булдык. Бу бүлек белән танышканнан соң, бик күп сорауларга җавап алырсыз, дип ышанып калабыз!

1. Марафонда тиешле урында тиешле вакытта гариза калдырмасаң, әдәби марафонда катнашырга ярыймы?
- Әлбәттә, ярый, әмма рәсми рәвештә түгел, финалга эләгә алмыйсыз, бары тик үзегез өчен генә. Гаризалар марафонның беренче көнендә якынча 23:00 гә кадәр кабул ителә. Тагын бер сәгать кулга китап алып уку һәм аны үз сәхифәңдә урнаштыру өчен кала. Төгәл, игътибарлы булырга тырышыгыз, эшне ахырга калдырмагыз, вакытында эшләгез.

2. Онлайн-китапханәдән китап укырга ярыймы?
- Ике очракта ярый. Беренчесе - Сез Татарстаннан читтә яшисез (татар китаплары Сезнең төбәккә/илгә барып җитмәскә мөмкин). Икенчесе - пандемия һәм Сез өйдә үзизоляциядә.

3. Телефонымда/компьютырымда татар клавиатурасы юк. Татар хәрефләрен кулланмый гына катнашсам ярыймы?
- Юк. Туган телне кимсетергә ярамый. Татар телен бозып язган, ихтирам итмәгән, кимсеткән катнашучылар марафоннан чыгарыла, финалга кабул ителми.

4. Хэштегларны ничек язарга? Аңлатыгызчы.
- Хэштеглар # тамгасы ярдәмендә языла, хэштег язылышында бушлык булырга тиеш түгел. Берничә хэштег куллаганда, хэштеглар арасында бушлыклар калдырырга киңәш ителә. Мәсәлән:
#әдәбимарафон #татарстанязучыларберлеге #татнетныүстерүфонды #татарстанкитапнәшрияты

5. Техник сәбәпләр аркасында 20 көн генә катнаштым. Мин төшеп каламмы?
- Финал тантанасына 20 яисә 21 көн катнашкан марафончылар чакырулы.

6. Бер укый башлаган китапны 21 көн буена сузып укыйсымы?
- Юк. Һәр кешенең уку темпы төрле һәм китап укуга төрле вакыт сарыф итәргә мөмкин. Үзегезгә уңайлы темпта укыгыз. Бер китапны укып бетергәч, икенчесенә күчә аласыз.

7. Мин марафонда катнашырлар дип уйлап бөтен дус-туганнарым, күршеләрем өчен "+" куеп чыккан идем. Хәзер нишләргә?
- Һәр кешенең тормышы үз кулларында булырга тиеш. Кечкенә балаларыгыз өчен генә мондый җаваплылык ала аласыз. Кечкенә балагыз һәм үзегез катнашырга теләп + куйган булсагыз, 21 көн дәвамында марафон барышында Сезнең аккаунттан һәр көн икешәр әдәби марафон язмасы урнаштырылырга тиеш булып чыга. Күршеләрегез, дус-туганнарыгыз, укыткан укучыларыгыз - барысы да үз аккаунтларыннан яисә, кечкенә булсалар, әти-әниләре аккаунтларыннан ВКонтакте яисә Инстаграм социаль челтәрләрендә катнаша алалар. Кайсы аккаунттан + куелган булса, шул аккаунтның марафонда катнашу-катнашмавы тикшерелә. Инстаграмнан катнашкан очракта гариза тапшырганда әлеге аккаунтны күрсәткән булырга тиеш идегез.

8. Минем балама 8 яшь, ул татарча китаплар укый, әмма аккаунты юк. Аның өчен үз аккаунтыма мин ул укыган әсәрне язарга тиешме?
- Юк, туган телдә хатасыз язып аралашу күнекмәсен яхшырту өчен һәр кеше язманы үзе үз куллары белән язарга тиеш (укылган өзекне фотога төшереп кенә кую тыела!!!). Балагызга китапны укырга, аерым дәфтәр башлап, әлеге дәфтәр битләренә матур/пөхтә итеп укыганны күчереп язарга тәкъдим итәбез. Аннары Сез әлеге язылган өзекне фотога төшереп үз аккаунтыгызга хэштеглар белән билгеләп урнаштыра аласыз. Балагыз матур итеп татарча укырга да, язарга да өйрәнер!

9. Мин - шигырьләр/әсәрләр язам. Әдәби марафонда үз иҗатымны урнаштыра аламмы?
- Юк. Әдәби марафонда инде нәшер ителгән башка язучы/шагыйрьләрне генә укырга, аларның әсәрләреннән генә өзекләр урнаштырырга рөхсәт ителә. Бу Сезнең офкларыгыз киңәйсен, тел байлыгы тагын да арта төшсен өчен яхшы булачак.

10. Китап укыгач хэштеглар куеп шул өзекне генә кулдан язып урнаштырасымы?
- Әйе. Монысы төп өлеше. Әмма әлеге өзекне мультимедиа (фото, аудио, видео) белән тулыландырсагыз, ул күбрәк кешене җәлеп итәчәк һәм Сез укыган өзекләр күбрәк кешегә барып ирешәчәк. Әмма, фото/аудио/видео авторларын күрсәтергә онытмагыз, авторлык хокукларын бозмагыз.

11. Куелган өзеккә нинди хэштеглар куярга ярый?
- Кагыйдәләрдә язылган хэштеглардан кала, үзегез укый торган китапның авторын, китап исемен, әлеге китапны нәшер иткән нәшриятны, әлеге өзекнең эчтәлеген ачып бирә ала торган сүзләрне хэштег буларак кулланырга мөмкин. Әмма 10 нан артык хэштег куллануның әллә ни мәгънәсе булмавы ихтимал.