Xayrli tong onajonlar! 🌞

Kechagi mavzuyimiz ko’pchilikda shok va qo’rquv uyg’otdi. Bu tabiiy xol. 😱

Sizdagi qo’rquvni kamaytirish va har qanday holatlarga tayyor turish uchun bugun sizlarga barcha kerakli maslahatlarni taqdim etamiz. 📝

Ha aytgancha, reaksiyalar qo’yishni unutmang, bu bizga yanada ko’proq motivatsiya beradi. 🥰

Yoz fasli quvonchli bo’lishi bilan birga, bolalar uchun juda xavfli bo’lishi mumkin. Ho’sh, yozning jazirasidan bolalarimizni qanday himoya qilamiz? 🤔

1️⃣ Bolalarni to'g'ridan-to'g'ri quyosh nuri tushadigan joylardan asrang, iloji boricha soya joylarda bo’ling. 🌞

2️⃣ Bolani yupqa kiyintiring. Issiq kunlarda chaqalog'ingizga yorqin rangdagi, namlikni yutuvchi, ammo nafas oladigan materialdan bir qatlamli kiyim kiydiring. Quyoshli vaqtda ko’chaga chiqqanda bosh kiyimi kiydirishni unutmang. 🧢

3️⃣Paxta va zig'ir kabi matolarni tanlang va polyester va neylon kabi sintetik matolardan saqlaning. 🧶

4️⃣Ko’p suyuqliklar ichiring. Chaqaloqlarni suv bilan to'ldirish uchun ona suti yoki aralashma taklif qiling. Odatda chaqaloqlarga suv taklif qilish uchun kamida 6 oylik bo'lguncha kutish tavsiya etiladi. 🍼

5️⃣Qo'shimcha dam olish vaqtini belgilang. Issiqlikdagi vaqt chaqaloqlarda qo'shimcha charchashga olib kelishi mumkin. "Chaqaloqlar uchun tashqarida o'yin vaqtidan keyin dam olish yoki uxlash uchun vaqtni rejalashtirish foydali bo'lishi mumkin", deydi doktor Yallapragada. 🛌

6️⃣Kunning eng issiq vaqtidan qoching. Farzandingizni ertalab yoki kechqurun tashqariga olib chiqishni rejalashtiring, shunda siz kunning eng issiq qismlarini ichkarida o'tkazishingiz mumkin. Tashqarida bo'lganingizda, chaqaloq salqin bo'lishiga yordam berish uchun maxsus salqin havo pufirguvchidan foydalanishni o'ylab ko'ring. 🌡

7️⃣Hech qachon mashinada bolani o’zini yolg’iz qoldirmang. Mashinani iloji boricha salqin joyga to’xtating. Uyga kelgach mashina eshiklarini qulflab qo’ying. 🚘

8️⃣Suzish havzalariga farzandlaringizni yolg’iz yubormang. Doim o’z nazoratingiz ostiga oling. 🏖

9️⃣Doimo bolalarni quyoshdan saqlovchi SPF kremlaridan foydalaning. Quyosh kuydirish holati yuz bersa darrov vrach ko’rigiga boring. 🩺

Unutmang, har bir mayda harakatlar katta ijobiy natijalarga olib keladi. 📈

@anglanganonalik

Assalamu alaykum qadrli onajonlar! 🌷

Bugun sizlarga bir qiziqarli va juda muhim bo’lgan mavzu bilan keldik.

Undan avval, har doimgidek, savol:

Farzandingizni rag’batlantirib turasizmi? Biror rag’bat va’da qilish evaziga vazifa berasizmi? Rag’batlantirishda qanday usullardan foydalanasiz?

Har biringizning javobingiz biz uchun qiziq, izohlaringizni ayamang. 🥰

Bolani yaxshi ishlari uchun mukofotlash, albatta, muhim harakat. Ammo, bu ish noto’g’ri bajarilsa katta xatoliklarga olib kelishini bilarmidingiz? 🤔

Bolaning yaxshi harakatidan so’ng mukofot taqdim etilsa, bola yana o’sha ishni bajarish ehtimoli ortadi. Bu barcha xatti-harakatlarga, hatto siz yana sodir bo'lishini xohlamaganingizga ham tegishli. 😳

Shunday ekan, har bir mukofot avval yaxshilab o’ylab, keyin berilishi kerak. ❗️

@anglanganonalik

Assalamu alaykum onajonlar! 🌷

Kechagi javoblarni o’qib ko’pchilikda aynan biz aytib bermoqchi bo’lgan xato borligini tushunib yetdik. 🙁

Keling, siz bilan rag’batlantirishning qanday shakllari bor va bolani to’g’ri motivatsiya qilish uchun qanday rag’batlantirish usullaridan foydalanish mumkinligi haqida suhbatlashamiz. 🎁

Eng birinchi xato - onalar “rag’bat” deganda faqat biror material narsani tushunishi. ❌

Bolani rag’batlantirish har doim ham pulga sotib olsa bo’ladigan narsa bo’lishi shart emas. To’g’riroq qilib aytsak, iloji boricha materialistik rag’batlantirish kamroq bo’lishi kerak. ❗️

Rag’batlantirishni ikki turga bo’lsak bo’ladi.

1️⃣ - Material rag’batlantirish

Bu turga shirinliklar, o’yinchoqlar, pul va shunga o’xshash materialistik, pulga sotib olsa bo’ladigan predmetlar kiradi. 🎁

2️⃣ - Emotsional rag’batlantirish

Bu turga quchoqlash, o’pish, maqtov so’zlari aytish, birga vaqt o’tkazish, birga o’ynash/ sayr qilish, kulishish, besh tashlashish va shunga o’xshash emotsiya bag’ishlay oladigan rag’batlantirish kiradi. ❤️

Emotsional rag’batlantirish bepul va oson bo’lishiga qaramay, u materialistik rag’batlantirishdan ancha kuchli hisoblanadi. 💗

Emotsional rag’batlantirish bolaga chaqaloqlik davridan berib kelinsa, bola bu turdagi rag’batlantirishdan doimo mamnun bo’ladi va bunday harakat bolada kuchli empatiya rivojlanishiga olib keladi. 🫂

@anglanganonalik

- rag’batlantirishni pora deb bilaman;
- farzandim kattaroq ish qilsa, masalan biror narsa yodlasa, dars qilsa parkka olib boraman deb va’da beraman;
- ovqatini yegisi kelmasa har bir yegani uchun sakrab qarsak chalaman. 🙄

Mana shu gaplar yuqoridagi postlar ostidagi real izohlar. Ya’ni bular atrofimizdagi onalar tomonidan qoldirilgan fikrlar. 💭

Bunday fikrlarni o’qib, to’g’risi, biroz hafa bo’ldik. Sababi, bu fikrlarning hammasi xato! 😡

Ushbu jumlamizdan qo’rqib ketmang. 😁

Xato degani, bu siz yomon onasiz, yoki farzandingiz betarbiya bo’ladi degani emas, balki, shunchaki, o’zingiz o’z hayotingizni qiyinlashtiryapsiz. 😰

Ho’sh, unda qanday “to’g’ri” bo’ladi deyishingiz mumkin.

Qanday to’g’ri bo’lishini esa, ushbu post 100 ta reaksiya yig’sa aytib beramiz. 😛

Kerakli natijaga yetishimizga oooozgina qolibdi, qani yengilmaymiz! 💪

Yeeessss! Bizni e’tibor bilan o’qiyotganingizni bilish biz uchun juda-juda qadrli. 💗

Keling, endi gapning indallosiga o’tsak. 🗣

Birinchi fikrdan boshlaymiz:
“Rag’batlantirishni pora deb hisoblayman!” 💸

Siz shunday hisoblaysiz, bola emas. Bu sizning muammoyingiz.

🧠 Aslida barcha yomon fikrlarni bolalarga biz, ota-onalar singdiramiz. Bolalar barcha g’araz fikrlardan holi, pok bo’lib dunyoga keladilar.

😡 “Kosani sen sindirdingmi, rostini ayt, yolg’on gapirma!” deganda ota-ona bolaga yolg’on nimaligini o’rgatadi. Bola buni bilmasdi, u shunchaki emotsiyada javob bergandi.
🫣 “Yomon bola bo’lma, boshqalarni urma!” deganda ota-ona bolaga yomonlik nimaligini o’rgatadi. Bola buni bilmasdi, u shunchaki hayajondan harakat qilgandi.

💰”Voy bu bola poraxo’r, konfet bermagunimcha quchoqlamaydi!” kabi hazillarni qilganingizda bevosita bolaga pora nimaligini o’rgatasiz. Bola, hoynahoy, poraxo’rlik yomonligini tushunmadi ham, chunki hamma kuldi.

“Pora bu shirin, yoqimli va mazali narsa. Biror narsaga rozi bo’lishdan avval pora olish kerak ekan” deb o’ylashni boshladi bola. 🧁

O’zingiz niyyat qilganingizdek, bola poraxo’r bo’ldi, qoldi. 💔

“Men bunday niyyat qilmagandim!” deysizmi? “Bu bola poraxo’r!” deganingizning o’zida farishtalar omin deb bo’lgandi. Ahir, har bir gapimiz niyyat-ku. 🌳

@anglanganonalik

Onajonlar, farzandlaringizni uhlatib, issiqqina choylarni oldingizga qo’yib oldingizmi? ☕️

Ikkinchi fikrni tahlil qilamizmi? Tayyormisiz? 😉

Spoyler: ushbu mavzu bizning eeeeng sevimli mavzuyimiz bo’lib (unday emas😁), bu mavzuda tinimsiz yozishga va gapirishga tayyormiz. 🗣

“Farzandim biror ish qilishi evaziga rag’bat va’da qilaman!“ 🧁

Bu, afsuski, ko’pchilik ota-onalarga xos taktika. Ammo bu harakatning qanday salbiy ta’sirlari borligi haqida bilasizmi? ❓

Amerika bog’chalaridan birida tajriba o’tkazilgan. Unda bolalarni 2 guruhga bo’lishgan va ularga kefir (qatiq) tatib ko’rishni taklif qilishgan. 🥛

Gap shunda-ki, bir guruh bolalarga kefirni shunchaki berishgan, ikkinchi guruhdagi bolalarga esa “kim kefir ichsa $1 dan beramiz” deb va’da berishgan. 💸

Natija hammani hayratda qoldirgan!

Birinchi guruhdagi bolalarning deyarli hammasi kefir ta’tib ko’rgandan so’ng “juda ajoyib ta’m ekan” “menga yoqdi” kabi ijobiy izohlar berishgan. 😍

Ikkinchi guruhdagi, $1 dan olgan bolalar esa, “fuu, buncha bemaza” “bee, menga yoqmadi” kabi izohlar berishgan. 🤢

Juda ajoyib-a?! Lekin, nega bunday bo’ladi?

Sababi oddiy! Bolaga biror yangi ish buyursangiz, u bola bu ish muhimmi, qiziqarlimi yoki qadrlimi hali bilmaydi. Lekin, yangi vazifa beraturib, oldiga “evaziga mana bunday narsa beraman” desangiz tamom, bola “Aaaa, demak bu ish shunchalik qadrsiz-ki, onam bu vazifani bajarishim uchun boshqa qadrli narsa va’da qilyapti” degan xulosaga keladi. 🤔

Biror ishni bajarish evaziga rag’bat va’da qilaturib siz farzandingizni ruhlantirmaysiz, balki aksincha, bolaning o’sha vazifaga bo’lgan qiziqishini o’ldirasiz. 💔

Ahamiyat bersangiz, bizning bolalar bilan ham huddi shunday bo’ladi. Rag’bat va’da qilingach bola u ishni qilishga tushib ketadi, ammo salbiylik va juda yomon kayfiyat bilan bajaradi. Ko’pincha vazifani ohiriga ham yetib bormay, rag’batni talab qiladi. 🍓

Chunki rag’bat uning ko’zida ancha qadrliroqda. Chunki siz shunday tushuntirdingiz-da. 🙂

@anglanganonalik

Biror vazifa uchun rag’bat va’da qilish o’rniga qanday usullardan foydalanish mumkin yoki qanday holatlarda rag’bat va’da qilish va uni qanday qilish haqida post xohlaysizmi? 😉

Yana o’sha usul, ushbu post 100 ta reaksiya yig’sa bugungi eng foydali post bilan bo’lishamiz! 🔥

“Ovqat yegisi kelmasa, har bir og’ziga solgan ovqati uchun qarsak chalib, hursand bo’laman.” 🥳

Bir qarashda unchalik ham qo’rqinchli eshitilmagan harakat, aslida bolaga juda salbiy ta’sir qilishi mumkin. 🚫

Bilamiz-ki, bola 3 yoshgacha onasining emotsiyasiga muhtoj bo’ladi. Ya’ni, u hali o’zi emotsiyalariga to’liq egaligini tushunmaydi. Onasi kulsa - kuladi, yig’lasa - yig’laydi. 🥺

Endi, bola biror harakat qilganda onasi hursand bo’lib, qarsak chalsa “onam meni yaxshi ko’rar ekan, u kulyapti” deb o’ylaydi va ushbu ishni aynan shu kulish uchun bajaradi. 🥰

Lekin, ona ham odam, 68 marotaba kulib qarsak chalolmaydi. Qachonki ona bunday “bayram”larni to’xtatar ekan, bola gangib qoladi:

“Onam endi meni yaxshi ko’rmaydimi?!” “Bu ishni qilish mumkin emasmi?!” va shunga o’xshash juda salbiy fikrlar keladi aqliga. Holatni tuzatish uchun, onasining e’tiborinj tortish uchun endi o’zi qarsak chalishga harakat qiladi. Ona takrorlamagandan so’ng bola ham to’xtaydi. 🙁

Ha, biz hozir mitti-mitti bolakaylar haqida gapiryapmiz. 🍼

Bolaning har bir mayda ishiga emotsional rag’bat berish shart emas. Bir marotaba bergan emotsional rag’batingizdan so’ng qilgisi kelmadimi, mayli, qilmasin. O’zi shu ishni qilishni xohlaganida yana albatta bajaradi. 😌

Mayda emotsional rag’batlar o’rniga nimalar qilish mumkinligini esa yuqoridagi post 100 ta reaksiya yeg’ganidan so’ng aytib beramiz. 🔥

@anglanganonalik

📣 Qadrli onajonlar, eslatib o’tamiz, hozirda bizning instagram sahifamizda “bola tarbiyasida stereotiplar ta’siri” mavzusida juda muhim ma’lumotlar berilib borilmoqda.

📌 Obuna bo’lib olishingiz uchun havola:

https://instagram.com/anglanganonalik?igshid=NTc4MTIwNjQ2YQ==

Ooozgina qolibdi, onajonlar. Qani 100 taga yetaylik va bugun shu mavzuni yakunlaymiz. 😌

Hali oldinda juuuuda qaynoq mavzular kutmoqda! 🔥

Rag’bat va’da qilishdan qanday qochish mumkin? Shunchaki va’da qilmang. 😁

Agar siz “ovqatingni yebqo’ysang shokolad olib beraman” iborasiga juda o’rganib qolgan bo’lsangiz, sizga yangicha, ancha ekologik usulni taklif qila olamiz. 🌱

Masalan, bola ovqatlanishi kerak. Ovqatini yebqo’yishi evaziga siz sayr qilishni va’da qilmoqchisiz. Bunday holatda “rejalash” yo’lini tutamiz.

“Qizim/ o’g’lim, hozir biz sen bilan ovqatlanib olamiz, so’ng sayrga chiqamiz hop? Onangning qorni juuuda ochib ketdi, shu sabab birinchi ovqatlanib olamiz, kelishdikmi?” 🥰

Shunchaki ketma-ketlik keltiring. Hech qanday “Ovqatingni yebqo’ysang” “Likopchang bo’shaganidan so’ng” emas. Shunchaki ovqatlangandan so’ng, ya’ni bir jarayondan so’ng, natijadan emas. ❗️

Ovqatini yarmini yeb, “kettik sayrga” dedimi? “Men ovqatimni tugatib olay, keyin chiqamiz, hop?” deb, jim ovqatlanishda davom eting. Ovqatingizni tugatguningizgacha kutib turdi, lekin o’z ovqatini yemadimi? Mayli, “juda mazali ovqat bo’libdi-a? Endi sayrga kettik” deb, reja bo’yicha ish tutavering. 🤝

Ovqatni biz qorin to’yishi uchun yeymiz, rag’bat olish uchun emas. Bolani biror ish, ayniqsa ovqatlanishni, faqat ahmoqlar majburlab bajartira olaman deb o’ylaydi. 😂

Agar kuni bilan farzandingizga ortiqcha snek (mayda yeguliklar) taklif qilib, ishtaxasini bo’g’masangiz, qorni ochganda o’zi ovqatni poqqos tushirib oladi. 🍔

Boshida qiyin bo’ladi. 3-4, balki 10 marotabada ham bola “siz xohlagandek” ish tutmasligi mumkin.

Bittagina shokolad va’da qilsam allaqachon qilib bo’lgan bo’lardi demang. Sabr qiling. Boshida ozgina sabr qilsangiz, keyin butun umr ortiqcha qiyinchilik va zararsiz tarbiya usulini qo’llay olasiz. 💗

Qolgan mavzular bilan ham huddi shunday:

- Kel, avval kiyinib olamiz, so’ng banan yeymiz.
- Bugungi reja bo’yicha avval bog’chaga boramiz, so’ng do’konga borib senga shirinlik olamiz va hokazo.

“Bola bunday gaplarni tushunar ekanmi?” deb o’ylayotgan bo’lsangiz javobimiz:

- falon ish qilsang “oh” olib beraman degan gapingizni tushundimi, demak buni ham tushunadi. Asosiysi siz tushuntira olsangiz bo’ldi.

Sizga ko’p-ko’p kuch tilaymiz, onajonlar. 💪💖

@anglanganonalik