“Amakim mening pechenkalarimga
tegib, ularni yeyapti!” - Amerikada sodir bo’lgan daxshatli voqea haqida. 💔

Bir kuni qizaloq bog’cha opasining oldiga kelib, “Amakim mening pechenyelarimga tegadi, ularni yeydi, bu menga yoqmaydi!” deydi.‼️

Shunda bog’cha opa qizaloqqa:
“Qizg’onchiqlik yaxshi emas! Sen amaking bilan pechenyelaringni
bo’lishishing kerak” deb dakki beradi. 🤨

Bir necha oydan so’ng, qizaloqning onasi bog’chaga kelib, “Qizimning pechenyesiga mayda qizil toshmalar toshibdi. Biroz havotir olyapman” deydi. 👀

Gap nimada ekanligini tushungan bog’cha opa daxshatga tushadi va bor gapni qizning onasiga aytib beradi. 🔔

Aniqlanishicha, qizaloq bir necha oy davomida amakisi tomonidan tegajonlik va jinsiy tajovuz ko’rib kelgan. 🚫

Bu haqida bog’cha opasiga aytib bergan, ammo, afsuski, bog’cha opasi tushunmagan… 😣

@anglanganonalik

Farzandlarimizga har bir jinsiy a’zoni o’z nomi bilan o’rgatishimiz juda muhim. Turli xil “bulbulcha” “gulcha” kabi to’qimalar bolaga faqat zarar keltiradi. 🚫

Qo’lni tayoqcha, boshni koptokcha deb o’rgatmaganimiz kabi, jinsiy a’zolarni ham o’z nomi bilan o’rgatishimiz kerak. ‼️

O’g’il bolada - penis yoki olat.
Qiz bolada esa - vagina yoki vulva va ko’krak. Bo’ldi. 🤷‍♀️

Bu so’zlar faqatgina bizga uyatli yoki qo’rqinchli ko’rinadi. Bolalar uchun esa oddiy so’z kabidir holos.

Agar shunda ham “yo’q, bu so’zlarni hech qachon ishlata olmayman” desangiz unda oddiygina qilib “avrat” deb o’rgating, lekin hech qanaqa “pechenka” emas, iltimos.

Jinsiy a’zolar haqida suhbatlashish yoki ularning nomini bolalardan qancha berkitishga harakat qilinsa, ular ham ota-onalariga ushbu mavzudagi muammolari haqida gapirishga qo’rqishni boshlashadi. 🆘

Yodingizda tuting, bolalarimizni iloji boricha xavfdan asrash bizning burchimizdir. 💗

@anglanganonalik

Avrat va mahramiyat haqida so’z borar ekan, yana bir o’ta muhim mavzu - ichkiyim qoidasi, yoki inglizchasiga PANTS haqida aytib o’tmasak bo’lmaydi. 🩲

Ushbu qoida haqida eshitganmisiz? 🤔

Statistikaga binoan:

1. Taxminan har beshinchi bola turli shakllarda jinsiy zo'ravonlik va zo'ravonlik qurboni bo'ladi. 💔

2. 90% hollarda jinsiy zo'ravonlikdan omon qolgan bolalar o'z xavfsizligini buzgan odamlarni shaxsan tanishadi. 💔

3. Zo'ravonlikka uchragan har uchinchi bola bu haqda hech qachon gapirmaydi. 💔

@anglanganonalik

Xayrli kun onanonlar. 🌷

Bugun juda yaxshi kayfiyat bilan ekranlaringizga chiqmoqchi edik… 😔

Ammo…

Ammo kunimiz mana shunday yangilik bilan boshlandi… 💔

Yaxshi yangilik - bu kishi qo’lga olinibdi. Ammo qizning psixikasiga nima bo’ldi… 💔

Jisniy ta’lim mavzusini juda ayni vaqtida ko’targanimizga yana bir bor ishonch xosil qildik. 👀

Bugun sizga ushbu mavzuning ikkinchi eng muhim qismini - PANTS qoidasini tushuntirib beramiz.

Bizning postlardan so’ng hech bo’lmasa 100 ta ayol “e haa, mana shunday bo’lishi kerak ekanda” desa biz o’z maqsadimizga erishamiz. 💗

PANTS
1- qoida

1. Privates are private - shaxsiy tana a’zolaring shaxsiydir. ⛔️

Bola 2-3 yoshga yetganda unga “ichki kiyim (trusik)” kiyiladigan joyni faqat ma’lum bir kishilar ko’rishi va tegishi mumkin deb o’rgatilishi kerak. ❗️

Masalan:

“qizim/ o’g’lim, ichki kiyim (trusik) kiyadigan joyingni faqat men, buving, bog’cha opang va ba’zi vaqtlarda, men bilan shifokorga borsang, shifokor ko’rishi va tegishi mumkin. Boshqa hech kim, hech qachon tegishi mumkin emas, hop?” ❌

@anglanganonalik

PANTS
2- qoida

2. Always remember your body belongs to you - Doim yodingda tut - sening tanang faqat senga tegishli. 👤

Bolaga bolalikdan uning tanasi faqat unga tegishli ekanini, FAQAT U tanasini tasarruf etishi mumkinligini va boshqa hech kim uning tanasi bilan hech narsa qilishga haqli emasligini uqtirish kerak. ❌

Masalan:

O’g’lim/ Qizim, sening tanang faqat senga tegishli. Hech kim seni uyaltiradigan yoki noqulay his qiladigan narsalarni qilishga haqqi yo’q. Agar kimdir seni ichki kiyiming ostini ko'rishni so'rasa yoki teginishga harakat qilsa, "YO'Q" deb javob ber va sen ishonadigan va gaplashishni yoqtiradigan odamga bu haqida aytib ber, hop? 💗

@anglanganonalik

PANTS
3- qoida

3. No means no - Yo’q - bu yo’q degani. ❌

Bola eng yaqin qarindoshlaridan birini (masalan, bobosini) quchoqlashdan bosh tortishga haqli. Siz bolani xohishiga qarshi tana aloqalariga majburlasangiz, uning o’z chegaralari haqidagi g'oyalarini buzishga sababchi bo’lasiz.

❌ Har qanday “Kattalar o’pmoqchi/ quchoqlamoqchi bo’lganda yo’q deyish mumkin emas” kabi tushunchalar bolaga faqat xavf olib keladi.

Masalan:

“Bolam, agar biror kishi seni quchoqlamoqchi yoki o’pmoqchi bo’lsa, lekin sen buni xohlamasang, yoki o’zingni noqulay his qilsang “Yo’q” deb javob bergin. Agar seni majburlashga yoki ko’ndirishga harakat qilsa, bor ovozing bilan biror kimni chaqirgin, hop?” 💓

@anglanganonalik

Aynan mana shu holatda ham erkak kishi o’zini “yaxshi amaki” qilib ko’rsatgan bo’lishi ehtimoli juda katta. 🤡

“Buncha shirin qizsan, huddi nabiramga o’xshar ekansan, kel bitta o’pay!” kabi gaplar bolada “mehribon odam” “katta odam” tushunchasini uyg’otadi. 👻

Agar o’sha holatdagi bola hayotida “Voy, yo’q dema aka-ku, bitta quchoqlasin” “Yig’lama, xolang bitta o’psin, janjal qilma!” kabi gaplarni eshitib katta bo’lgan bo’lsa, u bolada “yo’q” deya olish tushunchasi va qobiliyati rivojlanmagan bo’ladi. 😔

Bunday bolalar “hamma kattalar meni quchoqlashi/ o’pishi mumkin” degan tushuncha bilan yashaydi, afsus…

Onajonlar, agar farzandingiz oldingizda biror kimning quchoqlash yoki o’pishdan bosh tortsa, birinchi “yo’q” belgisidayoq o’sha odamga “Xohlamayapti, mayli, majburlamaymiz” deng-da, farzandingizga “Agar sen “yo’q” desang hech kim seni o’pishga ham, quchoqlashga ham haqqi yo’q” deb javob bering. 💕

@anglanganonalik

PANTS
4- qoida

4. Talk about secrets that upset you - seni bezovta qiladigan sirlar bilan o'rtoqlash. 😰

Kichkintoyga yaxshi va yomon sirlar mavjudligini tushuntirish kerak. Odatda kattalar biror noxush ish qilganda bolaga buni “bizning kichik sirimiz bo’lsin, hop” deb bir yaxshi narsadek ko’rsatadi. Bolaga uni bezovta qiladigan har qanday sirlarni har doim yaqinlar bilan bo'lishish kerakligini uqtirish kerak. ❗️

Masalan:

“Jonim bolam, agar biror kim sen bilan sir bo’lishsa, lekin u sir seni bezovta qilsa yoki yoqmasa, men bilan bo’lishgin, hop? Ba’zida sirlar yaxshi bo’ladi, ba’zida esa yomon. Senga “bu yaxshi sir” deyishsa ham, lekin u sir senga yoqmasa, darrov menga kelib aytib ber, hop?” 💖

@anglanganonalik

PANTS
5- qoida

5. Speak up, someone can help - gapir, kimdir yordam beradi. 🫂

Bola yaqinlari uni yomon sirlar uchun jazolamasligiga ishonch hosil qilishi kerak. Bola bilan boshidan u o’z sirlarini kimga ishonishi mumkinligini muhokama qilishingiz kerak. So’ng, siz aytgan odamlar farzandingizga biror noxush holatda yordam bera olishiga ishonch hosil qilishingiz kerak. 💟

Masalan:

“Mitti farishtam, agar biror narsa seni bezovta qilsa gapir, qo’rqma. Seni hech qachon biror siring bilan bo’lishganing uchun koyimayman. U sir yaxshi bo’ladimi, yomonmi, men seni qo’llab-quvvatlayman. Undan tashqari, sirlaringni buving va o’qituvchingga ham aytishing mumkin, ular doim yordam bera olishadi.” 💗

@anglanganonalik

Ushbu 5 qoidani har bir ota-ona yoddan bilishi shart va o’z farzandiga 2-3 yoshdan boshlab o’rgatib kelishi kerak. 📚

Har bir qoidani o’rgatgandan so’ng, bola yodlab/ tushunib olganiga amin bo’lish uchun, o’yin sifatida bir necha bor qaytarish mumkin, masalan 1 haftada 2 marotaba. ✏️

Statistikaga binoan, pedofillar jinsiy a’zolarni o’z nomi bilan ayta oladigan va yo’q deya oladigan bolalarga tegishdan qochishadi. Sababi, bu bolalar hodisa haqida kattalarga aytib berish imkoni katta. 🤫

Shunday ekan, onajonlar, farzandlaringiz bilan ushbu mavzu bo’yicha shug’ullaning. Zero har bir bolaning xavfsizligi bizning burchimizdir. 💗

@anglanganonalik

Xayrli kun qadrli onajonlar! 🥰

Bilamiz, har bir bola juda qiziquvchan va dunyoni o’rganishga ishtiyoqi baland bo’lib tug’iladi. 😍

Ko’pchiligingiz ham “pochemuchka” bolalar, ya’ni juda ko’p savol beradigan bolalarga duch kelgan bo’lishingiz mumkin. 🧐

Keling, bugun sizlar bilan bolaning olamni o’rganishga bo’lgan qiziqishi so’nmasligi uchun u bilan qanday suhbatlashish kerakligi haqida gaplashamiz?! 😊

“Oyi, nega ovqat pishiryapsiz” “Oyi, dadam nega ishga boradi?” “Oyi, meni ko’proq yaxshi ko’rasizmi yoki ukamnimi?” 🤔

O‘sib kelayotgan bolalarning og‘zidan kelayotgan ming bir savol har qanday ota-onani chalg‘itishi va charchatishi mumkin. 🤯

Ko'pincha biz savollarga e'tibor bermaymiz, chunki tushuntirish uchun vaqtimiz yo'q yoki bola tushunish uchun juda yosh deb hisoblaymiz yoki javob noqulay bo'lishi mumkin.

Ammo bu qanchalik to’g’ri?! ❓

Ilm-fan shuni ko'rsatadiki, bolaga bo’lgan yomon muomala yoki e'tiborsizlik bolaning sog'lom rivojlanishni buzishi va umrbod muhrlanib qoladigan salbiy oqibatlarga olib kelishi mumkin. ⛔️

Kattalarning bolalarga javoblari ishonchsiz, noo'rin yoki umuman bo'lmasa, rivojlanayotgan miya davrlari buzilishi mumkin, bu bolalarning o'rganish, muammolarni hal qilish va boshqalar bilan munosabatda bo'lishiga salbiy ta'sir qiladi. ❗️

@anglanganonalik

Bilasizmi, biror bir yangi mavzuni ochib, uni tahlil qilishni boshlasak, bizni kuzatuvchi onalar darrov ikki turga bo’linib olishadi… 🤔