❓ Жоғары білім сапасы: Жоғары аудиторлық палатаның сауалнамасы

2025 жылға арналған мемлекеттік аудит объектілерінің тізбесіне сәйкес, Жоғары аудиторлық палата жоғары білім сапасын арттыру мен дамытуға бөлінген қаражатты пайдалану тиімділігіне аудит жүргізеді.

📋 Жоғары білім беру жүйесінің қазіргі жай-күйін бағалау және проблемаларды анықтау мақсатында кешенді сауалнама басталды. Оған әрбір қазақстандық қатыса алады.

***

❓Качество высшего образования: опрос от Высшей аудиторской палаты

В соответствии с Перечнем объектов государственного аудита на 2025 год, Высшая аудиторская палата проведет аудит эффективности использования средств, выделенных на развитие и повышение качества высшего образования.

📋 С целью оценки текущего состояния системы высшего образования и выявления существующих проблем запущен комплексный опрос, в котором может принять участие каждый казахстанец.

✅ Сдуденттер үшін/Для студентов – https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdxWJ3Sb_3zo72cnETxqb1_P3VHhm3Kr5Oe_gfaO_P3fhSEKg/viewform?usp=headerи

✅ Оқытушылар үшін/Для педагогов – https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScIVs8ss7BqMmoN10h6IGimElYnNa1DCnmePWsyzlfr1ecTuA/viewform?usp=dialog

✅ Түлектер үшін/Для выпускников – https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSffu0TCZY7WGyJAJ7Q8t1XSk_gBYiK0hnDKKcKRC2mjENX3Tg/viewform?usp=header
 
🚀 @auditpalatasy

Қазақстанда Ұлттық қор қаражатын қайтарудың жаңа тәртібі қабылданды

Ұлттық қор қаражаты мақсатсыз пайдаланылған немесе есепті жыл ішінде игерілмеген жағдайда оны қайтарудың жаңа регламенті қабылданды. Бұл жұмыс Жоғары аудиторлық палатаның ұсынымы бойынша жүзеге асырылды.

📌Бұған дейін Жоғары аудиорлық палата 2019-2021 жылдар аралығында Ұлттық қордан бөлінген нысаналы трансферттердің тиімділігіне аудит жүргізген. Аудит қорытындысы бойынша Қазақстан Республикасының Үкіметіне мынадай ұсынымдар берілді:

🔵қаражат рұқсат етілмеген бағыттарға жұмсалған жағдайда оны қайтару қағидаларын бекіту;

🔵пайдаланылмаған қаражатты қайтару мерзімі мен тәртібін нақтылау үшін тиісті қаулыға өзгерістер енгізу;

🔵нысаналы мақсатта пайдаланылғаннан кейін қайта қолдануға жол бермеу үшін бюджеттік кредиттер мен облигациялық қарыздар түрінде берілген қаражатты қайтару механизмін әзірлеу.

✔️ Нәтижесінде Бюджет кодексіне қажетті түзетулер енгізілді. Биыл 2 шілдеде Ұлттық қормен жұмыс тәртібін жаңартатын Үкімет қаулысы қабылданды.

✔️ Сонымен қатар Қаржы министрлігі 2025 жылға арналған бірқатар бұйрық шығарды, атап айтқанда:

🔵бюджетті атқару және оның кассалық қызмет көрсету қағидалары;

🔵қазынашылық атқару және есепке алу рәсімдері;

🔵Бірыңғай бюджеттік сыныптама;

🔵бюджет түсімдерін әртүрлі деңгейдегі бюджеттер, Ұлттық қор шоттары, бюджеттен тыс қорлар және ЕАЭО елдерінің бюджеттері арасында бөлу тәртібі.

Мемлекет басшысы
Қасым-Жомарт Тоқаев Ұлттық қор ресурстарын тиімді пайдалану мәселелеріне баса назар аударады.

Президенттің тапсырмасы бойынша биыл Ұлттық қордан бөлінген қаражаттың жұмсалуын мониторингтеу жөніндегі комиссияның жұмысы қайта ұйымдастырылды. Қазіргі уақытта бұл Комиссия Жоғары аудиторлық палатаның жанында жұмыс істейді. Комиссияның жұмыс форматы мен құрамы Мемлекет басшысы қойған өзекті міндеттерді ескере отырып жаңартылды.

🚀 @auditpalatasy

Новый порядок возврата средств Нацфонда принят в Казахстане

В Казахстане разработан и принят новый регламент возврата средств Национального фонда РК, если они были использованы не по назначению или не потрачены в течение отчетного года. Соответствующая работа проведена по рекомендации Высшей аудиторской палаты.

Ранее ВАП проверила эффективность целевых трансфертов, выделенных из Нацфонда в период с 2019 по 2021 годы. По итогам Правительству РК было рекомендовано:

🔵закрепить правила возврата средств, если они были направлены не по разрешенным направлениям;

🔵внести изменения в одно из постановлений, чтобы уточнить сроки и порядок возврата неиспользованных средств;

🔵разработать механизм возврата средств, выданных в виде бюджетных кредитов и облигационных займов, чтобы исключить их повторное использование после целевого применения.

✔️ В результате необходимые поправки были внесены в Бюджетный кодекс. Принято новое постановление Правительства от 2 июля текущего года, которое обновляет правила работы с Нацфондом.

✔️ Кроме того, Минфин также издал ряд приказов на 2025 год, в том числе:

🔵о правилах исполнения бюджета и его кассового обслуживания;

🔵о процедурах казначейского исполнения и учета;

🔵о Единой бюджетной классификации;

🔵о распределении поступлений бюджета между разными уровнями бюджетов, счетами Нацфонда, внебюджетными фондами и бюджетами стран ЕАЭС.

Глава государства Касым-Жомарт Токаев уделяет приоритетное внимание вопросам эффективного использования ресурсов Национального фонда республики.

Так, по поручению Президента в текущем году была возобновлена работа Комиссии по мониторингу расходования средств, выделенных из Нацфонда. В настоящее время она функционирует при Высшей аудиторской палате. Формат деятельности и состав Комиссии были обновлены с учетом актуальных задач, поставленных Главой государства.

🚀 @auditpalatasy

Қазақстанда дәрі-дәрмек пен медициналық бұйымдардың айналымына бақылау күшейтілді

📌Жоғары аудиторлық палатаның тапсырмасы бойынша ҚР Денсаулық сақтау министрлігі дәрі-дәрмек айналымына бақылауды күшейту және саланың ғылыми-техникалық әлеуетін дамыту бойынша бірқатар шара қабылдады.

Аталған бағыттардағы кемшіліктер 2024 жылғы шілде мен 2025 жылғы мамырда жүргізілген аудиттердің нәтижесінде анықталды.

✔️ Нәтижесінде 2025 жылғы 1 шілдеде Денсаулық сақтау министрлігінің бұйрығына дәрі-дәрмек пен медициналық бұйымдарды республика аумағына әкелу рәсімдерінің ашықтығы мен қауіпсіздігін арттыруға бағытталған өзгерістер енгізілді.

Атап айтқанда:

🔵тіркелмеген дәрілік заттар мен бұйымдарды әкелуге рұқсат беретін құжатқа серия (партия) нөмірі туралы мәлімет енгізілді;

🔵қызмет көрсетуші тарапынан ұсынылған құжаттардың растығын тексеру міндеті енгізіліп, оларды қарау мерзімі ұзартылды.

Сонымен қатар аудит барысында тіркелмеген дәрі-дәрмек пен медбұйымдарды әкелуге рұқсат алған жеткізушілер жеткізу орны мен әкелу күні туралы ақпарат бермейтіні анықталды. Бұл үшін заңнамада жауапкершілік көзделмеген.

✔️ 2025 жылғы 1 шілдеде денсаулық сақтау министрінің бұйрығымен осыған байланысты тиісті өзгерістер енгізілді. Енді рұқсат алушылар оның қолданылу мерзімі аяқталғанға дейін 15 күнтізбелік күн бұрын уәкілетті органға рұқсаттың орындалуы туралы хабарлауға міндетті.

Сондай-ақ бұл талаптарды бұзғаны үшін ӘҚБтК аясында әкімшілік жауапкершілік көзделген.

Медицина ғылымын дамытуға да ерекше назар аударылды. Аудит нәтижесі бойынша Денсаулық сақтау министрлігі жанындағы ғылыми-техникалық кеңестің (ҒТК) нақты құрамы бекітілмегені және оның Ережесі талаптарға сай келмейтіні анықталды. Бұл министрліктің саланың маңызды ғылыми-техникалық мәселелері бойынша стратегиялық шешімдер қабылдау мүмкіндігін шектеген.

✔️ Анықталған кемшіліктерді жою үшін министрлік мынадай шаралар қабылдады:

🔵ҒТК құрамына 41 адам бекітілді, мүшелерінің біліктілігі мен ғылыми дәрежесінің болуына қойылатын талаптар ескерілді;

🔵ҒТК туралы ереже ғылым саласындағы уәкілетті органның талаптарына сәйкес өзектендірілді.

Дәрі-дәрмек айналымын бақылауды күшейту және ғылыми-техникалық базаны дамыту бойынша қабылданған шаралар денсаулық сақтау жүйесін анағұрлым сенімді және тиімді етуге бағытталған. Аудит нәтижелері бойынша берілген басқа да тапсырмалардың орындалуы Жоғары аудиторлық палатаның бақылауында болады.

🚀 @auditpalatasy

Контроль за оборотом лекарств и медизделий усилен в Казахстане после госаудита

📌По поручению Высшей аудиторской палаты Министерство здравоохранения РК приняло ряд мер по усилению контроля за оборотом лекарственных средств и развитию научно-технического потенциала отрасли.

Недостатки в указанных направлениях удалось выявить благодаря аудитам, проведенным в июле 2024 года и мае 2025 года.

✔️ В результате 1 июля текущего года в один из приказов Минздрава были внесены изменения, направленные на повышение прозрачности и безопасности ввоза лекарственных средств и медицинских изделий в республику.

В частности:

🔵в форму разрешительного документа на ввоз незарегистрированных препаратов и изделий были внесены сведения о номере серии (партии);

🔵установлена обязанность услугодателя проверять достоверность представленных документов с увеличением сроков их рассмотрения.

Вместе с тем аудиторами установлено, что поставщики, получившие разрешение на ввоз незарегистрированных лекарств и медизделий, не сообщают о месте поставки и дате ввоза. Законодательством не была предусмотрена ответственность за непредоставление таких данных.

✔️ В результате необходимые поправки были внесены приказом министра здравоохранения от 1 июля 2025 года. Теперь получатели разрешений обязаны в течение 15 календарных дней до истечения срока его действия сообщать в уполномоченный орган об исполнении разрешения.

Кроме того, за нарушение этих правил КоАП предусмотрены меры административного воздействия.

Отдельное внимание уделено развитию медицинской науки. Аудит показал, что у научно-технического совета (НТС) при Минздраве не было сформированного состава, а его Положение не соответствовало нормам. Это ограничивало возможности Минздрава принимать стратегические решения по ключевым научно-техническим вопросам в отрасли.

✔️ Для устранения выявленных недостатков Министерством была проведена следующая работа:

🔵утвержден состав НТС в количестве 41 человека с соблюдением требований к квалификации и наличию ученой степени у членов;

🔵актуализировано Положение о НТС в соответствии с требованиями уполномоченного органа в области науки.

Усиление контроля за лекарственными средствами и меры в области развития научно-технической базы стали еще одними шагами к созданию более надежной и эффективной системы здравоохранения. Работа по исполнению других поручений по итогам аудита остается на контроле ВАП.
 
🚀 @auditpalatasy

Қазақстанның Даму Банкі инновациялық және экологиялық жобаларды қаржыландырудың басымдығын арттырды

📌«Қазақстанның Даму Банкі» АҚ инновациялық және экологиялық жобаларды қаржыландырудың басымдығын арттырды. ҚДБ Жоғары аудиторлық палатаның тапсырмасы бойынша Даму индексін есептеу әдістемесіне тиісті өзгерістер енгізді.

2024 жылғы қыркүйекте жүргізілген мемлекеттік аудит ҚДБ-ның өңдеу өнеркәсібін дамыту жөніндегі бағдарламалары тұтастай алғанда салалық басымдықтарға сәйкес келетінін көрсетті. Алайда айқын инновациялық және экологиялық құрамдас бөлігі бар жобаларды қолдау деңгейі төмен екені анықталды. Бұл Өңдеу өнеркәсібін дамытудың 2023-2029 жылдарға арналған тұжырымдамасында белгіленген мемлекет саясатының мақсаттарына қайшы келеді.

✔️ ҚДБ басқармасы Жоғары аудиторлық палатаның тапсырмасы бойынша даму индексін есептеу әдістемесіне түзетулер енгізді. Атап айтқанда, K5 және K6 көрсеткіштері жаңартылды, енді олар жобалардың технологиялылық дәрежесін, салалық басымдығын, жаңашылдығын және оларды іске асыру кезінде жасыл технологияларды пайдалану дәрежесін ескереді.

«Бәйтерек» ұлттық басқарушы холдингі енгізілген өзгерістердің Холдингтің жаңартылған инвестициялық саясатының талаптарына сәйкес келетінін растады.

🚀 @auditpalatasy

БРК повысил приоритетность финансирования инновационных и экологичных проектов

📌АО «Банк Развития Казахстана»повысило приоритетность финансирования проектов, имеющих выраженную инновационную и экологическую составляющую. Необходимые изменения в Методику расчета индекса развития БРК были внесены по поручению Высшей аудиторской палаты.

Госаудит, проведенный в сентябре 2024 года, показал, что программы БРК по развитию обрабатывающей промышленности в целом соответствуют отраслевым приоритетам. Однако был отмечен низкий уровень поддержки проектов с выраженной инновационной и экологической составляющей, что расходится с целями госполитики, обозначенными в Концепции развития обрабатывающей промышленности на 2023-2029 годы.

✔️ По поручению ВАП правление БРК внесло корректировки в Методологию расчета индекса своего развития. В частности, были обновлены показатели k5 и k6, которые теперь учитывают степень технологичности, отраслевой приоритет, инновационность проектов и степень использования зеленых технологий при их реализации.

Национальный управляющий холдинг «Байтерек» подтвердил соответствие внесенных изменений требованиям обновленной Инвестиционной политики Холдинга.

🚀 @auditpalatasy

Қазақстанның Даму Банкінің қарыз алу саясаты анағұрлым ашық болады

«Қазақстанның Даму Банкі» АҚ 2028 жылға дейінгі даму жоспарында қарыз алу саясатын неғұрлым ашық және болжамды ету шараларын қабылдады. Бұл жұмыс Жоғары аудиторлық палатаның нұсқамасы бойынша жүргізілді.

Биыл Жоғары аудиторлық палата «Бәйтерек» ұлттық басқарушы холдингі» АҚ мен оның еншілес ұйымдарында қарызды басқару тиімділігіне аудит жүргізді.

📌 Нәтижесінде «ҚДБ» АҚ-ның қарыз алу саясатының стратегиялық бағыттары даму жоспарында толық көрініс таппағаны анықталды. Сондай-ақ қарыз алу үлесінің өсуін және банктің қарыздық бағалы қағаздарын әртараптандыруды бағалау үшін нақты сандық көрсеткіштер белгіленбеген. Соның салдарынан қарызды басқарудың ашықтығы мен тиімділігі төмендеуі мүмкін еді.

Осыған байланысты «ҚДБ» АҚ басшылығына 2024–2028 жылдарға арналған даму жоспарында қарыз алу саясатының стратегиялық бағыттарын толық көрсету, сондай-ақ оларды іске асыруға қажетті көрсеткіштерді (индикаторларды) енгізу тапсырылды.

✔️ Биыл 27 маусымдағы Директорлар кеңесінің шешімімен тиісті өзгерістер енгізіліп, бекітілді.

Аталған өзгерістер «ҚДБ» АҚ қарыз алу саясатын анағұрлым ашық және басқарылатын етеді. Нақты көрсеткіштердің болуы прогресті объективті бағалауға, мақсаттардың орындалуын тиімдірек бақылауға, тәуекелдерді азайту және тұрақтылығын арттыру үшін дер кезінде шешім қабылдауға мүмкіндік береді.

Мемлекеттік аудит қорытындылары бойынша берілген өзге де тапсырмалардың орындалуы бақылауда болады.

🚀 @auditpalatasy

Политика заимствований Банка развития Казахстана стала более прозрачной и управляемой

АО «Банк Развития Казахстана» приняло меры по обеспечению большей прозрачности и предсказуемости политики заимствований в своем плане развития до 2028 года. Данная работа проведена по предписанию Высшей аудиторской палаты.

В текущем году ВАП проверила эффективность управления долгом АО «Национальный управляющий холдинг «Байтерек» и его дочерних организаций.

📌В результате выяснилось, что стратегические направления политики заимствований АО «БРК» не полностью отражены в его плане развития. Также не были установлены конкретные количественные показатели для оценки роста доли связанного заимствования и диверсификации долговых ценных бумаг банка. Как следствие, это могло снижать прозрачность и эффективность управления долгом.

В этой связи руководству АО «БРК» было поручено обеспечить полноту отражения стратегических направлений политики заимствований в плане развития на 2024-2028 годы, включая показатели (индикаторы), необходимые для их реализации.

✔️ Соответствующие изменения внесены и утверждены решением Совета директоров от 27 июня текущего года.

Данные изменения позволят сделать политику заимствований АО «БРК» более прозрачной и управляемой. Наличие четких показателей обеспечит возможность объективно оценивать прогресс, эффективнее контролировать выполнение целей и своевременно принимать решения для снижения рисков и повышения его устойчивости.

Исполнение других поручений по итогам госаудита остается на контроле ВАП.

🚀 @auditpalatasy

Жоғары аудиторлық палатаның ұсынымы бойынша мемлекеттік-жекешелік әріптестік саласында жаңа шаралар қабылданды
 
Үкімет Жоғары аудиторлық палатаның ұсынымы бойынша мемлекеттік-жекешелік әріптестік (МЖӘ) және концессия саласындағы заңнаманы жетілдіру жөнінде жаңа шаралар қабылдады.

Мемлекет басшысы
Қасым-Жомарт Тоқаев өзінің Қазақстан халқына Жолдауында МЖӘ жобаларының сапасын арттыру қажеттігін атап өтті.

«Өкінішке қарай, шет елдердің мемлекеттік-жекеменшік әріптeстікке қатысты озық тәжірибелері заңнамамызда толық көрініс тапқан жоқ. Мұның бәрі жобалардың тиімсіз болуына, бюджетке түсетін салмақтың тым артуына әкеп соқтырады», — деп атап өтті Президент.  

📌Бұған дейін Жоғары аудиторлық палата МЖӘ жобалары мен концессиялық жобалардың тиімділігіне мемлекеттік аудит жүргізген болатын. Нәтижесінде олар бойынша мемлекеттік міндеттемелердің көлемі жекеше әріптестерге қарағанда едәуір жоғары екені анықталды.

Жалпы сомасы 1,4 трлн теңге инвестицияларға (объектілерді салу үшін) мемлекет 2 трлн теңгеден астам шығыстарды өтейді, бұл 1,4 есе көп. Бұл жекелеген жобалардың құнының жоғары болуына, сондай-ақ валюталық тәуекелдерді өтеу, инвестициялар құрамына қарыздарды қосу және т. б. сияқты қолдау механизмдеріне байланысты.

Жобалардың күрт қымбаттауын болдырмау және бюджетке түсетін жүктемені азайту үшін Жоғары аудиторлық палата Үкіметке концессиялық жобаларды іске асыратын жекеше әріптестерге валюталық тәуекелдерді өтеу тәсілдерін қайта қарауды ұсынды.

✔️ Нәтижесінде «Мемлекеттік-жекешелік әріптестік туралы» заңға тиісті өзгерістер енгізілді: енді әрбір келісімшартта валюталық тәуекелдердің қалай бөлінетіні және оларды қалай өтеуге болатыны жазылуы тиіс (мысалы, қайта қаржыландыру арқылы).

Сонымен қатар Жоғары аудиторлық палата Ұлттық экономика министрлігіне мемлекеттік-жекешелік әріптестік нысандарын салу немесе қайта жаңарту құнының, сондай-ақ мемлекеттік қолдаудың және жекеше әріптестердің шығындарын өтеу көздерінің есебін жүргізу әдістемесіне жекелеген нормаларды реттеу бөлігінде өзгерістер енгізуді тапсырды.

✔️ Енді құжатта мемлекет жекеше әріптестердің шығындарын, оның ішінде МЖӘ нысанының инженерлік және технологиялық жабдықтарын күтіп-ұстауға, сондай-ақ бірегей жабдықпен жұмыс істеуді үйретуге арналған шығындарын өтейтіні нақты жазылған.

Аталған түзетулер министрліктің биылғы 16 маусымдағы бұйрығымен бекітілді. Олар МЖӘ жобалары бойынша шығындар құрамы мен операциялық шығыстар көлемін айқындау кезінде екіұшты түсіндірулерді болдырмауға мүмкіндік береді.

🚀 @auditpalatasy

Защита от резкого удорожания проектов и снижение нагрузки на бюджет: новые меры в области ГЧП приняты по рекомендации ВАП

Новые меры по совершенствованию законодательства в области государственно-частного партнерства и концессии приняты Правительством по рекомендации Высшей аудиторской палаты.

В своем Послании народу Глава государства Касым-Жомарт Токаев указал на необходимость более качественной подготовки проектов ГЧП.

«К сожалению, передовой зарубежный опыт государственно-частного партнерства пока не нашел полноценного отражения в нашем законодательстве, что приводит к неэффективности проектов, чрезмерной нагрузке на бюджет», — подчеркнул Президент.  

📌Ранее ВАП провела госаудит эффективности проектов ГЧП и концессионных проектов. В результате было выявлено, что объем государственных обязательств по ним значительно выше, чем у частных партнеров.

Так, при общей сумме привлеченных инвестиций на 1,4 трлн тенге (для создания объектов) государством будут возмещены расходы более чем на 2 трлн тенге, что в 1,4 раза больше. Это связано с высокой стоимостью отдельных проектов, а также такими механизмами поддержки, как компенсация валютных рисков, включение займов в состав инвестиций и др.

Чтобы избежать резкого удорожания проектов и снизить нагрузку на бюджет, ВАП рекомендовала Правительству пересмотреть подходы к компенсации валютных рисков частным партнерам, реализующим проекты концессий.

✔️ В результате в Закон «О государственно-частном партнерстве» были внесены нужные изменения: теперь в каждом контракте должно быть прописано, как будут делиться валютные риски и как их можно будет компенсировать, например, через рефинансирование.

Наряду с этим ВАП поручила Министерству национальной экономики внести изменения в Методику расчета стоимости создания или реконструкции объектов ГЧП, а также господдержки и источников возмещения затрат частных партнеров в части регламентации некоторых отдельных положений.

✔️ Теперь в документе четко прописано, что государство возмещает расходы частных партнеров, в том числе на обслуживание инженерного и технологического оборудования объекта ГЧП, а также на обучение работе с уникальным оборудованием.

Данные поправки закреплены приказом Министерства от 16 июня текущего года. Они помогут исключить неоднозначные толкования при определении состава затрат и объема операционных расходов по проектам ГЧП.

🚀 @auditpalatasy

Абай облысында ауданаралық автобус қатынастарын субсидиялау басталды

Абай облысында әлеуметтік маңызы бар ауданаралық автобус қатынастарын субсидиялау қолға алынды. Тиісті шаралар мемлекеттік аудиттен кейін Жоғары аудиторлық палатаның тапсырмасы бойынша қабылданды.

📌Өткен жылдың мамыр айында Жоғары аудиторлық палата өңірдегі бюджет қаражатының пайдаланылу тиімділігіне жүргізілген аудитті аяқтады. Нәтижесінде, маслихатпен ресми бекітілгеніне қарамастан, ауданаралық автобус маршруттары бойынша тасымалдаушылардың шығындарын субсидиялауға қаражат бөлінбегені анықталды.

Осыған байланысты Жоғары аудиторлық палата Абай облысының әкіміне жолаушыларды үздіксіз тасымалдауды қамтамасыз ету мақсатында ауданаралық маршруттарды субсидиялау мүмкіндігін қарастыруды тапсырды.

✔️Нәтижесінде 2025 жылға арналған үш жылдық өңірлік бюджетті бекіту кезінде осы мақсатта 162 млн теңге бөлінді. Тасымалдаушылармен субсидиялау туралы тиісті шарттар жасалды. Қазіргі уақытта көлік қозғалысы қалыпты режимде жүзеге асырылуда.

Мемлекеттік аудит қорытындысы бойынша берілген өзге де ұсынымдар мен тапсырмалардың орындалуы Жоғары аудиторлық палатаның бақылауында.

🚀 @auditpalatasy

Субсидировать межрайонные автобусные перевозки начали в области Абай после аудита ВАП

В области Абай начали субсидировать социально значимые межрайонные автобусные перевозки. Необходимые меры приняты по поручению Высшей аудиторской палаты на основании итогов проведенного государственного аудита.

📌В мае прошлого года ВАП проверила эффективность использования бюджетных средств в регионе. Было установлено, что средства на субсидирование убытков перевозчиков по межрайонным автобусным маршрутам не выделялись, несмотря на то что они были официально утверждены маслихатом.

В этой связи ВАП поручила акиму области Абай рассмотреть возможность субсидирования межрайонных маршрутов для обеспечения бесперебойной перевозки пассажиров.

✔️ В результате в рамках утверждения трехлетного регионального бюджета на 2025 год на данные цели было выделено 162 млн тенге. С перевозчиками заключены соответствующие договоры о субсидировании. В настоящее время движение транспорта осуществляется в штатном режиме.

Работа по исполнению других рекомендаций и поручений по итогам проведенного госаудита находится на контроле ВАП.
 
🚀 @auditpalatasy

❓Аудит дегеніміз не? Қандай міндеттерді шешеді және қалай жүзеге асады?

✅ Көпшілікке бұл сала күрделі әрі түсініксіз көрінуі мүмкін. Сол себепті осы саладағы маңызды мәселелерге шолу жасайтын «Мемлекеттік аудит. Қадам-қадаммен» айдарын ұсынамыз.

Жыл соңына дейін әр апта сайын мемлекеттік аудит пен қаржылық бақылау саласын қарапайым әрі түсінікті тілде баяндаймыз.

Әр жазбада нақты бір тақырып талданады: аудит негіздері мен мақсаттарынан бастап, оның қалай жұмыс істейтіні және ел экономикасының дамуында неліктен маңызды рөл атқаратынына дейін қамтимыз.

Алғашқы шығарылымда «Мемлекеттік аудит дегеніміз не?» деген сұраққа қарапайым әрі түсінікті анықтама береміз.

Қысқаша айтсақ, бұл – ұлттық ресурстардың қаншалықты тиімді пайдаланылып жатқанын тексеру.
Аудит – елдің активтерін басқаруда ашықтықты, адалдықты және тиімділікті қамтамасыз етуге көмектесетін жүйе.

Аудиторлар мынаны басты назарға алады:

🔵бюджет қаражаты қайда жұмсалды;

🔵мемлекет активтері қалай басқарылады;

🔵бюджетпен байланысты қарыздар мен гранттардың жағдайы қандай.

Аудит жүйелі, түсінікті әрі ашық болуы үшін арнайы стандарттар әзірленген.

Стандарттардың екі түрі бар:

1️⃣ Жалпы. Олар халықаралық тәжірибе негізінде әзірленіп, аудиторлардың жұмысының негізгі қағидаттарын айқындайды және Қазақстан Республикасы Президентімен бекітіледі.

2️⃣ Процедуралық. Онда аудиттің қалай жүргізілуі тиіс екеніне (процедуралар, механизмдер мен әдістер) қойылатын талаптар сипатталады.

Өз кезегінде ережелер аудиторлардың жұмыс қадамдарының ретін анықтайды.

Мемлекеттік аудит жүргізу – күрделі процесс. Бірақ оның мақсаты қарапайым: әрбір теңгенің ел игілігі үшін жұмыс істеуі, ал қаржыны басқарудың ашық болуы.

Келесі жазбаларда біз қадам-қадаммен мемлекеттік аудиттің маңызын талдайтын боламыз.

🚀 @auditpalatasy

❓Что такое аудит? Из каких элементов он состоит? Какие задачи решает, как осуществляетсяи как развивается?

✅ Многим эта сфера кажется сложной и запутанной, но разобраться в ней поможет новая рубрика «Госаудит по полочкам».

Еженедельно до конца года мы будем простыми и понятными словами рассказывать о мире государственного аудита и финансового контроля в Казахстане.

Каждый пост будет посвящен разбору конкретной отдельной темы: от основ и целей аудита до того, как он реально работает и почему играет важную роль в жизни страны.

Уже в первом выпуске мы дадим ясное и доступное определение тому, что же такое государственный аудит?

Если коротко, то это проверка того, насколько эффективно используются национальные ресурсы. Аудит является живой системой, которая помогает обеспечивать прозрачность, честность и эффективность в управлении активами страны.

Аудиторы смотрят:

🔵куда пошли бюджетные средства;

🔵как управляют государственными активами;

🔵что происходит с займами и грантами, которые связаны с бюджетом.

📄 Чтобы аудит был не хаотичным, а понятным и справедливым, для него разработаны стандарты.
Всего есть два вида стандартов.

1️⃣ Общие. Они созданы на основе международного опыта, задают основные принципы работы аудиторов и утверждаются Президентом РК.

2️⃣ Процедурные. Они описывают требования, как именно должен проводиться аудит (процедуры, механизмы и методы).

В свою очередь, правила определяют пошаговый порядок рабочих действий аудиторов.

Проведение государственного аудита является сложным процессом, но цель его проста – следить, чтобы бюджетные средства работали на благо каждого из нас, а управление деньгами было прозрачным.

В следующих постах мы продолжим раскладывать все по полочкам и покажем, почему аудит так важен.

🚀 @auditpalatasy

Жоғары аудиторлық палатада ғылымды дамыту саласындағы мемлекеттік аудиттің қорытындысы қаралды
 
📌Мемлекеттік аудиторлар ғылымды дамытуға бөлінген бюджет қаражатының қаншалықты тиімді пайдаланылатынын тексерді. Аудит нәтижелері ҚР Жоғары аудиторлық палатасының отырысында қаралды.

Талқылауға Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек, министрліктің жауапты лауазымды адамдары, ведомстволық бағынысты ұйымдардың басшылары және басқа да мүдделі мемлекеттік органдардың өкілдері қатысты.

Жүргізілген аудит одан әрі жетілдіруді талап ететін бағыттарды анықтауға мүмкіндік берді. Олардың қатарында стратегиялық жоспарлау, негізгі институттардың қызметі және саланы нормативтік реттеу бар.

1️⃣ Мәселен, ғылымды қаржыландыру көлемінің 219 млрд теңгеге дейін өсуіне қарамастан, ғылыми зерттеулер мен тәжірибелік-конструкторлық жұмыстарға (ҒЗТКЖ) жұмсалатын шығындардың үлесі төмен. Аудиторлар қолданбалы ғылыми әзірлемелер енгізуді жандандырып, оларды экономиканың нақты секторының сұраныстарына бейімдеу қажеттігіне де назар аударды.

2️⃣ Бағдарламалық құжаттарда белгіленген ғылым саласындағы мемлекеттік саясаттың негізгі мақсаттары Ғылым және жоғары білім министрлігінің даму жоспарында толық көрініс таппаған. Ғылым комитеті мен салалық мемлекеттік органдар арасында тиісті өзара іс-қимылдың жоқ екені де байқалады, бұл ғылыми әзірлемелерді сапалы енгізуде тәуекелдер туындатады.

3️⃣ Ұлттық ғылыми кеңестердің (ҰҒК) жұмысында қосымша назар аударуды қажет ететін факторлар анықталды. Кеңестердің жекелеген мүшелері бір мезгілде бірнеше қаржыландырылатын жобаға қатысқаны анықталды, бұл мүдделер қақтығысы тәуекелін туындатады және реттеу рәсімдерін одан әрі жетілдіруді талап етеді.

«Сонымен бірге ғылыми кеңес мүшелерінің сараптамалық қорытындыларды есепке алмай қабылдаған шешімдері үшін, бұзушылықтары бар жобаларды мақұлдағаны үшін, сондай-ақ өздері бұрын мақұлдаған жобаларды қаржыландыруды тоқтатқаны үшін жауапкершілігі белгіленбеген», — деп атап өтті аудиторлар.

4️⃣ Ғылыми конкурстарды айтарлықтай кешіктіріп жариялау, кейбір жағдайларда 500 күннен артық кешіктіру фактілері тіркелді. Ғылыми-техникалық сараптама рәсімдерінің мерзімдері сақталмайды.

5️⃣ Қаражаттың пайдаланылуын және нәтижелерге қол жеткізілуін бақылауды қамтамасыз етуге арналған ғылыми жобалардың мониторингі айтарлықтай нәтиже бермейді. Ескертулер, пысықтау бойынша ұсынымдар немесе жекелеген кемшіліктері болса да, жобалар одан әрі қаржыландырылып отырған.

6️⃣ Ғылым қорын коммерцияландыру жобаларын іске асыруда да кемшіліктер бар. Аяқталған 42 жоба жоспарлы сату көлеміне жетпеген, ал 8 жоба бойынша мүлде өнім шығарылмаған.

7️⃣ Жетекші жоғары оқу орындарының жанынан инжинирингтік орталықтар мен технопарктер ашуда қаражатты мақсатқа сай пайдаланбау және сатып алу құнын арттыру фактілері анықталды.

🔵Мемлекеттік аудит қорытындысы бойынша барлығы 1,7 млрд теңге қаржылық бұзушылықтар анықталды.

🔵24,2 млрд теңге тиімсіз жоспарланған, 42,5 млрд теңге тиімсіз пайдаланылған.

🔵Анықталған бұзушылықтардың жекелеген фактілері бойынша материалдар құқық қорғау органдарына жіберіледі.

Барлық анықталған бұзушылықтар мен жүйелі кемшіліктерді жою үшін Үкіметке, Ғылым және жоғары білім министрлігіне және басқа да бейінді мекемелерге тиісті ұсынымдар мен тапсырмалар берілді.

🚀 @auditpalatasy