Итоги госаудита эффективности бюджетных расходов на подготовку спортсменов рассмотрены в ВАП РК

Завершился государственный аудит эффективности использования бюджетных средств, выделенных на воспитание и подготовку спортсменов. Его итоги рассмотрены на заседании Высшей аудиторской палаты.

По данным Минтуризма и спорта, число людей, занимающихся спортом в РК, неуклонно растет: с 2021 по 2024 год на 24% до 8,4 млн человек (более 40% всего населения). Ежегодно растут и расходы на развитие спорта: с 2021 года они увеличились в 2 раза – с 153 млрд тенге до 315 млрд тенге.

Вместе с тем госаудит установил ряд проблем и недостатков в регулировании сферы спорта высших достижений и подготовки спортивного резерва.

📌Так, за годы независимости в РК были приняты 3 концепции, 4 госпрограммы и 1 комплексный план по развитию физкультуры и спорта. Однако, несмотря на масштабную нормативную базу, не был сформирован системный подход к развитию спорта высших достижений. Например, в Комплексном плане на 2020-2025 годы полностью отсутствуют мероприятия, направленные на спортвысших достижений. Значительная часть задач из предыдущей концепции до 2025 года так и не была реализована и перешла в новую концепцию до 2029 года.

📌Недостатки наблюдаются и в научно-методическом обеспечении. Министерством не проводилась научно-исследовательская работа в области спорта, а этапные планы не учитывали современные подходы к подготовке спортсменов и медико-научному сопровождению. Нарушения выявлены и в формировании перечня приоритетных видов спорта: решения принимались без комплексного анализа и часто зависели от интересов спортивных федераций. В результате финансирование осуществлялось без учета потенциала, результатов и ресурсной базы. Так, по некоторым неолимпийским видам спорта выделено больше средств, чем на олимпийские дисциплины аналогичной группы.

📌Аудит показал, что по 6 летним олимпийским видам спорта не были утверждены комплексные целевые программы. Кроме того, по 19 из 46 летних олимпийских видов спорта отсутствуют программы подготовки спортсменов в спортивных организациях. Из них по 5 видам из-за слабой подготовки и низкого уровня конкуренции спортсмены даже не участвовали в олимпийских отборочных турнирах, выступая лишь на других международных соревнованиях, не дающих права квалификации на Олимпиаду. При этом с 2022 по 2024 годы на их подготовку и содержание было потрачено около 2 млрд тенге из бюджета.

📌Существует нехватка тренеров по олимпийским видам спорта, тогда как по неолимпийским направлениям штаты раздуваются, поскольку они чаще дают «медали» и бонусы.

📌Несмотря на рост количества медалей, эффективность затрат на спорт снижается. По 11 видам спорта за 2022-2024 годы не завоевано ни одной медали при затратах около 4 млрд тенге. Система подготовки резервов остается недостаточно эффективной: нет прозрачного отбора в ДЮСШ, не ведется единый цифровой учет спортсменов и тренеров, а медицинское сопровождение устарело и не охватывает всех.

📌На премии административному персоналу «Дирекции развития спорта» в 2021-2024 годах было направлено более 3,5 млрд тенге. В ряде случаев суммы выплат превышали фонд заработной платы, а средняя премия на человека в год составила 7,7 млн тенге. При этом доплаты за качество учебно-тренировочного процесса выдавались даже сотрудникам, не причастным к подготовке спортсменов.

Всего по итогам аудита выявлены нарушения на сумму порядка 17 млрд тенге. В их числе:

🔵финансовые нарушения – 348 млн тенге;
🔵неэффективное планирование – 2,8 млрд тенге;
🔵неэффективное использование средств – 13,7 млрд тенге.

🔵Установлено 56 системных недостатков и 270 процедурных нарушений.

🔵157 материалов аудита направлены для рассмотрения вопроса об административной ответственности.

🚀 @auditpalatasy

Электр энергетикасы саласындағы мемлекеттік аудиттен кейін 16 адам жауапқа тартылды

Электр энергетикасы саласына жүргізілген аудит қорытындысы бойынша Жоғары аудиторлық палатаның тапсырмаларын орындау шеңберінде 16 адам тәртіптік жауаптылыққа тартылды.

📌Аудит осы жылдың бірінші жартысында өтті. Іс-шара нәтижесінде 66 млн теңгеге қаржылық бұзушылықтар, 2,2 млрд теңге бюджет қаражатының тиімсіз жоспарланғаны, 104,8 млрд теңге бюджет қаражаты мен активтердің тиімсіз пайдаланылғаны, сондай-ақ 72 рәсімдік бұзушылық пен 35 жүйелі кемшілік анықталды.

Осыған байланысты Жоғары аудиторлық палата аудит объектілеріне ҚР заңнамасы мен ішкі нормативтік құжаттардың талаптарын бұзған қызметкерлердің жауаптылығын қарауды тапсырды.

Нәтижесінде 16 адам тәртіптік жауаптылыққа тартылды:  

- ҚР Энергетика министрлігі: департамент директоры;

– «Самұрық-Энерго» АҚ: «Eneymentau Wind power» ЖШС-ның бас директоры;

– «Электр энергиясы және қуаты нарығының қазақстандық операторы» АҚ: қаржы жөніндегі басқарушы директор – басқарма мүшесі, цифрлық қамтамасыз ету департаментінің директоры;

– «Жаңартылатын энергия көздерін қолдау жөніндегі есеп айырысу-қаржы орталығы» ЖШС: бас директордың орынбасары, қаржы департаментінің бухгалтерлік және салықтық есеп бөлімінің бастығы, әкімшілік департаментінің директоры, электр энергиясы нарығы департаментінің энергия өндіруші ұйымдармен жұмыс бөлімінің бастығы, заң департаментінің директоры;

– «Алматы электр станциялары» АҚ: пайдалану және жөндеу департаменті мердігерлік жұмыстар басқармасының бастығы, диспетчерлік басқарманың бастығы, даму және құрылыс жөніндегі басқарушы директордың м.а., экономика басқармасының тарифтер бөлімінің бастығы.

Сонымен қатар «Жаңартылатын энергия көздерін қолдау жөніндегі қаржы-есеп айырысу орталығы» ЖШС-ның кейбір басшылық қызметтегі жұмыскерлерімен еңбек шарттары тоқтатылды.

Жүргізілген мемлекеттік аудит қорытындылары бойынша Жоғары аудиторлық палатаның басқа да тапсырмаларының орындалуы бақылауда қалады.

🚀 @auditpalatasy

16 человек привлекли к ответственности после госаудита сферы электроэнергетики

Во исполнение поручений Высшей аудиторской палаты 16 человек привлечены к дисциплинарной ответственности по итогам аудита реализации государственной политики в сфере электроэнергетики.

📌Аудит прошел в первой половине текущего года. В результате были выявлены финансовые нарушения на 66 млн тенге, неэффективное планирование бюджетных средств – 2,2 млрд тенге, неэффективное использование бюджетных средств и активов – 104,8 млрд тенге, а также 72 процедурных нарушения, 35 системных недостатков.

В этой связи ВАП поручила объектам аудита рассмотреть вопрос ответственности сотрудников, которые не обеспечили соблюдение требований законодательства РК и внутренних нормативных документов.

В результате к дисциплинарной ответственности были привлечены 16 человек:  

– Министерство энергетики РК: директор департамента;

– АО «Самрук-Энерго»: генеральный директор ТОО «Ereymentau Wind Power»;

– АО «Казахстанский оператор рынка электрической энергии и мощности»: управляющий директор по финансам – член правления, директор департамента цифрового обеспечения;

– ТОО «Расчетно-финансовый центр по поддержке возобновляемых источников энергии»: заместитель генерального директора, начальник отдела бухгалтерского и налогового учета финансового департамента, директор административного департамента, начальник отдела по работе с энергопроизводящими организациями департамента рынка электроэнергии, директор юридического департамента;

– АО «Алматинские электрические станции»: начальник управления подрядных работ департамента эксплуатации и ремонтов, начальник диспетчерского управления, и.о. управляющего директора по развитию и строительству, начальник отдела тарифов управления экономики.

Кроме того, были прекращены трудовые договоры с отдельными руководящими работниками ТОО «Расчетно-финансовый центр по поддержке возобновляемых источников энергии».

Исполнение других поручений ВАП по итогам проведенного госаудита остается на контроле.
 
🚀 @auditpalatasy

Ұлттық компаниялар пайдаланылмаған қаражатты жыл соңында бюджетке қайтарады

📌Қазақстанда квазимемлекеттік сектор субъектілеріне жарғылық капиталды қалыптастыруға немесе ұлғайтуға бөлінген, бірақ қаржы жылының соңында пайдаланылмай қалған бюджет қаражатын қайтару механизмі бекітілді.

Жоғары аудиторлық палатаның тапсырмасы бойынша Ұлттық экономика және Қаржы министрліктері қажетті шараларды қабылдады. Нәтижесінде Мемлекет басшысы биыл 15 наурызда қол қойған жаңа Бюджет кодексінде тиісті норма бекітілді.

Бұл қадам мемлекет қаражатын пайдалану тиімділігін арттыруға мүмкіндік береді. Ұлттық компаниялардың шоттарында «қажетсіз бос жатудың» орнына қаржы бюджетке қайтарылады. Нәтижесінде қаражат анағұрлым маңызды және шұғыл міндеттерге, мысалы, ұзақ мерзімді инвестициялық жобаларды іске асыруға бағытталуы мүмкін.

Мұндай тәсіл бюджет қаражатын мақсатсыз немесе тиімсіз пайдалану тәуекелін азайтуға, ашықтық пен есептілікті күшейтуге мүмкіндік береді. Квазимемлекеттік сектор ұйымдары бөлінген ресурстарды жоспарлау мен жұмсауға жауаптылықпен қарайтын болады, себебі пайдаланылмаған қалдық енді жыл соңында міндетті түрде қайтарылуы тиіс.

🚀 @auditpalatasy

Неиспользованные нацкомпаниями средства будут возвращать в бюджет в конце года

📌В Казахстане закреплен механизм возврата бюджетных средств, выделенных субъектам квазигосударственного сектора на формирование или увеличение уставного капитала, но оставшихся неиспользованными на конец финансового года.

Необходимые меры приняты министерствами национальной экономики и финансов по поручению Высшей аудиторской палаты. В результате соответствующая норма была закреплена в новом Бюджетном кодексе, подписанном Главой государства 15 марта текущего года.

✔️ Этот шаг позволит повысить эффективность использования государственных средств: вместо того чтобы «зависать» на счетах нацкомпаний, они будут возвращаться в бюджет. Как следствие, средства смогут быть направлены на более важные и срочные задачи, например на реализацию долгосрочных инвестпроектов.

Такой подход также позволит снизить риски нецелевого или неэффективного использования бюджетных средств, усилить прозрачность и подотчетность. Ожидается, что организации квазигоссектора будут более ответственно подходить к планированию и расходованию выделенных ресурсов, так как неиспользованные остатки в конце года теперь подлежат обязательному возврату.
 
🚀 @auditpalatasy

ҚР Оқу-ағарту министрлігінің даму жоспарына білім беру сапасын арттыруға арналған жаңа нысаналы индикаторлар
енгізілді
 
ҚР Оқу-ағарту министрлігінің даму жоспарына орта білім беру сапасын арттыруға бағытталған жаңа нысаналы индикаторлар қосылды. Бұл жұмыс Жоғары аудиторлық палатаның нұсқамасы бойынша жүргізілді.

📌Ақпан айында орта білім беруді дамытуға және сапасын арттыруға бөлінген бюджет қаражатының пайдаланылу тиімділігіне мемлекеттік аудит жүргізілді. Тексеру қорытындысы бойынша Жоғары аудиторлық палата Оқу-ағарту министрлігіне білім беру саласындағы мемлекеттік жоспарлау құжаттарының стратегиялық мақсаттарына қол жеткізу жұмысын күшейтуді тапсырды.

Мемлекет басшысының Жарлығына және ҚР-ның 2029 жылға дейінгі ұлттық даму жоспарына сәйкес басты басымдықтардың бірі оқушылардың функционалдық сауаттылығын арттыру болып табылады. Нәтижелерді бағалау үшін негізгі ұлттық индикатор – PISA халықаралық тестілеу бойынша оқушылардың оқу, математикалық және жаратылыстану-ғылыми сауаттылық деңгейі көзделген.

✔️ Жоғары аудиторлық палатаның тапсырмасын орындау үшін Оқу-ағарту министрінің бұйрығымен аталған индикатор ведомствоның 2023-2027 жылдарға арналған даму жоспарына енгізіліп, өңірлік атқарушы органдардың даму жоспарларына декомпозицияланды.

✔️ Сонымен қатар функционалдық сауаттылықтың шекті деңгейін еңсерген оқушылардың үлесін қадағалау бойынша индикатор көзделген. Ол білім беру стандарттарын арттыруға және республика бойынша сапалы орта білімге тең қолжетімділікті қамтамасыз етуге бағытталған.

✔️ Қосымша шаралар Үкіметтің биыл 25 сәуірдегі қаулысында бекітіліп, Білім беруді дамытудың 2029 жылға дейінгі тұжырымдамасына өзгерістер енгізілді. Жаңашылдықтардың қатарында «Назарбаев Зияткерлік мектептерінің» озық тәжірибесін тарату және тірек мектептерді дамыту, сондай-ақ педагогтердің кәсіби өсу жүйесін күшейту бар.

Қабылданған шаралар білім беру саясатының басым мақсаттарына қол жеткізу жұмысын күшейтуге мүмкіндік береді. Мемлекеттік аудит қорытындысы бойынша басқа да тапсырмалардың орындалуы Жоғары аудиторлық палатаның бақылауында болады.

🚀 @auditpalatasy

Новые целевые индикаторы для повышения качества образования внедрены в план развития Минпросвещения РК

В план развития Министерства просвещения РК включены новые целевые индикаторы, направленные на повышение качества среднего образования. Данная работа проведена по предписанию Высшей аудиторской палаты.

📌В феврале состоялся госаудит эффективности использования бюджетных средств, выделенных на развитие и повышение качества среднего образования. По итогам проверки ВАП поручила Минпросвещения усилить работу по достижению стратегических целей документов госпланирования в области образования.

Согласно указу Главы государства и Национальному плану развития РК до 2029 года, одним из ключевых приоритетов является рост функциональной грамотности школьников. Для оценки результатов предусмотрен ключевой национальный индикатор – уровень читательской, математической и естественно-научной грамотности учащихся по международному тестированию PISA.

✔️ Во исполнение поручения ВАП приказом министра просвещения данный индикатор был интегрирован в план развития ведомства на 2023-2027 годы и декомпозирован в планы развития региональных исполнительных органов.

✔️ Кроме того, предусмотрен индикатор по отслеживанию доли учеников, преодолевших пороговый уровень функциональной грамотности. Он направлен на повышение образовательных стандартов и обеспечение равного доступа к качественному среднему образованию по всей республике.

✔️ Дополнительные меры также были закреплены в постановлении Правительства от 25 апреля текущего года, которым внесены изменения в Концепцию развития образования до 2029 года. В числе новшеств: распространение передового опыта «Назарбаев Интеллектуальных школ» и развитие опорных школ, а также усиление системы профессионального роста педагогов.

Все принятые меры позволят усилить работу по достижению приоритетных целей государственной образовательной политики. Исполнение других поручений по итогам госаудита остается на контроле ВАП.
 
🚀 @auditpalatasy

Өнеркәсіпті мемлекеттік қолдаудың әлеуметтік және экономикалық әсерін анықтаудың жаңа критерийлері бекітілді

📌Қазақстан Республикасы Жоғары аудиторлық палатасының нұсқамасы бойынша өнеркәсіпті мемлекеттік қолдау шараларын іске асырудың «әлеуметтік» және «экономикалық» әсері ұғымдарын нақтылау жөнінде шаралар қабылданды. Бұл ынталандыру жүйесін ашық, түсінікті етеді және нақты бір нәтижеге бағдарлайды.

2024 жылдың күзінде өнеркәсіптік-инновациялық қызметті ынталандыру тиімділігіне мемлекеттік аудит жүргізілді. Тексеру Өнеркәсіпті дамыту қоры бірінші кезекте өнеркәсіптің негізгі салаларында елеулі әлеуметтік және экономикалық әсер беретін жобалар мен лизингтік мәмілелерді қаржыландыратынын көрсетті.

Алайда «QazIndustry» ұлттық даму институты» АҚ пайдаланатын Мемлекеттік қолдау шараларының тиімділігін бағалау әдістемесінде осы уақытқа дейін «әлеуметтік» және «экономикалық» әсер деп нақты нені көздеуге болатыны туралы анықтама жоқ. Бұл мемлекеттік қолдау құралдарын пайдалану нәтижелерін объективті бағалауды қиындатады.

Жоғары аудиторлық палата Қазақстан Республикасының Өнеркәсіп және құрылыс министрлігіне осы кемшілікті түзетуді тапсырды.  

✔️ Нәтижесінде қолданыстағы Әдістемеде негізгі ұғымдардың мазмұны нақтыланды, сондай-ақ күтілетін әсерді есептеудің нақты тәртібі белгіленді. Атап айтқанда, енді мемлекеттік қолдау нәтижелерін бағалау кезінде әрбір шараның мемлекеттік бағдарламалар мен стратегиялардың мақсаттарына қол жеткізуге қосқан нақты үлесі ескерілетін болады.

Бұл өзгерістер мемлекеттің отандық өнеркәсіпті қолдау жүйесінің ашықтығы мен нәтижелілігін арттырады.

Жүргізілген мемлекеттік аудиттің қорытындылары бойынша берілген басқа да тапсырмалар мен ұсынымдардың орындалуы Жоғары аудиторлық палатаның бақылауында болады.

🚀 @auditpalatasy

Новые критерии расчета социального и экономического эффекта господдержки промышленности утверждены в РК

📌По предписанию Высшей аудиторской палаты Республики Казахстан приняты меры по уточнению понятий «социального» и «экономического» эффекта от реализации мер государственной поддержки промышленности. Это сделает систему стимулирования более прозрачной, понятной и ориентированной на реальный (или конкретный) результат.

Осенью 2024 года состоялся государственный аудит эффективности стимулирования промышленно-инновационной деятельности. Проверка показала, что Фонд развития промышленности в первую очередь финансирует проекты и лизинговые сделки, приносящие заметный социальный и экономический эффект в ключевых отраслях промышленности.

Однако в существующей Методике оценки эффективности мер господдержки, которую использует национальный институт развития АО «QazIndustry», до сих пор не было четкого определения, что именно считать «социальным» и «экономическим» эффектом. Это затрудняло объективную оценку полученных результатов от использования средств государственной поддержки.

ВАП поручила Министерству промышленности и строительства Республики Казахстан исправить данный недостаток.

✔️В результате в действующей Методике было уточнено содержание ключевых понятий, а также установлен четкий порядок расчета ожидаемых эффектов. В частности, теперь при оценке результатов государственной поддержки будет учитываться конкретный вклад каждой меры в достижение целей государственных программ и стратегий.

Эти изменения повысят прозрачность и результативность системы поддержки отечественной промышленности государством.

Работа по исполнению других поручений и рекомендаций по итогам проведенного государственного аудита остается на контроле ВАП.

🚀 @auditpalatasy

Президент Жоғары аудиторлық палата төрағасы Әлихан Смайыловты қабылдады

🟦Қасым-Жомарт Тоқаевқа биылғы I жартыжылдықта 20 триллион теңгені қамтитын 12 мемлекеттік аудит жүргізілгені туралы баяндалды. Бұл 2024 жылдың осы кезеңімен салыстырғанда 7,1 есеге артық.

🟦Әлихан Смайыловтың айтуынша, аудиторлық тексерістер орта білім беру, дәрі-дәрмекпен қамтамасыз ету, цифрлық даму, электр энергетикасы және жоғары жетістіктер спортын қаржыландыру секілді негізгі салаларды қамтыған.

🟦Үкіметке және аудит жүргізілген нысандарға 60-тан астам ұсыным мен 450 тармақтан тұратын ұйғарым берілді. 20 факті бойынша іс материалдары құқық қорғау органдарына жолданды.

🟦Президентке Жоғары аудиторлық палатаның ұсынысымен әзірленген заңнамалық бастамалар жөнінде егжей-тегжейлі мәлімет берілді. Мәселен, енді Жоғары аудиторлық палата бюджеттен тыс қорларды тексеру құзыретіне ие болды.

🟦Мемлекет басшысының тапсырмаларын орындау мақсатында Ұлттық қор қаржысын мониторингтеу жөніндегі комиссия жұмысы қайта ұйымдастырылды. Бұл Қор қаражатының жұмсалуына бақылауды күшейтіп, жариялылықты арттыруға мүмкіндік береді.

🟦Бұдан бөлек, жылыту маусымына дайындыққа салғырт қарағаны үшін жылумен қамтамасыз ететін кәсіпорындар мен олардың бірінші басшыларының жауапкершілігін күшейту, сондай-ақ нарықтың барлық субъектілеріне арналған тауарлы газдың бөлшек бағасына мемлекеттік бақылауды кеңейту секілді маңызды бастамалар бар.

📌Қасым-Жомарт Тоқаев мемлекеттік аудит жүйесін кезең-кезеңімен дамытуды тапсырды. Бұл ретте оның тиімділігі мен ашықтығына баса мән берген жөн.

📌Президент мемлекет қаражатының жұмсалуын бақылауға заманауи цифрлық технологияларды енгізу маңызды екенін атап өтті. Сонымен қатар басы артық шығындарды азайту, ұлттық ресурстардан түсетін пайданы барынша еселеу қажет екеніне назар аударды.

t.me/aqorda_resmi

Глава государства принял председателя Высшей аудиторской палаты Алихана Смаилова

🟦Касым-Жомарту Токаеву было доложено, что за I полугодие 2025 года проведено 12 государственных аудитов с охватом 20 трлн тенге – в 7,1 раза больше, чем за аналогичный период 2024 года.

🟦Как сообщил Алихан Смаилов, аудиторские мероприятия были проведены в таких ключевых сферах, как среднее образование, лекарственное обеспечение, цифровое развитие, электроэнергетика и спорт высших достижений.

🟦Правительству и объектам аудита направлено более 60 рекомендаций и 450 пунктов предписаний. Материалы по 20 фактам переданы в правоохранительные органы.

🟦Президент был подробно проинформирован о законодательных инициативах, реализованных по предложению ВАП. Так, Высшая аудиторская палата получила полномочия на проведение проверок внебюджетных фондов.

🟦Во исполнение поручения Главы государства переформатирована работа Комиссии по мониторингу средств Нацфонда, что позволит повысить прозрачность и усилить контроль за их расходованием.

🟦В числе других важных инициатив: усиление ответственности теплоснабжающих предприятий и их первых руководителей за срывы в подготовке к отопительному сезону, а также расширение госконтроля за розничными ценами на товарный газ для всех субъектов рынка.

📌Касым-Жомарт Токаев поручил продолжить поэтапное развитие системы государственного аудита, акцентируя внимание на ее эффективности и прозрачности.

📌Президент отметил важность внедрения современных цифровых технологий, которые позволят усилить контроль за расходованием государственных средств. Также была подчеркнута необходимость сокращения нецелевых расходов и обеспечения максимальной отдачи от использования национальных ресурсов.

t.me/aqorda_resmi