Кредит тарихи қачон яхшиланади, салбий маълумотлар қанча вақт сақланади ва қайта кредит олиш учун нима қилиш кераклиги ҳақида муҳим маълумотлар

Кредит тўловини кечиктириб, кредит тарихи ёмонлашган фуқаролар орасида қарзни тўлиқ ёпгандан кейин яна қанча вақт ўтиб кредит олиш мумкинлиги ҳақида турли тушунчалар бор. Айримлар 6 ой кутиш керак деса, бошқалар 5 йил давомида банклар кредит бермайди деб ўйлайди. Аслида Ўзбекистон қонунчилигида кредит тарихи ёмонлашган фуқаро айнан 3 ой, 6 ой ёки 5 йилдан кейин кредит олиши мумкин деган умумий чеклов белгиланмаган. Фуқаро муддати ўтган қарздорлигини бартараф этгандан кейин банкка қайта мурожаат қилиши мумкин. Лекин бу кредит албатта ажратилади дегани эмас.

☑️ Кредит ёпилгандан кейин кредит тарихи янгиланади, аммо аввалги кечикишлар сақланиб қолади. Марказий банкнинг 3646-сонли низоми 9-бандига мувофиқ, банклар кредит ахборотини қайд этилгандан кейин реал вақт режимида кредит бюроларига, кейинги иш кунидан кечиктирмасдан эса Кредит реестрига юбориши шарт.

☝️Демак, фуқаро муддати ўтган қарзини тўласа ёки кредитини тўлиқ ёпса, бу ҳақдаги маълумот кредит тарихида акс эттирилади. Аммо қарз ёпилиши билан кредит тарихи автоматик равишда ижобийга ўзгармайди. Аввалги кечикишлар скоринг баҳосига таъсир қилишда давом этиши мумкин.

☑️ Кредит тарихи ижобийга ўзгариши учун аниқ белгиланган муддат йўқ. Кредит тарихи бир ойда ҳам яхшиланиши мумкин, айрим ҳолларда эса бунинг учун анча кўпроқ вақт талаб этилади. Ҳаммаси аввалги кечикишларнинг давомийлиги, қарз миқдори, мавжуд кредитлар ва кейинги тўлов интизомига боғлиқ.

▪️КАТМ кредит бюросида скоринг балли 0 дан 500 гача баҳоланади. Скоринг маълумотлари мунтазам янгиланади, бироқ бу балл ҳар куни албатта ошади дегани эмас.
▪️Масалан, фуқаро 2026 йил октябрда 90 кун кечиктирган кредитини тўлиқ ёпди. Унинг қарздорлиги тугатилгани кредит тарихида акс этади, лекин 90 кунлик кечикиш ҳақидаги маълумот сақланиб қолади. Кейинги даврда тўлов интизоми яхшиланса, скоринг балли ҳам аста-секин ошиши мумкин.

☝️Бироқ кредит тарихи айнан 3 ёки 6 ойдан кейин ижобий тоифага ўтиши кафолатланмайди.

☑️ Кредит тарихидаги салбий маълумотлар учун қонунчиликда 5 йиллик муддат назарда тутилган. «Кредит ахбороти алмашинуви тўғрисида»ги ЎРҚ–301-сонли қонуннинг 5-моддасига мувофиқ, пул суммасини тўлаш мажбурияти бажарилган санадан бошлаб 5 йилдан кўп вақт ўтган маълумотлар кредит тарихига киритилмайди.

☑️ Шунингдек, 3646-сонли низомнинг 20-банди кредит бюролари охирги беш йиллик ижобий ва салбий кредит маълумотлари асосида кредит тарихини шакллантиришини назарда тутади. Муҳими, 5 йил кредит олиш тақиқланган муддат эмас. Фуқаро бу муддат тугамасидан ҳам банкнинг талабларига жавоб берса, кредит олиши мумкин.

☑️ Кредит тарихини яхшилашнинг асосий йўли тўлов интизомини тиклаш ҳисобланади. Бунинг учун муддати ўтган қарздорликни бартараф этиш, амалдаги кредитларни белгиланган график бўйича тўлаш ва қарз юкини камайтириш зарур. Чунки банклар кредит ажратишда нафақат аввалги кечикишларга, балки фуқаронинг ҳозирги даромади, мавжуд қарзлари ва тўлов қобилиятига ҳам эътибор қаратади.

Каналга уланиш👉🏻 @Bankxabar

⚡️ЎЗБЕКИСТОНДА ПЕНСИЯ ТАЙИНЛАШ ВА ТЎЛАШ БЎЙИЧА ЯНГИ ТАРТИБ ЖОРИЙ ЭТИЛМОҚДА

Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 19 октябрдаги 576-сон қарори билан фуқароларга давлат пенсияларини тайинлаш ва тўлаш тартибига муҳим ўзгаришлар киритилди. Янги тизим пенсия расмийлаштириш жараёнини соддалаштириш, ортиқча ҳужжатбозликни камайтириш ҳамда хизматларни рақамлаштиришга қаратилган.

☑️ 2026 йил октябрь–декабрь ойларида янги тартиб Андижон вилоятининг Андижон шаҳри ва Олтинкўл тумани, Самарқанд вилоятининг Самарқанд шаҳри, Хоразм вилоятининг Урганч ва Хива шаҳарлари, Шовот ва Янгиариқ туманлари ҳамда Сирдарё вилоятида тажриба тариқасида жорий этилади.

▪️Ушбу ҳудудларда пенсия тайинлаш, қайта ҳисоблаш, пенсия турини ўзгартириш ва тўловларни ташкил этиш вазифалари Пенсия жамғармасининг ҳудудий бошқармаларига ўтказилади. Ҳар бир туман ва шаҳарда фуқароларга хизмат кўрсатувчи ходимлар ҳамда 3 нафардан иборат комиссия фаолият юритади.

☑️ Энг муҳим янгиликлардан бири пенсияга оид айрим хизматлар фуқаронинг мурожаатисиз, автоматик тарзда амалга оширилишидир. Жумладан, ногиронлик гуруҳи қайта белгиланганда ёки муддати узайтирилганда пенсия тўлови давом эттирилади. I гуруҳ ногиронлиги белгиланганда пенсия қайта ҳисобланади. Шунингдек, боқувчисини йўқотганлик пенсиясини олувчи оила аъзолари сони ўзгарганда тўлов давом эттирилади.

☑️ 100 ёшга тўлган фуқароларга қўшимча тўлов ҳам ахборот тизимларидан олинган маълумотлар асосида тайинланади. Пенсионернинг паспорти ёки ID-картаси муддати тугагани сабабли пенсия тўлови тўхтатилмайди.
Яна бир қулайлик меҳнат стажини тасдиқлаш тартибига тегишли. Энди фуқаронинг иш стажи электрон реестрлардаги маълумотлар асосида ҳам аниқланади. Хусусан, 2005 йилгача бўлган давр учун мавжуд электрон маълумотлар, 2005–2016 йиллар учун пенсия бадаллари, 2016–2018 йиллар учун суғурта бадаллари ҳамда 2019 йилдан кейинги давр учун иш ҳақи тўғрисидаги электрон маълумотлардан фойдаланилади. Бу фуқароларнинг айрим ҳолларда архив ҳужжатларини излаб юришини камайтиради.

☑️ Пенсия гувоҳномаси ҳам электрон шаклда тақдим этилади. Унинг электрон нусхаси Ягона интерактив давлат хизматлари портали ёки «Ижтимоий карта» мобил иловасидаги шахсий кабинетда автоматик шакллантирилади. Электрон гувоҳнома Ўзбекистон ҳудудида мажбурий қабул қилиниши белгиланди.

☑️ Қарорда хорижда яшаётган пенсионерлар учун ҳам қулайлик назарда тутилган. Жумладан, республика бюджетидан пенсия олувчи, Ўзбекистондан ташқарида бўлган шахсларнинг пенсия олиш ҳуқуқини тасдиқлашда MyID орқали масофавий идентификациядан фойдаланиш имконияти яратилади.

☑️ Бундан ташқари, пенсионер яшаш манзилини ўзгартирганда пенсияга оид ҳужжатларни янги ҳудудга электрон тарзда ўтказиш, пенсия тўловларини ишончнома асосида амалга ошириш ва пенсияга оид ҳужжатларни электрон рўйхатга олиш тартиблари ҳам такомиллаштирилди.

☑️ 2027 йил 1 январдан янги тизимни республиканинг барча ҳудудларида жорий этиш мақсадида тажриба натижаларини ўрганиб, ихчам хизмат кўрсатиш офисларини ташкил этиш бўйича тегишли ҳужжат лойиҳасини Вазирлар Маҳкамасига киритиш белгиланган.

Каналга уланиш👉🏻 @Bankxabar

⚡️НАВОИЙ ВА ЧИРЧИҚ АҲОЛИСИ ҲАМДА СОЛИҚ ОРГАНЛАРИ ХОДИМЛАРИ ЙИЛЛИК ДАРОМАДЛАРИ БЎЙИЧА ДЕКЛАРАЦИЯ ТОПШИРАДИ

Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 19 октябрдаги 574-сон қарори билан фуқароларнинг йиллик даромадлари ва харажатларини декларация қилишнинг янги тартиби тасдиқланди. Мазкур тизим 2026–2027 йилларда тажриба-синов тариқасида жорий этилади.

☑️ Аввало, декларация нима эканлигига тўхталсак. Декларация — бу фуқаронинг муайян даврда қанча даромад олгани ва қанча маблағ сарфлагани ҳақида солиқ органига тақдим этадиган расмий ҳисоботи. Оддий қилиб айтганда, бир йил давомида қанча пул топганингиз, қандай даромадларга эга бўлганингиз ва пулларингизни нималарга сарфлаганингиз ҳақидаги маълумот ҳисобланади.

☑️ Янги тартиб солиқ органлари ходимлари ҳамда Навоий ва Чирчиқ шаҳарларида доимий яшаш жойи бўйича рўйхатга олинган 18 ёшдан катта фуқароларга татбиқ этилади. Бунда ишга қабул қилинганига ёки мазкур шаҳарларда рўйхатга қўйилганига олти ой тўлмаган шахслар мустасно.

▪️Эндиликда декларацияда фақат иш ҳақи эмас, балки мулкий даромадлар, моддий наф ва бошқа даромадлар, шунингдек, фуқароларнинг айрим харажатлари ҳам акс эттирилади. Жумладан, уй-жой, ер, автомобиль, қимматбаҳо буюмлар, акциялар ва улушлар хариди, солиқлар, коммунал тўловлар ҳамда кредит мажбуриятлари ҳақидаги маълумотлар ҳисобга олинади.

☑️ Декларация Солиқ қўмитасининг электрон портали ёки «Soliq» мобил иловаси орқали топширилади. Даромадлар ҳақидаги маълумотлар давлат ахборот тизимларидан, харажатлар эса фискал чеклар ва электрон ҳисобварақ-фактуралар асосида автоматик шакллантирилади. Фуқаролар маълумотларни текшириб, зарур ҳолларда тузатиш ва қўшимчалар киритиши мумкин.

☑️ 2026 йил учун декларация 2027 йил 1 апрелдан, 2027 йил учун эса 2028 йил 1 апрелдан кечиктирмай тақдим этилиши керак. Солиқ органлари бу ҳақда камида бир ой олдин фуқароларга эслатма юборади. Эътиборлиси, тажриба-синов даврида декларация асосида аниқланган солиқ базаси бўйича қўшимча солиқ ҳисобланмайди ва ҳуқуқий таъсир чоралари қўлланмайди. Яъни мазкур босқичда асосий эътибор фуқароларнинг даромадлари ва харажатларини ҳисобга олиш тизимини синовдан ўтказишга қаратилади.

2028 йил 1 майга қадар Солиқ қўмитаси тажриба натижаларини таҳлил қилиб, ушбу тартибни мамлакатнинг бошқа ҳудудларида ҳам жорий этиш бўйича таклиф киритади.

Каналга уланиш👉🏻 @Bankxabar

Қандай қилиб ипотека тўловидан яна битта уй олиш мумкин?

Ҳа Ўзбекистонда энди бунинг иложи бор.

Банклар аввалги йилларда юқори фоизда олинган ипотека кредитларини қайта молиялаштириш таклифини бермоқда.

Бу эса ипотекаси бор одамларга сезиларли пул тежаш имкониятини беради.

Келинг вазиятни ҳаётий мисол орқали кўриб чиқамиз:

Дейлик, Абдували ака 2024 йил августида Тошкент шаҳри марказидан уй сотиб олган. Бу учун у банкдан 1 млрд сўмлик ипотека кредитини 12 йилга, 29,99 фоиз билан расмийлаштирган.

Аннуитет усулида Абдували аканинг ойлик тўлови 25,73 млн сўм бўлади.

2026-йил ноябрга келиб, 26 та тўловдан кейин қарз қолдиғи тахминан 973,5 млн сўмни ташкил этади. Қолган муддат эса 118 ой.

У ипотека кредитини ҳозирда банклардаги таклифлардан келиб чиққан ҳолда қайта расмийлаштириши мумкин.

Банклар орасида энг яхши таклифлардан бирини Агробанк 21,5 фоиздан бошлаб, 20 йилгача муддат билан тақдим қилмоқда.

Абдували ака ипотека кредитини Агробанкда 21,5 фоиз ставкада қайта молиялаштирса ва қолган муддат сақланса, ойлик тўлов 19,89 млн сўмга тушади.

Ҳар ой 5,84 млн сўм тежалади.

Қолган 118 ой давомида жами тежалган маблағ 689 млн сўмга яқинлашади.

Бу пулга ҳозирги нархда Тошкент шаҳридан манзилга қараб яна битта 1-2 хонали уй олиш мумкин.

Муддат узайтирилса, ойлик тўлов янада камайиши мумкин, лекин жами тўланадиган фоиз ортади.

Ҳисоблаш Тошкентдаги уй учун, аннуитет усулида қилинди. Қўшимча харажатлар киритилмаган. Аниқ тежалган маблағ кредит шартлари ва тўлов жадвалига боғлиқ.

Ипотека кредити шартлари билан батафсил — Агробанк сайтида.

КРЕДИТНИ МУДДАТИДАН ОЛДИН ЁПГАНДА СУҒУРТА ПУЛИНИ ҚАЙТАРИШ ШАРТЛАРИ, ҚАЙТАРИЛАДИГАН СУММА, МУРОЖААТ ҚИЛИШ ТАРТИБИ

Кўпчилик банкдан кредит олаётганда суғурта учун ҳам пул тўлайди. Айримлар кредитни белгиланган муддатдан анча олдин ёпади, аммо фойдаланилмаган давр учун тўланган суғурта пулини қайтариб олиш мумкинлигини билмайди. Аслида қонунчиликда бундай имконият бор. Лекин кредитнинг муддатидан олдин ёпилиши суғурта пули ҳар доим қайтарилади дегани эмас.

☑️ Фуқаролик кодексининг 948-моддасига кўра, суғурта шартномаси кучга кирганидан кейин суғурта ҳодисаси юз бериш эҳтимоли йўқолса ва суғурта хавфи бошқа сабаблар билан тугаса, шартнома муддатидан олдин бекор бўлади.
▪️Бундай ҳолатда суғурта компанияси фақат суғурта амал қилган даврга мутаносиб мукофотни ўзида олиб қолиш ҳуқуқига эга. Қолган қисмни қайтариш учун ҳуқуқий асос юзага келади.
▪️Масалан, фуқаро 3 йиллик кредит олиб, суғурта учун 3 миллион сўм тўлади. Кредитни эса 1 йилда тўлиқ ёпди. Агар суғурта хавфи ҳам тугаган бўлса, оддий мутаносиб ҳисоб-китоб бўйича қолган 2 йил учун 2 миллион сўм қайтарилиши мумкин. Бу шартли мисол. Аниқ сумма суғурта муддати, шартнома шартлари ва суғурта хавфининг қачон тугаганига қараб ҳисобланади.

❓Қайси ҳолатда суғурта пули қайтарилмаслиги мумкин?
☑️ Агар кредит ёпилган бўлса-да, суғурта хавфи сақланиб қолса, пулни қайтариш мажбурияти автоматик юзага келмайди. Масалан, автомашинанинг шикастланиши ёки йўқолиши хавфи кредит ёпилганидан кейин ҳам мавжуд бўлиши мумкин. Шунингдек, фуқаро суғурта шартномасидан ўз хоҳиши билан воз кечса, шартномада бошқача қоида белгиланмаган бўлса, суғурта мукофоти қайтарилмайди.

☑️ Суғурта пулини қайтариб олиш тартиби:
▪️Биринчи қадам. Кредит олган банкингиздан қарздорлик тўлиқ сўндирилгани ҳақида маълумотнома олинг.
▪️Иккинчи қадам. Суғурта полисини текшириб, қайси суғурта компанияси билан шартнома тузилганини аниқланг.
▪️Учинчи қадам. Суғурта компаниясига шартномани муддатидан олдин бекор қилиш ва фойдаланилмаган давр учун суғурта мукофотини қайтариш ҳақида ёзма ариза беринг.
▪️Тўртинчи қадам. Аризага паспорт ёки ID-карта маълумотлари, суғурта полиси, кредит ёпилганлиги ҳақидаги банк маълумотномаси, зарур бўлса тўлов ҳужжати ва пул қайтариладиган ҳисобварақ реквизитларини илова қилинг. Аризангиз қабул қилинганини тасдиқловчи ҳужжат ёки рўйхат рақамини сақлаб қўйинг. Қайтариладиган сумма бўйича ёзма ҳисоб-китоб талаб қилинг.

☝️Агар суғурта шартномаси банк томонидан тузилган бўлса, аввал банкдан шартнома иштирокчилари ва пулни қайтариш тартибини аниқлаштириш лозим. Бу масала «Суғурта фаолияти тўғрисида»ги Қонуннинг 32-моддаси билан ҳам боғлиқ.

❓Суғурта пули қанча вақтда қайтарилади?
☑️ Фуқаролик кодексининг 948-моддасида пулни айнан 5, 10 ёки 15 кун ичида қайтариш бўйича умумий муддат белгиланмаган. Шунинг учун тўлов муддати суғурта шартномаси ва тегишли суғурта қоидалари асосида аниқланади.

❓Суғурта компанияси пулни қайтармаса, кимга мурожаат қилинади?
☑️ Агар мурожаатингиз рад этилса ёки асоссиз равишда маблағ қайтарилмаса, қуйидаги ташкилотларга шикоят қилишингиз мумкин.
▪️Истиқболли лойиҳалар миллий агентлиги — суғурта соҳасини тартибга солувчи ваколатли орган. «Суғурта фаолияти тўғрисида»ги Қонуннинг 64-моддаси суғурта хизматлари истеъмолчиларининг ҳуқуқларини ҳимоя қилишни назарда тутади.
📞 71-231-18-40 — суғурта соҳасидаги мурожаатлар учун.
▪️Рақобат қўмитаси — истеъмолчилар ҳуқуқлари бузилганда мурожаат қилиш мумкин бўлган ташкилот.
📞1159 — Рақобат қўмитасининг қисқа алоқа рақами.

▪️Шунингдек, «Истеъмолчиларнинг ҳуқуқларини ҳимоя қилиш тўғрисида»ги Қонуннинг 21-моддасига асосан, истеъмолчининг қонунчиликда белгиланган ҳуқуқларини чеклайдиган шартнома шартлари ҳақиқий эмас ҳисобланади. Зарур ҳолларда суд орқали ҳам ўз ҳуқуқларингизни ҳимоя қилишингиз мумкин.

☑️ Рақобат қўмитасининг 2026 йил 3 апрелдаги маълумотига кўра, Жиззах вилоятидаги фуқаро 60 миллион сўмлик микроқарзини суғурталаш учун 3 миллион сўм тўлаган. Кредитни муддатидан олдин ёпганидан кейин суғурта пули қайтарилмаган. Фуқаронинг мурожаати ўрганилиб, суғурта компанияси томонидан 2,1 миллион сўм унинг банк картасига қайтарилиши таъминланган. Демак, бундай пулларни қайтариб олиш амалиёти ҳам мавжуд.

Каналга уланиш👉🏻 @Bankxabar

⚡️БАНК ҲИСОБВАРАҚЛАРИНИ ХОРИЖГА ЧИҚИШ ПАСПОРТИ БИЛАН ОЧИШ ИМКОНИЯТИ ЯРАТИЛДИ, ҲИСОБВАРАҚЛАР ҲАҚИДА МАЪЛУМОТ ОЛИШ ВА БАНКРОТЛИК ЖАРАЁНИДАГИ МАБЛАҒЛАРНИ БОШҚАРИШ ТАРТИБИ ЎЗГАРТИРИЛДИ

Марказий банк бошқарувининг 3420-3-сонли қарори билан банк ҳисобварақларини очиш, юритиш ва ёпиш тартибига ўзгартишлар киритилди. Янги тартиб бугун, 21 октябрдан кучга кирди.

☑️ Эндиликда фуқаролар ўзларига тегишли барча банк ҳисобварақлари ҳақидаги маълумотларни исталган банкдан олишлари мумкин. Аввал бундай маълумотни фақат асосий ҳисобварақ очилган банк орқали олиш мумкин эди.

☑️ Шунингдек, банк ҳисобварақларини очишда шахсни тасдиқловчи ҳужжатлар рўйхати кенгайтирилди. Энди хорижга чиқиш биометрик паспортидан ҳам фойдаланиш мумкин.

☑️ Яна бир муҳим ўзгариш тўловга қобилиятсизлик жараёнидаги тадбиркорларга тегишли. Санация, ташқи бошқарув ёки тугатиш тартиб-таомили жорий этилган тадбиркорлар учун махсус банк ҳисобварақлари очилади.

▪️Бунда тадбиркорнинг асосий ва иккиламчи ҳисобварақларидан пул чиқариш операциялари тўхтатилади. Улардаги мавжуд маблағлар ҳамда кейинчалик келиб тушадиган пуллар махсус ҳисобвараққа ўтказилади.
▪️Аввалги ҳисобварақларга қўйилган банд солиш қарорлари ва инкассо топшириқномалари эса уларни юборган ташкилотларга ижросиз қайтарилади. Махсус ҳисобварақдаги маблағлардан белгиланган тартибда мижоз ёки суд бошқарувчисининг тўлов топшириқномаси асосида фойдаланилади.

Каналга уланиш👉🏻 @Bankxabar

Octobank ikkita yangi kredit mahsulotini — Octo Card va Octo Restartni taqdim etdi

Shaxsiy xaridlar va kreditlarni qayta moliyalashtirish uchun ko‘proq imkoniyatlar.

🔹 Octo Card — xaridlar, ta’lim va boshqa shaxsiy maqsadlar uchun kredit.
• Kredit summasi — 100 mln so‘mgacha, yirik miqdordagi kreditlar mol-mulk garovi evaziga beriladi.
• Imtiyozli davr — 3 oygacha. Bu davrda faqat foizlar to‘lanadi, asosiy qarz so‘ndirilmaydi.
• Foiz stavkasi — mijoz toifasiga qarab, yillik 25% dan 30% gacha.

🔹 Octo Restart — boshqa banklardagi kreditlarni qayta moliyalashtirish.
• Bank boshqa banklardagi qarzdorlikni so‘ndiradi, mijoz esa to‘lovlarni Octobankda amalga oshiradi.
• Kredit summasi — 4 mln so‘mdan 100 mln so‘mgacha.
• Yaxshi to‘lov intizomiga ega mijozlar uchun foiz stavkasi bazaviy 28,9% o‘rniga 24,9% ni tashkil etadi.
• Qayta moliyalashtirish uchun qo‘shimcha komissiyalar undirilmaydi.

Har ikki mahsulot bo‘yicha kredit 5 yilgacha muddatga beriladi, ariza bo‘yicha qaror murojaat qilingan kunning o‘zida qabul qilinadi.

Shartlar haqida batafsil: Octo Card / Octo Restart

⚡️ БАНК КАРТАЛАРИ, ЛОМБАРДЛАР ВА ҚИММАТЛИ ҚОҒОЗЛАР БИЛАН ОПЕРАЦИЯЛАРДА ЭЛЕКТРОН ҲУЖЖАТЛАРДАН ФОЙДАЛАНИШГА РУХСАТ БЕРИЛДИ

Адлия вазирининг 2026 йил 20 октябрдаги 33-мҳ ва 34-мҳ-сон буйруқлари билан банк-молия тизимига оид бир қатор тартибларга ўзгартиришлар киритилди. Эндиликда айрим молиявий операцияларда шахсни тасдиқловчи ҳужжатларнинг my.gov.uz портали ёки «Ижтимоий карта» мобил иловаси орқали тақдим этиладиган электрон шаклидан фойдаланиш мумкин.

☑️ Хусусан, банк карталари билан операцияларда эквайер томонидан карта эгасининг шахсини тасдиқловчи ҳужжат талаб қилинганда, унинг расмий электрон шаклини ҳам тақдим этиш имконияти белгиланди. Бу ўзгариш Марказий банкнинг 3294-сон билан рўйхатдан ўтган низоми 47-бандига киритилди.
Ломбардларда ҳам янги тартиб жорий этилди. Эндиликда жисмоний шахслар билан шартнома тузишда паспорт, ID-карта ёки бошқа белгиланган шахсни тасдиқловчи ҳужжатларнинг расмий электрон шаклидан фойдаланиш мумкин. Бу Марказий банкнинг 3412-сонли низоми 43-бандида назарда тутилди.

☑️ Шунингдек, қимматли қоғозлар билан биржадан ташқари битимларни расмийлаштиришда битим иштирокчилари ва уларнинг ваколатли вакиллари шахсини электрон ҳужжатлар орқали тасдиқлашга рухсат берилди. Вояга етмаганлар иштирокидаги битимларда туғилганлик гувоҳномаси ҳамда ота-она ёки васийларнинг тегишли ҳужжатларини ҳам белгиланган тартибда электрон шаклда тақдим этиш мумкин.

☑️ Инвестиция воситачиси фаолияти тўхтатилган ёки тугатилган ҳолларда қимматли қоғозларни эгаларига қайтариш жараёнида ҳам шахсни тасдиқловчи ҳужжатларнинг электрон шакли қабул қилиниши белгиланди. Бунда васийлар ва ҳомийларга оид ҳужжатларни тақдим этиш тартибига ҳам ўзгартириш киритилди.

☑️ Бундан ташқари, аудиторлик ташкилотларида жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштиришга қарши ички назорат қоидалари доирасида шахсни тасдиқловчи ҳужжатларнинг расмий электрон шаклидан фойдаланиш имконияти назарда тутилди.

☝️Мазкур ўзгартиришлар 2026 йил 22 октябрдан кучга кирган.

Каналга уланиш👉🏻 @Bankxabar

Octobank ипотекаси — йиллик 20% дан

Octobank ипотекаси билан бирламчи ёки иккиламчи бозордан хонадон харид қилиш мумкин.

- муддати — 10 йилгача
- бошланғич тўлов — 20% дан
- Octobank иш ҳақи лойиҳаси иштирокчилари ва корпоратив мижозлар ходимлари учун махсус ставка — йиллик 18% дан (2026-йил 31-декабргача амал қилади).

Онлайн ариза бериш
ipoteka

☎️ +998 71 202-33-33

⚡️Исломий банкларда «Муробаҳа» асосида молиялаштириш учун янги қоидалар таклиф этилди

Марказий банк томонидан 1-сонли «Муробаҳа» исломий молия стандартини тасдиқлаш тўғрисидаги қарор лойиҳаси эълон қилинди. Ҳужжат билан исломий банк фаолиятини амалга оширувчи банклар томонидан муробаҳа операцияларини ўтказиш, мижозлар билан шартнома тузиш, товарларни сотиб олиш ва улар учун ҳисоб-китоб қилиш тартибини белгилаш назарда тутилмоқда.

☑️ Лойиҳага кўра, банк мижоз буюртмаси асосида товарни аввал ўз мулкига сотиб олиши, шундан кейингина уни бошланғич қиймати ва олдиндан келишилган устама билан мижозга сотиши мумкин бўлади. Бунда товар нархи ва банк устамаси шартномада аниқ кўрсатилиши, устама эса кейинчалик ўзгартирилмаслиги белгиланмоқда.

☑️ Шунингдек, банкларга мижозни молиялаштириш мажбуриятини олгани ёки молиялаштиргани учун алоҳида комиссия, йиғим ва бошқа тўловларни ундириш тақиқланиши кўзда тутилган. Товарни бўлиб-бўлиб тўлаш шарти билан сотишга рухсат берилади, бироқ тўлов кечиктирилгани ёки муддати узайтирилгани сабабли сотув нархини ошириш мумкин бўлмайди.

☑️ Қарор лойиҳасида кечиктирилган тўловлар учун неустойка ундириш имконияти ҳам назарда тутилган. Аммо ушбу маблағлар банк даромадига ўтказилмайди, балки тўлиқ хайрия мақсадларига йўналтирилиши шарт бўлади.

☑️ Бундан ташқари, банк товарни сотиб олишда чегирма олган тақдирда, ушбу чегирма мижозга сотиш нархида ҳам ҳисобга олиниши белгиланмоқда. Товар мижоз мулкига ўтказилгунига қадар унга эгалик қилиш билан боғлиқ таваккалчиликлар банк зиммасида бўлади.

☑️ Лойиҳада олтин, кумуш ва валюталарни насияга муробаҳа асосида сотишга йўл қўйилмаслиги, шунингдек, мижоз тўловларни тўлиқ якунламагунича товарга мулк ҳуқуқини ўтказмаслик шартини белгилаш тақиқланиши ҳам назарда тутилган.

☝️Мазкур тартиблар ҳозирча лойиҳа босқичида. Қарор тасдиқланса, у расмий эълон қилинган кундан эътиборан кучга кириши белгиланмоқда.

Каналга уланиш👉🏻 @Bankxabar

Банк мижозлари билиши керак бўлган 19 та муҳим ҳолатни бир жойга жамладик

Банкдан кредит олган, карта ёки ҳисобварақ очган, гаровга мулк қўйган фуқаролар турли вазиятларга дуч келади. Айрим ҳолларда мижоз ўз ҳуқуқларини билмайди, баъзида эса банк қандай ҳаракат қилиши кераклиги тушунарсиз бўлиб қолади.

@Bankxabar каналида шу пайтгача банк ва мижоз ўртасидаги муносабатларга оид кўплаб масалаларни қонунчилик асосида тушунтириб келдик. Энг керакли материалларни бир жойга жамладим. Ҳар бир мавзу устига босиб, батафсил тушунтириш билан танишишингиз мумкин.

☑️ Кредит тарихи ёмонлашган фуқаро қачон яна кредит олиши мумкинлиги, салбий маълумотлар қанча вақт сақланиши ва кредит тарихини яхшилаш тартиби.

☑️ Кредит тўлови кечикканда банк мижозни дарҳол судга бериши мумкинлиги ҳамда судгача қарздорликни ундириш тартиби.

☑️ Банк ходими кредит қарзини ундириш учун мижознинг уйига бориши ёки телефон қилиши, бунда мижознинг шахсий маълумотларини ҳимоя қилиш талаблари.

☑️ Кредит тўлови кечиктирилганда пеня ва қўшимча тўловларни ҳисоблаш бўйича белгиланган чекловлар.

☑️ Суд қарори чиққандан кейин микроқарз учун фоиз ҳисоблаш масаласи ва бу борадаги ҳуқуқий тушунмовчиликлар.

☑️ Кредит учун белгиланган ойлик тўловдан ортиқча пул тўланганда унинг асосий қарзга йўналтирилиши, банк ҳисоб-китоблари билан боғлиқ муаммолар.

☑️ Кредит муддатидан олдин тўлиқ ёпилганда суғурта пулини қайтариб олиш шартлари, қайтариладиган суммани ҳисоблаш ва мурожаат қилиш тартиби.

☑️ Кредит тўлиқ тўлангандан кейин банк гаровдаги мулкни 3 иш кунида тақиқдан чиқармаса, банкка қўлланилиши мумкин бўлган жарима ва мижознинг ҳуқуқлари.

☑️ Кредит қарзи бор фуқаронинг чет элга чиқиши қайси ҳолларда чекланиши, тақиқни текшириш ва уни олиб ташлаш тартиби.

☑️ 2027 йил 10 январдан кредит қарзини ундиришда банк карталарида минимал маблағ қолдириш бўйича кучга кирадиган янги талаблар.

☑️ Банкомат мижознинг картасини ютиб қўйганда уни қайтариш тартиби ва банкнинг бу борадаги мажбуриятлари.

☑️ Банк картасига пул келиб тушганда ёки картадан маблағ чиқарилганда блоклаш масаласи ва бундай ҳолатларнинг сабаблари.

☑️ Банк ҳисобварақларини хорижга чиқиш паспорти билан очиш ҳамда ўз номига очилган ҳисобварақлар ҳақида маълумот олишнинг янги тартиби.

☑️ Банкда хизмат кўрсатиш, кредит тўловлари, гаровни ечиш ва қарздор билан мулоқот қилиш бўйича мижозларнинг муҳим ҳуқуқлари.

☑️ Банкка берилган мурожаат ва шикоятлар билан ишлаш, истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш бўйича банкларга қўйилган талаблар.

☑️ Бошқа шахснинг кредитига кафил бўлиш қандай молиявий мажбуриятлар ва жавобгарликларни келтириб чиқариши.

☑️ Танишингизнинг кредити учун ўз уйингиз ёки бошқа мулкингизни гаровга қўйиш қандай ҳуқуқий оқибатларга олиб келиши.

☑️ Кредит олган шахс вафот этганда унинг банк олдидаги қарзи қандай тартибда ҳал этилиши.

☑️ Эр-хотин ажрашаётганда кредитга олинган уй, автомобиль ва бошқа мулкларни тақсимлаш тартиби.

Ушбу материалларни ўзингизга сақлаб қўйинг ва яқинларингизга ҳам юборинг. Банк билан боғлиқ вазиятларда асқотиши мумкин.

Каналга уланиш👉🏻 @Bankxabar

⚡️ЧАКАНА ТЎЛОВЛАРНИ ЯГОНА СВИТЧ ОРҚАЛИ ЎТКАЗИШ ТАРТИБИ ТАСДИҚЛАНДИ

Марказий банк бошқарувининг 3960-сон билан давлат рўйхатидан ўтказилган қарори асосида банк карталари, электрон пуллар ва мобил иловалар орқали амалга ошириладиган чакана тўловларни ягона тизим орқали ўтказиш тартиби белгиланди.

☑️ Янги тартибга кўра, Ўзбекистон банклари томонидан чиқарилган халқаро банк карталари ва электрон пуллар орқали сўмда амалга ошириладиган чакана тўловлар, пул ўтказмалари, шунингдек мобил иловалар орқали жисмоний шахслар ўртасидаги пул ўтказмалари Марказий банкнинг ягона тўлов свитчи орқали қайта ишланади.

👉 Тўлов свитчи — бу банклар ва тўлов тизимлари ўртасидаги операцияларни қабул қилиш, текшириш, тегишли банкка йўналтириш ҳамда ўзаро ҳисоб-китобларни ташкил этишга хизмат қиладиган марказлашган инфратузилма. Яъни мижозлар учун алоҳида илова эмас, балки тўловлар ортида ишлайдиган ягона технологик тизим ҳисобланади.

☑️ Низомга мувофиқ, тўловларни йўналтириш жараёни 24/7 режимида, яъни кечаю кундуз ташкил этилади. Тизимга банклар бевосита иштирокчи сифатида, тўлов ташкилотлари ва тўлов тизимлари операторлари эса ҳисоб-китоб банки орқали уланади. Уланиш бўйича аризаларни кўриб чиқиш ва тегишли қарор қабул қилишнинг умумий муддати 30 иш кунидан ошмаслиги белгиланган.

☑️ Шунингдек, тўлов хизматларини кўрсатувчи ташкилотларга мижознинг розилигисиз тўловни бошлаш, тўлов реквизитларини бир томонлама ўзгартириш тақиқланади. Банк сири, шахсий маълумотлар ва операциялар хавфсизлиги таъминланиши шарт. Хато ўтказмаларни тузатиш, пулни қайтариш ҳамда низоларни ҳал қилиш амалдаги қонунчилик ва тегишли тўлов тизимлари қоидалари асосида амалга оширилади.

Мазкур қарор 2027 йил 25 январдан кучга киради.

Каналга уланиш👉🏻 @Bankxabar