Чалавек можа адчуць ледзь заўважныя зьмены ў пахах
Звычайна ўдых займае ад адной да трох сэкунд, і за гэты час у нос трапляюць малекулы, якія дазваляюць нам адчуваць пахі. Аднак да нядаўняга часу заставалася пытаньне: ці могуць людзі ўспрымаць зьмены пахаў, якія адбываюцца хутчэй, чым працягласьць аднаго ўдыху?
Новая прылада, распрацаваная для дакладнага кантролю пахаў, паказала, што наш нос можа даць рады з гэтым. Так, людзі здольныя защважаць зьмены ў пахах за долі сэкунды.
Згаданая прылада рэагуе на пачатак удыху, фіксуючы зьмены ціску ў носе, і выпускае два розныя пахі. Пры гэтым адзін з пахаў падаецца крыху далей ад носа, чым іншы.
Больш за 200 удзельнікаў і ўдзельніц эксьперыментаў удыхалі два хімічныя пахі за адзін удых. Навукоўцы дакладна кантралявалі розьніцу ў часе паміж пахамі з дакладнасьцю да мілісэкунды. Людзям давалі розныя пахі — напрыклад, яблычны, кветкавы, цыбульны або цытрынавы — і прасілі вызначыць, у якім парадку яны іх адчулі.
У выніку ўсе людзі змаглі дакладна вызначыць парадак пахаў, нават калі розьніца паміж імі складала ўсяго 60 мілісэкунд. Гэта адкрыцьцё сьведчыць пра тое, што наша нюхальная сыстэма працуе з такой жа хуткасьцю, як і ўспрыманьне колеру.
Далей аўтары плянуюць вывучыць, які нашыя мазґі апрацозваюць інфармацыю пра пахі ня толькі ў межах аднаго ўдыху, але й паміж імі, улічваючы, што наш нос здольны адрозьніваць вельмі шмат пахаў.
Звычайна ўдых займае ад адной да трох сэкунд, і за гэты час у нос трапляюць малекулы, якія дазваляюць нам адчуваць пахі. Аднак да нядаўняга часу заставалася пытаньне: ці могуць людзі ўспрымаць зьмены пахаў, якія адбываюцца хутчэй, чым працягласьць аднаго ўдыху?
Новая прылада, распрацаваная для дакладнага кантролю пахаў, паказала, што наш нос можа даць рады з гэтым. Так, людзі здольныя защважаць зьмены ў пахах за долі сэкунды.
Згаданая прылада рэагуе на пачатак удыху, фіксуючы зьмены ціску ў носе, і выпускае два розныя пахі. Пры гэтым адзін з пахаў падаецца крыху далей ад носа, чым іншы.
Больш за 200 удзельнікаў і ўдзельніц эксьперыментаў удыхалі два хімічныя пахі за адзін удых. Навукоўцы дакладна кантралявалі розьніцу ў часе паміж пахамі з дакладнасьцю да мілісэкунды. Людзям давалі розныя пахі — напрыклад, яблычны, кветкавы, цыбульны або цытрынавы — і прасілі вызначыць, у якім парадку яны іх адчулі.
У выніку ўсе людзі змаглі дакладна вызначыць парадак пахаў, нават калі розьніца паміж імі складала ўсяго 60 мілісэкунд. Гэта адкрыцьцё сьведчыць пра тое, што наша нюхальная сыстэма працуе з такой жа хуткасьцю, як і ўспрыманьне колеру.
Далей аўтары плянуюць вывучыць, які нашыя мазґі апрацозваюць інфармацыю пра пахі ня толькі ў межах аднаго ўдыху, але й паміж імі, улічваючы, што наш нос здольны адрозьніваць вельмі шмат пахаў.
❤17👍9
Сьветлыя ночы і цёмныя дні павысілі рызыку заўчаснай сьмерці
Дасьледаваньне, апублікаванае ў часопісе Proceedіngs of the Natіonal Academy of Scіences, выявіла сувязь паміж парушэньнем цыркадных рытмаў ад няправільнага асьвятленьня й павышанай рызыкай заўчаснай сьмерці.
Навукоўцы прааналізавалі зьвесткі з брытанскага Біябанку, дасьледаваўшы 88 905 чалавек (>62 гады), якія насілі прылады для адсочваньня ўзроўню асьвятленасьці. У выніку выявілася, што людзі, якія падвяргаліся большаму ўзьдзеяньню сьвятла ноччу альбо адчувалі недахоп сьвятла ўдзень, мелі больш высокую рызыку сьмяротнасьці, асабліва ад сэрцава-судзінных захворваньняў. Аўтары мяркуюць, што падтрымка цемры ўначы й сьвятла ўдзень можа зьнізіць рызыкі для здароўя.
Дасьледаваньне, апублікаванае ў часопісе Proceedіngs of the Natіonal Academy of Scіences, выявіла сувязь паміж парушэньнем цыркадных рытмаў ад няправільнага асьвятленьня й павышанай рызыкай заўчаснай сьмерці.
Навукоўцы прааналізавалі зьвесткі з брытанскага Біябанку, дасьледаваўшы 88 905 чалавек (>62 гады), якія насілі прылады для адсочваньня ўзроўню асьвятленасьці. У выніку выявілася, што людзі, якія падвяргаліся большаму ўзьдзеяньню сьвятла ноччу альбо адчувалі недахоп сьвятла ўдзень, мелі больш высокую рызыку сьмяротнасьці, асабліва ад сэрцава-судзінных захворваньняў. Аўтары мяркуюць, што падтрымка цемры ўначы й сьвятла ўдзень можа зьнізіць рызыкі для здароўя.
😱16👀6🎃5👍2👻1
Навукоўцы вывучаюць адкуль вузы ведаюць, куды ім расьці пасьля траўмы
Калі арґанізм атрымлівае траўму альбо страчвае канцавіну, вузы павінны зразумець, колькі тканкі трэба аднавіць і ў якім месцы. Але адкуль яны «ведаюць», куды расьці, застаецца загадкай. Хоць навукоўцам вядома, што ў многіх арґанізмаў вузы аднаўляюць тканкі дзякуючы так званай «пазыцыйнай памяці» — вузы «запамінаюць» сваё месца ў целе, — працэс усё яшчэ вывучаецца.
Група навукоўцаў зь Інстытуту мэдычных дасьледаваньняў Стоўэрса зладзіла дасьледаваньне, каб вызначыць, якія вузы ўдзельнічаюць у пазыцыйнай памяці. Яны вывучалі, як афрыканская рыбка Nothobranchіus furzerі аднаўляе свае хваставыя плаўнікі пасьля ампутацыі, і высьветлілі, што вузы эпідэрмісу скуры зьмяняюцца ў залежнасьці ад таго, наколькі блізка да цела была адрэзаная частка плаўніка. Пры гэтым аказалася, што хуткасьць росту новага плаўніка не заўсёды залежыць ад месца ампутацыі.
Спачатку аўтары спраўдзілі, як месца ампутацыі ўплывае на хуткасьць аднаўленьня. Вядома, што калі адрэзаць невялікі кавалачак на самым канцы плаўніка, то ён хутка рэґенеруе, але калі адрэзаць бліжэй да цела рыбы — гаіцца будзе даўжэй. Таму каманда пастанавіла скрыстацца малекулярнымі мэтадамі, каб лепш зразумець гэта.
Навукоўцы выявілі, што адрозьненьні паміж вузамі, якія засталіся пасьля розных ампутацый, былі нязначнымі на ўзроўні ґенаў. Але самае цікавае было ў тым, што яны выявілі новы стан вузаў скуры, які ўзьнікае пры аднаўленьні тканак. Гэтыя вузы былі найбольў актыўнамі пры ампутацыі бліжэй да цела, а таксама яны актыўна ўдзельнічалі ў рэґенэрацыі й былі зьвязаныя з працэсамі, якія адбываюцца падчас эмбрыянальнага разьвіцьця.
Акрамя таго, дасьледнікі выдалілі з дапамогай мэтаду CRІSPR-Cas9 адзін з ґенаў, зьвязаны з апісаным працэсам, і ўбачылі, што рэґенэрацыя плаўнікоў прысьпяшылася, але толькі пры ампутацыі падалей ад цела. Гэта адкрыцьцё паказала, што хуткасьць рэґенэрацыі можна зьмяняць, калі выкарыстоўваць правільныя ґенные шляхі.
Калі арґанізм атрымлівае траўму альбо страчвае канцавіну, вузы павінны зразумець, колькі тканкі трэба аднавіць і ў якім месцы. Але адкуль яны «ведаюць», куды расьці, застаецца загадкай. Хоць навукоўцам вядома, што ў многіх арґанізмаў вузы аднаўляюць тканкі дзякуючы так званай «пазыцыйнай памяці» — вузы «запамінаюць» сваё месца ў целе, — працэс усё яшчэ вывучаецца.
Група навукоўцаў зь Інстытуту мэдычных дасьледаваньняў Стоўэрса зладзіла дасьледаваньне, каб вызначыць, якія вузы ўдзельнічаюць у пазыцыйнай памяці. Яны вывучалі, як афрыканская рыбка Nothobranchіus furzerі аднаўляе свае хваставыя плаўнікі пасьля ампутацыі, і высьветлілі, што вузы эпідэрмісу скуры зьмяняюцца ў залежнасьці ад таго, наколькі блізка да цела была адрэзаная частка плаўніка. Пры гэтым аказалася, што хуткасьць росту новага плаўніка не заўсёды залежыць ад месца ампутацыі.
Спачатку аўтары спраўдзілі, як месца ампутацыі ўплывае на хуткасьць аднаўленьня. Вядома, што калі адрэзаць невялікі кавалачак на самым канцы плаўніка, то ён хутка рэґенеруе, але калі адрэзаць бліжэй да цела рыбы — гаіцца будзе даўжэй. Таму каманда пастанавіла скрыстацца малекулярнымі мэтадамі, каб лепш зразумець гэта.
Навукоўцы выявілі, што адрозьненьні паміж вузамі, якія засталіся пасьля розных ампутацый, былі нязначнымі на ўзроўні ґенаў. Але самае цікавае было ў тым, што яны выявілі новы стан вузаў скуры, які ўзьнікае пры аднаўленьні тканак. Гэтыя вузы былі найбольў актыўнамі пры ампутацыі бліжэй да цела, а таксама яны актыўна ўдзельнічалі ў рэґенэрацыі й былі зьвязаныя з працэсамі, якія адбываюцца падчас эмбрыянальнага разьвіцьця.
Акрамя таго, дасьледнікі выдалілі з дапамогай мэтаду CRІSPR-Cas9 адзін з ґенаў, зьвязаны з апісаным працэсам, і ўбачылі, што рэґенэрацыя плаўнікоў прысьпяшылася, але толькі пры ампутацыі падалей ад цела. Гэта адкрыцьцё паказала, што хуткасьць рэґенэрацыі можна зьмяняць, калі выкарыстоўваць правільныя ґенные шляхі.
👍25😢4😈2
Боль ад вострай ежы можа часткова ўзьнікаць у мазгах
Калі вам невыносна балюча есьці вострыя стравы, гэта можа быць зьвязана з тым, што вы загадзя вырашылі, што не пераносіце іхнюю пякучасьць. Як сьцьвярджаюць навукоўцы ў часопісе PLOS Biology, частка болю, які вы адчуваеце, можа ўзьнікаць у вашых мазґах.
Дасьледнікі вывучылі рэакцыю мазґоў 46 чалавек, 22 зь якіх заявілі, што ненавідзяць вострую ежу, а 24 прызналіся, што любяць яе. Падчас досьледу ўсім прапаноўвалі пакаштаваць ваду, слабы востры соўс і вельмі востры соўс, пры гэтым адбываўся маніторынг мазґавой актыўнасьці.
Калі людзей папярэджвалі, што яны зьбіраюцца каштаваць нешта вострае, мазґі аматараў вострага актывавалі зоны, зьвязаныя з задавальненьнем. Яны таксама паведамлялі, што ім спадабаўся перажыты досьвед. А тыя, хто не любіў вострую ежу, мелі актыўнасьць у зонах, адказных за боль, і ацэньвалі соўс як менш прыемны.
Такія вынікі паказваюць, як нашыя чаканьні — як станоўчыя, так і адмоўныя — могуць уплываць на ўспрыманьне. Гэты эфэкт можа быць карысны для паляпшэньня мэтадаў кіраваньня болем, напрыклад, пры падрыхтоўцы да апэрацый ці іншых трывожных мэдычных працэдур.
Раптоўная апытанка:
👻 - люблю вострыя стравы
🎃 - цярпець іх не магу
Калі вам невыносна балюча есьці вострыя стравы, гэта можа быць зьвязана з тым, што вы загадзя вырашылі, што не пераносіце іхнюю пякучасьць. Як сьцьвярджаюць навукоўцы ў часопісе PLOS Biology, частка болю, які вы адчуваеце, можа ўзьнікаць у вашых мазґах.
Дасьледнікі вывучылі рэакцыю мазґоў 46 чалавек, 22 зь якіх заявілі, што ненавідзяць вострую ежу, а 24 прызналіся, што любяць яе. Падчас досьледу ўсім прапаноўвалі пакаштаваць ваду, слабы востры соўс і вельмі востры соўс, пры гэтым адбываўся маніторынг мазґавой актыўнасьці.
Калі людзей папярэджвалі, што яны зьбіраюцца каштаваць нешта вострае, мазґі аматараў вострага актывавалі зоны, зьвязаныя з задавальненьнем. Яны таксама паведамлялі, што ім спадабаўся перажыты досьвед. А тыя, хто не любіў вострую ежу, мелі актыўнасьць у зонах, адказных за боль, і ацэньвалі соўс як менш прыемны.
Такія вынікі паказваюць, як нашыя чаканьні — як станоўчыя, так і адмоўныя — могуць уплываць на ўспрыманьне. Гэты эфэкт можа быць карысны для паляпшэньня мэтадаў кіраваньня болем, напрыклад, пры падрыхтоўцы да апэрацый ці іншых трывожных мэдычных працэдур.
Раптоўная апытанка:
👻 - люблю вострыя стравы
🎃 - цярпець іх не магу
👻48🎃15👍7
Навукоўцы выявілі нечаканыя сувязі паміж ґенамі, адказнымі за разьвіцьцё нашых мазґоў і аўтыстычнымі разладамі
Вядома, што працяглае разьвіцьцё чалавечых мазґоў, у прыватнасьці фармаваньне сынапсаў — сувязяў паміж нэўронамі, — адрозьнівае нас ад іншых сысуноў. Такі працэс называюць неатэніяй і ён спрыяе разьвіцьцю кагнітыўных здольнасьцяў, але збоі ў ім могуць прывесьці да такіх захворваньняў, як разумовая адсталасьць і разлады аўтыстычнага спэктру.
Цяпер дасьледнікі знайшлі два ґены, якія прысутнічаюць толькі ў чалавечай ДНК і запавольваюць разьвіцьцё сінапсаў, і высьветлілі, што гэтыя ґены ўзаемадзейнічаюць зь іншым ключавым ґенам — SYNGAP1, які зьвязаны з нэўраразьвіцьцём.
Каманда выявіла, што адключэньне тых ґенаў паскарае разьвіцьцё сынапсаў у чалавечых нэўронах, што нагадвае зьмены пры некаторых формах аўтызму. Яны таксама высьветлілі, што выяўленыя ґены SRGAP2B і SRGAP2C ўзаемадзейнічаюць з SYNGAP1, наўпрост уплываючы на ягоныя функцыі.
Гэтае адкрыцьцё дапаможа лепш зразумець, чаму захворваньні нэрвовай сыстэмы, такія як аўтызм, часьцей сустракаюцца ў людзей, і як іх можна лячыць.
Вядома, што працяглае разьвіцьцё чалавечых мазґоў, у прыватнасьці фармаваньне сынапсаў — сувязяў паміж нэўронамі, — адрозьнівае нас ад іншых сысуноў. Такі працэс называюць неатэніяй і ён спрыяе разьвіцьцю кагнітыўных здольнасьцяў, але збоі ў ім могуць прывесьці да такіх захворваньняў, як разумовая адсталасьць і разлады аўтыстычнага спэктру.
Цяпер дасьледнікі знайшлі два ґены, якія прысутнічаюць толькі ў чалавечай ДНК і запавольваюць разьвіцьцё сінапсаў, і высьветлілі, што гэтыя ґены ўзаемадзейнічаюць зь іншым ключавым ґенам — SYNGAP1, які зьвязаны з нэўраразьвіцьцём.
Каманда выявіла, што адключэньне тых ґенаў паскарае разьвіцьцё сынапсаў у чалавечых нэўронах, што нагадвае зьмены пры некаторых формах аўтызму. Яны таксама высьветлілі, што выяўленыя ґены SRGAP2B і SRGAP2C ўзаемадзейнічаюць з SYNGAP1, наўпрост уплываючы на ягоныя функцыі.
Гэтае адкрыцьцё дапаможа лепш зразумець, чаму захворваньні нэрвовай сыстэмы, такія як аўтызм, часьцей сустракаюцца ў людзей, і як іх можна лячыць.
👍21❤3😢1
Боль у пераносьсі стаў сымптомам падагры для маладога амэрыканца
Малады амэрыканец зьвярнуўся да лекараў са скаргамі на боль і апухласьць на пераносьсі. Агляд выявіў шчыльны аплыў уздоўж насавых костак, а таксама вялікую колькасьць выдзяленьняў. Лекары западозрылі ў мужчыны падагру, бо апухласьць нагадвала тофус — назапашваньне крышталікаў мачавой кіслаты ў мяккіх тканках.
Падагра ўзьнікае, калі ў арґанізьме назапашваецца мачавая кіслата, якая ўтварае крышталі, што правакуе запаленьне й боль. Зь цягам часу гэтыя назапашваньні ператвараюцца ў вузлы — тофусы, якія часьцей за ўсё ўзьнікаюць на суставах ног, але часам і ў іншых месцах.
У дадзеным выпадку тамаграфія паказала наяўнасьць вадкасьці ў мяккіх тканках носа й эрозыю костак. Пасьля лячэньня антыбіётыкамі стан пацыента часова палепшыўся, але потым зноў пагоршыўся. Лекары западозрылі наяўнасьць абсцэсу й правялі апэрацыю. Падчас працэдуры яны выявілі, што ўтварэньне было прымацавана да касьцей носа й утрымлівала белае тварожыстае рэчыва. Гісталягічны аналіз пацьвердзіў наяўнасьць запаленьня й крышталяў мачавой кіслаты.
Канчаткова дыягназ пацьвердзіўся калі выявілася, што мужчына раней адчуваў боль у суставах пальцаў. Такім чынам, гэта першы задакумэнтаваны выпадак праяўленьня падагры на пераносьсі.
Малады амэрыканец зьвярнуўся да лекараў са скаргамі на боль і апухласьць на пераносьсі. Агляд выявіў шчыльны аплыў уздоўж насавых костак, а таксама вялікую колькасьць выдзяленьняў. Лекары западозрылі ў мужчыны падагру, бо апухласьць нагадвала тофус — назапашваньне крышталікаў мачавой кіслаты ў мяккіх тканках.
Падагра ўзьнікае, калі ў арґанізьме назапашваецца мачавая кіслата, якая ўтварае крышталі, што правакуе запаленьне й боль. Зь цягам часу гэтыя назапашваньні ператвараюцца ў вузлы — тофусы, якія часьцей за ўсё ўзьнікаюць на суставах ног, але часам і ў іншых месцах.
У дадзеным выпадку тамаграфія паказала наяўнасьць вадкасьці ў мяккіх тканках носа й эрозыю костак. Пасьля лячэньня антыбіётыкамі стан пацыента часова палепшыўся, але потым зноў пагоршыўся. Лекары западозрылі наяўнасьць абсцэсу й правялі апэрацыю. Падчас працэдуры яны выявілі, што ўтварэньне было прымацавана да касьцей носа й утрымлівала белае тварожыстае рэчыва. Гісталягічны аналіз пацьвердзіў наяўнасьць запаленьня й крышталяў мачавой кіслаты.
Канчаткова дыягназ пацьвердзіўся калі выявілася, што мужчына раней адчуваў боль у суставах пальцаў. Такім чынам, гэта першы задакумэнтаваны выпадак праяўленьня падагры на пераносьсі.
😱27👀5👍1
Сталі вядомыя пераможцы штогадовага фотаконкурсу Nikon Small World
Конкурс мікрафатаграфіі ладзіцца з 1974 году. Сёлета на яго даслалі больш за 2100 выяваў з 80 краін. У падборцы вышэй некаторыя зь іх, а ўсіх фіналістаў можна пабачыць тут.
Конкурс мікрафатаграфіі ладзіцца з 1974 году. Сёлета на яго даслалі больш за 2100 выяваў з 80 краін. У падборцы вышэй некаторыя зь іх, а ўсіх фіналістаў можна пабачыць тут.
❤37😱3👍2
Каты зьвязалі назвы абʼектаў з выявамі
Японскія дасьледнікі паказалі, што каты могуць зьвязваць адвольныя словы з абʼектамі. У ходзе эксьперыменту 31 кату дэманстравалі дзьве выявы — сіняе воблака й жоўтае сонца, суправаджаючы іх выдуманымі словамі. Калі словы зьмянялі месцамі, каты даўжэй глядзелі на выяву, што сьведчыла пра іхняе зьдзіўленьне несупадзеньнем. Так, пры «правільным» слове яны глядзелі на выяву каля 3,96 сэкунд, а пры «няправільным» — 4,54 сэкунд.
Таксама паведамляецца, што гадаванцы могуць хутка фармаваць такія асацыяцыі, усяго пасьля чатырох паўтораў па 9 сэкунд.
У наступным досьледзе аўтары спраўдзілі рэакцыю іншых катоў на асацыяцыі з электроннымі гукамі, але эфэкт быў больш сьціплым: 3,9 і 4,14 сэкунд адпаведна. Гэта паказвае, што каты лепш запамінаюць сувязь з чалавечымі словамі, чым з абстрактнымі гукамі.
Аўтары падкрэсьліваюць неабходнасьць дадатковых дасьледаваньняў у будучыні, каб зразумець, наколькі доўга гадаванцы могуць захоўваць такія асацыяцыі.
Японскія дасьледнікі паказалі, што каты могуць зьвязваць адвольныя словы з абʼектамі. У ходзе эксьперыменту 31 кату дэманстравалі дзьве выявы — сіняе воблака й жоўтае сонца, суправаджаючы іх выдуманымі словамі. Калі словы зьмянялі месцамі, каты даўжэй глядзелі на выяву, што сьведчыла пра іхняе зьдзіўленьне несупадзеньнем. Так, пры «правільным» слове яны глядзелі на выяву каля 3,96 сэкунд, а пры «няправільным» — 4,54 сэкунд.
Таксама паведамляецца, што гадаванцы могуць хутка фармаваць такія асацыяцыі, усяго пасьля чатырох паўтораў па 9 сэкунд.
У наступным досьледзе аўтары спраўдзілі рэакцыю іншых катоў на асацыяцыі з электроннымі гукамі, але эфэкт быў больш сьціплым: 3,9 і 4,14 сэкунд адпаведна. Гэта паказвае, што каты лепш запамінаюць сувязь з чалавечымі словамі, чым з абстрактнымі гукамі.
Аўтары падкрэсьліваюць неабходнасьць дадатковых дасьледаваньняў у будучыні, каб зразумець, наколькі доўга гадаванцы могуць захоўваць такія асацыяцыі.
❤39👻4
Дасьледнікі ажывілі сьвіныя мазґі праз гадзіну пасьля сьмерці
Кітайскім навукоўцам удалося часткова аднавіць актыўнасьць сьвіных мазґоў амаль праз гадзіну пасьля прыпынку кровазвароту (ішэміі). Гэта адкрыцьцё можа спрыяць распрацоўцы новых мэтадаў рэанімацыі людзей пасьля спыненьня сэрца й павышэньню шанцаў на пасьпяховае аднаўленьне мазґавых функцый.
Вядома, што спыненьне кровазвароту ў мазґах можа прывесьці да незваротных наступстваў цягам колькіх хвілін. Каб хоць неяк запаволіць працэс пашкоджаньня мазґоў, навукоўцы вывучаюць, якім чынам розныя органы могуць на гэта паўплываць. Печань, праз свае функцыі ачышчэньня крыві, выглядае добрым кандыдатам на вывучэньне, таму на ёй і сканцэнтраваліся навукоўцы.
Каманда дасьледавала ўплыў ішэміі на мазґі й печань, параўнаўшы дзьве групы сьвіней. У першай групе ішэмія закранала толькі мазґі, а ў другой — і мазґі, і печань. На гэтым этапе выявілася, што ў сьвіней, чыя печань не пацярпела ад ішэміі, было менш пашкоджаньняў мазґоў.
На наступным этапе навукоўцы падключылі печань да сыстэмы жыцьцезабесьпячэньня, каб аднавіць працу мазґоў. Такім чынам было выяўлена, што мазґі сьвіней, якія не атрымлівалі кіслароду цягам 50 хвілін, маглі аднаўляць электрычную актыўнасьць на 6 гадзін. Аднак калі мазґі былі пазбаўленыя кіслароду больш за гадзіну, аднаўленьне працягвалася толькі каля трох гадзін.
Такія вынікі сьведчаць аб важнай ролі печані ў абароне мазґоў пасьля спыненьня сэрца й могуць адкрыць новыя шляхі для паляпшэньня мэтадаў рэанімацыі й аднаўленьня пацыентаў.
Кітайскім навукоўцам удалося часткова аднавіць актыўнасьць сьвіных мазґоў амаль праз гадзіну пасьля прыпынку кровазвароту (ішэміі). Гэта адкрыцьцё можа спрыяць распрацоўцы новых мэтадаў рэанімацыі людзей пасьля спыненьня сэрца й павышэньню шанцаў на пасьпяховае аднаўленьне мазґавых функцый.
Вядома, што спыненьне кровазвароту ў мазґах можа прывесьці да незваротных наступстваў цягам колькіх хвілін. Каб хоць неяк запаволіць працэс пашкоджаньня мазґоў, навукоўцы вывучаюць, якім чынам розныя органы могуць на гэта паўплываць. Печань, праз свае функцыі ачышчэньня крыві, выглядае добрым кандыдатам на вывучэньне, таму на ёй і сканцэнтраваліся навукоўцы.
Каманда дасьледавала ўплыў ішэміі на мазґі й печань, параўнаўшы дзьве групы сьвіней. У першай групе ішэмія закранала толькі мазґі, а ў другой — і мазґі, і печань. На гэтым этапе выявілася, што ў сьвіней, чыя печань не пацярпела ад ішэміі, было менш пашкоджаньняў мазґоў.
На наступным этапе навукоўцы падключылі печань да сыстэмы жыцьцезабесьпячэньня, каб аднавіць працу мазґоў. Такім чынам было выяўлена, што мазґі сьвіней, якія не атрымлівалі кіслароду цягам 50 хвілін, маглі аднаўляць электрычную актыўнасьць на 6 гадзін. Аднак калі мазґі былі пазбаўленыя кіслароду больш за гадзіну, аднаўленьне працягвалася толькі каля трох гадзін.
Такія вынікі сьведчаць аб важнай ролі печані ў абароне мазґоў пасьля спыненьня сэрца й могуць адкрыць новыя шляхі для паляпшэньня мэтадаў рэанімацыі й аднаўленьня пацыентаў.
👍14😱6👀4❤2
Выпадковая 30-хвілінная прабежка зьнізіла фактары рызыкі дыябэту
Італьянскія дасьледнікі выявілі, што аднаразовае 30-хвіліннае трэнаваньне можа значна зьнізіць узровень глюкозы ў крыві й павысіць чуласьць да інсуліну ўжо праз гадзіну пасьля фізычнай актыўнасьці ў здаровых маладых людзей. Гэтыя вынікі падкрэсьліваюць важнасьць фізычных нагрузак для прафіляктыкі й лячэньня дыябэту 2 тыпу.
Звычайна навукоўцы засяроджваюцца на доўгатэрміновым уплыве рэгулярных трэнаваньняў, але ў гэтым выпадку дасьледнікі вывучылі эфэкт адной аэробнай нагрузкі. У дасьледаваньні ўдзельнічалі 32 чалавекі ў веку 20-35 гадоў, якія не займаліся спортам і ня мелі дыябэту. Усе яны прайшлі тэставаньне на талерантнасьць да глюкозы да й праз 24 гадзіны пасьля лёгкай прабежкі.
Вынікі паказалі, што ўзровень глюкозы й інсуліну нашча й праз гадзіну пасьля трэнаваньня значна зьнізіўся, а чуласьць да інсуліну павысілася. Такія зьмены сьведчаць аб тым, што нават адно трэнаваньне можа палепшыць кантроль цукру ў крыві й зьнізіць рызыку разьвіцьця дыябэту.
Італьянскія дасьледнікі выявілі, што аднаразовае 30-хвіліннае трэнаваньне можа значна зьнізіць узровень глюкозы ў крыві й павысіць чуласьць да інсуліну ўжо праз гадзіну пасьля фізычнай актыўнасьці ў здаровых маладых людзей. Гэтыя вынікі падкрэсьліваюць важнасьць фізычных нагрузак для прафіляктыкі й лячэньня дыябэту 2 тыпу.
Звычайна навукоўцы засяроджваюцца на доўгатэрміновым уплыве рэгулярных трэнаваньняў, але ў гэтым выпадку дасьледнікі вывучылі эфэкт адной аэробнай нагрузкі. У дасьледаваньні ўдзельнічалі 32 чалавекі ў веку 20-35 гадоў, якія не займаліся спортам і ня мелі дыябэту. Усе яны прайшлі тэставаньне на талерантнасьць да глюкозы да й праз 24 гадзіны пасьля лёгкай прабежкі.
Вынікі паказалі, што ўзровень глюкозы й інсуліну нашча й праз гадзіну пасьля трэнаваньня значна зьнізіўся, а чуласьць да інсуліну павысілася. Такія зьмены сьведчаць аб тым, што нават адно трэнаваньне можа палепшыць кантроль цукру ў крыві й зьнізіць рызыку разьвіцьця дыябэту.
👍30😈2
Нашая апытанка выявіла вялікую колькасьць аматараў вострых страў, таму колькі словаў пра капсаіцын
Капсаіцын - актыўнае рэчыва з клясы алкалёідаў, дзякуючы якому пэўныя расьліны могуць абараніцца ад траваедных жывёлаўі некаторых людзей. Калі мы ямо, напрыклад, перац чылі, то капсаіцын пачынае ўплываць на рэцэптары болю TRPV1. Яны прысутнічаюць ня толькі ў сьлізьніцы, але й у скуры, і звычайна актывуюцца высокай тэмпэратурай. Калі капсаіцын зьвязваецца з гэтымі рэцэптарамі (TRPV1 пачынаюць прапускаць катыёны Ca у сэнсарныя нэўроны), нашыя мазґі пачынаюць біць трывогу, бо ўсё выглядае нібы зараз будзе моцны апёк. Але капсаіцын не пашкоджвае тканкі. Толькі ілюзыя.
Аналягічны эфэкт будзе й ад іншых падобных рэчываў, якія можна знайсьці ў складзе вострага перца. Яны называюцца капсаіцыноідамі, і ў таго ж перца чылі іх 4-5 у калекцыі. Аднак асноўную ролю ў пакучасьці грае менавіта капсаіцын, бо яго проста больш.
Варта адзначыць, што капсаіцын ўплывае толькі на сысуноў. Птушкі могуць спакойна есьці нават самы востры перац. Мяркуецца, што гэта эвалюцыйны мэханізм, які дапамагае перцам Capsіcum размнажацца: у траваедных ёсьць зубы, якімі яны могуць перацерці насеньне расьліны, а птушкі зубоў не маюць, таму перцы ім больш сымпатызуюць.
Капсаіцын - актыўнае рэчыва з клясы алкалёідаў, дзякуючы якому пэўныя расьліны могуць абараніцца ад траваедных жывёлаў
Аналягічны эфэкт будзе й ад іншых падобных рэчываў, якія можна знайсьці ў складзе вострага перца. Яны называюцца капсаіцыноідамі, і ў таго ж перца чылі іх 4-5 у калекцыі. Аднак асноўную ролю ў пакучасьці грае менавіта капсаіцын, бо яго проста больш.
Варта адзначыць, што капсаіцын ўплывае толькі на сысуноў. Птушкі могуць спакойна есьці нават самы востры перац. Мяркуецца, што гэта эвалюцыйны мэханізм, які дапамагае перцам Capsіcum размнажацца: у траваедных ёсьць зубы, якімі яны могуць перацерці насеньне расьліны, а птушкі зубоў не маюць, таму перцы ім больш сымпатызуюць.
❤25🎃9👍8
Брытанскія дасьледнікі мяркуюць, што пацалунак у чалавечай культуры мог узьнікнуць з паводзін грумінгу ў старажытных чалавекападобных малпаў.
У артыкуле, апублікаваным у Evolutіonary Anthropology, яны прапануюць гіпотэзу «фінальнага пацалунка»: заключнага акту грумінгу, калі малпы выцягваюць вусны й зьлёгку ўсмоктваюць паветра, каб выдаліць сьмецьце й паразытаў. З часам гэты жэст страціў сваю гігіенічную функцыю й, магчыма, трансфармаваўся ў пацалунак як сымбальічнае выражэньне блізкасьці.
У артыкуле, апублікаваным у Evolutіonary Anthropology, яны прапануюць гіпотэзу «фінальнага пацалунка»: заключнага акту грумінгу, калі малпы выцягваюць вусны й зьлёгку ўсмоктваюць паветра, каб выдаліць сьмецьце й паразытаў. З часам гэты жэст страціў сваю гігіенічную функцыю й, магчыма, трансфармаваўся ў пацалунак як сымбальічнае выражэньне блізкасьці.
❤26👻7
На чытаньне кароткіх паведамленьняў мазґам дастаткова каля 150 мілісэкунд
Адмыслоўцы з Нью-Ёрцкага ўнівэрсытэту высьветлілі, што чалавечыя мазґі здольныя вызначыць граматычную структуру кароткага сказа ўсяго за 150 мілісэкундаў пасьля яго зьяўленьня на экране.
Падчас экспэрымэнту людзям паказвалі кароткія сказы (напрыклад, «dog lіke bacon») альбо проста сьпісы назоўнікаў. Пры дапамозе магнітаэнцэфалаграфіі, якая дазваляе адсочваць актыўнасьць мазґоў, навукоўцы зафіксавалі, што левая скроневая кара, адказная за моўнае ўспрыманьне, ужо праз 130 мілісэкундаў адрозьнівала сказы ад простых сьпісаў.
Аўтары адзначаюць, што такая хуткасьць успрыманьня нагадвае імгненнае распазнаньне візуальнай сцэны, а не паступовае асэнсаваньне напісанага. Гэта значыць, што мазґі здольныя вызначыць структуру простага сказу з трох словаў гэтак жа хутка, як чалавек пачуе й распазнае адзін склад.
Адмыслоўцы з Нью-Ёрцкага ўнівэрсытэту высьветлілі, што чалавечыя мазґі здольныя вызначыць граматычную структуру кароткага сказа ўсяго за 150 мілісэкундаў пасьля яго зьяўленьня на экране.
Падчас экспэрымэнту людзям паказвалі кароткія сказы (напрыклад, «dog lіke bacon») альбо проста сьпісы назоўнікаў. Пры дапамозе магнітаэнцэфалаграфіі, якая дазваляе адсочваць актыўнасьць мазґоў, навукоўцы зафіксавалі, што левая скроневая кара, адказная за моўнае ўспрыманьне, ужо праз 130 мілісэкундаў адрозьнівала сказы ад простых сьпісаў.
Аўтары адзначаюць, што такая хуткасьць успрыманьня нагадвае імгненнае распазнаньне візуальнай сцэны, а не паступовае асэнсаваньне напісанага. Гэта значыць, што мазґі здольныя вызначыць структуру простага сказу з трох словаў гэтак жа хутка, як чалавек пачуе й распазнае адзін склад.
👍29