जागतिक बँकेने (World Bank) जानेवारी २०२६ चा 
ग्लोबल इकॉनॉमिक प्रॉस्पेक्ट्स (GEP) अहवाल प्रसिद्ध केला आहे. या अहवालातील महत्त्वाचे मुद्दे खालीलप्रमाणे आहेत:

जागतिक विकास दर: २०२६ मध्ये जागतिक अर्थव्यवस्थेचा विकास दर स्थिर राहण्याचा अंदाज आहे, परंतु विकसित अर्थव्यवस्थांमध्ये वाढीचा वेग मंदावलेला असेल.

भारताची स्थिती: भारताचा विकास दर ७% च्या आसपास राहण्याचा अंदाज वर्तवण्यात आला आहे, ज्यामुळे भारत जगातील सर्वात वेगाने वाढणारी मोठी अर्थव्यवस्था कायम राहील.

प्रमुख आव्हाने: उच्च व्याजदर, भू-राजकीय तणाव (Geopolitical tensions) आणि वाढते कर्ज हे जागतिक अर्थव्यवस्थेपुढील प्रमुख धोके असल्याचे अहवालात नमूद केले आहे.

गुंतवणूक: उदयोन्मुख बाजारपेठांमध्ये खाजगी गुंतवणुकीला चालना देण्याची गरज या अहवालात अधोरेखित करण्यात आली आहे.

जॉइन करा @ChaluGhadamodi

भारत सरकारने २०२१ मध्ये नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांची १२५ वी जयंती साजरी करताना २३ जानेवारी हा दिवस अधिकृतपणे 'पराक्रम दिवस' म्हणून घोषित केला.

जॉइन करा @ChaluGhadamodi

तेलंगणा सरकारने संयुक्त अरब अमिराती (UAE) मधील कंपन्यांच्या सहकार्याने हैदराबादजवळ 'भारत फ्युचर सिटी' (Bharat Future City) विकसित करण्याची योजना आखली आहे.

या प्रकल्पाची काही प्रमुख वैशिष्ट्ये खालीलप्रमाणे आहेत:

नेट-झिरो सिटी: ही भारतातील पहिली पूर्णपणे 'नेट-झिरो' (Net-Zero) कार्बन उत्सर्जन करणारी ग्रीनफिल्ड स्मार्ट सिटी असेल.

ठिकाण: हे शहर तेलंगणातील मुचर्ला (Mucherla) परिसरात विकसित केले जाणार आहे.

जागतिक दर्जाच्या सोयी: यामध्ये एआय (AI) सिटी, प्रगत आरोग्य सेवा (Health City), आधुनिक क्रीडा संकुले आणि शैक्षणिक संस्थांचा समावेश असेल.

गुंतवणूक: दुबईतील 'मासदर' (Masdar) सारख्या मोठ्या कंपन्यांच्या सहकार्याने शाश्वत ऊर्जेवर आधारित पायाभूत सुविधा येथे उभारल्या जातील.

तेलंगणा राज्याला जागतिक स्तरावर तंत्रज्ञान आणि पर्यावरणाचे केंद्र बनवण्याच्या दृष्टीने हे एक महत्त्वाचे पाऊल मानले जात आहे.

जॉइन करा @ChaluGhadamodi

भारताचे दुसरे 'सघन प्रजनन ज्ञान केंद्र' (Intensive Breeding Knowledge Centre) मुंबईत
उभारले असून, पाहिले अहमदाबाद, गुजरात येथे उभारले गेले आहे.

हे केंद्र प्रामुख्याने दुग्धव्यवसाय आणि पशुसंवर्धनामध्ये प्रगत तंत्रज्ञानाचा वापर करून उत्पादकता वाढवण्यासाठी स्थापन करण्यात आले आहे. या प्रकल्पासाठी नॅशनल डेअरी डेव्हलपमेंट बोर्ड (NDDB) आणि संबंधित संस्थांचे सहकार्य लाभले आहे. PIB - पशुसंवर्धन विभाग वर अधिकृत माहिती मिळवता येईल.

जॉइन करा @ChaluGhadamodi

उत्तर प्रदेशच्या राज्यपालांचे अधिकृत निवासस्थान, जे आतापर्यंत 'राजभवन' म्हणून ओळखले जात होते, त्याचे नाव बदलून आता 'जनभवन' करण्यात आले आहे.

या निर्णयाबाबतचे काही महत्त्वाचे मुद्दे खालीलप्रमाणे आहेत:

उद्देश: केंद्र सरकारच्या मार्गदर्शक तत्त्वांनुसार, राज्यपालांच्या निवासस्थानांच्या नावांमध्ये सुसूत्रता आणण्यासाठी आणि प्रशासनाला जनतेशी अधिक जोडण्यासाठी (People-centric approach) हा बदल करण्यात आला.

अंमलबजावणी: २१ जानेवारी २०२६ पासून हा निर्णय अधिकृतपणे लागू झाला आहे. आता सर्व शासकीय आणि वैधानिक कामांसाठी 'जनभवन' हेच नाव वापरले जाईल.

जनभवनच का?: केंद्राने खरं तर 'लोकभवन' हे नाव सुचवले होते, परंतु उत्तर प्रदेशमध्ये मुख्यमंत्र्यांचे कार्यालय आधीच 'लोकभवन' या नावाने प्रसिद्ध असल्याने गोंधळ टाळण्यासाठी राज्यपालांच्या निवासाला 'जनभवन' असे नाव देण्यात आले आहे.

पार्श्वभूमी: वसाहतवादी मानसिकतेचे प्रतीक असलेले 'राजभवन' हे नाव बदलून अधिक लोकशाहीवादी वाटणारे नाव देण्याची सूचना गृहमंत्रालयाने सर्व राज्यांना केली होती

महाराष्ट्रातील सातारा येथील उत्तर पश्चिम घाटात, विशेषतः वाल्मिकी पठार परिसरात, शास्त्रज्ञांनी 'जेनेओफीस वाल्मिकी' (Gegeneophis valmiki) या सीसीलियन (अंध देवगांडूळ) या दुर्मिळ उभयचर प्रजातीचा शोध लावला आहे. 'भारतीय प्राणी सर्वेक्षण' (ZSI) च्या पथकाने शोधलेली ही प्रजाती जमिनीखाली राहणारी असून, तिचे नाव जवळच्या वाल्मिकी मंदिरावरून ठेवण्यात आले आहे.

महत्त्वाचे मुद्दे:
प्रजाती: जेनेओफीस वाल्मिकी (Gegeneophis valmiki)

शोध ठिकाण: वाल्मिकी पठार, सातारा, महाराष्ट्र

वैशिष्ट्ये: ही एक दुर्मिळ, अंध, पाय नसलेली आणि गांडूळासारखी दिसणारी उभयचर प्रजाती (Caecilian) आहे.

संशोधन: Dr. K.P. Dinesh यांच्या नेतृत्वाखालील पथकाने हा शोध लावला, आणि निष्कर्ष 'Phyllomedusa' या आंतरराष्ट्रीय जर्नलमध्ये प्रकाशित झाले.

महत्त्व: दहा वर्षांहून अधिक काळानंतर 'जेनेओफीस' प्रजातीतील हा पहिला नवीन शोध आहे.

नाव: या परिसरातील वाल्मिकी मंदिरावरून (वाल्मिकी ऋषी) या प्रजातीचे नाव ठेवण्यात आले आहे.

हे जीव मातीतील कीटकांचे नियंत्रण करतात आणि मातीची सुपीकता वाढवण्यासाठी उपयुक्त ठरतात.

जॉइन करा @ChaluGhadamodi

नंबेओ (Numbeo) या जागतिक डेटाबेसने जानेवारी २०२६ मध्ये जाहीर केलेल्या सेफ्टी इंडेक्स २०२६ (Safety Index 2026) नुसार, 
मंगळुरू हे भारतातील सर्वात सुरक्षित शहर ठरले आहे.

या अहवालातील काही महत्त्वाचे मुद्दे खालीलप्रमाणे आहेत:

राष्ट्रीय रँकिंग: मंगळुरूने सलग दुसऱ्या वर्षी भारतात प्रथम क्रमांक पटकावला आहे.

जागतिक रँकिंग: जगातील ३०४ प्रमुख शहरांच्या यादीत मंगळुरू ४६ व्या स्थानावर आहे.

सेफ्टी स्कोअर: शहराला १०० पैकी ७४.४ असा सुरक्षितता गुण (Safety Score) मिळाला असून, येथील क्राईम इंडेक्स २५.६ (खूप कमी) इतका आहे.

भारतातील इतर शहरे: मंगळुरूनंतर 
अहमदाबाद (दुसरे), 
जयपूर (तिसरे), आणि 
कोइम्बतूर (चौथे) या शहरांचा क्रमांक लागतो

जॉइन करा @ChaluGhadamodi

संघटित गुन्हेगारी नष्ट करण्यासाठी पंजाब राज्यात 'ऑपरेशन प्रहार' सुरू करण्यात आले आहे.

 सर्बियाचा स्टार टेनिसपटू नोव्हाक जोकोविच हा ग्रँड स्लॅम एकेरी सामन्यांमध्ये ४०० विजय मिळवणारा जगातील पहिला खेळाडू ठरला आहे. त्याने ही ऐतिहासिक कामगिरी २०२६ ऑस्ट्रेलियन ओपन स्पर्धेदरम्यान केली.

विक्रमी सामना: जोकोविचने ऑस्ट्रेलियन ओपनच्या तिसऱ्या फेरीत नेदरलँड्सच्या बोटिक व्हॅन डी झांडशल्प (Botic van de Zandschulp) याचा पराभव करून हा ४०० वा विजय नोंदवला.

सर्वोच्च स्थान: या विजयासह त्याने ग्रँड स्लॅम सामन्यांच्या विजयांच्या बाबतीत रॉजर फेडरर (३६९ विजय) आणि सेरेना विल्यम्स (३६७ विजय) यांना बरेच मागे टाकले आहे.

इतर विक्रम: याच स्पर्धेत त्याने ऑस्ट्रेलियन ओपनमध्ये सर्वाधिक विजयांच्या (१०२ विजय) रॉजर फेडररच्या विक्रमाचीही बरोबरी केली.

कारकीर्द: जोकोविचने आतापर्यंत २४ ग्रँड स्लॅम पदके जिंकली असून, तो २५ व्या विक्रमी पदकाचा पाठलाग करत आहे.

ग्रँड स्लॅममधील सर्वाधिक विजयांची यादी:
नोव्हाक जोकोविच: ४०० विजय
रॉजर फेडरर: ३६९ विजय
सेरेना विल्यम्स: ३६७ विजय

जॉइन करा @ChaluGhadamodi

जागतिक आर्थिक मंचाने (WEF) जानेवारी २०२६ मध्ये पाच नवीन ' सेंटर फॉर द फोर्थ इंडस्ट्रियल रिव्होल्यूशन' (C4IR) स्थापित करण्याची घोषणा केली असून, त्यापैकी एक केंद्र आंध्र प्रदेश मध्ये स्थित असेल

केंद्राचे नाव: या केंद्राला 'सेंटर फॉर एनर्जी अँड सायबर रेझिलिन्स' (Centre for Energy and Cyber Resilience)

मुख्य उद्दिष्टे: हे केंद्र ऊर्जा संक्रमण (Energy Transition) आणि सायबर सुरक्षा या क्षेत्रांवर लक्ष केंद्रित करेल. उद्योगांमध्ये सायबर लवचिकता (Cyber Resilience) वाढवणे आणि हरित ऊर्जा प्रणालींमध्ये (Green Energy) नावीन्यपूर्ण पध्दतींचा वापर करणे

ठिकाण: हे केंद्र प्रामुख्याने अमरावती (किंवा विशाखापट्टणम) येथे

भारतातील स्थान: मुंबई आणि तेलंगणानंतर हे भारतातील तिसरे C4IR केंद्र ठरेल.

कार्यवाही: आंध्र प्रदेश सरकारने या केंद्राच्या उपक्रमांना पाठबळ देण्यासाठी तीन वर्षांच्या कालावधीसाठी ३६ कोटी रुपये मंजूर केले आहेत.

हे केंद्र ऊर्जा सुरक्षा, शाश्वत तंत्रज्ञान आणि भविष्यातील आव्हानांसाठी आवश्यक असलेल्या कौशल्यांचा विकास करण्यासाठी व्यासपीठ म्हणून काम करेल.

जॉइन करा @ChaluGhadamodi

ऑपरेशन मेगाबुरु ही नक्षलविरोधी कारवाई झारखंड राज्यात राबवली जात आहे.

प्रसिद्ध अभिनेता धर्मेंद्र याला मरणोत्तर पद्मविभूषण पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले.

@ChaluGhadamodi

४९ व्या आंतरराष्ट्रीय कोलकाता पुस्तक मेळ्यासाठी (२०२६) अर्जेंटिनाची 'फोकस कंट्री' (Focal Theme Country) म्हणून निवड करण्यात आली आहे.

कालावधी: हा पुस्तक मेळा २२ जानेवारी ते ३ फेब्रुवारी २०२६ या दरम्यान आयोजित करण्यात आला आहे.

ठिकाण: हा मेळा सॉल्ट लेक येथील 'बोईमेला प्रांगण' (सेंट्रल पार्क) येथे भरला आहे.

उद्घाटन: पश्चिम बंगालच्या मुख्यमंत्री ममता बॅनर्जी यांनी अर्जेंटिनाचे भारतातील राजदूत मारियानो ऑगस्टिन कौसिनो यांच्या उपस्थितीत या मेळ्याचे उद्घाटन केले.

वैशिष्ट्ये:
अर्जेंटिनासाठी स्वतंत्र पॅव्हेलियन उभारण्यात आले असून, तिथे त्या देशाचे साहित्य आणि संस्कृती प्रदर्शित केली जात आहे.

या वर्षी चीनने १५ वर्षांच्या खंडानंतर या मेळ्यात सहभाग घेतला आहे.

विशेष म्हणजे, या मेळ्यात युक्रेनने पहिल्यांदाच आपला स्वतंत्र स्टॉल लावला आहे.

जॉइन करा @ChaluGhadamodi

अजित पवार (२२ जुलै १९५९ – २८ जानेवारी २०२६) हे महाराष्ट्राच्या राजकारणातील एक दिग्गज आणि प्रभावी व्यक्तिमत्व होते. त्यांनी सहकार क्षेत्रापासून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली आणि राज्याच्या उपमुख्यमंत्रिपदापर्यंत मजल मारली. 

सुरुवात आणि सहकार क्षेत्र: १९८२ मध्ये एका सहकारी साखर कारखान्याच्या बोर्डावर निवडून येऊन त्यांनी सक्रिय राजकारणात प्रवेश केला. १९९१ मध्ये त्यांची पुणे जिल्हा मध्यवर्ती सहकारी बँकेच्या (PDC) अध्यक्षपदी निवड झाली, जिथे त्यांनी अनेक वर्षे काम केल.

संसदीय कारकीर्द: १९९१ मध्ये ते प्रथमच बारामती लोकसभा मतदारसंघातून खासदार म्हणून निवडून आले. मात्र, काका शरद पवार यांच्यासाठी त्यांनी अवघ्या काही महिन्यांतच या पदाचा राजीनामा दिला.

विधानसभा आणि मंत्रिपदे: १९९१ पासून त्यांनी बारामती विधानसभा मतदारसंघाचे सलग नऊ वेळा प्रतिनिधित्व केले. त्यांनी कृषी, जलसंपदा, ऊर्जा, नियोजन आणि वित्त यांसारखी महत्त्वाची मंत्रिपदे भूषवली. विशेषतः वित्तमंत्री म्हणून त्यांची कारकीर्द आणि राज्याच्या अर्थसंकल्पावरील त्यांची पकड वाखाणण्याजोगी होती.

उपमुख्यमंत्रिपदाचा विक्रम: अजित पवार यांनी विक्रमी ६ वेळा महाराष्ट्राचे उपमुख्यमंत्री म्हणून शपथ घेतली. त्यांनी काँग्रेस-राष्ट्रवादी आघाडी, महाविकास आघाडी आणि महायुती अशा वेगवेगळ्या युती सरकारांमध्ये हे पद सांभाळले.

कार्यशैली: अजित पवार हे त्यांच्या स्पष्टवक्तेपणासाठी, प्रशासनावरील मजबूत पकडीसाठी आणि वेळेच्या अचूक नियोजनासाठी ओळखले जात.

दुर्दैवी अंत: २८ जानेवारी २०२६ रोजी बारामती विमानतळाजवळ एका विमान अपघातात त्यांचे निधन झाले.

महाराष्ट्राचे उपमुख्यमंत्री आणि राज्याच्या राजकारणातील एक 'पावर ब्रोकर' म्हणून त्यांची कारकीर्द कायम स्मरणात राहील.

जॉइन करा @ChaluGhadamodi

शेख जोआन बिन हमद अल थानी यांची आशियाई ऑलिंपिक परिषदेच्या (OCA) अध्यक्षपदी अधिकृतपणे निवड झाली आहे. 
या निवडीबाबतचे महत्त्वाचे तपशील खालीलप्रमाणे आहेत:

निवड: २६ जानेवारी २०२६ रोजी उझबेकिस्तानमधील ताश्कंद येथे झालेल्या ४६ व्या OCA जनरल असेंब्लीमध्ये ही निवड करण्यात आली.

बिनविरोध निवड: ते या पदासाठी एकमेव उमेदवार होते आणि त्यांची निवड बिनविरोध (By Acclamation) करण्यात आली.

कार्यकाळ: ते भारताचे राजा रणधीर सिंग यांची जागा घेतील, ज्यांनी प्रकृतीच्या कारणास्तव राजीनामा दिला होता. शेख जोआन यांचा कार्यकाळ २०२८ पर्यंत असेल.

पद आणि अनुभव: शेख जोआन हे सध्या कतार ऑलिंपिक समितीचे (QOC) अध्यक्ष आहेत आणि ते आंतरराष्ट्रीय ऑलिंपिक क्षेत्रात एक प्रभावी व्यक्तिमत्व मानले जातात.

दृष्टिकोन: त्यांनी आशियाई खेळांच्या विकासासाठी "Together for Asia" हा नवा दृष्टीकोन समोर ठेवला आहे, ज्यामध्ये एकता आणि शाश्वत विकासावर भर दिला जाईल. 

या निवडीमुळे आशियाई क्रीडा क्षेत्रात कतारचा प्रभाव अधिक वाढल्याचे दिसून येत आहे. 

जॉइन करा @ChaluGhadamodi

'विंग्स इंडिया 2026' या आशियातील सर्वात मोठ्या नागरी विमान वाहतूक कार्यक्रमाचे आयोजन तेलंगणाची राजधानी हैदराबाद येथील बेगमपेट विमानतळावर करण्यात आले आहे. 
या कार्यक्रमाचे काही महत्त्वाचे तपशील खालीलप्रमाणे आहेत:

कालावधी: हा चार दिवसीय कार्यक्रम २८ जानेवारी ते ३१ जानेवारी २०२६ या कालावधीत आयोजित केला गेला आहे.

उद्घाटन: नागरी विमान वाहतूक मंत्री राममोहन नायडू यांच्या हस्ते या कार्यक्रमाचे औपचारिक उद्घाटन झाले.

मुख्य संकल्पना (Theme): "भारतीय विमान वाहतूक: भविष्याचा मार्ग – डिझाइनपासून तैनातीपर्यंत, उत्पादनापासून देखभालीपर्यंत, सर्वसमावेशकता ते नाविन्यपूर्णता आणि सुरक्षिततेपासून शाश्वततेपर्यंत" (Indian Aviation: Paving the Future).

प्रमुख आकर्षणे: या कार्यक्रमात एअरबस, बोईंग, HAL, एअर इंडिया आणि इंडिगो यांसारख्या मोठ्या जागतिक कंपन्यांचा सहभाग आहे. तसेच, भारतीय हवाई दलाचे सूर्यकिरण एरोबॅटिक पथक प्रेक्षकांसाठी चित्तथरारक हवाई कसरती सादर करत आहे.

सहभाग: यामध्ये ३५ हून अधिक जागतिक विमान उत्पादक, एअरलाईन्स आणि २० हून अधिक देशांचे मंत्रीस्तरीय प्रतिनिधी उपस्थित आहेत. 

जॉइन करा @ChaluGhadamodi

2026 सालच्या पद्म पुरस्कारांमध्ये महाराष्ट्राने बाजी मारली असून, राज्यातील एकूण 15 मान्यवरांना या सर्वोच्च नागरी सन्मानाने गौरवण्यात आले आहे. महाराष्ट्रातील विजेत्यांची वर्गवारी खालीलप्रमाणे आहे:

पद्मविभूषण (1)
धर्मेंद्र सिंह देओल (मरणोत्तर): चित्रपट क्षेत्रातील योगदानाबद्दल. 

पद्मभूषण (3)
अलका याज्ञिक: कला (पार्श्वगायन).
पियुष पांडे (मरणोत्तर): कला (जाहिरात क्षेत्र).
उदय कोटक: व्यापार आणि उद्योग (बँकिंग). 

पद्मश्री (11)
रोहित शर्मा: क्रीडा (क्रिकेट).
आर. माधवन: कला (चित्रपट).
सतीश शाह (मरणोत्तर): कला (चित्रपट).
रघुवीर खेडकर: कला (तमाशा आणि लोकनाट्य).
डॉ. अर्मिडा फर्नांडिस: वैद्यकीय (निओनॅटोलॉजी).
भिकल्या लाडक्या धिंडा: कला (वारली आदिवासी संगीत - तारपा वादक).
सत्यनारायण नुवाल: व्यापार आणि उद्योग.
अशोक खाडे: व्यापार आणि उद्योग.
जनार्दन बापुराव बोथे: सामाजिक कार्य.
जुझर वासी: विज्ञान आणि अभियांत्रिकी.
श्रीरंग देवबा लाड: शेती (कृषी क्षेत्रातील संशोधन). 

यावर्षी एकूण 131 पद्म पुरस्कार जाहीर झाले असून, सर्वाधिक पुरस्कार मिळवणाऱ्या राज्यांमध्ये महाराष्ट्र अग्रस्थानी आहे.

जॉइन करा @ChaouGhadamodi

 
पालघर जिल्ह्यातील जव्हार तालुक्यातील वाळवंडा गावचे ज्येष्ठ वारली आदिवासी कलाकार भिकल्या लाडक्या धिंडा (धिंडा) यांना २०२६ चा पद्मश्री पुरस्कार जाहीर झाला आहे. त्यांच्याबद्दलची काही महत्त्वाची माहिती खालीलप्रमाणे आहे:

क्षेत्र: कला (पारंपारिक वारली आदिवासी संगीत)

प्रसिद्धी: ते एक विख्यात तारपा वादक आहेत. त्यांनी वयाच्या १० व्या वर्षापासून तारपा वादनाची कला जोपासायला सुरुवात केली होती.

विशेष योगदान: दुर्मीळ होत चाललेल्या पाच फूट उंचीच्या 'तारपा' या वाद्याचे संवर्धन करणे आणि ती कला पुढच्या पिढीपर्यंत पोहोचवणे यासाठी त्यांचे मोठे योगदान आहे.

प्रतिक्रिया: "माझा तारपा हीच माझी देवता आहे" अशा शब्दांत त्यांनी आपला आनंद व्यक्त केला असून हा सन्मान संपूर्ण आदिवासी समाजाचा गौरव असल्याचे म्हटले आहे.

याव्यतिरिक्त, २०२६ च्या पद्म पुरस्कारांच्या यादीत महाराष्ट्रातील एकूण १५ मान्यवरांचा समावेश आहे.

जॉइन करा @ChaluGhadamodi