«Сот төрелігінің конституциялық қағидаттары айтарлықтай күшейтілді» – Бақыт Нұрмұханов жаңа Конституция жобасы туралы баяндады

Қазақстан Республикасы Конституциялық Соты төрағасының орынбасары Бақыт Нұрмұханов Конституциялық комиссияның кезекті отырысында жаңа Конституция жобасындағы сот төрелігі жүйесіне, жергілікті басқаруға және Негізгі заңға өзгерістер енгізу тәртібіне қатысты маңызды өзгерістер туралы баяндады.

✔️Оның айтуынша, Конституцияның сегізінші бөлімі – «Сот төрелігі. Прокуратура. Құқық қорғау тетіктері» аясында сот төрелігінің конституциялық қағидаттары айтарлықтай күшейтілген.

🔹Сот ісін жүргізу нысандарының қатары артты, судьялардың тәуелсіздігі нығайды. сот жүйесінің кадр мәселелері шешілді. Сондай-ақ адвокатураның құқықтық мәртебесі алғаш рет Конституцияда нақты бекітілді.

«Бұл – адам құқықтары мен бостандықтарын қорғау кепілдіктерін арттыруға, сондай-ақ қоғамның сот жүйесіне деген сенімін күшейтуге бағытталған маңызды қадам», – деп атап өтті Бақыт Нұрмұханов.

✔️Сонымен қатар ол Конституцияның жергілікті мемлекеттік басқару мен өзін-өзі басқару мәселелеріне арналған тоғызыншы бөлімі Құрылтайдың құрылуы және елімізде жүргізіліп жатқан әкімшілік реформаны ескере отырып қайта қаралғанын айтты. Бірқатар нормалар нақтыланып, мемлекеттік басқарудың жаңа жағдайларына бейімделген.

«Бұл бөлімнің жаңартылуы мемлекет пен қоғамның жергілікті деңгейдегі өзара іс-қимылын тиімді етуге деген ұмтылысты көрсетеді», – деп нақтылады Конституциялық Сот төрағасының орынбасары.

✔️Бұдан бөлек, Бақыт Нұрмұханов Конституцияда жаңа, оныншы бөлімнің пайда болғанына назар аударды. Бұл бөлім Негізгі заңға өзгерістер мен толықтырулар енгізу тәртібіне арналады. Сондай-ақ ол «Қорытынды және өтпелі ережелер» деп аталатын он бірінші бөлімнің мазмұнына тоқталды.

✔️Атап айтқанда, бұдан былай Конституцияға өзгерістер Президенттің шешімімен және тек жалпыхалықтық референдум арқылы ғана енгізіледі. Сонымен бірге референдум өткізу бастамасын көтеретін субъектілер қатарына Халық Кеңесін қосуды көздейтін норма қарастырылған.

▪️▪️

«Существенно усилены конституционные принципы правосудия» – Бакыт Нурмуханов о проекте новой Конституции

Заместитель председателя Конституционного Суда Республики Казахстан Бакыт Нурмуханов на очередном заседании Конституционной комиссии рассказал о ключевых новеллах в проекте новой Конституции, затрагивающих систему правосудия, местное управление и порядок внесения поправок в Основной закон.

✔️По его словам, в восьмом разделе Конституции «Правосудие. Прокуратура. Правозащитные механизмы» существенно усилены конституционные принципы правосудия.

🔹Расширены формы судопроизводства, укреплена независимость судей. Кроме того, на конституционном уровне официально закреплен правовой статус адвокатуры.

«Это важный шаг в развитии судебной системы, направленный на повышение гарантий защиты прав и свобод человека, а также на укрепление доверия общества к институтам правосудия», — отметил Бакыт Нурмуханов.

✔️Он также сообщил, что девятый раздел Конституции, посвященный вопросам местного государственного управления и самоуправления, был пересмотрен с учетом создания Курултая и проводимой административной реформы. Ряд положений был уточнен и адаптирован к новым условиям государственного управления.

«Обновление данного раздела отражает стремление к более эффективной модели взаимодействия государства и общества на местном уровне», — подчеркнул Бакыт Нурмуханов.

✔️Кроме того, он обратил внимание на появление нового, десятого раздела Конституции, который регламентирует порядок внесения изменений и дополнений в Основной закон, а также на содержание одиннадцатого раздела «Заключительные и переходные положения».

✔️В частности, изменения в Конституцию теперь могут вноситься по решению Президента и только посредством всенародного референдума, при этом в число субъектов, предлагающих его проведение, включен Халық Кеңесі.

Жаңа Конституция жобасы қоғам мен мемлекет эволюциясының негізін қалыптастырады – Бақыт Нұрмұханов

Конституциялық сот төрағасының орынбасары Бақыт Нұрмұханов Конституциялық комиссияның кезекті отырысында жаңа Конституция жобасы қоғам мен мемлекеттің дамуындағы стратегиялық міндеттерге жауап беретінін және Қазақстан мемлекеттілігінің негіздерін нығайтуға бағытталғанын айтты.

✔️Оның сөзінше, жобада ұсынылған жаңашылдықтар елімізде қалыптасқан мемлекеттіліктің конституциялық негіздерін күшейте отырып, қайта бекітеді. Адам құқықтары мен Конституция негізінде құқық үстемдігін қамтамасыз етуге қажетті жағдайлар жасайды.

🔹Спикер Конституция жобасындағы ережелер «Күшті Президент – Ықпалды Парламент – есеп беретін Үкімет» тұжырымдамасының логикасына сай келетінін, елдің одан әрі дамуы үшін мызғымас институционалдық негіз қалыптастыратынын атап өтті.

«Конституция жобасына енгізілген ережелер қоғам мен мемлекет эволюциясының жаңа бір кезеңін ашуға негіз қалайды», – деді Конституциялық Сот төрағасының орынбасары.

‼️Сонымен бірге Бақыт Нұрмұханов Конституциялық комиссия мүшелерінің, сондай-ақ белсенді азаматтар мен ұйымдардың ұсынымдары ара қарай жұмыс барысында да құнды азық болатынын жеткізді.

▪️▪️

Проект новой Конституции формирует основу эволюции государства и общества – Бакыт Нурмуханов

Заместитель председателя Конституционного Суда Республики Казахстан Бакыт Нурмуханов на очередном заседании Конституционной комиссии заявил, что представленный проект новой Конституции отвечает стратегическим задачам развития общества и государства и направлен на укрепление основ казахстанской государственности.

✔️Он отметил, что предлагаемые новшества переутверждают основы сложившейся государственности Казахстана с усилением акцентов, создавая условия для обеспечения верховенства права на основе Конституции.

🔹По его словам, положения проекта полностью соответствуют логике и целям концепции «Сильный Президент – влиятельный Парламент – подотчетное Правительство» и формируют прочную институциональную основу для дальнейшего развития страны.

«Заложенные в проекте Конституции положения создают основу для начала качественно нового этапа эволюции государства и общества», – отметил судья Конституционного Суда.

‼️Вместе с тем Бакыт Нурмуханов добавил, что предложения членов Комиссии, неравнодушных граждан и организаций будут ценным источником при дальнейшей работе.

▪️▪️

ҚР Конституциялық Сот Төрағасының орынбасары Бақыт Нұрмұханов: «Халық Кеңесі – Қазақстан халқының мүддесін білдіретін жоғары консультативтік орган»

****

Заместитель председателя Конституционного Суда Нурмуханов Бакыт: «Халық Кеңесі – высший консультативный орган, представляющий интересы народа Казахстана»

▪️▪️

«Сот төрелігінің конституциялық қағидаттары айтарлықтай күшейтілді» – Бақыт Нұрмұханов жаңа Конституция жобасы туралы баяндады

****

«Существенно усилены конституционные принципы правосудия» – Бакыт Нурмуханов о проекте новой Конституции

Жаңа Конституция жобасының мәтіні «Егемен Қазақстан» және «Казахстанская правда» басылымдарында, сондай-ақ Конституциялық Соттың ресми сайтында жарияланады – Эльвира Азимова

Бұл туралы Конституциялық Соттың төрағасы Эльвира Азимова Конституциялық комиссияның кезекті отырыстында хабарлады. Ол комиссияның жұмысы ашық және мазмұнды түрде жүріп жатқанын атап өтті.

✔️ Эльвира Азимованың айтуынша, комиссия жұмысына биліктің заң шығарушы, атқарушы және сот тармағының, сондай-ақ ғылыми қауымдастық, азаматтық сектор және медиа өкілдерінен тұратын 130 адам жұмылдырылған. Барлық отырыстар Конституциялық соттың әлеуметтік желілерінде және «Конституциялық реформа 2026» арнайы Telegram-арнасында тікелей эфирде көрсетілуде.

Конституциялық Соттың төрағасы жобаны талқылау кезінде құқықтық түзетулер санына емес, жаңартылған мазмұны мен мәніне назар аудару маңызды екенін атап өтті.

«Жаңа Конституцияның негізінде адамға бағытталған мемлекеттік модель көзделген. Онда адам, оның құқықтары, бостандықтары мен қадір-қасиеті ең жоғары құндылық және мемлекеттік саясаттың басты бағдары ретінде танылған. Халықтың дәстүрлі құндылықтармен, тарихи тәжірибесімен әділеттілік, жауапкершілік және қоғамдық бірлік туралы түсініктермен тығыз байланысты қағидалар көрініс тапқан», – деді ол.

🔹 Ұсынылған жаңартулардың ауқымын ескере отырып, комиссия мүшелерінің көпшілігі құжатты енді тек түзетулер пакеті ретінде қарастыруға болмайды деп санайды. Қазақстан Президенті бұл ұстанымды қолдап, бүкілхалықтық талқылау үшін жобаны жариялауды қолдады.

«Жаңа Конституция жобасының мәтіні «Егемен Қазақстан» және «Казахстанская правда» басылымдарында, сондай-ақ Конституциялық Соттың ресми сайтында жарияланады», – деді Эльвира Азимова.

Текст проекта новой Конституции будет опубликован в печатных изданиях «Егемен Қазақстан» и «Казахстанская правда», а также на официальном сайте Конституционного Суда – Эльвира Азимова

Об этом сообщила председатель Конституционной комиссии Эльвира Азимова на очередном заседании. Она также отметила, что работа Конституционной комиссии проходит в открытом и содержательном формате.

✔️ По ее словам, в работе комиссии задействованы 130 человек, представляющих законодательную, исполнительную и судебную ветви власти, а также представители научного сообщества, гражданского сектора и медиа. Все заседания проходят открыто с прямыми трансляциями в социальных сетях Конституционного суда и специальном Telegram-канале «Конституциялық реформа 2026».

Эльвира Азимова подчеркнула, что при обсуждении проекта важно исходить не из количества юридических правок, а из их обновленного смыслового содержания.

«В основе новой Конституции заложена человекоцентричная модель государства, в которой человек, его права, свободы и достоинство признаются высшей ценностью и главным ориентиром государственной политики. В ней отражены принципы, глубоко связанные с традиционными ценностями народа, его историческим опытом и представлениями о справедливости, ответственности и общественной солидарности», – отметила она.

🔹 С учетом масштаба предлагаемых преобразований многие члены комиссии считают, что документ уже нельзя рассматривать лишь как пакет поправок. Президент Казахстана поддержал эту позицию и выступил за публикацию проекта для всенародного обсуждения. В этой связи Аппарату Конституционного суда поручено опубликовать текст проекта новой Конституции в печатных изданиях «Егемен Қазақстан» и «Казахстанская правда», а также разместить его на официальном сайте суда.