Конституциялық Сот судьясы Shakarim University-де дәріс оқыды

Семей қаласындағы Shakarim University-де Қазақстан Республикасы Конституциялық Сотының судьясы Еркін Оңғарбаевтың профессор-оқытушылар құрамы, жас ғалымдар мен университет білім алушылары үшін лекциясы өтті.

Кездесу барысында Еркін Оңғарбаев жаңа Конституцияның негізгі ережелері мен конституциялық реформаның басты жаңалықтары туралы айтып, олардың мемлекет пен қоғам арасындағы сенімді нығайтудағы, құқықтық мемлекетті дамытудағы, сондай-ақ адам құқықтары мен бостандықтарын қорғау кепілдіктерін күшейтудегі маңызын атап өтті.

Конституциялық Сот Аппаратының талдау және конституциялық іс жүргізу бөлімі басшысының орынбасары Әсет Балғынтаев Конституциялық Соттың қызметі мен конституциялық бақылау тетіктері туралы айтып берді.

Ашық диалог аясында конституциялық заңдылықты нығайту, адам құқықтарын қорғау тетіктерінің тиімділігін арттыру мәселелері, сондай-ақ Конституциялық Соттың еліміздің ұлттық құқықтық жүйесіндегі рөлі талқыланды, қатысушылар өздерін қызықтырған сұрақтарға жауап алды.

Ғылыми кеңестің шешімімен Еркін Оңғарбаевқа құқықтық ғылым мен құқықтық мәдениетті дамытуға қосқан үлесі үшін «Shakarim University-дің құрметті профессоры» атағы берілді. Конституциялық Сот өкілдері университеттің білім беру және ғылыми инфрақұрылымымен, соның ішінде Шәкәрім музейімен, Shakarim Lab зертханаларымен және спорт кешенімен танысып, оқу және ғылыми зерттеулерге жасалған жағдайларды жоғары бағалады.

Сонымен қатар қонақтар университет жанындағы «Shakarim High School» мектебінде өткен «Соңғы қоңырау» салтанатты рәсіміне қатысып, түлектерге сәттілік пен жарқын болашақ тіледі.

📱 @consot_kz

Instagram | Facebook | TikTok

Судья Конституционного Суда выступил с лекцией в Shakarim University

В Shakarim University города Семей состоялась лекция судьи Конституционного Суда Республики Казахстан Еркина Онгарбаева для профессорско-преподавательского состава, молодых ученых и обучающихся университета.

В ходе встречи Еркин Онгарбаев рассказал о ключевых положениях новой Конституции и основных новеллах конституционной реформы, подчеркнув их значение для укрепления доверия между государством и обществом, развития правового государства, а также усиления гарантий защиты прав и свобод человека.

Заместитель руководителя отдела анализа и конституционного судопроизводства Аппарата Асет Балгынтаев рассказал о деятельности Конституционного Суда и механизмах конституционного контроля.

В рамках открытого диалога были обсуждены вопросы укрепления конституционной законности, повышения эффективности механизмов защиты прав человека, а также роль Конституционного Суда в национальной правовой системе страны, также участники получили ответы на интересующие их вопросы.

Решением Ученого совета Еркину Онгарбаеву присвоено звание «Почетный профессор Shakarim University» за вклад в развитие юридической науки и правовой культуры. Представители Конституционного Суда также ознакомились с образовательной и научной инфраструктурой университета, включая музей Шакарима, лаборатории Shakarim Lab и спортивный комплекс, высоко оценив созданные условия для обучения и научных исследований.

Кроме того, гости приняли участие в торжественной церемонии «Последний звонок» школы «Shakarim High School» при университете, пожелав выпускникам успехов и достижения высоких целей.

📱 @consot_kz

Instagram | Facebook | TikTok

Конституциялық Соттың Төрағасы V Еуразиялық экономикалық форум аясында сөз сөйледі

2026 жылғы 28 мамыр, Астана — V Еуразиялық экономикалық форум аясында Еуразиялық экономикалық одақ Соты мен Еуразиялық экономикалық комиссиясы бірлесіп ұйымдастырған «Цифрлық трансформация жағдайындағы ЕАЭО құқығы және Одақ Сотының қызметі: даму әлеуеті» атты панельдік сессия өтті.

Сессия модераторы ретінде ЕАЭО Соты Төрағасының орынбасары Асқар Кішкембаев сөз сөйледі.

Шараға Қазақстан Республикасы Конституциялық Сотының Төрағасы Эльвира Азимова, ЕАЭО Сотының Төрағасы Алексей Дронов, ЕАЭО Сотының судьясы Наталья Павлова, Еуразиялық экономикалық комиссияның, Ресей Федерациясы Бас прокуратурасының, сондай-ақ Беларусь Республикасы мен Қырғыз Республикасының әділет министрліктерінің өкілдері қатысты.

Эльвира Азимова өз сөзінде Одақ құқығын біркелкі қолдану мен түсіндіруді қамтамасыз ететін ұлтүстілік сот органы ретіндегі ЕАЭО Сотының маңызы артып келе жатқанын атап өтті. Оның айтуынша, қазіргі жаһандық сын-қатерлер мен экономикалық қатынастардың трансформациясы жағдайында еуразиялық интеграция мен интеграциялық сот төрелігінің өзектілігі айрықша арта түсуде. Бұл өзгерістер ұлттық және ұлтүстілік институттардан жоғары жеделдікті, тұрақтылықты және жаңа тәуекелдерге уақтылы әрекет ету қабілетін талап етеді.

Азимова интеграциялық үдерістердің орнықты дамуы тек ұлтүстілік ынтымақтастық тетіктері мен қатысушы мемлекеттердің конституциялық негіздері арасындағы теңгерім сақталған жағдайда, олардың конституциялық бірегейлігіне, ұлттық мүдделері мен негізгі құндылықтарына құрмет көрсетілген кезде ғана мүмкін болатынын атап өтті. Әрбір мүше мемлекет өз басымдықтарын, ең алдымен қоғам мен азаматтардың экономикалық әл-ауқатын қамтамасыз ету міндетін сақтайды, бұл ЕАЭО мақсаттарына толық сәйкес келеді.

Қазақстан Республикасында 2026 жылғы 15 наурызда өткен республикалық референдумда қабылданған жаңа Конституцияға ерекше назар аударылды.
Азимова жаңа Ата заң конституциялық егемендіктің кепілдіктерін күшейтіп, халықаралық және интеграциялық институттармен өзара іс-қимылдың заманауи тәсілдерін бекіткенін атап өтті. Осыған байланысты Қазақстан Республикасы Конституциялық Сотының құқықтық ұстанымы халықаралық міндеттемелерді орындау және интеграциялық үдерістерді іске асыру мәселелері конституциялық қағидаттар мен ұлттық мүдделер тұрғысынан қаралуы тиіс дегенге саяды; интеграциялық бірлестіктер, соның ішінде ЕАЭО шеңберінде қабылданатын шешімдер ұлттық конституциялардың ережелерімен үйлесуі қажет.

Төрағалық етуші тарап ретінде Қазақстан цифрландыруды Одақ жұмысының басым бағыттарының бірі ретінде айқындады. Эльвира Азимова цифрлық технологиялар мен жасанды интеллектінің саудаға, өнеркәсіптік кооперацияға, көлік-транзиттік тасымалдарға және ЕАЭО туралы шартта көзделген ынтымақтастықтың басқа да салаларына елеулі ықпал етіп отырғанын атап өтті. Сонымен қатар ол цифрлық шешімдерді енгізу кезінде тиісті құқықтық кепілдіктердің қажеттігін баса айтты. Жасанды интеллект ақпаратты талдау мен сот қызметін ұйымдастыру тиімділігін арттыра алады, алайда оны құқықтық салада қолдану тек көмекші сипатта болуы тиіс. Әсіресе адамның негізгі құқықтары мен бостандықтарына қатысты мәселелер бойынша сот шешімдерін қабылдау судьяның айрықша құзыретінде қала береді.

Сөзін қорытындылай келе, Конституциялық Соттың Төрағасы ЕАЭО Соты мен қатысушы мемлекеттердің конституциялық соттары арасындағы диалогты одан әрі дамытуға, кәсіби өзара іс-қимылды нығайтуға және құқықтық ұстанымдармен алмасуға шақырды. Оның пікірінше, бұл цифрлық дәуірдің сын-қатерлеріне тиімді жауап бере алатын, құқық үстемдігі қағидаттарын, конституциялық кепілдіктер мен адам құқықтарын қорғауды мүлтіксіз сақтайтын орнықты құқықтық ортаны қалыптастыру үшін қажет.

📱 @consot_kz

Instagram | Facebook | TikTok

Председатель Конституционного Суда выступила на полях V Евразийского экономического форума

28 мая 2026 года, Астана — В рамках V Евразийского экономического форума состоялась панельная сессия «Право ЕАЭС и деятельность Суда Союза в условиях цифровой трансформации: потенциал развития», организованная Судом Евразийского экономического союза совместно с Евразийской экономической комиссией.

Модератором сессии выступил заместитель Председателя Суда ЕАЭС Аскар Кишкембаев.

В мероприятии приняли участие Председатель Конституционного Суда Республики Казахстан Эльвира Азимова, Председатель Суда ЕАЭС Алексей Дронов, судья Суда ЕАЭС Наталья Павлова, представители Евразийской экономической комиссии, Генеральной прокуратуры Российской Федерации, а также министерств юстиции Республики Беларусь и Кыргызской Республики.

В своём выступлении Эльвира Азимова подчеркнула возрастающее значение Суда ЕАЭС как наднационального судебного органа, обеспечивающего единообразное применение и толкование права Союза. По её словам, актуальность евразийской интеграции и интеграционного правосудия особенно возрастает в условиях современных глобальных вызовов и трансформации экономических отношений, эти изменения требуют от национальных и наднациональных институтов большей оперативности, устойчивости и способности своевременно реагировать на новые риски.

Азимова отметила, что устойчивое развитие интеграционных процессов возможно только при соблюдении баланса между наднациональными механизмами сотрудничества и конституционными основами государств‑участников, с уважением к их конституционной идентичности, национальным интересам и базовым ценностям. Каждое государство‑член сохраняет собственные приоритеты, прежде всего обеспечение экономического благополучия общества и граждан, что полностью соответствует целям ЕАЭС.
Особое внимание было уделено новой Конституции Республики Казахстан, принятой на республиканском референдуме 15 марта 2026 года.

Азимова подчеркнула, что новый Основной закон усилил гарантии конституционного суверенитета и закрепил современные подходы к взаимодействию с международными и интеграционными институтами. В связи с этим правовая позиция Конституционного Суда Республики Казахстан остаётся в том, что вопросы исполнения международных обязательств и реализации интеграционных процессов должны рассматриваться через призму конституционных принципов и национальных интересов; решения в рамках интеграционных объединений, включая ЕАЭС, должны соотноситься с положениями национальных конституций.
Казахстан как председательствующая сторона выделил цифровизацию одним из приоритетов работы Союза.

Эльвира Азимова отметила, что цифровые технологии и искусственный интеллект уже оказывают значимое влияние на торговлю, промышленную кооперацию, транспортно‑транзитные перевозки и другие сферы сотрудничества, предусмотренные Договором о ЕАЭС. Вместе с тем она подчеркнула необходимость надлежащих правовых гарантий при внедрении цифровых решений. ИИ может повышать эффективность анализа информации и организации судебной деятельности, однако его применение в правовой сфере должно носить вспомогательный характер. Принятие судебных решений, особенно по вопросам, затрагивающим фундаментальные права и свободы человека, остаётся исключительной компетенцией судьи.

Завершая выступление, Председатель Конституционного Суда призвала к дальнейшему развитию диалога между Судом ЕАЭС и конституционными судами государств‑участников, к укреплению профессионального взаимодействия и обмену правовыми позициями. По ее мнению, это необходимо для формирования устойчивой правовой среды, способной эффективно отвечать вызовам цифровой эпохи при неукоснительном соблюдении принципов верховенства права, конституционных гарантий и защиты прав человека.

📱 @consot_kz

Instagram | Facebook | TikTok

Конституциялық Сот жаңа Конституция мәселелері бойынша түсіндіру жұмыстарын жалғастыруда

Сәрсен Аманжолов атындағы Шығыс Қазақстан университетінің алаңында Конституциялық Сот, Білім және ғылым министрлігі және Шығыс Қазақстан облысының әкімдігі бірлесіп ұйымдастырған «Қазақстанның жаңа Конституциясы: институционалдық өзгерістер және құқықтық мемлекетті дамыту» ғылыми-практикалық конференция өтті.

Шараға өңірдің жергілікті өкілді және атқарушы органдарының, сот жүйесінің, құқық қорғау құрылымдарының, ғылыми қауымдастық пен азаматтық сектордың өкілдері қатысты. Конференцияны облыс әкімі Нұрымбет Сақтағанов ашып, конституциялық реформалардың мемлекеттілікті нығайту мен Әділетті Қазақстанды құрудағы ерекше маңызын атап өтті.

Конституциялық Сот Төрағасының орынбасары Бақыт Нұрмұханов өз сөзінде жаңа Конституция қоғам мен мемлекетті дамытудың жаңа кезеңін айқындайтынын атап өтіп, адам құқықтарының цифрлық кепілдіктерін бекіту, адами капиталды, білім беруді, ғылым мен инновацияларды дамыту секілді негізгі конституциялық жаңашылдықтарға жан-жақты тоқталды.

Конференцияға қатысушылар Парламент депутаттары, Конституциялық Соттың, мемлекеттік органдар мен ғылыми қауымдастықтың өкілдері — жаңа Конституция жағдайындағы мемлекеттік билікті ұйымдастыру, сайланбалы институттарды дамыту, ұлттық және халықаралық құқықтың арақатынасы, сондай-ақ Қазақстандағы өкілді билік жүйесін одан әрі трансформациялау мәселелерін талқылады.

Шара барысында «Әділетті Қазақстанның жаңа Конституциясы» студенттердің онлайн-байқауының жеңімпаздарын марапаттау рәсімі өтті. Сонымен қатар, Бақыт Нұрмұханов пен Конституциялық Сот Аппаратының аналитика бөлімінің меңгерушісі Амир Омаров «Конституцияның үстемдігі және конституциялық іс жүргізудегі Amicus Curiae құқықтық институтын дамыту» тақырыбында тренинг өткізді.

Жұмыс сапары аясында Конституциялық Сот өкілдері сондай-ақ NIS мектебі мен «Үміт» балалар үйіне барып, оқушылармен және тәрбиеленушілермен кездесті. Ашық диалог барысында жаңа Конституцияның негізгі ережелері, сайланбалы институттарды дамыту және азаматтардың қоғамдық маңызы бар шешімдерді қабылдаудағы рөлі талқыланды.

«Үміт» балалар үйіндегі тәрбиеленушілер арасынан сайланатын басқару органдары жұмыс істейтін балалардың өзін-өзі басқару жүйесімен танысу ерекше қызығушылық тудырды. Балалар өздерінің өзін-өзі басқару ұйымының жұмысы, мекеменің күнделікті өміріне қатысты мәселелерді шешуге қатысуы, әкімшілікпен өзара іс-қимылы және өз бастамаларын жүзеге асыруы туралы айтып берді.

Кездесу барысында Конституциялық Сот өкілдері жастардың жауапкершілік, көшбасшылық және шешім қабылдау процесіне қатысу дағдыларын қалыптастырудың маңызын атап өтті. Бұл қасиеттер демократиялық қағидаттар мен конституциялық құндылықтардың негізін құрайды.

📱 @consot_kz

Instagram | Facebook | TikTok