🍀 Құтыру ауруының халық арасында таралуы бүкіл әлемде өзекті мәселе болып қала береді, себебі бұл дерт орталық нерв жүйесін ауыр зақымдап, өлімге әкеледі. Құтыру 150-ден астам елде кездеседі, жыл сайын әлемде 55 мыңнан астам адам осы аурудан көз жұмады.

📌 2025 жылы республика бойынша құтырудың 3 жағдайы өліммен аяқталған (2024 ж. – 0). Жануарлардың тістеуі, тырнауы және сілекейлеуі салдарынан медициналық көмекке 60 153 адам жүгінген, ал ағымдағы жылдың І тоқсанында – 14 134 адам. Барлығына медициналық көмек көрсетілді.

🔹 Халықтың арасында құтырудың профилактикасы мақсатында медицина қызметкерлері мен санитариялық-эпидемиологиялық қызмет тарапынан тұрақты түрде санитариялық-ағарту жұмыстары жүргізілуде.

Құтырумен күрестің негізгі шарасы – дереу құтыруға қарсы вакцинациялау курсынан өту және тістелген, тырналған немесе сілекей тиген жерді 20% сабынды ерітіндімен молынан жуу.

Құтырудың алдын алу үшін мыналар ұсынылады:

* жабайы жануарлармен байланысқа түспеу, өйткені сау жабайы жануарлар әдетте адамнан қашқақтайды;
* үй жануарларына құтыруға қарсы профилактикалық екпелерді міндетті түрде жасау;
* үй жануарының мінезі өзгерсе, басқа жануардан жарақат алса немесе себепсіз өлсе, міндетті түрде ветеринар маманға жүгініп, бақылау орнату немесе өлім себебін анықтау;
* егер жануармен (сырттай сау көрінсе де) байланыс болған жағдайда, тұрғылықты жердегі травматологиялық пунктке дереу жүгініп, жараны өңдету және вакцинациялав курсынан өту қажет. Вакцинациялау тегін жүргізіледі. Жараны шаруашылық сабынды мол қолдана отырып өңдейді;
* тағайындалған емнен еш жағдайда бас тартпау және өз бетінше тоқтатпау қажет, себебі бұл қайғылы салдарға әкелуі мүмкін.

✔️ Құтыруды емдейтін дәрі жоқ. Ауру жануар тістеген адам үшін құтыруға қарсы вакцина – өмірді сақтап қалудың жалғыз мүмкіндігі. Сондықтан вакцинациялауды дереу жүргізу қажет.

Арнайы емнің (құтыруға қарсы вакцина және иммуноглобулин алу) тиімділігі тістегеннен кейін медициналық көмекке жүгіну уақытына тікелей байланысты екенін есте ұстау қажет.

Сіздің денсаулығыңыз өз қолыңызда! Сақ болыңыз және деніңіз сау болсын!

Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің баспасөз қызметі

🖥 Ресми сайт
gov.kz/memleket/entities/dsm

📱 Facebook
facebook.com/healthcare.gov.kz

📱 Instagram
https://instagram.com/healthcare.gov.kz

🍀 Заболеваемость бешенством среди населения продолжает оставаться актуальной проблемой во всем мире, так как заболевание проявляется тяжелейшим поражением центральной нервной системы и смертельным исходом.

Бешенство встречается более чем в 150 странах, ежегодно от бешенства умирает свыше 55 тысяч человек в мире.

За 2025 год по республике зарегистрировано 3 случая заболевания бешенства с летальным исходом (в 2024 г.- 0).

📌 Обратилось за медицинской помощью по поводу укусов, оцарапывания и ослюнения животными 60 153 пострадавших, за 1 квартал текущего года - 14134, всем оказана медицинская помощь.

С начала 2026 года случаев бешенства не было зарегистрировано.

В целях предупреждения возникновения и распространения заболеваемости бешенством среди населения медицинскими работниками, санитарно-эпидемиологической службой на постоянной основе проводится санитарно-просветительная работа по профилактике бешенства.

Основной мерой борьбы с бешенством является незамедлительное получение курса вакцинации против бешенства и обильное промывание места укуса, оцарапывания, ослюнения 20% водно-мыльным раствором.

В целях предупреждения возникновения заболеваемости бешенством, рекомендуется:
- не контактировать с дикими животными, поскольку здоровые дикие животные, как правило избегают встречи с человеком;
- в обязательном порядке проводить профилактические прививки против бешенства домашним животным;
- в случаях изменений в поведении домашнего животного, получения им повреждений от другого животного, смерти без видимых на то причин необходимо обязательно обратиться к ветеринарному специалисту для установления наблюдения или выяснения причины смерти животного;
- если контакта с животным, даже внешне здоровым, все же избежать не удалось, надо незамедлительно обратится в травматологический кабинет по месту жительства для проведения обработки раневой (ослюненной) поверхности и проведения курса вакцинации. Вакцинация проводится бесплатно. Обработку ран проводят с применением большой концентрацией водно-мыльного раствора (хозяйственное мыло);
- ни в коем случае не следует отказываться от назначенного лечения и самовольно прерывать его, это может привести к трагическим последствиям.

✔️ Лекарства для лечения от заболевания бешенством не существует. Вакцина от бешенства для человека, укушенного больным животным, является единственным шансом выжить. Поэтому вакцинация должна быть проведена незамедлительно.

Необходимо помнить, что эффективность специфического лечения (получение вакцины и иммуноглобулина от бешенства) находится в прямой зависимости от времени обращения за медицинской помощью после укуса.

Ваше здоровье в ваших руках! Будьте бдительны и здоровы!

Пресс-служба Министерства здравоохранения Республики Казахстан

🖥 Официальный сайт
gov.kz/memleket/entities/dsm

📱 Facebook
facebook.com/healthcare.gov.kz

📱 Instagram
https://instagram.com/healthcare.gov.kz

МЕЙІРГЕРЛІК ПРАКТИКАНЫ КЕҢЕЙТУ: ПРОФИЛАКТИКАНЫҢ САПАСЫН ЖАҚСАРТУ ЖӘНЕ КЕЗЕКТЕРДІ АЗАЙТУ

🍀 Қазақстанда медициналық-санитариялық алғашқы көмек жүйесінде мейіргерлердің дербес қабылдау практикасы дамып келеді. Бұл – пациенттер үшін медициналық көмектің қолжетімділігі мен ыңғайлылығын арттыруға бағытталған жүйелі өзгерістердің бір бөлігі.

🙌 Мейіргерлер дәрігердің қарауын талап етпейтін өтініштерді қабылдап, дәрігерлерге күрделі клиникалық жағдайларға көбірек көңіл бөлуге мүмкіндік береді.

Мейіргер келесі қызметтерді жүзеге асырады:

● дәрігерге дейінгі тексеру – қан қысымын, бой мен салмақты өлшеу, теріні, лимфа түйіндерін, ісіктерді қарау;
● ауыз қуысы мен сүт бездерін қарау – онкологиялық аурулардың белгілерін анықтау үшін;
● сауалнамалар мен чек-парақтар жүргізу – өкпе обыры, асқазан-ішек жолдары, жүрек-қантамыр аурулары қаупін бағалау үшін;
● инфаркт пен инсульт қаупі топтарын анықтау: семіздікті анықтау, қан қысымын өлшеу, ЭКГ, холестерин және липидтік спектрге жіберу;
● созылмалы аурулары бар пациенттерді қадағалау (мысалы, қант диабеті кезінде): қандағы қант деңгейін бақылау, аяқ күтімі, дұрыс тамақтану бойынша ұсынымдар беру;
● сауалнама жүргізу: тамақтану, ұйқы мәселелері, салмақтың азаюы немесе артуы туралы мәліметтер жинау;
● пациенттерді скринингтер мен вакцинациялауға шақыру;
● динамикалық бақылауда тұрған созылмалы аурулары бар пациенттер үшін әрі қарай бақылау жоспарын құру.

Сонымен қатар, мейіргердің дербес қабылдауы дәрігер қарауын алмастырмайды және пациенттердің қауіпсіздігін қамтамасыз ететін сапаны бақылау жүйесі бар нақты регламенттер аясында жүзеге асырылады.

✔️ Кеңейтілген мейіргерлік практиканың тиімділігі мынадай артықшылықтарды көрсетті: дәрігерге кезектердің азаюы, пациенттердің уақытын үнемдеу, ауыр науқастарға дәрігерлердің көбірек көңіл бөлуі, клиникалық-диагностикалық зертханаларға жолдамаларды дәрігер қабылдауын күтпей жедел алу мүмкіндігі.

Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің баспасөз қызметі

🖥 Ресми сайт
gov.kz/memleket/entities/dsm

📱 Facebook
facebook.com/healthcare.gov.kz

📱 Instagram
https://instagram.com/healthcare.gov.kz

РАСШИРЕНИЕ СЕСТРИНСКОЙ ПРАКТИКИ: УЛУЧШЕНИЕ КАЧЕСТВА ПРОФИЛАКТИКИ И СНИЖЕНИЕ ОЧЕРЕДЕЙ

🍀 В Казахстане развивается практика самостоятельного приема медицинских сестер в системе первичной помощи. Это часть системных изменений, направленных на повышение доступности и удобства для пациентов.

🙌 Медсестры берут на себя обращения, не требующие врачебного осмотра, позволяя врачам сосредоточиться на более сложных клинических случаях.

Медицинская сестра проводит:
● доврачебный осмотр - измерение давления, роста, веса, осмотр кожи, лимфоузлов, новообразований;
● осмотры ротовой полости и молочных желез - для выявления признаков онкологических заболеваний;
● анкетирование и чек-листы - для оценки риска рака легких, заболеваний ЖКТ, сердца и сосудов;
● выявление групп риска по инфаркту и инсульту: определять ожирение, измерять давление, отправлять на ЭКГ, холестерин, липидный спектр;
● ведение пациентов с хроническими заболеваниями, например, при диабете: контроль сахара, уход за стопами, рекомендации по питанию.
● проведение опросов: узнать о питании, наличии проблем со сном, потерей или набором веса и т. д.;
● приглашение пациентов на скрининги и вакцинации;
● составление дальнейшего плана наблюдения за пациентами, стоящими на динамическом наблюдении с хроническими заболеваниями;

При этом самостоятельный сестринский прием не заменяет врачебный осмотр и осуществляется в рамках четких регламентов с системой контроля качества, обеспечивающей безопасность пациентов.

✔️ Эффективность работы медсестры расширенной практики показала ряд таких преимуществ, как уменьшение очередей на прием к врачу, экономия времени пациентов, большее внимание врачей к тяжелобольным, оперативное получение направлений в клинико-диагностическую лабораторию без ожидания приема врача.

Пресс-служба Министерства здравоохранения Республики Казахстан

🖥 Официальный сайт
gov.kz/memleket/entities/dsm

📱 Facebook
facebook.com/healthcare.gov.kz

📱 Instagram
https://instagram.com/healthcare.gov.kz

МЫҢНАН АСТАМ ЕР АЗАМАТ ИНСУЛЬТ ҚАУПІН ЕРТЕ АНЫҚТАУ БОЙЫНША ТЕКСЕРУДЕН ӨТТІ

⚜️ Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігі ми қан айналымының бұзылыстарын ерте анықтауға бағытталған жаңа бағдарламаларды енгізу нәтижелері туралы хабарлайды.

2026 жылдың басынан бастап 50 жастан асқан 82 мыңнан астам ер азамат брахиоцефалдық тамырларды ультрадыбыстық зерттеу арқылы тексеруден өтті.

Зерттеу қорытындысы бойынша шамамен 5 мың адамда (6%) бас және мойын тамырларының стенозы анықталды. Бұл – инсульттің негізгі қауіп белгілерінің бірі. Аталған патологияны дер кезінде анықтау ауыр асқынулардың алдын алуға, пациенттердің өмірі мен денсаулығын сақтауға мүмкіндік береді.

Қазіргі уақытта пациенттердің 72,7%-ы ангиохирургтің консультациясын алған, бұл кадрлық әлеуетті одан әрі күшейту және мамандандырылған көмектің қолжетімділігін арттыру қажеттігін көрсетеді.

Бағдарламаны іске қосу демографиялық және мінез-құлық факторларымен байланысты. Қазақстанда ерлер мен әйелдердің арасындағы өмір сүру ұзақтығының айырмасы 8 жылдан асады. Бұл көбінесе ерлер арасында қауіп факторларының – темекі шегу, төмен физикалық белсенділік және басқа да факторлардың жоғары таралуымен байланысты.

2026 жылғы қаңтардан бастап ер азаматтардың арасында цереброваскулярлық бұзылыстарды ерте анықтауға арналған зерттеу әр 2 жыл сайын жүйелі негізде жүргізілетінін еске сала кетейік.

Сонымен қатар, Денсаулық сақтау министрлігі тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлемі (ТМККК) шеңберінде профилактикалық бағдарламаларды жаңғыртты.

📌 Атап айтқанда:
• дәлелденген тиімділігі бар зерттеулер енгізілді (төмен тығыздықтағы липопротеидтер, триглицеридтер, гликирленген гемоглобин);
• бейінді мамандардың негізсіз консультацияларын алып тастау арқылы пациенттерді бағыттау маршруттары оңтайландырылды;
• мейіргерлердің өкілеттіктері кеңейтілді, оның ішінде ауытқулар болмаған жағдайда тексеруді аяқтау мүмкіндігі берілді;
• зерттеуден өтетін азаматтардың жас шегі 76 жасқа дейін ұлғайтылды.

Іске асырылып жатқан шаралар денсаулық сақтау жүйесінің профилактикалық бағытын күшейтуге, ауруларды ерте анықтауға және жүрек-қантамыр және цереброваскулярлық аурулардан болатын өлімді төмендетуге бағытталған.

2025 жылдың қорытындысы бойынша емделген пациенттердің саны 8,3%-ға артып (49 мыңнан 53 мыңға дейін), тромболизис жүргізу үлесі 11%-ға өсті, инсульттен болатын өлім 4%-ға төмендеді.

Қазіргі уақытта инсульттер қанайналым жүйесінің ауруларынан болатын жалпы өлім құрылымының 32%-ын құрайды.

🙌 Жүргізіліп жатқан шаралардың нәтижесінде 2026 жылдың алғашқы екі айында қанайналым жүйесі ауруларынан болатын жалпы өлім 16,3%-ға төмендеді.

Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің баспасөз қызметі

🖥 Ресми сайт
gov.kz/memleket/entities/dsm

📱 Facebook
facebook.com/healthcare.gov.kz

📱 Instagram
https://instagram.com/healthcare.gov.kz

БОЛЕЕ 82 ТЫСЯЧ МУЖЧИН ПРОШЛИ ИССЛЕДОВАНИЕ НА РАННЕЕ ВЫЯВЛЕНИЕ РИСКОВ ИНСУЛЬТА

⚜️ Министерство здравоохранения сообщает о результатах внедрения новых программ, направленных на раннее выявление нарушений мозгового кровообращения.

С начала 2026 года проведены обследования более 82 тысяч мужчин в возрасте 50 лет и старше с использованием ультразвукового исследования брахиоцефальных сосудов.

По итогам исследований у порядка 5 тысяч человек (6%) выявлен стеноз сосудов головы и шеи, который является одним из ключевых предвестников инсульта. Своевременное выявление данной патологии позволяет предотвратить развитие тяжелых осложнений и сохранить жизнь и здоровье пациентов.

В настоящее время консультацию ангиохирурга получили 72,7% пациентов, что указывает на необходимость дальнейшего усиления кадрового потенциала и повышения доступности специализированной помощи.

Отмечается, что запуск программы обусловлен демографическими и поведенческими факторами. В Казахстане разрыв в продолжительности жизни между мужчинами и женщинами превышает 8 лет, что во многом связано с более высокой распространенностью среди мужчин факторов риска — курения, низкой физической активности и других.

Напомним, что с января 2026 года исследование на раннее выявление цереброваскулярных нарушений среди мужчин внедрено на системной основе с периодичностью 1 раз в 2 года.

Параллельно Министерством здравоохранения проведена модернизация профилактических программ в рамках гарантированного объема бесплатной медицинской помощи (ГОБМП).

📌 В частности:
• внедрены исследования с доказанной эффективностью (липопротеины низкой плотности, триглицериды, гликированный гемоглобин);
• оптимизированы маршруты пациентов за счет исключения необоснованных консультаций профильных специалистов;
• расширены полномочия медицинских сестер, включая возможность завершения обследований при отсутствии отклонений;
• увеличен возраст граждан, подлежащих исследованиям, до 76 лет.

Реализуемые меры направлены на усиление профилактической направленности системы здравоохранения, раннее выявление заболеваний и снижение смертности от сердечно-сосудистых и цереброваскулярных заболеваний.

По итогам 2025 года, количество пролеченных пациентов увеличилось на 8,3% - 49 тыс. до 53 тыс., доля проведенного тромболизиса увеличилась на 11%, смертность от инсульта снизилась на 4%.

Инсульты на сегодня составляют 32% в общей структуре смертности от болезней системы кровообращения (БСК).

🙌 В результате проводимых мероприятий общая смертность от болезней системы кровообращения за первые два месяца 2026 года снизилась на 16,3%.

Пресс-служба Министерства здравоохранения Республики Казахстан

🖥 Официальный сайт
gov.kz/memleket/entities/dsm

📱 Facebook
facebook.com/healthcare.gov.kz

📱 Instagram
https://instagram.com/healthcare.gov.kz