ТАҲОРАТНИНГ СУННАТЛАРИ
Таҳоратнинг суннати ўн учтадир.
Тўртинчи суннат – оғзига сув олиб, уч марта чайиш. Ҳар ғарғара қилганида:
اللَّهُمَّ اسْقِنِي مِنْ حَوْضِ نَبِّيِكَ كَاءْسًا لاَ اَظْمَا ءُ بَعَدَهُ اَبَدًا
“Аллоҳуммас қини мин ҳавзи набиййика каъсан ла азмаа у баъадаҳу абадан” дуосини айтади.
Маъноси: “Аллоҳим, менга Набиййинг соллаллоҳу алайҳи ва саллам ҳавзидан сув ичирган, асло ташна бўлмагайман”.
Бешинчи суннат – бурнига уч марта сув олиб, чайиб, қоқади.
Бурнига ҳар сафар сув олганда:
اللَّهُمَّ لاَ تُحَرِّمْنِى راَءِحَةَ نِعَمِكَ وَ جِنَانِكَ
“Аллоҳумма ла туҳарримни ро и ҳата ниъамика ва жинаника” дуосини ўқийди.
Маъноси: “Аллоҳим, мени неъматларинг ҳидидан ва жаннатларинг бўйларидан маҳрум қилмагайсан!”
#фиқҳ #мажмаулмақсуд #таҳорат
Таҳоратнинг суннати ўн учтадир.
Тўртинчи суннат – оғзига сув олиб, уч марта чайиш. Ҳар ғарғара қилганида:
اللَّهُمَّ اسْقِنِي مِنْ حَوْضِ نَبِّيِكَ كَاءْسًا لاَ اَظْمَا ءُ بَعَدَهُ اَبَدًا
“Аллоҳуммас қини мин ҳавзи набиййика каъсан ла азмаа у баъадаҳу абадан” дуосини айтади.
Маъноси: “Аллоҳим, менга Набиййинг соллаллоҳу алайҳи ва саллам ҳавзидан сув ичирган, асло ташна бўлмагайман”.
Бешинчи суннат – бурнига уч марта сув олиб, чайиб, қоқади.
Бурнига ҳар сафар сув олганда:
اللَّهُمَّ لاَ تُحَرِّمْنِى راَءِحَةَ نِعَمِكَ وَ جِنَانِكَ
“Аллоҳумма ла туҳарримни ро и ҳата ниъамика ва жинаника” дуосини ўқийди.
Маъноси: “Аллоҳим, мени неъматларинг ҳидидан ва жаннатларинг бўйларидан маҳрум қилмагайсан!”
#фиқҳ #мажмаулмақсуд #таҳорат
ДУО ҚИЛИШНИ ЎРГАНАМИЗ
Ассалому алайкум ва роҳматуллоҳи ва барокатуҳ!
“Диёнат” диний-маърифий каналининг азиз мухлислари!
Устозимиз Абдул Ҳамид домла раҳбарлигидаги ушбу канал ўзбекзабон мусулмон биродарларимизга энг ҳаётий, зарурий масалаларда исломий илмларни бериб боришни мақсад қилган.
Каналимизни кузатиб билганингиздек, биз ҳозир қуйидаги йўналишларда чиқишлар қилмоқдамиз:
1) Ҳадис. Бирор саҳиҳ ҳадис келтириб, унинг қисқа шарҳи илова қилинмоқда.
2) Ибратли воқеалар.
3) Сўфи Оллоёр раҳматуллоҳи алайҳнинг “Саботул ожизин” китобининг шарҳи.
4) “Мажмуъ ул-мақсуд” китобидан фиқҳий ҳукмлар.
5) Савол-жавоблар.
Каналимизга келаётган саволларга иложи борича тезроқ жавоб олиб, эълон қилишга интиляпмиз.
Тез орада биз янги бир лойиҳа – мусулмонлар учун дуо ва зикрларни давомли шаклда эълон қилишга ният қилдик.
Ассалому алайкум ва роҳматуллоҳи ва барокатуҳ!
“Диёнат” диний-маърифий каналининг азиз мухлислари!
Устозимиз Абдул Ҳамид домла раҳбарлигидаги ушбу канал ўзбекзабон мусулмон биродарларимизга энг ҳаётий, зарурий масалаларда исломий илмларни бериб боришни мақсад қилган.
Каналимизни кузатиб билганингиздек, биз ҳозир қуйидаги йўналишларда чиқишлар қилмоқдамиз:
1) Ҳадис. Бирор саҳиҳ ҳадис келтириб, унинг қисқа шарҳи илова қилинмоқда.
2) Ибратли воқеалар.
3) Сўфи Оллоёр раҳматуллоҳи алайҳнинг “Саботул ожизин” китобининг шарҳи.
4) “Мажмуъ ул-мақсуд” китобидан фиқҳий ҳукмлар.
5) Савол-жавоблар.
Каналимизга келаётган саволларга иложи борича тезроқ жавоб олиб, эълон қилишга интиляпмиз.
Тез орада биз янги бир лойиҳа – мусулмонлар учун дуо ва зикрларни давомли шаклда эълон қилишга ният қилдик.
Дуо – ибодатнинг мағзи.
Мусулмон Аллоҳга қандай дуо қилишни билиши керак. Аллоҳдан нимани сўрашни яхши ҳис этиши лозим. Мусулмон Аллоҳ ўргатганидек, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам таълим берганларидек, дуо қилиши шарт.
Дуо қилиш билан мусулмон Аллоҳга ўз дардини айтади, мушкулларига Аллоҳнинг Ўзидан ёрдам сўрайди. Чунки бизнинг сўрайдиганимиз –Аллоҳ. Мусулмон ўзига ўхшаган одамдан, қабрдан, пирларнинг руҳларидан эмас, балки, Аллоҳга юзланиб, ёлғиз Аллоҳнинг Ўзидан кўмак ўтинади.
Дуо қабул бўлишининг шартлари кўп. Хусусан, дуо қабул бўлиши учун инсон доимий ибодатда юриши, гуноҳлардан, ҳаром ва макруҳ ишлардан, ёлғон гапиришдан, ғийбатлардан тийилиши лозим. Чунки гуноҳларимиз Аллоҳ билан бизнинг орамизни кесади. Гуноҳларимиз тўсиқ бўлиб, дуоларимиз Аллоҳга етиб бормай қолади.
Дуо қилишда чин ихлос, ишонч керак. Дуо қилар экансиз, унинг қабул бўлишига шубҳа қилманг!
Кўпчилигимиз дуо қилишни эсдан чиқарганмиз. Аллоҳдан ёрдам сўрамаймиз.
Ана шу бўшлиқни тўлдириш учун дуоларни арабий алифбода, осонлаштириш учун кирилл алифбосида тақдим қиламиз ва, иншаАллоҳ, овозли шаклини (аудио) жойлаштирамиз.
Сиз фарз намозларни ўз вақтида бажариб, покиза ва шариатга мувофиқ ҳаёт кечирар экансиз, бу дуоларни ўрганиб, чин дилдан ёд олиб, Аллоҳга дуо қилсангиз, уларнинг қабул бўлишига, кунларингизга мазмун, барака, хайр киришига мутлақо шубҳа қилманг!
Ҳурмат ила,
“Диёнат” канали муҳарририяти.
#дуолар #зикрлар #ихлос
Мусулмон Аллоҳга қандай дуо қилишни билиши керак. Аллоҳдан нимани сўрашни яхши ҳис этиши лозим. Мусулмон Аллоҳ ўргатганидек, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам таълим берганларидек, дуо қилиши шарт.
Дуо қилиш билан мусулмон Аллоҳга ўз дардини айтади, мушкулларига Аллоҳнинг Ўзидан ёрдам сўрайди. Чунки бизнинг сўрайдиганимиз –Аллоҳ. Мусулмон ўзига ўхшаган одамдан, қабрдан, пирларнинг руҳларидан эмас, балки, Аллоҳга юзланиб, ёлғиз Аллоҳнинг Ўзидан кўмак ўтинади.
Дуо қабул бўлишининг шартлари кўп. Хусусан, дуо қабул бўлиши учун инсон доимий ибодатда юриши, гуноҳлардан, ҳаром ва макруҳ ишлардан, ёлғон гапиришдан, ғийбатлардан тийилиши лозим. Чунки гуноҳларимиз Аллоҳ билан бизнинг орамизни кесади. Гуноҳларимиз тўсиқ бўлиб, дуоларимиз Аллоҳга етиб бормай қолади.
Дуо қилишда чин ихлос, ишонч керак. Дуо қилар экансиз, унинг қабул бўлишига шубҳа қилманг!
Кўпчилигимиз дуо қилишни эсдан чиқарганмиз. Аллоҳдан ёрдам сўрамаймиз.
Ана шу бўшлиқни тўлдириш учун дуоларни арабий алифбода, осонлаштириш учун кирилл алифбосида тақдим қиламиз ва, иншаАллоҳ, овозли шаклини (аудио) жойлаштирамиз.
Сиз фарз намозларни ўз вақтида бажариб, покиза ва шариатга мувофиқ ҳаёт кечирар экансиз, бу дуоларни ўрганиб, чин дилдан ёд олиб, Аллоҳга дуо қилсангиз, уларнинг қабул бўлишига, кунларингизга мазмун, барака, хайр киришига мутлақо шубҳа қилманг!
Ҳурмат ила,
“Диёнат” канали муҳарририяти.
#дуолар #зикрлар #ихлос
ҲИКМАТ
Луқмони ҳакимдан сўрадилар:
“Сиз бундай гўзал хулқни қандай қўлга киритдингиз?”
Луқмони ҳаким айтди:
“Бадхулқлар қилган ишларнинг тескарисини қилдим ва хулқим гўзаллашди”.
———————-
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/120
Луқмони ҳакимдан сўрадилар:
“Сиз бундай гўзал хулқни қандай қўлга киритдингиз?”
Луқмони ҳаким айтди:
“Бадхулқлар қилган ишларнинг тескарисини қилдим ва хулқим гўзаллашди”.
———————-
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/120
ЧАҚИМЧИНИНГ ОФАТИ
Яҳё ибн Ямоний роҳимаҳуллоҳ айтадилар:
" Сеҳргар бир ойда қилолмаган бузғунчиликни чақимчи бир соатда қилади".
Изоҳ:
Сеҳргар одам сеҳр-жоду билан инсонлар ўртасини бузади, бу ҳам ўз ўрнида оғир гуноҳ ҳисобланади.
Аммо чақимчи инсоннинг ҳатти-ҳаракати сеҳиргарнинг сеҳридан ҳам кучли ва хатарлидир.
‐-------‐-------
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/121
Яҳё ибн Ямоний роҳимаҳуллоҳ айтадилар:
" Сеҳргар бир ойда қилолмаган бузғунчиликни чақимчи бир соатда қилади".
Изоҳ:
Сеҳргар одам сеҳр-жоду билан инсонлар ўртасини бузади, бу ҳам ўз ўрнида оғир гуноҳ ҳисобланади.
Аммо чақимчи инсоннинг ҳатти-ҳаракати сеҳиргарнинг сеҳридан ҳам кучли ва хатарлидир.
‐-------‐-------
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/121
ТАҲОРАТНИНГ СУННАТЛАРИ
Таҳоратнинг суннати ўн учтадир.
Олтинчи суннат – соқолини бармоқлари ила “ҳилол” қилгай ва юзини ювган вақтда ушбу дуо ўқилади:
اَللَّهُمَّ بَيَّضْ وَجْهِي يَوْمَ تَبْيَضُّ وُخُوهٌ وَ تَسْوَدُّ وُجُوهٌ
“Аллоҳумма баййаз важҳи йавма табйаззу вужуҳун ва тасвадду вужуҳун”
Маъноси:
“Аллоҳим, юзлар оқ ва қора бўладиган кунда менинг юзимни оқ қилгил!
Еттинчи суннат – панжаларининг орасига панжаларини киргизиш, бу “ҳилол” дейилади.
Ўнг қўлини ювганда ушбу дуо ўқилади:
اَللَّهُمَّ اَعْطِنِى كِتَابِى بِيَوْمَيْنِى وَ حَاسِبْنِى حِسَابًا يَسِّرًا
“Аллоҳумма аътиний китаабий би йавмайни ва ҳаасибни ҳисаабан йассирон”
Маъноси:
“Аллоҳим, амалларим ёзилган китобимни ўнг қўлимдан бергин ва мени осон ҳисоб қилгин!”
Чап қўлини ювганда ушбу дуо ўқилади:
اَللَّهُمَّ لاَ تُعْطِنِى كِتَابِى بِشِمَالِى وَ لاَ مِنْ وَرَاءِ ظَهْرِى
“Аллоҳумма лаа туътийни китаабий би шимаалан ва лаа мин варо и зоҳрий”
Маъноси:
“Аллоҳим, менинг амалларим ёзилган китобимни чап қўлимдан ва орқамдан бермагин!”
#фиқҳ #мажмаулмақсуд #таҳорат
Таҳоратнинг суннати ўн учтадир.
Олтинчи суннат – соқолини бармоқлари ила “ҳилол” қилгай ва юзини ювган вақтда ушбу дуо ўқилади:
اَللَّهُمَّ بَيَّضْ وَجْهِي يَوْمَ تَبْيَضُّ وُخُوهٌ وَ تَسْوَدُّ وُجُوهٌ
“Аллоҳумма баййаз важҳи йавма табйаззу вужуҳун ва тасвадду вужуҳун”
Маъноси:
“Аллоҳим, юзлар оқ ва қора бўладиган кунда менинг юзимни оқ қилгил!
Еттинчи суннат – панжаларининг орасига панжаларини киргизиш, бу “ҳилол” дейилади.
Ўнг қўлини ювганда ушбу дуо ўқилади:
اَللَّهُمَّ اَعْطِنِى كِتَابِى بِيَوْمَيْنِى وَ حَاسِبْنِى حِسَابًا يَسِّرًا
“Аллоҳумма аътиний китаабий би йавмайни ва ҳаасибни ҳисаабан йассирон”
Маъноси:
“Аллоҳим, амалларим ёзилган китобимни ўнг қўлимдан бергин ва мени осон ҳисоб қилгин!”
Чап қўлини ювганда ушбу дуо ўқилади:
اَللَّهُمَّ لاَ تُعْطِنِى كِتَابِى بِشِمَالِى وَ لاَ مِنْ وَرَاءِ ظَهْرِى
“Аллоҳумма лаа туътийни китаабий би шимаалан ва лаа мин варо и зоҳрий”
Маъноси:
“Аллоҳим, менинг амалларим ёзилган китобимни чап қўлимдан ва орқамдан бермагин!”
#фиқҳ #мажмаулмақсуд #таҳорат
“САБОТУЛ ОЖИЗИН” КИТОБИНИНГ ШАРҲИ
Байт:
Ғазаб ел Одиларни қилди нобуд,
Эди ул ел насийми тобеи Ҳуд.
Шарҳ:
Оллоҳнинг ғазаб шамоли Од қавмини йўқ қилди. Аммо Оллоҳнинг душманларига ҳалокат ёғдирган бўрон Ҳуд пайғамбар ва унинг тобеларига майин шабада бўлди. Ҳуд алайҳиссалом Арабистон ярим оролининг жанубида, баланд қумтепаларда яшайдиган Од қавмини ёлғиз Оллоҳга ибодат қилмасалар, уларга ёғилажак улуғ азобдан огоҳлантирган эди. Лекин улар:
“Сен бизларни худоларимиздан буриш учун келдингми? У ҳолда агар ростгўй бўлсанг, бизларга ваъда қилаётган нарсангни (яъни, Оллоҳнинг азобини) келтиргин-чи?” – дедилар”
(Аҳқоф, 22-оят).
Шунда бир бўрон туриб, Од қабиласидаги кофирларнинг ўзларини ҳам, мол-ҳолларини ҳам ҳалок қилди. Барчалари қирилиб битди. Тонг отганида фақат уларнинг уй-жойларигина кўринар эди...
#саботуложизин #равойиҳуррайҳон #шарҳ #ақийда
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/123
Байт:
Ғазаб ел Одиларни қилди нобуд,
Эди ул ел насийми тобеи Ҳуд.
Шарҳ:
Оллоҳнинг ғазаб шамоли Од қавмини йўқ қилди. Аммо Оллоҳнинг душманларига ҳалокат ёғдирган бўрон Ҳуд пайғамбар ва унинг тобеларига майин шабада бўлди. Ҳуд алайҳиссалом Арабистон ярим оролининг жанубида, баланд қумтепаларда яшайдиган Од қавмини ёлғиз Оллоҳга ибодат қилмасалар, уларга ёғилажак улуғ азобдан огоҳлантирган эди. Лекин улар:
“Сен бизларни худоларимиздан буриш учун келдингми? У ҳолда агар ростгўй бўлсанг, бизларга ваъда қилаётган нарсангни (яъни, Оллоҳнинг азобини) келтиргин-чи?” – дедилар”
(Аҳқоф, 22-оят).
Шунда бир бўрон туриб, Од қабиласидаги кофирларнинг ўзларини ҳам, мол-ҳолларини ҳам ҳалок қилди. Барчалари қирилиб битди. Тонг отганида фақат уларнинг уй-жойларигина кўринар эди...
#саботуложизин #равойиҳуррайҳон #шарҳ #ақийда
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/123
Telegram
Diyonat
“САБОТУЛ ОЖИЗИН” КИТОБИНИНГ ШАРҲИ
Байт:
Ғазаб ел Одиларни қилди нобуд,
Эди ул ел насийми тобеи Ҳуд.
Шарҳ:
Оллоҳнинг ғазаб шамоли Од қавмини йўқ қилди. Аммо Оллоҳнинг душманларига ҳалокат ёғдирган бўрон Ҳуд пайғамбар ва унинг тобеларига майин шабада…
Байт:
Ғазаб ел Одиларни қилди нобуд,
Эди ул ел насийми тобеи Ҳуд.
Шарҳ:
Оллоҳнинг ғазаб шамоли Од қавмини йўқ қилди. Аммо Оллоҳнинг душманларига ҳалокат ёғдирган бўрон Ҳуд пайғамбар ва унинг тобеларига майин шабада…
ШИФОКОРЛАР НЕГА КЎП СУВ ИЧИШНИ ТАВСИЯ ЭТИШАДИ?
Соғлом одам кунига ўртача 2 литр сув ичиши керак.
Бу – шифокорлар тавсияси.
Мия ҳужайраларидан тортиб вужудимиздаги барча аъзолар сув билан ҳаёт. Кўп сув ичсак, танамизнинг сув йўқотиши олдини оламиз.
Сувнинг вужудимизга фойдалари:
— Танадаги ҳароратни мўътадиллаштиради.
— жигар ҳамда буйракдаги заҳарли моддаларни ювади.
— танани жароҳатлардан асрайди.
— ҳужайра билан тўқималарнинг бир-бирига яқинлашишини таъминлайди.
— тери ҳужайралари соғлом кўринишига ёрдам беради.
Вояга етган инсон танасида 40-50 литр сув бўлади. Қоннинг 83 % и, тўқималарнинг 75 % и, миянинг 74 % и, суякларнинг 22 % и сувдан иборат. Танадаги сувнинг 20 % и йўқолса, инсон ҳалок бўлади.
Етарли миқдорда сув ичилмаса:
— Мия секинлашиб, одам дангаса бўлиб қолади.
— қон қуюлади.
— қабзият юз беради.
— пешоб сарғайиб кетади.
"Бахтли ҳаёт сари" китобидан.
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/124
Соғлом одам кунига ўртача 2 литр сув ичиши керак.
Бу – шифокорлар тавсияси.
Мия ҳужайраларидан тортиб вужудимиздаги барча аъзолар сув билан ҳаёт. Кўп сув ичсак, танамизнинг сув йўқотиши олдини оламиз.
Сувнинг вужудимизга фойдалари:
— Танадаги ҳароратни мўътадиллаштиради.
— жигар ҳамда буйракдаги заҳарли моддаларни ювади.
— танани жароҳатлардан асрайди.
— ҳужайра билан тўқималарнинг бир-бирига яқинлашишини таъминлайди.
— тери ҳужайралари соғлом кўринишига ёрдам беради.
Вояга етган инсон танасида 40-50 литр сув бўлади. Қоннинг 83 % и, тўқималарнинг 75 % и, миянинг 74 % и, суякларнинг 22 % и сувдан иборат. Танадаги сувнинг 20 % и йўқолса, инсон ҳалок бўлади.
Етарли миқдорда сув ичилмаса:
— Мия секинлашиб, одам дангаса бўлиб қолади.
— қон қуюлади.
— қабзият юз беради.
— пешоб сарғайиб кетади.
"Бахтли ҳаёт сари" китобидан.
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/124
Telegram
Diyonat.uz
ШИФОКОРЛАР НЕГА КЎП СУВ ИЧИШНИ ТАВСИЯ ЭТИШАДИ?
Соғлом одам кунига ўртача 2 литр сув ичиши керак.
Бу – шифокорлар тавсияси.
Мия ҳужайраларидан тортиб вужудимиздаги барча аъзолар сув билан ҳаёт. Кўп сув ичсак, танамизнинг сув йўқотиши олдини оламиз.
Сувнинг…
Соғлом одам кунига ўртача 2 литр сув ичиши керак.
Бу – шифокорлар тавсияси.
Мия ҳужайраларидан тортиб вужудимиздаги барча аъзолар сув билан ҳаёт. Кўп сув ичсак, танамизнинг сув йўқотиши олдини оламиз.
Сувнинг…
Имом Таҳовийнинг ҳаёти ва ижоди
Абу Жаъфар Аҳмад ибн Муҳаммад ибн Салама ибн Абдул Малик ат-Таҳовий ҳижрий 239 йилнинг 11 робиул аввалида, милодий 853 йил 9 августда Юқори Мисрдаги Тоҳа шаҳрида Ҳажр ўлкасидан бўлган Азд қабиласининг Қаҳтоний оиласида туғилган.
Отаси адаб ва ҳадис илми олими эди. Онаси ҳам таълим кўрган. Ота-онаси имом Шофийнинг (вафоти 204/820) дарсларида қатнашардилар.
Абу Жаъфар дастлабки таълимни оила аъзоларидан олди, сўнг Абу Закариё ибн Муҳаммаднинг Амр ибн ал-Ос масжидидаги Қуръон дарсларида иштирок эта бошлади. Шу вақтда у Қуръонни тўла ёд олди.
Абу Жаъфар ҳадис илми сабоқларини даставвал отасида олди. Кейичалик тоғаси Исмоил ибн Яҳё ал-Музанийдан (вафоти 264/877) – у киши имом Шофиийнинг атоқли шогирдларидан бири эди – ҳадис илмини ўрганишни давом эттирди. Ўн уч ёшигача имом Шофиийнинг “Муснад”ини таълим олиб тугаллади. Аслида, бу бошланғич таълим эди. У ҳадис илмига астойдил киришида ва Мисрга Ислом оламининг турли бурчакларидан келган барча муҳаддис олимлар билан учрашиб, улардан ҳадис илмидан таҳсил олишга интилди.
У ўз рисоаласида муҳаддис устозларининг номларини санаб ўтган.
Улар Суриядан, Басрадан, Куфадан, Ҳижоздан, Ямандан, Шарқда Хуросон ва Ғарбда Марокашдан келган олимлар эдилар. Абу Жаъфар Таҳовий келтирган рўйхатда машҳур олимлар ал-Ҳофиз Абу Абдур Раҳмон Аҳмад ибн Шуъайб ан-Насаий (вафоти 303/915), Абу Зурат Абдур Раҳмон иб Амр ад-Дамашқий (вафоти 281/894), Али ибн Абдул Азиз ал-Бағовий (вафоти 280/893), Абу Бишр Муҳаммад ибн Саъид ад-Дулабий (вафоти 210/922)нинг исмлари бор.
Унинг шогирдлари орасида атоқли муҳаддислар ал-Ҳофиз Абу ал-Қосим ибн Аҳмад Табароний (вафоти 360/971) ва Абу Аҳмад Абдуллоҳ ибн ал-Адийлар ундан ҳадис ривоят қилганлар.
Абу Жаъфар шофиийлар оиласида тарбияланди. Унинг фиқҳдан илк муаллими ҳам имом Шофиийнинг буюк шогирди, Шофиий фиқҳ мактабининг ҳимоячиси деб тан олинган ал-Музоний эди. Абу Жаъфар ал-Музонийнинг “Мухтасар” асарини, Шофиийнинг фиқҳга оид тўпламини Ал-Музоний билан бирга ўқиди. У Амр ибн ал-Ос масжидидаги таълимини тугатмай туриб Ҳанафий мактаби дарсларига ҳам қатнай бошлади, чунки Абу Жаъфар ўз тоғаси ал-Музоний уйида Ҳанафий фиқҳига доир китобларга кўп мурожаат қилишини кўрган эди.
Абу Жаъфарнинг Ҳанафий фиқҳига қизиқиши ўсиб борди. Бу ҳолат у Мисрдаги икки ҳанафий қози Баккар ибн Қутайба (вафоти 270/833) ва Аҳмад Абу Имрон ал-Бағдодий (вафоти 270/833) билан бевосита мулоқотга киришгандан сўнг янада тезлашди. Бу икки уламо билан Абу Даъфар Ҳанафий фиқҳига доир бир қанча илмларни олди.
У бир сафар шундай деган:
“Дастлаб ал-Музанийдан ҳадис ёзардим, Шофиий мактабига эргашардим. Бир қанча вақт ўтиб, Аҳмад ибн Абу Имрон келди ва Мисрда қози бўлди, мен у билан дўстлашдим ва унинг қарашларини қараш топдим”.
Катта эҳтимолларга кўра, ўша вақтда унинг тоғаси Абу Жаъфарни ўз томонига даъват қилган, балки уни керакли нарсалар билан таъминлашни тўхтатгани эҳтимол. Абу Жаъфар бундан ранжиб, тоғаси билан алоқаларни камайтиради. Кейинроқ, у Ҳанафий фиқҳи ҳақида ал-Музойинг Шофиий фиқҳи ҳақидаги “Мухтасар” асари услубида ўз “Мухтасар” асарини ёзади ва айтадики, тоғаси тирик бўлганида у бу асарни ўқиб, ўзининг жиянига қилган аввалги эътирозларидан, албатта, афсусланган бўларди.
Миср қозилари билан бўлган боғлиқлиги Абу Жаъфарнинг суд ҳужжат ва ишлари билан бевосита танишиб бориш имониятини юзага келтирган бўлиши аниқ. Ҳижрий 268, милодий 881 йилда волий ибн Тулун уни Сурияга бир масалани ҳал қилиш учун махсус буйруқ билан жўнатади. Сурияда у машҳур Ҳанафий қозиси, Абу Ҳанифанинг буюк шогирди Муҳаммад ибн ал-Ҳассан аш-Шайбонийнинг (вафоти 189/804) шогирди Абу Ҳозим Абдул Ҳамид (вафоти 292/904) билан учрашади ва Ҳанафий фиқҳи ҳақида бу қозидан чуқурроқ илм олади. Бир ярим йил давомида у вақтини Сурияда ўтказади ва Ғазо, Ашкалон, Тиберия, Қуддус шаҳарларига боради.
#имомтаҳовий #ақийда #китоб #фиқҳ #уламолар #таржима
Абу Жаъфар Аҳмад ибн Муҳаммад ибн Салама ибн Абдул Малик ат-Таҳовий ҳижрий 239 йилнинг 11 робиул аввалида, милодий 853 йил 9 августда Юқори Мисрдаги Тоҳа шаҳрида Ҳажр ўлкасидан бўлган Азд қабиласининг Қаҳтоний оиласида туғилган.
Отаси адаб ва ҳадис илми олими эди. Онаси ҳам таълим кўрган. Ота-онаси имом Шофийнинг (вафоти 204/820) дарсларида қатнашардилар.
Абу Жаъфар дастлабки таълимни оила аъзоларидан олди, сўнг Абу Закариё ибн Муҳаммаднинг Амр ибн ал-Ос масжидидаги Қуръон дарсларида иштирок эта бошлади. Шу вақтда у Қуръонни тўла ёд олди.
Абу Жаъфар ҳадис илми сабоқларини даставвал отасида олди. Кейичалик тоғаси Исмоил ибн Яҳё ал-Музанийдан (вафоти 264/877) – у киши имом Шофиийнинг атоқли шогирдларидан бири эди – ҳадис илмини ўрганишни давом эттирди. Ўн уч ёшигача имом Шофиийнинг “Муснад”ини таълим олиб тугаллади. Аслида, бу бошланғич таълим эди. У ҳадис илмига астойдил киришида ва Мисрга Ислом оламининг турли бурчакларидан келган барча муҳаддис олимлар билан учрашиб, улардан ҳадис илмидан таҳсил олишга интилди.
У ўз рисоаласида муҳаддис устозларининг номларини санаб ўтган.
Улар Суриядан, Басрадан, Куфадан, Ҳижоздан, Ямандан, Шарқда Хуросон ва Ғарбда Марокашдан келган олимлар эдилар. Абу Жаъфар Таҳовий келтирган рўйхатда машҳур олимлар ал-Ҳофиз Абу Абдур Раҳмон Аҳмад ибн Шуъайб ан-Насаий (вафоти 303/915), Абу Зурат Абдур Раҳмон иб Амр ад-Дамашқий (вафоти 281/894), Али ибн Абдул Азиз ал-Бағовий (вафоти 280/893), Абу Бишр Муҳаммад ибн Саъид ад-Дулабий (вафоти 210/922)нинг исмлари бор.
Унинг шогирдлари орасида атоқли муҳаддислар ал-Ҳофиз Абу ал-Қосим ибн Аҳмад Табароний (вафоти 360/971) ва Абу Аҳмад Абдуллоҳ ибн ал-Адийлар ундан ҳадис ривоят қилганлар.
Абу Жаъфар шофиийлар оиласида тарбияланди. Унинг фиқҳдан илк муаллими ҳам имом Шофиийнинг буюк шогирди, Шофиий фиқҳ мактабининг ҳимоячиси деб тан олинган ал-Музоний эди. Абу Жаъфар ал-Музонийнинг “Мухтасар” асарини, Шофиийнинг фиқҳга оид тўпламини Ал-Музоний билан бирга ўқиди. У Амр ибн ал-Ос масжидидаги таълимини тугатмай туриб Ҳанафий мактаби дарсларига ҳам қатнай бошлади, чунки Абу Жаъфар ўз тоғаси ал-Музоний уйида Ҳанафий фиқҳига доир китобларга кўп мурожаат қилишини кўрган эди.
Абу Жаъфарнинг Ҳанафий фиқҳига қизиқиши ўсиб борди. Бу ҳолат у Мисрдаги икки ҳанафий қози Баккар ибн Қутайба (вафоти 270/833) ва Аҳмад Абу Имрон ал-Бағдодий (вафоти 270/833) билан бевосита мулоқотга киришгандан сўнг янада тезлашди. Бу икки уламо билан Абу Даъфар Ҳанафий фиқҳига доир бир қанча илмларни олди.
У бир сафар шундай деган:
“Дастлаб ал-Музанийдан ҳадис ёзардим, Шофиий мактабига эргашардим. Бир қанча вақт ўтиб, Аҳмад ибн Абу Имрон келди ва Мисрда қози бўлди, мен у билан дўстлашдим ва унинг қарашларини қараш топдим”.
Катта эҳтимолларга кўра, ўша вақтда унинг тоғаси Абу Жаъфарни ўз томонига даъват қилган, балки уни керакли нарсалар билан таъминлашни тўхтатгани эҳтимол. Абу Жаъфар бундан ранжиб, тоғаси билан алоқаларни камайтиради. Кейинроқ, у Ҳанафий фиқҳи ҳақида ал-Музойинг Шофиий фиқҳи ҳақидаги “Мухтасар” асари услубида ўз “Мухтасар” асарини ёзади ва айтадики, тоғаси тирик бўлганида у бу асарни ўқиб, ўзининг жиянига қилган аввалги эътирозларидан, албатта, афсусланган бўларди.
Миср қозилари билан бўлган боғлиқлиги Абу Жаъфарнинг суд ҳужжат ва ишлари билан бевосита танишиб бориш имониятини юзага келтирган бўлиши аниқ. Ҳижрий 268, милодий 881 йилда волий ибн Тулун уни Сурияга бир масалани ҳал қилиш учун махсус буйруқ билан жўнатади. Сурияда у машҳур Ҳанафий қозиси, Абу Ҳанифанинг буюк шогирди Муҳаммад ибн ал-Ҳассан аш-Шайбонийнинг (вафоти 189/804) шогирди Абу Ҳозим Абдул Ҳамид (вафоти 292/904) билан учрашади ва Ҳанафий фиқҳи ҳақида бу қозидан чуқурроқ илм олади. Бир ярим йил давомида у вақтини Сурияда ўтказади ва Ғазо, Ашкалон, Тиберия, Қуддус шаҳарларига боради.
#имомтаҳовий #ақийда #китоб #фиқҳ #уламолар #таржима
Абу Жаъфар Мисрга қайтгач, қози Муҳаммад ибн Абдаҳ уни ўз котиби сифатида ишга олади. Кўпинча қози турли сабаблар билан ишга кела олмаса, унинг ўрнига Абу Жаъфар тўлиқ ваколат билан иш олиб борарди. 292/ 904 йилда унга халқ талаби билан “Суд маҳкамаси олдидан ишончли гувоҳ” вазифасига қўйилди.
У мазкур вазифада то ўлимига қадар 321/933 йилгача фаолият олиб борди ва Бану Ашъаз Қурайфа қабристонига дафн этилди.
Ат-Таҳовий биринчи галда, нафақат, атоқли фақиҳ, балки у шу билан баробарда тан олинган ҳадис олими ҳамдир. Кўплаб муаллифлар унинг илмий ва интеллектуал қобилиятларини эътироф этганлар.
Хусусан, ибн Касир (вафоти 774/1371) ёзади:
“У энг ишончли ва ростгўй ҳадис ровийси ва ҳадис илмининг буюкларидан (ал-ҳуффоз ал жаҳаабидаҳ) эди” .
Ибн Ҳажар (вафоти 852/1440) машҳур испан олими Маслама ибн Қосимнинг шундай дегани ҳақида ёзган:
“У саҳиҳ ровий, буюк олим, машҳур фақиҳ эди, фақиҳлар баҳсида энг илмлиси, масаланинг ичига кириб бора оладиган инсон эди” .
Заҳабий (вафоти 748/1348) ёзади:
“У Мисрнинг фақиҳ ва муҳаддисидир, у ҳадис ва фиқҳ илми билан бошқалардан ажралиб туради... Кимки бу имомнинг асарларини ўқиса, шубҳасиз, уннинг қобилияти ва донишмандлигига гувоҳ бўлади” .
Абу Исҳоқ Шерозий (вафоти 476/1083) қайд этади:
“Ҳанафий фиқҳида Мисрда, шубҳасиз, у энг пешқадамдир” .
Унинг Ҳанафий фиқҳида тутган ўрни ҳақида Тош Куброзода (вафоти 968/1561) тан олиб айтади:
“У, шубҳасиз, мужтаҳидун фи маойил (масалалар мужтаҳиди) бобида имом ва мужтаҳиддир” .
Ас-Сомоний (вафоти 562/1167) зикр қилади:
“Албатта, у фиқҳда имом, ҳадисда ишончли ва ростгўй ва ҳеч ким ундан сўнг олимлик ва фиқҳ бобида унинг мақомига ета олмади” .
Таҳовийнинг илк асари ҳадис илми ҳақида бўлиб, “Шарҳи маоний ал-осор” деб номланади ва бу унинг бу соҳадаги ўта қадрли асарлардандир.
Мазкур рисола, бир нарсанинг турли кўринишлари ҳақида баҳс қилади, нарсанинг афзал ва камчилик томонларига диққат қаратади, ўзи маъқул топган жиҳатларни ҳимоя қилади. Бу фиқҳнинг ичига кириб боришда катта ёрдам берадиган асардир.
Уч олим – ал-Бухорий “Саҳиҳ”ининг буюк шарҳчиси ал-Бадар ал-Айний (вафоти 463/1451), Моликий мактаби олими ибн Абдул Барр (вафоти 463/1071), Ҳанафий олим сифатида танилган Жамолиддин Зайлаий (вафоти 762/1361) унинг бу асарига шарҳ ёзганлар.
Таҳовийнинг иккинчи рисоласи “Шарҳи мушкил ал-осор” бўлиб, мазкур китобда ҳадиснинг кўплаб одамлар аҳамият бермайдиган, яъни назардан қочирадиган қирраларига диққат қаратган.
Моликий мактаби фақиҳи ва файласуфи машҳур ибн Рушд (вафоти 598/1198) бу асарнинг мухтасар шаклини ёзган.
Бошқа яна икки олим Абу ал-Волид Сулайман ибн Халаф ал-Божий (вафоти 474/1031) ва қозиюл қуззот Жамолиддин Мусо ал-Моликий (вафоти 803/1460) қисқарган таҳририни ишлаб чиққанлар.
Таҳовий “Сунани аш-Шофиий”да тоғаси ал-Музанийдан тинглаган ҳадисларини жамлаган. Бу китоб Қоҳирада (1315/1877) ва Байрутда (1406/1985) чоп этилган. “Ат-Тасвийя байн ҳаддасана ва ахбарана” унинг ҳадис ҳақидаги асарларидан бири ҳисобланади.
Таҳовий асарларининг аксари фиқҳ соҳасига мансубдир.
Биз унинг “Мухтасар” асари тўғрисида тўхталдик. Дастлабки фиқҳ тўплами Ҳанафий мактабига мувофиқ ёзилган. Бу китоб Абу ал-Вафо ал-Афғоний нашрга тайёралаган ва Қоҳирадаги Дарул Кутуб ал-Арабийя нашриётида чоп этилган (1370/1970).
Бошқа рисоласи “Аш-шурут ас-сағийр” асари савдо, иш ҳақи, имтиёзлар, эҳсон ва садақа ҳақида бўлиб, Бағдодда (1394/1974) икки жилдда нашр этилди.
Унинг энг йирик ишларидан бири “Аш-шурут ал-кабийр” асари (1346/1924) Жозеф Шакт томонидан Ҳайделберг шаҳрида “Китоб азкор ал-ҳуқуқ ва ал-руҳун” номи билан чоп этилган.
Бошқа муҳим асари “Ихтилофул фуқаҳо” рисоласи дастлаб Фредрик Кон томонидан Байрутда Дарул Кутуб ал-Илмиййа нашр уйида, сўнг, доктор Сағир Ҳассан Маъсумий томонидан Исломободда Ислом тадқиқотлари инстутида (1391/1971) батафсил кириш сўзи билан нашр этилган.
#имомтаҳовий #ақийда #китоб #фиқҳ #уламолар #таржима
У мазкур вазифада то ўлимига қадар 321/933 йилгача фаолият олиб борди ва Бану Ашъаз Қурайфа қабристонига дафн этилди.
Ат-Таҳовий биринчи галда, нафақат, атоқли фақиҳ, балки у шу билан баробарда тан олинган ҳадис олими ҳамдир. Кўплаб муаллифлар унинг илмий ва интеллектуал қобилиятларини эътироф этганлар.
Хусусан, ибн Касир (вафоти 774/1371) ёзади:
“У энг ишончли ва ростгўй ҳадис ровийси ва ҳадис илмининг буюкларидан (ал-ҳуффоз ал жаҳаабидаҳ) эди” .
Ибн Ҳажар (вафоти 852/1440) машҳур испан олими Маслама ибн Қосимнинг шундай дегани ҳақида ёзган:
“У саҳиҳ ровий, буюк олим, машҳур фақиҳ эди, фақиҳлар баҳсида энг илмлиси, масаланинг ичига кириб бора оладиган инсон эди” .
Заҳабий (вафоти 748/1348) ёзади:
“У Мисрнинг фақиҳ ва муҳаддисидир, у ҳадис ва фиқҳ илми билан бошқалардан ажралиб туради... Кимки бу имомнинг асарларини ўқиса, шубҳасиз, уннинг қобилияти ва донишмандлигига гувоҳ бўлади” .
Абу Исҳоқ Шерозий (вафоти 476/1083) қайд этади:
“Ҳанафий фиқҳида Мисрда, шубҳасиз, у энг пешқадамдир” .
Унинг Ҳанафий фиқҳида тутган ўрни ҳақида Тош Куброзода (вафоти 968/1561) тан олиб айтади:
“У, шубҳасиз, мужтаҳидун фи маойил (масалалар мужтаҳиди) бобида имом ва мужтаҳиддир” .
Ас-Сомоний (вафоти 562/1167) зикр қилади:
“Албатта, у фиқҳда имом, ҳадисда ишончли ва ростгўй ва ҳеч ким ундан сўнг олимлик ва фиқҳ бобида унинг мақомига ета олмади” .
Таҳовийнинг илк асари ҳадис илми ҳақида бўлиб, “Шарҳи маоний ал-осор” деб номланади ва бу унинг бу соҳадаги ўта қадрли асарлардандир.
Мазкур рисола, бир нарсанинг турли кўринишлари ҳақида баҳс қилади, нарсанинг афзал ва камчилик томонларига диққат қаратади, ўзи маъқул топган жиҳатларни ҳимоя қилади. Бу фиқҳнинг ичига кириб боришда катта ёрдам берадиган асардир.
Уч олим – ал-Бухорий “Саҳиҳ”ининг буюк шарҳчиси ал-Бадар ал-Айний (вафоти 463/1451), Моликий мактаби олими ибн Абдул Барр (вафоти 463/1071), Ҳанафий олим сифатида танилган Жамолиддин Зайлаий (вафоти 762/1361) унинг бу асарига шарҳ ёзганлар.
Таҳовийнинг иккинчи рисоласи “Шарҳи мушкил ал-осор” бўлиб, мазкур китобда ҳадиснинг кўплаб одамлар аҳамият бермайдиган, яъни назардан қочирадиган қирраларига диққат қаратган.
Моликий мактаби фақиҳи ва файласуфи машҳур ибн Рушд (вафоти 598/1198) бу асарнинг мухтасар шаклини ёзган.
Бошқа яна икки олим Абу ал-Волид Сулайман ибн Халаф ал-Божий (вафоти 474/1031) ва қозиюл қуззот Жамолиддин Мусо ал-Моликий (вафоти 803/1460) қисқарган таҳририни ишлаб чиққанлар.
Таҳовий “Сунани аш-Шофиий”да тоғаси ал-Музанийдан тинглаган ҳадисларини жамлаган. Бу китоб Қоҳирада (1315/1877) ва Байрутда (1406/1985) чоп этилган. “Ат-Тасвийя байн ҳаддасана ва ахбарана” унинг ҳадис ҳақидаги асарларидан бири ҳисобланади.
Таҳовий асарларининг аксари фиқҳ соҳасига мансубдир.
Биз унинг “Мухтасар” асари тўғрисида тўхталдик. Дастлабки фиқҳ тўплами Ҳанафий мактабига мувофиқ ёзилган. Бу китоб Абу ал-Вафо ал-Афғоний нашрга тайёралаган ва Қоҳирадаги Дарул Кутуб ал-Арабийя нашриётида чоп этилган (1370/1970).
Бошқа рисоласи “Аш-шурут ас-сағийр” асари савдо, иш ҳақи, имтиёзлар, эҳсон ва садақа ҳақида бўлиб, Бағдодда (1394/1974) икки жилдда нашр этилди.
Унинг энг йирик ишларидан бири “Аш-шурут ал-кабийр” асари (1346/1924) Жозеф Шакт томонидан Ҳайделберг шаҳрида “Китоб азкор ал-ҳуқуқ ва ал-руҳун” номи билан чоп этилган.
Бошқа муҳим асари “Ихтилофул фуқаҳо” рисоласи дастлаб Фредрик Кон томонидан Байрутда Дарул Кутуб ал-Илмиййа нашр уйида, сўнг, доктор Сағир Ҳассан Маъсумий томонидан Исломободда Ислом тадқиқотлари инстутида (1391/1971) батафсил кириш сўзи билан нашр этилган.
#имомтаҳовий #ақийда #китоб #фиқҳ #уламолар #таржима
“Ал-Фиҳрист” ва “Ал-Жуваҳир ал-Мудиъа” китоблари муаллифлари Таҳовийнинг фиқҳ асарларини эслашади. Ўқувчилар ҳам унинг мазкур икки асарини эътироф этишади.
#имомтаҳовий #ақийда #китоб #фиқҳ #уламолар #таржима
———————-
Ушбу мақола инглиз тилидан таржима қилинди ва таржима "Диёнат" канали томонидан амалга оширилди.
—————————
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/127
#имомтаҳовий #ақийда #китоб #фиқҳ #уламолар #таржима
———————-
Ушбу мақола инглиз тилидан таржима қилинди ва таржима "Диёнат" канали томонидан амалга оширилди.
—————————
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/127
Telegram
Diyonat
“Ал-Фиҳрист” ва “Ал-Жуваҳир ал-Мудиъа” китоблари муаллифлари Таҳовийнинг фиқҳ асарларини эслашади. Ўқувчилар ҳам унинг мазкур икки асарини эътироф этишади.
#имомтаҳовий #ақийда #китоб #фиқҳ #уламолар #таржима
———————-
Ушбу мақола инглиз тилидан таржима…
#имомтаҳовий #ақийда #китоб #фиқҳ #уламолар #таржима
———————-
Ушбу мақола инглиз тилидан таржима…
Оли Имрон сурасидаги ушбу оятда келган дуо билан биз қуйидагиларни сўрамоқдамиз:
Аллоҳ бизни тўғри йўлга – Исломга ҳидоят қилгач, яна адашиб, қалбимиз куфрга, гуноҳга мойил бўлиб қолмасин. Ислом – ҳидоятдир, ҳидоятга эришиб, яна залолатга қайтиш, куфрга, ширкка қалбнинг оғиб қолиши – энг улкан фожиа.
Бу фожиа икки дунёмизни куйдиради. Шунинг учун, Аллоҳга дуо қилиб, бизни динга, ҳидоятга солганидан кейин адаштирмаслигини сўраймиз.
#дуолар #зикрлар #ихлос
Аллоҳ бизни тўғри йўлга – Исломга ҳидоят қилгач, яна адашиб, қалбимиз куфрга, гуноҳга мойил бўлиб қолмасин. Ислом – ҳидоятдир, ҳидоятга эришиб, яна залолатга қайтиш, куфрга, ширкка қалбнинг оғиб қолиши – энг улкан фожиа.
Бу фожиа икки дунёмизни куйдиради. Шунинг учун, Аллоҳга дуо қилиб, бизни динга, ҳидоятга солганидан кейин адаштирмаслигини сўраймиз.
#дуолар #зикрлар #ихлос
Аллоҳнинг исму сифатларидан бири – ал-Ваҳҳобдир. Ал-Ваҳҳобнинг маъноси бандаларига бирор эваз сўрамай, текиндан текинга неъматлар ато этгувчи, демакдир. Аллоҳнинг неъматлари ичида энг афзали – Ислом ва Иймондир.
Аллоҳ мўминларни ислом ва иймонга ҳидоят қилгани учун бандаларидан бирор нарса сўрамайди, ҳақ талаб қилмайди. Балки, бандаларнинг ўзи ҳидоятга – Ислом ва иймонга муҳтождирлар.
Фарз намозларидан кейин, нафл ибодатлардан кейин ва, умуман, ушбу дуони сидқидилдан доимо ўқиб юришимиз бизни янада Аллоҳга яқинлаштиради, гуноҳлардан, ғафлатдан сақланишимизга сабаб бўлади, иншаАллоҳ.
#дуолар #зикрлар #ихлос
———————-
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/130
Аллоҳ мўминларни ислом ва иймонга ҳидоят қилгани учун бандаларидан бирор нарса сўрамайди, ҳақ талаб қилмайди. Балки, бандаларнинг ўзи ҳидоятга – Ислом ва иймонга муҳтождирлар.
Фарз намозларидан кейин, нафл ибодатлардан кейин ва, умуман, ушбу дуони сидқидилдан доимо ўқиб юришимиз бизни янада Аллоҳга яқинлаштиради, гуноҳлардан, ғафлатдан сақланишимизга сабаб бўлади, иншаАллоҳ.
#дуолар #зикрлар #ихлос
———————-
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/130
Telegram
Diyonat.uz
Аллоҳнинг исму сифатларидан бири – ал-Ваҳҳобдир. Ал-Ваҳҳобнинг маъноси бандаларига бирор эваз сўрамай, текиндан текинга неъматлар ато этгувчи, демакдир. Аллоҳнинг неъматлари ичида энг афзали – Ислом ва Иймондир.
Аллоҳ мўминларни ислом ва иймонга ҳидоят…
Аллоҳ мўминларни ислом ва иймонга ҳидоят…
Аллоҳ кимгадир ёмонликни раво кўрса, ўша одам дунё ишларига кўмилиб қолади. У ғийбатдан, маломатгўйликдан, мақтанчоқликдан, кибрдан, дунёни севишдан, бекорчиликдан ва маъносиз бандликдан ўзини қутқара олмайди.
Ишларида унум, ҳаракатида барака топилмайди. Кўнглидан ҳаловат кетади. Қалбини ризолик тарк этади. Кўзига топгани кам кўринади.
Ҳаётимизга назар солайлик: биз шу ҳолда эмасмизми?
--‐-----------
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/131
Ишларида унум, ҳаракатида барака топилмайди. Кўнглидан ҳаловат кетади. Қалбини ризолик тарк этади. Кўзига топгани кам кўринади.
Ҳаётимизга назар солайлик: биз шу ҳолда эмасмизми?
--‐-----------
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/131
ИККИ ЮЗ ЙИЛ ЯШАШНИНГ СИРИ
Нега тошбақалар икки юз йил яшайди, биласизми?
Таслим бўлгани учун. Факатгина ўз йўлида юради, ҳеч қаерга шошмайди, оҳиста юради ва эҳтироси йук. Ўша учун...
Эҳтироси бўлмаганнинг вақтида ҳам барака бордир. Ҳирс ва ҳарислик ҳар нарсани торайтиради. Вақтни хам, юракни ҳам...
Авлиёлар дейдики, “Ҳирс — ҳасрат сабабчисидир“.
Ҳирс инсонни занглатади.
Инсон хам занглайдими? Ҳа, албатта, ҳирсли бўлса. Ҳамма нарсанинг ҳирси бор: пул, шон- шухрат, хотин, мансаб, дўст ҳирси... Нафс — инсон ҳирслари ўраб қўйилган бир тугундир.
Сен қандай қарор олсанг ол, тепада бошқа бир Қарор бор. Ўша учун таслим бўл ва ҳузур топ. Таслим бўлмаган хотиржам ҳам, сокин бўла олмайди. Сокин бўлмаганлар эса ҳузур топмайди. Топганида эди, тошбақа эмас, инсон икки юз йил яшаган бўлар эди...
Марзия Сайдам.
Манба: https://t.me/marziyaibrohim/245
----‐---------
Улашинг!👇
https://t.me/diyonatli/132
Нега тошбақалар икки юз йил яшайди, биласизми?
Таслим бўлгани учун. Факатгина ўз йўлида юради, ҳеч қаерга шошмайди, оҳиста юради ва эҳтироси йук. Ўша учун...
Эҳтироси бўлмаганнинг вақтида ҳам барака бордир. Ҳирс ва ҳарислик ҳар нарсани торайтиради. Вақтни хам, юракни ҳам...
Авлиёлар дейдики, “Ҳирс — ҳасрат сабабчисидир“.
Ҳирс инсонни занглатади.
Инсон хам занглайдими? Ҳа, албатта, ҳирсли бўлса. Ҳамма нарсанинг ҳирси бор: пул, шон- шухрат, хотин, мансаб, дўст ҳирси... Нафс — инсон ҳирслари ўраб қўйилган бир тугундир.
Сен қандай қарор олсанг ол, тепада бошқа бир Қарор бор. Ўша учун таслим бўл ва ҳузур топ. Таслим бўлмаган хотиржам ҳам, сокин бўла олмайди. Сокин бўлмаганлар эса ҳузур топмайди. Топганида эди, тошбақа эмас, инсон икки юз йил яшаган бўлар эди...
Марзия Сайдам.
Манба: https://t.me/marziyaibrohim/245
----‐---------
Улашинг!👇
https://t.me/diyonatli/132
ЯПОН БЎЛИШНИ ХОҲЛАЙМАН
Япон тилида “аҳамиятсиз, бетайин“ каби сўзлар йўқ. Чунки, яшаш тарзида учрамаган нарса луғатга хам кирмайди. Худди ўзбек тилидаги “истиҳола“ сўзи каби. Ўзбек тилидан бошқа тилда бу сўз йўқ. Кўп миллатларни кўрдим, фақат ўзбеклардагина истиҳолага дуч келдим. Айниқса, туркларда умуман бир нарсадан тортиниш, истиҳола қилиш деган тушунчанинг ўзи йук. Истиҳола қилиб турган бирини кўрса, бу “эзик“, дейишади.
Ахлоқ ва одоб қотилига айланиб кетаётган бу дунёмизда бирдан кўнглим япон бўлишни тусаб колди.
Нега?
Ҳажга кетаётган эдик. Аэропортда паспорт назоратидан ўтяпмиз, гуруҳимиздаги бир опа тинимсиз бир нималар еб-ичиб ахлатини оёғини остига ташлаб кета бошлади. Атрофда ҳар хил миллат бор, инглизлар, японлар... Улар ғалати- ғалати қараб қўяётган эди.
Туба хоним, ахлатларинггизни менга беринг, чиқинди кутисига ташлаб келаман, дедим секингина.
Қўявер, ҳеч кимга сездирмасдан, кўрсатмасдан отиб юбораяпман, деди.
Аллоҳ-чи? У ҳам сезмай қолаяптими, кўрмай қолаяптими, ажабо, баьзан, қилаётган амалларимизни!?
Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва салламдан “ Одоб нима? “ деб сўрашганида, “Диннинг ярмиси“ деб жавоб берган эдилар.
Яримта дин билан ҳажга кетяпмиз....
Японияда ҳеч ким майда-чуйда чиқитларини хам йўллларга ташламайди, ахлат қутисига ҳам отмайди. Сумкасига солиб уйига олиб келади ва уйидаги чиқиндига ташлайди. Японлар ҳамма нарсага аҳамият беради, қиймат беради, ҳеч кимга бетайин, деб қарамайди. Ўша учун хам бу сўзлар луғатига кирмаган.
Динимизнинг ярми ўша тарафларга қочиб кетаётгандек... Япониядан нефть чиқмайди, газ, тилла, конлари йўк, аммо бой мамлакат, аммо одоб захиралари бор. Бундан 10 йил аввал америкалик 6 нафар профессор Японияга боришади. Фақатгина бир мақсадда, японлар қандай қилиб муваффаққият ва тараққиётга эришмоқда, буни ўрганиш учун боришганди. Яна қаршиларига японларнинг ахлоки чиқиб келди. Улар ўз ишини, касбини, ҳалолликни ибодат даражасида қилишарди . Сир бу эди. Япон аёлари университетда профессор бўлса ҳам, эрталаб вақтли туриб эрига нонуштани ўзи тайёрлайди ва эрининг оёқ кийимларини тозалайди. Эрталаб уйидан аёлининг севги ва ҳурмати билан нонушта килган киши, албатта, бор имкониятини ишига касбига беради. Сир бу эди.
Жалолиддин Румийга кўра, “Одоб — ақлнинг ташқи либосидир“. Либосларимиз ҳам у тарафларга қочиб кетаётгандек.
Ха, биз динимизни яхши биламиз, беш маҳал намоз ўкиймиз. Бироқ намоз беш маҳал, одоб эса йигирма тўрт соат фарздир.
Марзия Сайдам.
Манба: https://t.me/marziyaibrohim/244
--------------
Улашинг!👇
https://t.me/diyonatli/134
Япон тилида “аҳамиятсиз, бетайин“ каби сўзлар йўқ. Чунки, яшаш тарзида учрамаган нарса луғатга хам кирмайди. Худди ўзбек тилидаги “истиҳола“ сўзи каби. Ўзбек тилидан бошқа тилда бу сўз йўқ. Кўп миллатларни кўрдим, фақат ўзбеклардагина истиҳолага дуч келдим. Айниқса, туркларда умуман бир нарсадан тортиниш, истиҳола қилиш деган тушунчанинг ўзи йук. Истиҳола қилиб турган бирини кўрса, бу “эзик“, дейишади.
Ахлоқ ва одоб қотилига айланиб кетаётган бу дунёмизда бирдан кўнглим япон бўлишни тусаб колди.
Нега?
Ҳажга кетаётган эдик. Аэропортда паспорт назоратидан ўтяпмиз, гуруҳимиздаги бир опа тинимсиз бир нималар еб-ичиб ахлатини оёғини остига ташлаб кета бошлади. Атрофда ҳар хил миллат бор, инглизлар, японлар... Улар ғалати- ғалати қараб қўяётган эди.
Туба хоним, ахлатларинггизни менга беринг, чиқинди кутисига ташлаб келаман, дедим секингина.
Қўявер, ҳеч кимга сездирмасдан, кўрсатмасдан отиб юбораяпман, деди.
Аллоҳ-чи? У ҳам сезмай қолаяптими, кўрмай қолаяптими, ажабо, баьзан, қилаётган амалларимизни!?
Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва салламдан “ Одоб нима? “ деб сўрашганида, “Диннинг ярмиси“ деб жавоб берган эдилар.
Яримта дин билан ҳажга кетяпмиз....
Японияда ҳеч ким майда-чуйда чиқитларини хам йўллларга ташламайди, ахлат қутисига ҳам отмайди. Сумкасига солиб уйига олиб келади ва уйидаги чиқиндига ташлайди. Японлар ҳамма нарсага аҳамият беради, қиймат беради, ҳеч кимга бетайин, деб қарамайди. Ўша учун хам бу сўзлар луғатига кирмаган.
Динимизнинг ярми ўша тарафларга қочиб кетаётгандек... Япониядан нефть чиқмайди, газ, тилла, конлари йўк, аммо бой мамлакат, аммо одоб захиралари бор. Бундан 10 йил аввал америкалик 6 нафар профессор Японияга боришади. Фақатгина бир мақсадда, японлар қандай қилиб муваффаққият ва тараққиётга эришмоқда, буни ўрганиш учун боришганди. Яна қаршиларига японларнинг ахлоки чиқиб келди. Улар ўз ишини, касбини, ҳалолликни ибодат даражасида қилишарди . Сир бу эди. Япон аёлари университетда профессор бўлса ҳам, эрталаб вақтли туриб эрига нонуштани ўзи тайёрлайди ва эрининг оёқ кийимларини тозалайди. Эрталаб уйидан аёлининг севги ва ҳурмати билан нонушта килган киши, албатта, бор имкониятини ишига касбига беради. Сир бу эди.
Жалолиддин Румийга кўра, “Одоб — ақлнинг ташқи либосидир“. Либосларимиз ҳам у тарафларга қочиб кетаётгандек.
Ха, биз динимизни яхши биламиз, беш маҳал намоз ўкиймиз. Бироқ намоз беш маҳал, одоб эса йигирма тўрт соат фарздир.
Марзия Сайдам.
Манба: https://t.me/marziyaibrohim/244
--------------
Улашинг!👇
https://t.me/diyonatli/134
Telegram
Ilm Zakoti
ЯПОН БУЛИШНИ ХОХЛАЙМАН.
Япон тилида " басит, ахамиятсиз, бетайин", каби сузлар йук. Чунки, яшаш тарзида учрамаган нарса лугатга хам кирмайди. Худди узбек тилидаги " истихола" сузи каби. Узбек тилидан бошка тилда бу суз йук. Куп миллатларни курдим, факат…
Япон тилида " басит, ахамиятсиз, бетайин", каби сузлар йук. Чунки, яшаш тарзида учрамаган нарса лугатга хам кирмайди. Худди узбек тилидаги " истихола" сузи каби. Узбек тилидан бошка тилда бу суз йук. Куп миллатларни курдим, факат…
ТАҲОРАТНИНГ СУННАТЛАРИ
Таҳоратнинг суннати ўн учтадир.
Саккизинчи суннат – ювиладиган ҳар бир аъзони уч мартадан ювиш.
Тўққизинчи суннат – бошининг ҳаммасига бир марта масҳ тортиш.
Бошга масҳ тортиш вақти ушбу дуо ўқилади:
اَللَّهُمَّ حَرِّمْ شَعْرِى وَ بَشَرِى عَلَى النَّارِ وَ اَظِلْنِى تَحْتَ ظِلِّ عَرْشِكَ يَوْمَ لاَ ظِلِّ اِلّاَ ظِلُّ عَرْشِكَ
“Аллоҳумма ҳаррим шаърий ва башарий аълан наари ва азилний таҳта зилли аършика йавма лааа зилли илла зиллу аршика”
Маъноси:
“Аллоҳим, юзимни ва мўйларимни дўзах оловига ҳаром қил ва Аршинг соаясидан боршқа соя бўлмайдиган кунда Аршинг соясидан менга соя бер!”
Ўнинчи суннат – бошга масҳ тортганидан кейин, сув билан қулоқларининг ичига ва устига масҳ тортиш.
Ўн биринчи суннат – ният қилмоқ.
Таҳорат нияти билан боғлиқ баъзи масалалар
• Таҳорат билан Аллоҳнинг ризолиги ва Унга ибодат қилиш ниятда қасд қилинади
• “Намоз ўқимоқ учун таҳорат қилишга ният қилдим. Аллоҳ таолога яқин бўлмоқни қасд қилдим” – деб кўнгилдан ўтказилади.
• Бу ниятнинг вақти юзни ювиш вақтидадир
• Ва ниятнинг жойи – дилдир, тилда айтиш мустаҳаб
Ўн иккинчи суннат – ҳар бир аъзони ўз тартибида ювиш.
1) икки қўлни бўғимигача ювилади
2) оғзига сув олиб чайилади
3) бурунни чайилади
4) юзни ювилади
5) қўлларни тирсаклар билан қўшиб ювилади
6) бошга масҳ тортилади
7) тўпиқлари билан қўшиб икки оёқлар ювилади
Оёқлар ювилаётганда ушбу дуо ўқилади:
اَللَّهُمَّ ثَبِّتْ قَدَمِىَّ الصِّرَاطِ الْمُسْتَقِيمَ يَوْمَ تَزِلُّ فِيهِ الاقْدَامُ
“Аллоҳумма саббит қодамиййа аълас сиротил мустақийми йавма тазиллу фийҳил қодаму”
Маъноси:
“Аллоҳим, оёқлар тойиладиган кунда икки қадамимни сиротул мустақим устида собит қил!”
Ўн учинчи суннат – таҳоратни туташ қилиш. Яъни, ҳар бир аъзо кетма-кет, пайдар-пай ювилади
• таҳоратнинг ичида бўлак иш қилинмайди
• аъзолар тўхтамасдан тез ва чиройли ювилади
• таҳорат олаиш асносида гапирилмайди
• таҳорат ихлос ва эътибор ила олинади
Баъзи масалалар
• мўйлабни олиш – суннатдир
• мўйлабни узун қўйиш – бидъатдир
• узун мўйлабнинг тагига сув етмаса, таҳорат дуруст бўлмайди
• мўйлабни қайчилаб калтартириб юриш яхшидир
ТАВСИЯ:
Бериб борилаётган ушбу фиқҳий масалаларни диққат билан ўрганинг. Дафтар тутиб, кўчириб, ёдлаб олинг. Чунки бу илм дунёмиз ва охиратимиз учун фойдалидир.
#фиқҳ #мажмаулмақсуд #таҳорат
—————————
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/135
Таҳоратнинг суннати ўн учтадир.
Саккизинчи суннат – ювиладиган ҳар бир аъзони уч мартадан ювиш.
Тўққизинчи суннат – бошининг ҳаммасига бир марта масҳ тортиш.
Бошга масҳ тортиш вақти ушбу дуо ўқилади:
اَللَّهُمَّ حَرِّمْ شَعْرِى وَ بَشَرِى عَلَى النَّارِ وَ اَظِلْنِى تَحْتَ ظِلِّ عَرْشِكَ يَوْمَ لاَ ظِلِّ اِلّاَ ظِلُّ عَرْشِكَ
“Аллоҳумма ҳаррим шаърий ва башарий аълан наари ва азилний таҳта зилли аършика йавма лааа зилли илла зиллу аршика”
Маъноси:
“Аллоҳим, юзимни ва мўйларимни дўзах оловига ҳаром қил ва Аршинг соаясидан боршқа соя бўлмайдиган кунда Аршинг соясидан менга соя бер!”
Ўнинчи суннат – бошга масҳ тортганидан кейин, сув билан қулоқларининг ичига ва устига масҳ тортиш.
Ўн биринчи суннат – ният қилмоқ.
Таҳорат нияти билан боғлиқ баъзи масалалар
• Таҳорат билан Аллоҳнинг ризолиги ва Унга ибодат қилиш ниятда қасд қилинади
• “Намоз ўқимоқ учун таҳорат қилишга ният қилдим. Аллоҳ таолога яқин бўлмоқни қасд қилдим” – деб кўнгилдан ўтказилади.
• Бу ниятнинг вақти юзни ювиш вақтидадир
• Ва ниятнинг жойи – дилдир, тилда айтиш мустаҳаб
Ўн иккинчи суннат – ҳар бир аъзони ўз тартибида ювиш.
1) икки қўлни бўғимигача ювилади
2) оғзига сув олиб чайилади
3) бурунни чайилади
4) юзни ювилади
5) қўлларни тирсаклар билан қўшиб ювилади
6) бошга масҳ тортилади
7) тўпиқлари билан қўшиб икки оёқлар ювилади
Оёқлар ювилаётганда ушбу дуо ўқилади:
اَللَّهُمَّ ثَبِّتْ قَدَمِىَّ الصِّرَاطِ الْمُسْتَقِيمَ يَوْمَ تَزِلُّ فِيهِ الاقْدَامُ
“Аллоҳумма саббит қодамиййа аълас сиротил мустақийми йавма тазиллу фийҳил қодаму”
Маъноси:
“Аллоҳим, оёқлар тойиладиган кунда икки қадамимни сиротул мустақим устида собит қил!”
Ўн учинчи суннат – таҳоратни туташ қилиш. Яъни, ҳар бир аъзо кетма-кет, пайдар-пай ювилади
• таҳоратнинг ичида бўлак иш қилинмайди
• аъзолар тўхтамасдан тез ва чиройли ювилади
• таҳорат олаиш асносида гапирилмайди
• таҳорат ихлос ва эътибор ила олинади
Баъзи масалалар
• мўйлабни олиш – суннатдир
• мўйлабни узун қўйиш – бидъатдир
• узун мўйлабнинг тагига сув етмаса, таҳорат дуруст бўлмайди
• мўйлабни қайчилаб калтартириб юриш яхшидир
ТАВСИЯ:
Бериб борилаётган ушбу фиқҳий масалаларни диққат билан ўрганинг. Дафтар тутиб, кўчириб, ёдлаб олинг. Чунки бу илм дунёмиз ва охиратимиз учун фойдалидир.
#фиқҳ #мажмаулмақсуд #таҳорат
—————————
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/135
Telegram
Diyonat
ТАҲОРАТНИНГ СУННАТЛАРИ
Таҳоратнинг суннати ўн учтадир.
Саккизинчи суннат – ювиладиган ҳар бир аъзони уч мартадан ювиш.
Тўққизинчи суннат – бошининг ҳаммасига бир марта масҳ тортиш.
Бошга масҳ тортиш вақти ушбу дуо ўқилади:
اَللَّهُمَّ حَرِّمْ شَعْرِى…
Таҳоратнинг суннати ўн учтадир.
Саккизинчи суннат – ювиладиган ҳар бир аъзони уч мартадан ювиш.
Тўққизинчи суннат – бошининг ҳаммасига бир марта масҳ тортиш.
Бошга масҳ тортиш вақти ушбу дуо ўқилади:
اَللَّهُمَّ حَرِّمْ شَعْرِى…
“САБОТУЛ ОЖИЗИН” КИТОБИНИНГ ШАРҲИ
Байт:
Балиқ қорнида бир соҳиб каромат,
Чила ўлтирди-ю, чиқти саломат.
Мазмуни:
“Наҳанг балиқ ютиб юборган бир ҳурматли зот қирқ кундан сўнг балиқ ичидан соғ-саломат чиқди”.
Шарҳ:
Ривоят қилинишича, Юнус алайҳиссалом, агар қавми уни ёлғончи қиладиган бўлса, яқинда уларга қаттиқ бало юзланишидан огоҳ этади. Сўнг улардан ғазабланиб, Оллоҳнинг фармонисиз ўз қишлоғидан чиқиб кетади. Денгиз соҳилига етганида жўнашга шай турган кемани кўради. Кема одамлар билан лиқ тўла эди. У шу кемага миниб, қўлга тушади. Кема денгиз ўртасида тўхтаб қолади. Шунда кемадагилар:
“Орамизда ўз хожасидан қочиб келаётган бир қул бор, агар уни кемадан тушириб юбормасак, барчамиз ғарқ бўламиз”, – дейишади.
Кейин кемадан улоқтириладиган одамни аниқлаш учун қуръа ташлашади. Қуръа Юнус алайҳиссаломга чиқади ва кемадагилар уни денгизга улоқтирадилар.
Қуръони каримда шундай зикр қилинади:
“Бас, уни (Парвардигорининг изнисиз ўз қавмини ташлаб чиқиб кетгани сабабли) маломатга лойиқ бўлган ҳолида бир наҳанг билиқ ютиб юборди. Энди агар у (Оллоҳга доимо) тасбиҳ айтувчилардан бўлмаса эди, албатта, у (балиқ) қорнида то қайта тириладиган Кунларигача (яъни, Қиёматгача) қолиб кетган (ҳалок бўлган) бўлур эди. Бас, Биз уни хаста ҳолида қуруқликка отдик ва унинг устида (соя ташлаб туриши учун) қовоқ дарахтини ўстириб қўйдик. (Балиқ қорнидан эсон-омон чиққач,) Биз уни юз минг, балки ундан-да кўпроқ (одамга) пайғамбар қилдик”.
(Вас-Саффот, 142-147-оятлар).
#саботуложизин #равойиҳуррайҳон #шарҳ
#ақийда
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/136
Байт:
Балиқ қорнида бир соҳиб каромат,
Чила ўлтирди-ю, чиқти саломат.
Мазмуни:
“Наҳанг балиқ ютиб юборган бир ҳурматли зот қирқ кундан сўнг балиқ ичидан соғ-саломат чиқди”.
Шарҳ:
Ривоят қилинишича, Юнус алайҳиссалом, агар қавми уни ёлғончи қиладиган бўлса, яқинда уларга қаттиқ бало юзланишидан огоҳ этади. Сўнг улардан ғазабланиб, Оллоҳнинг фармонисиз ўз қишлоғидан чиқиб кетади. Денгиз соҳилига етганида жўнашга шай турган кемани кўради. Кема одамлар билан лиқ тўла эди. У шу кемага миниб, қўлга тушади. Кема денгиз ўртасида тўхтаб қолади. Шунда кемадагилар:
“Орамизда ўз хожасидан қочиб келаётган бир қул бор, агар уни кемадан тушириб юбормасак, барчамиз ғарқ бўламиз”, – дейишади.
Кейин кемадан улоқтириладиган одамни аниқлаш учун қуръа ташлашади. Қуръа Юнус алайҳиссаломга чиқади ва кемадагилар уни денгизга улоқтирадилар.
Қуръони каримда шундай зикр қилинади:
“Бас, уни (Парвардигорининг изнисиз ўз қавмини ташлаб чиқиб кетгани сабабли) маломатга лойиқ бўлган ҳолида бир наҳанг билиқ ютиб юборди. Энди агар у (Оллоҳга доимо) тасбиҳ айтувчилардан бўлмаса эди, албатта, у (балиқ) қорнида то қайта тириладиган Кунларигача (яъни, Қиёматгача) қолиб кетган (ҳалок бўлган) бўлур эди. Бас, Биз уни хаста ҳолида қуруқликка отдик ва унинг устида (соя ташлаб туриши учун) қовоқ дарахтини ўстириб қўйдик. (Балиқ қорнидан эсон-омон чиққач,) Биз уни юз минг, балки ундан-да кўпроқ (одамга) пайғамбар қилдик”.
(Вас-Саффот, 142-147-оятлар).
#саботуложизин #равойиҳуррайҳон #шарҳ
#ақийда
Улашинг! 👇
https://t.me/diyonatli/136
Telegram
Diyonat
“САБОТУЛ ОЖИЗИН” КИТОБИНИНГ ШАРҲИ
Байт:
Балиқ қорнида бир соҳиб каромат,
Чила ўлтирди-ю, чиқти саломат.
Мазмуни:
“Наҳанг балиқ ютиб юборган бир ҳурматли зот қирқ кундан сўнг балиқ ичидан соғ-саломат чиқди”.
Шарҳ:
Ривоят қилинишича, Юнус алайҳиссалом…
Байт:
Балиқ қорнида бир соҳиб каромат,
Чила ўлтирди-ю, чиқти саломат.
Мазмуни:
“Наҳанг балиқ ютиб юборган бир ҳурматли зот қирқ кундан сўнг балиқ ичидан соғ-саломат чиқди”.
Шарҳ:
Ривоят қилинишича, Юнус алайҳиссалом…
Суннатга эргашиш ва баъзи унутилган суннатлар
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам:
«Ким менинг Суннатимни тирилтирса, батаҳқиқ, менга муҳаббат қилган бўлади. Ким менга муҳаббат қилган бўлса, мен билан бирга жаннатда бўлади», дедилар.
Ҳасан Басрий айтадилар: «Инсонларнинг Аллоҳга бўлган муҳаббатларининг аломати Росулининг суннатига эргашиш бўлди».
Зуннун Мисрий раҳимаҳуллоҳ эса: «Аллоҳ таолога бўлган муҳаббатнинг аломати Унинг Ҳабиби солллаллоҳу алайҳи васалламга ахлоқларида-ю ишларида, буйруқлари-ю суннатларида эргашишдир» деб айтганлар.
Мусулмон кишининг Аллоҳ таолонинг наздидаги мартабаси Унинг Пайғамбарига эргашиши билан ўлчанади. У суннатни қанчалик кўп татбиқ этса, Аллоҳ таолонинг наздида шунчалик олиймақом ва мукаррам бўлади.
Суннатни маҳкам ушлаган киши ўзи учун диний ва дунёвий фойдаларга эришади. Шулардан биринчисига етадиган фойдалар қуйидагилардир:
— Аллоҳ таолонинг муҳаббатига сазовор бўлади;
— фарзлардаги камчиликларнинг ўрнини тўлдиради;
— бидъатга берилиб кетишдан сақланади;
— Аллоҳ таолонинг шариатини улуғлаган бўлади.
Шу билан бирга суннатни ўз ҳаёти йўлига қўйган кишининг яшаш тарзи қулайлашади. Дарҳақиқат, суннат билан ҳаётимиз қулай, фаровон ва осуда кечади.
Инсонларга йўлиққандаги суннатлар:
1. Энг аввал салом бериш.
Росулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан «Энг яши мусулмончилик қайси?» деб сўралди. Шунда У зот «Таом улашишинг ҳамда таниган-танимаганингга салом беришинг», дедилар. Бухорий ва Муслим ривоятлари.
2. Кўришган киши билан хайрлашаётганда ҳам салом бериш.
Абу Довуд ва Термизий келтирган ривоятларида Росулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам айтадилар: «Сизлардан бирортангиз бир мажлисга келса, салом берсин, қайтмоқчи бўлса, яна салом берсин. Биринчи салом иккинчисидан ҳақли эмас». Яъни, иккинчи саломнинг аҳамияти биринчиникидан кам эмас.
3. Табассум билан рўбарў бўлиш.
Термизий келтирган ривоятда Абдуллоҳ ибн Ҳорис розияллоҳу анҳу дедилар: Мен Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан зиёда табассум қиладиган бир зотни кўрмадим. Яъни, кулишларидан табассумлари зиёда эди, ёки ўзлари нақадар ғамда бўлсалар ҳам, саҳобаларга табассум билан мулоқот этар эдилар».
Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам айтадилар: «Яхши амалдан бирор нарсани арзимас санама, ҳатто бир биродарингга очиқ чеҳра билан йўлиқишни ҳам». Муслим ривояти.
4. Икки қўл билан кўришиш.
«Икки мусулмон бир-бирларига йўлиқиб, қўл бериб кўришар экан, улар ҳали ажралмай туриб, албатта, уларнинг гуноҳлари мағфират қилинади». Абу Довуд, Термизий ва ибн Можалар ривоят қилганлар.
5. Гўзал сўз.
Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам айтадилар: «Яхши сўз садақадир». Бухорий ва Муслим ривоятлари.
Фойдаланилган манба
Siyrat.uz
Ahlisunna.uz
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам:
«Ким менинг Суннатимни тирилтирса, батаҳқиқ, менга муҳаббат қилган бўлади. Ким менга муҳаббат қилган бўлса, мен билан бирга жаннатда бўлади», дедилар.
Ҳасан Басрий айтадилар: «Инсонларнинг Аллоҳга бўлган муҳаббатларининг аломати Росулининг суннатига эргашиш бўлди».
Зуннун Мисрий раҳимаҳуллоҳ эса: «Аллоҳ таолога бўлган муҳаббатнинг аломати Унинг Ҳабиби солллаллоҳу алайҳи васалламга ахлоқларида-ю ишларида, буйруқлари-ю суннатларида эргашишдир» деб айтганлар.
Мусулмон кишининг Аллоҳ таолонинг наздидаги мартабаси Унинг Пайғамбарига эргашиши билан ўлчанади. У суннатни қанчалик кўп татбиқ этса, Аллоҳ таолонинг наздида шунчалик олиймақом ва мукаррам бўлади.
Суннатни маҳкам ушлаган киши ўзи учун диний ва дунёвий фойдаларга эришади. Шулардан биринчисига етадиган фойдалар қуйидагилардир:
— Аллоҳ таолонинг муҳаббатига сазовор бўлади;
— фарзлардаги камчиликларнинг ўрнини тўлдиради;
— бидъатга берилиб кетишдан сақланади;
— Аллоҳ таолонинг шариатини улуғлаган бўлади.
Шу билан бирга суннатни ўз ҳаёти йўлига қўйган кишининг яшаш тарзи қулайлашади. Дарҳақиқат, суннат билан ҳаётимиз қулай, фаровон ва осуда кечади.
Инсонларга йўлиққандаги суннатлар:
1. Энг аввал салом бериш.
Росулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан «Энг яши мусулмончилик қайси?» деб сўралди. Шунда У зот «Таом улашишинг ҳамда таниган-танимаганингга салом беришинг», дедилар. Бухорий ва Муслим ривоятлари.
2. Кўришган киши билан хайрлашаётганда ҳам салом бериш.
Абу Довуд ва Термизий келтирган ривоятларида Росулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам айтадилар: «Сизлардан бирортангиз бир мажлисга келса, салом берсин, қайтмоқчи бўлса, яна салом берсин. Биринчи салом иккинчисидан ҳақли эмас». Яъни, иккинчи саломнинг аҳамияти биринчиникидан кам эмас.
3. Табассум билан рўбарў бўлиш.
Термизий келтирган ривоятда Абдуллоҳ ибн Ҳорис розияллоҳу анҳу дедилар: Мен Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан зиёда табассум қиладиган бир зотни кўрмадим. Яъни, кулишларидан табассумлари зиёда эди, ёки ўзлари нақадар ғамда бўлсалар ҳам, саҳобаларга табассум билан мулоқот этар эдилар».
Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам айтадилар: «Яхши амалдан бирор нарсани арзимас санама, ҳатто бир биродарингга очиқ чеҳра билан йўлиқишни ҳам». Муслим ривояти.
4. Икки қўл билан кўришиш.
«Икки мусулмон бир-бирларига йўлиқиб, қўл бериб кўришар экан, улар ҳали ажралмай туриб, албатта, уларнинг гуноҳлари мағфират қилинади». Абу Довуд, Термизий ва ибн Можалар ривоят қилганлар.
5. Гўзал сўз.
Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам айтадилар: «Яхши сўз садақадир». Бухорий ва Муслим ривоятлари.
Фойдаланилган манба
Siyrat.uz
Ahlisunna.uz