РОСТГЎЙЛИК ИНСОННИ УЛУҒЛАЙДИ
Инсон зоти борки тили ва дили бир бўлганларни ҳамиша ҳурмат қилади ва ана ўшандай инсонлар билан бирга бўлишга ҳаракат қилади. Тили ва дили бошқа бўлган, қалбида нифоқи борларни ёмон кўриб, улардан узоқроқда бўлишга интилади.
Ростгўйлик шундай фазилатки, биз у орқали икки дунё саодатига эришамиз. Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам бу ҳақида шундай дейдилар:
«Ростгўйлик яхшиликка олиб боради. Яхшилик эса жаннатга олиб боради. Киши рост сўзлаб юради. Ҳаттоки Аллоҳ ҳузурида сиддиқ (ростгўй) деб ёзилади».
Киши рост гапиргани ортидан ҳузур ҳаловат топади, бунг анима деган эдим, унга нима деган эдим деб ўйлаб ортиқча ғам-ташвич чекмайди, ҳеч қачон юзи ерга қарамайди. Келинг энди қисқача ростгўйликнинг зидди бўлган ёлғончилик ҳақида сўз юритамиз.
Ёлғончилик ростгўйликнинг зидди бўлгани учун у инсонга икки дунёда ҳам хору зорлик, азоб уқубатлар келтиради. Ёлғонни ўзига касб қилган инсон бу дунёда одамлар уни ёлғонидан хабар топишидан қўрқиб яшайди. Агар ёлғони фош бўлса одамлар ундан юз ўгиришади, уни ҳеч бир сўзига эътибор беришмайди. Юқорида келган ҳадиснинг давомида Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Ёлғончилик ёмонликка олиб боради. Ёмонлик эса дўзахга олиб боради. Киши ёлғон сўзлаб юради. Ҳаттоки Аллоҳ ҳузурида каззоб (ёлғончи) деб ёзилади», дегалар.
Энди бир ўйлаб кўрайлик, биргина ростгўйлигимиз ортидан нималарга эришамизу, ёлғонларимиз ортидан нимаг эришамиз?
Аллоҳ ҳузурида бизни сиддиқлардан деб ёзилишимизданда ката бахт бўлмаса керак, ўз навбатида ростгўйлигимиз бизни жаннат сари етаклар экан, нега ростгўйлардан бўлмаймиз?!
Абдул ҲАМИД МАЛИКОВ,
Пискент туман бош имом хатиби
Инсон зоти борки тили ва дили бир бўлганларни ҳамиша ҳурмат қилади ва ана ўшандай инсонлар билан бирга бўлишга ҳаракат қилади. Тили ва дили бошқа бўлган, қалбида нифоқи борларни ёмон кўриб, улардан узоқроқда бўлишга интилади.
Ростгўйлик шундай фазилатки, биз у орқали икки дунё саодатига эришамиз. Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам бу ҳақида шундай дейдилар:
«Ростгўйлик яхшиликка олиб боради. Яхшилик эса жаннатга олиб боради. Киши рост сўзлаб юради. Ҳаттоки Аллоҳ ҳузурида сиддиқ (ростгўй) деб ёзилади».
Киши рост гапиргани ортидан ҳузур ҳаловат топади, бунг анима деган эдим, унга нима деган эдим деб ўйлаб ортиқча ғам-ташвич чекмайди, ҳеч қачон юзи ерга қарамайди. Келинг энди қисқача ростгўйликнинг зидди бўлган ёлғончилик ҳақида сўз юритамиз.
Ёлғончилик ростгўйликнинг зидди бўлгани учун у инсонга икки дунёда ҳам хору зорлик, азоб уқубатлар келтиради. Ёлғонни ўзига касб қилган инсон бу дунёда одамлар уни ёлғонидан хабар топишидан қўрқиб яшайди. Агар ёлғони фош бўлса одамлар ундан юз ўгиришади, уни ҳеч бир сўзига эътибор беришмайди. Юқорида келган ҳадиснинг давомида Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Ёлғончилик ёмонликка олиб боради. Ёмонлик эса дўзахга олиб боради. Киши ёлғон сўзлаб юради. Ҳаттоки Аллоҳ ҳузурида каззоб (ёлғончи) деб ёзилади», дегалар.
Энди бир ўйлаб кўрайлик, биргина ростгўйлигимиз ортидан нималарга эришамизу, ёлғонларимиз ортидан нимаг эришамиз?
Аллоҳ ҳузурида бизни сиддиқлардан деб ёзилишимизданда ката бахт бўлмаса керак, ўз навбатида ростгўйлигимиз бизни жаннат сари етаклар экан, нега ростгўйлардан бўлмаймиз?!
Абдул ҲАМИД МАЛИКОВ,
Пискент туман бош имом хатиби
Mиср давлатининг телекўрсатувларидан бирида бир хайрия акцияси эълон қилинди. Унда бир беморнинг ички аъзосини кўчириш учун 150.000 АҚШ доллари зарурлиги айтилиб, кўнгиллилардан ёрдам сўралди ва хисоб картаси рақамлари хавола қилинди. Одамлар дарров ташаббус кўрсатиб, хисоб рақамига пуллар ўтказишни бошлаб юборишди. Уларнинг кўплари катта тадбиркорлар эди. Бу орада бошқа кўплаб инсонлар телевидения билан боғланиб, холат юзасидан сўраб туришди.
Хеч қанча вақт ўтмай 850.000 жунайх пул йиғилди. Лекин эътиборлиси бу эмас. Гап шундаки, пул йиғиш жараёнида бир киши икки доллар пул жўнатди. Бу Mиср пулига 15 жунайх дегани эди. Кўплар катта миқдорда пул ўтказаётганда бунчалик оз пул ўтказиш жуда ғалати эди. Бундан ажабланган телебошловчи шу пулни жўнатган киши ҳақида суриштириб, унинг телефон рақамини топди. Ушбу ишнинг тафсилотини сўраш учун унга қўнғироқ қилди. У ёш йигит экан ва саволга шундай жавоб берди:
- "Ҳа, бу жуда оз пул. Лекин у ойлик даромадимнинг ярми эди. Aли розияллоху анху: "Берганинг озлигидан уялма, чунки умуман бермаслик ундан хам оздир", деганлар.
Mен ёрдам қўлини чўзишни истадим, бефарқ бўла олмадим".
Бу жонли кўрсатув жуда таъсирли эди. Tелефондаги мулоқотдан эса томошабинларнинг хам қалби жунбушга келди.
Хали пул йиғиш жараёни давом этар эди. Шу вақт телебошловчи навбатдаги қўнғироқни қабул қилди. Бу галги киши ушбу хайрия акциясида қаташмоқчилигини ва 8000 доллар ажратганини, унинг 4000 ги беморга, қолган 4000 ги эса халиги икки доллар жўнатган йигитга эканини айтди. Кейин яна бошқаси телефон қилиб, 5000 доллар ўтказишини, унинг ярми беморга, ярми эса халиги йигитга, деди. Кўрсатув сўнгигача операция учун исталган маблағ тўлиқ йиғилди. Унга қўшимча бояги йигитга хам анча пул ўтказилди.
Энди воқеа янада қизиқ тус олди. Tелебошловчи келаси кўрсатувга шу йигит таклиф қилинишини эълон қилди. Йигит таклифни қабул қилиб, кўрсатувга ташриф буюрди. У оддий бир оиладан чиққан оддийгина йигит экан. Иш жойи хақида сўрашган эди у айни вақтда ишсиз эканини, олдинроқ бир жойда ишлагани лекин йўл киранинг қимматлигидан у ердан кетганини айтди. Жонли эфирда узатилаётган бу кўрсатувга хар хил иш ташкилотларидан қўнғироқ қилиб йигитга иш таклиф қила бошлашди. Йигит улардан бирини қабул қилди. Бу у учун жуда яхши таклиф эди. Шу билан йигит кўрсатув нихоясига етмасиданоқ расмий равишда ишга қабул қилинди.
Хадиси қудсийда Aллох таоло шундай дейди:
"Эй Одам боласи, сен бергин, сенга хам берилади".
Хеч қачон ноумид бўлманг!
Хеч қанча вақт ўтмай 850.000 жунайх пул йиғилди. Лекин эътиборлиси бу эмас. Гап шундаки, пул йиғиш жараёнида бир киши икки доллар пул жўнатди. Бу Mиср пулига 15 жунайх дегани эди. Кўплар катта миқдорда пул ўтказаётганда бунчалик оз пул ўтказиш жуда ғалати эди. Бундан ажабланган телебошловчи шу пулни жўнатган киши ҳақида суриштириб, унинг телефон рақамини топди. Ушбу ишнинг тафсилотини сўраш учун унга қўнғироқ қилди. У ёш йигит экан ва саволга шундай жавоб берди:
- "Ҳа, бу жуда оз пул. Лекин у ойлик даромадимнинг ярми эди. Aли розияллоху анху: "Берганинг озлигидан уялма, чунки умуман бермаслик ундан хам оздир", деганлар.
Mен ёрдам қўлини чўзишни истадим, бефарқ бўла олмадим".
Бу жонли кўрсатув жуда таъсирли эди. Tелефондаги мулоқотдан эса томошабинларнинг хам қалби жунбушга келди.
Хали пул йиғиш жараёни давом этар эди. Шу вақт телебошловчи навбатдаги қўнғироқни қабул қилди. Бу галги киши ушбу хайрия акциясида қаташмоқчилигини ва 8000 доллар ажратганини, унинг 4000 ги беморга, қолган 4000 ги эса халиги икки доллар жўнатган йигитга эканини айтди. Кейин яна бошқаси телефон қилиб, 5000 доллар ўтказишини, унинг ярми беморга, ярми эса халиги йигитга, деди. Кўрсатув сўнгигача операция учун исталган маблағ тўлиқ йиғилди. Унга қўшимча бояги йигитга хам анча пул ўтказилди.
Энди воқеа янада қизиқ тус олди. Tелебошловчи келаси кўрсатувга шу йигит таклиф қилинишини эълон қилди. Йигит таклифни қабул қилиб, кўрсатувга ташриф буюрди. У оддий бир оиладан чиққан оддийгина йигит экан. Иш жойи хақида сўрашган эди у айни вақтда ишсиз эканини, олдинроқ бир жойда ишлагани лекин йўл киранинг қимматлигидан у ердан кетганини айтди. Жонли эфирда узатилаётган бу кўрсатувга хар хил иш ташкилотларидан қўнғироқ қилиб йигитга иш таклиф қила бошлашди. Йигит улардан бирини қабул қилди. Бу у учун жуда яхши таклиф эди. Шу билан йигит кўрсатув нихоясига етмасиданоқ расмий равишда ишга қабул қилинди.
Хадиси қудсийда Aллох таоло шундай дейди:
"Эй Одам боласи, сен бергин, сенга хам берилади".
Хеч қачон ноумид бўлманг!
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламга муҳаббат ҳақида Шуҳрат Қаюмов
Audio
❓Мажнун, яъни ақли ноқис инсон на жаннатга на дўзахга тушмайди – аросатда бўлади деб эшитгандим. Шуни кенгрок тушунтириб берсалар – аросатда улар роҳатда бўладими ёки азобда? Шуларни билмоқчи эдим.
АБУ ҲАНИФА МАЗҲАБИДА САЖДАНИНГ КАЙФИЯТИ
Сажда намознинг ички фарзларидан биридир. Инсон қодир бўла туриб, сажда қилмаса, яъни саждани қасддан тарк қилса, намози намоз ҳисобланмайди.
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: “Мен еттита суяк билан сажда қилишга буюрилганман”, – деганлар (Бухорий ва Муслим ривояти).
Бизнинг мазҳабда сажда қуйидаги аъзолар билан амалга ошади:
1) Юз (пешона ва бурун;
2) Икки қўл;
3) Икки тизза;
4) Икки оёқнинг учи.
Юқоридаги саноқ (юз, икки қўл, икки тизза, икки оёқнинг учи) ҳадиси шарифдаги “етти суяк”ни юзага чиқаради.
Рукудан сўнг сажда қилинади. Қудурий раҳматуллоҳи алайҳ: (Намоз ўқигувчи) саждада пешонаси ва бурнини қўяди”, – деганлар (Ҳидоя).
Саждага қандай ҳолатда борилади? Воил ибн Ҳужр розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: “Набий соллаллоҳу алайҳи ва саллам сажда қилсалар, икки тиззаларини икки қўлларидан олдин қўярдилар. Турсалар икки қўлларини икки тиззаларидан олдин кўтарар эдилар” (“Сунан” эгалари ривоят қилишган).
Ушбу ҳадисга кўра:
1. Саждага кетаётганда аввал тиззалар, сўнг қўл ерга қўйилади.
2. Саждадан тураётганда аввал қўллар, кейин тиззалар кўтарилади.
Ҳанафий мазҳабига кўра, саждага бораётган одам аввал икки тиззасини, сўнг қўлини ерга қўяди. Қўлининг бармоқлари орасини очиб ё қаттиқ қисиб олмайди, ўртача ҳолда бир-бирига тегизиб жипс тутади. Қўлини икки қулоғининг юмшоғи баробари қилиб, юзини ерга қўяди.
Қўлларнинг тирсаклари қориндан узоқда ушланади, қорин эса икки сонидан узоқда бўлиши керак. Сажда вақтида оёқ бармоқлари қиблага қараши керак.
Аёлларда эса аксинча – сажда вақти уларнинг тирсаклари, сон ва қоринлари жипс ҳолда туриши лозим. Уларнинг саждаси қимтинган ва сиқиқ ҳолда бўлади.
Сажда пайти пешона ва бурун тегиб туриши керак. Абу Ҳанифа раҳматуллоҳи алайҳ айтадики:
“Пешона ва бурундан бири ихтиёрий ҳолатда тегиши жоиз.
Саждада пешонанинг ўзи ерга тегиши, буруннинг тегмай қолиши, жоиз. Макруҳ эмас.
Аммо пешона қолиб, буруннинг ўзи тегса, жоиз, бироқ макруҳдир”.
Имом Абу Юсуф ва имом Муҳаммад наздида пешона ерга тегиши шарт. Имкони бўла туриб, пешонани ерга қўймай сажда қилинса, бу сажда ҳисобланмайди. Саждада бурун билан сажда қилиш узр ҳолатларда мумкин.
Барча имомлар сажда вақти пешона ва буруннинг ерга тегишини мустаҳаб деб айтишган.
Сажда вақтида уч ёки ундан кўпроқ марта “Субҳана роббиял аъло” деб тасбиҳ айтилади. Тасбиҳ сони ками уч марта ва кўпайса, тоқ айтилиши яхшироқ. Имом мўътадил бўлиши керак, токи қавм малолланмасин.
Сажда вақти бош қаттиқ юзага қўйилиши керак. Пешона қарор топмайдиган, яъни ноқулай ва сирғаниб, ботиб кетадиган пахта ёки тариқ кабиларга сажда қилмоқ билан намоз дуруст ҳисобланмайди.
Икки сажданинг орасида ўтирилади. Бу ўтириш вақти “Субҳаналлоҳ” деб тасбиҳ айтиш вақти миқдорида бўлиши кифоя. Бу “қавма” дейилади ва суннатдир.
Саждага боришда, иккинчи сажда қилиш учун ўтиришда ва саждадан туришда “Аллоҳу акбар” деб такбир айтилади.
Хулоса:
1. Сажда намознинг фарзи.
2. Сажда рукудан кейинги фарз амал.
3. Рукудан саждага кетишда аввал тиззалар, кейин қўл, кейин юз ерга қўйилади.
4. Юз икки қўл орасига қўйилади.
5. Пешон ва бурун юзнинг қисмлари ҳисобланади.
6. Пешона ва бурун билан сажда қилиш мустаҳаб.
7. Узрли бўлмаган ҳолда пешона ерга тегмаса, сажда сажда ҳисобланмайди.
8. Сажда вақти тирсаклар қориндан узоқ бўлиши керак.
9. Сажда вақти қорин тиззага тегмаслиги, ораси очиқ бўлиши лозим.
10. Сажда вақти уч марта “Субҳана роббиял аъло” деб тасбиҳ айтилади.
11. Саждада тасбиҳни ками уч марта айтиш ва кўпайтирса, тоқ айтиш суннат.
12. Намозда икки сажда орасида ўтириш “қавма” дейилади ва қавма суннат.
13. Қавмада бир тасбиҳ миқдори ўтирилади.
14. Саждага боришда, саждадан туришда “Аллоҳу акбар” деб такбир айтилади.
Бизнинг диёрларда ҳанафийлик мазҳабига кўра ана шундай сажда қилинади.
“Ҳидоя”, “Бадоеъу-с-саноеъ”, “Мажмаъу-л-мақсад” китоблари асосида тайёрланди.
Сажда намознинг ички фарзларидан биридир. Инсон қодир бўла туриб, сажда қилмаса, яъни саждани қасддан тарк қилса, намози намоз ҳисобланмайди.
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: “Мен еттита суяк билан сажда қилишга буюрилганман”, – деганлар (Бухорий ва Муслим ривояти).
Бизнинг мазҳабда сажда қуйидаги аъзолар билан амалга ошади:
1) Юз (пешона ва бурун;
2) Икки қўл;
3) Икки тизза;
4) Икки оёқнинг учи.
Юқоридаги саноқ (юз, икки қўл, икки тизза, икки оёқнинг учи) ҳадиси шарифдаги “етти суяк”ни юзага чиқаради.
Рукудан сўнг сажда қилинади. Қудурий раҳматуллоҳи алайҳ: (Намоз ўқигувчи) саждада пешонаси ва бурнини қўяди”, – деганлар (Ҳидоя).
Саждага қандай ҳолатда борилади? Воил ибн Ҳужр розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: “Набий соллаллоҳу алайҳи ва саллам сажда қилсалар, икки тиззаларини икки қўлларидан олдин қўярдилар. Турсалар икки қўлларини икки тиззаларидан олдин кўтарар эдилар” (“Сунан” эгалари ривоят қилишган).
Ушбу ҳадисга кўра:
1. Саждага кетаётганда аввал тиззалар, сўнг қўл ерга қўйилади.
2. Саждадан тураётганда аввал қўллар, кейин тиззалар кўтарилади.
Ҳанафий мазҳабига кўра, саждага бораётган одам аввал икки тиззасини, сўнг қўлини ерга қўяди. Қўлининг бармоқлари орасини очиб ё қаттиқ қисиб олмайди, ўртача ҳолда бир-бирига тегизиб жипс тутади. Қўлини икки қулоғининг юмшоғи баробари қилиб, юзини ерга қўяди.
Қўлларнинг тирсаклари қориндан узоқда ушланади, қорин эса икки сонидан узоқда бўлиши керак. Сажда вақтида оёқ бармоқлари қиблага қараши керак.
Аёлларда эса аксинча – сажда вақти уларнинг тирсаклари, сон ва қоринлари жипс ҳолда туриши лозим. Уларнинг саждаси қимтинган ва сиқиқ ҳолда бўлади.
Сажда пайти пешона ва бурун тегиб туриши керак. Абу Ҳанифа раҳматуллоҳи алайҳ айтадики:
“Пешона ва бурундан бири ихтиёрий ҳолатда тегиши жоиз.
Саждада пешонанинг ўзи ерга тегиши, буруннинг тегмай қолиши, жоиз. Макруҳ эмас.
Аммо пешона қолиб, буруннинг ўзи тегса, жоиз, бироқ макруҳдир”.
Имом Абу Юсуф ва имом Муҳаммад наздида пешона ерга тегиши шарт. Имкони бўла туриб, пешонани ерга қўймай сажда қилинса, бу сажда ҳисобланмайди. Саждада бурун билан сажда қилиш узр ҳолатларда мумкин.
Барча имомлар сажда вақти пешона ва буруннинг ерга тегишини мустаҳаб деб айтишган.
Сажда вақтида уч ёки ундан кўпроқ марта “Субҳана роббиял аъло” деб тасбиҳ айтилади. Тасбиҳ сони ками уч марта ва кўпайса, тоқ айтилиши яхшироқ. Имом мўътадил бўлиши керак, токи қавм малолланмасин.
Сажда вақти бош қаттиқ юзага қўйилиши керак. Пешона қарор топмайдиган, яъни ноқулай ва сирғаниб, ботиб кетадиган пахта ёки тариқ кабиларга сажда қилмоқ билан намоз дуруст ҳисобланмайди.
Икки сажданинг орасида ўтирилади. Бу ўтириш вақти “Субҳаналлоҳ” деб тасбиҳ айтиш вақти миқдорида бўлиши кифоя. Бу “қавма” дейилади ва суннатдир.
Саждага боришда, иккинчи сажда қилиш учун ўтиришда ва саждадан туришда “Аллоҳу акбар” деб такбир айтилади.
Хулоса:
1. Сажда намознинг фарзи.
2. Сажда рукудан кейинги фарз амал.
3. Рукудан саждага кетишда аввал тиззалар, кейин қўл, кейин юз ерга қўйилади.
4. Юз икки қўл орасига қўйилади.
5. Пешон ва бурун юзнинг қисмлари ҳисобланади.
6. Пешона ва бурун билан сажда қилиш мустаҳаб.
7. Узрли бўлмаган ҳолда пешона ерга тегмаса, сажда сажда ҳисобланмайди.
8. Сажда вақти тирсаклар қориндан узоқ бўлиши керак.
9. Сажда вақти қорин тиззага тегмаслиги, ораси очиқ бўлиши лозим.
10. Сажда вақти уч марта “Субҳана роббиял аъло” деб тасбиҳ айтилади.
11. Саждада тасбиҳни ками уч марта айтиш ва кўпайтирса, тоқ айтиш суннат.
12. Намозда икки сажда орасида ўтириш “қавма” дейилади ва қавма суннат.
13. Қавмада бир тасбиҳ миқдори ўтирилади.
14. Саждага боришда, саждадан туришда “Аллоҳу акбар” деб такбир айтилади.
Бизнинг диёрларда ҳанафийлик мазҳабига кўра ана шундай сажда қилинади.
“Ҳидоя”, “Бадоеъу-с-саноеъ”, “Мажмаъу-л-мақсад” китоблари асосида тайёрланди.
ЕТИМНИНГ ХАҚҚИ
Бир киши вафот этди, аёли - ёш жувон қўлидаги гўдаги етим қолди. Унинг акаси бу бева аёлни кўмаксиз, болакайни тарбиясиз қолмаслиги учун ҳозир бўлди. Аёл эридан қолган барча мулкни қайнакасига ишониб, унининг тасарруфига топширди. Кўзлари хасаддан қорайган ака жиянининг ҳаққи бўлган ҳамма мол-мулкни сотиб, Америкага қараб жуфтакни ростлади. Унинг омади чопди. У ердан яхши иш топиб, оқ танли аёлга уйланди. Бола - чақали бўлди. Улар автомабиль олди - сотдисида моҳир савдогарларга айланишди. Аёли ҳам эрига пулни кўпайтиришда қарашарди. Кун сайин бойишарди. Укасининг беваси эса, қашшоқлашиб борарди. Аёл боласининг гўзал ахлоқли, ўқимишли бўлиши учун бор кучини сарф этди.
Орадан 15 йил ўтиб, ака ўз юртига қайтди. Катта ер сотиб олиб, ҳашаматли қаср қурди. У ўз савдосини давом эттирди. Укасининг ўғли йигит ёшига етган эди. Амакисининг олдига отасидан қолган меросдан ҳисса талаб қилгани борди.
- Сенга берадиган бир чақам ҳам йўқ! Йўқол, кўзимга кўринма, яна уйимга қадам боссанг, ўзингдан ўпкала! - деди амаки.
Йигит синиқ ҳолда волидасининг ёнига қайтди.
Амаки ўз қасрини энг янги, сара жиҳозлар билан безатди. Америкадаги оиласини чақирди. Уларни ўзи кутиб олишга қарор қилди. Лекин уйга қайтиш чоғида автоҳалокатга учрашди. Амаки, унинг аёли, фарзандлари; барчалари вафот этишди.
Ажабланарлиси шунда эдики, бу етим йигит амакисининг ёлғиз, расмий меросхўрига айланганди.
У энг қийин, энг машаққатли дамларни яшаётганида 15 йил ўтиб, Аллоҳ унинг амакисини мулкини кўпайтириб беришига сабабчи, ҳақиқий эгасига зиёдаси билан қайтаришни тақдир қилганини билмасди.
Эҳтимол бу шўрлик, мазлума онанинг тўсиқсиз ижобат бўлган дуоларининг самарасидир.
Хулоса
Инсон бировга зулм қилиши, унинг ҳаққини осонгина еб кетиб, унутиши мумкин! Аммо...
💠«Роббингиз унутувчи эмасдир!»
( Марям сураси, 64-оят).
💠«Мазлумнинг дуосидан эҳтиёт бўл! Сабаби, у билан Аллоҳ ўртасида тўсиқ йўқ!»
Бухорий, Муслим, Сунан соҳиблари ва Аҳмад ривояти
Бир киши вафот этди, аёли - ёш жувон қўлидаги гўдаги етим қолди. Унинг акаси бу бева аёлни кўмаксиз, болакайни тарбиясиз қолмаслиги учун ҳозир бўлди. Аёл эридан қолган барча мулкни қайнакасига ишониб, унининг тасарруфига топширди. Кўзлари хасаддан қорайган ака жиянининг ҳаққи бўлган ҳамма мол-мулкни сотиб, Америкага қараб жуфтакни ростлади. Унинг омади чопди. У ердан яхши иш топиб, оқ танли аёлга уйланди. Бола - чақали бўлди. Улар автомабиль олди - сотдисида моҳир савдогарларга айланишди. Аёли ҳам эрига пулни кўпайтиришда қарашарди. Кун сайин бойишарди. Укасининг беваси эса, қашшоқлашиб борарди. Аёл боласининг гўзал ахлоқли, ўқимишли бўлиши учун бор кучини сарф этди.
Орадан 15 йил ўтиб, ака ўз юртига қайтди. Катта ер сотиб олиб, ҳашаматли қаср қурди. У ўз савдосини давом эттирди. Укасининг ўғли йигит ёшига етган эди. Амакисининг олдига отасидан қолган меросдан ҳисса талаб қилгани борди.
- Сенга берадиган бир чақам ҳам йўқ! Йўқол, кўзимга кўринма, яна уйимга қадам боссанг, ўзингдан ўпкала! - деди амаки.
Йигит синиқ ҳолда волидасининг ёнига қайтди.
Амаки ўз қасрини энг янги, сара жиҳозлар билан безатди. Америкадаги оиласини чақирди. Уларни ўзи кутиб олишга қарор қилди. Лекин уйга қайтиш чоғида автоҳалокатга учрашди. Амаки, унинг аёли, фарзандлари; барчалари вафот этишди.
Ажабланарлиси шунда эдики, бу етим йигит амакисининг ёлғиз, расмий меросхўрига айланганди.
У энг қийин, энг машаққатли дамларни яшаётганида 15 йил ўтиб, Аллоҳ унинг амакисини мулкини кўпайтириб беришига сабабчи, ҳақиқий эгасига зиёдаси билан қайтаришни тақдир қилганини билмасди.
Эҳтимол бу шўрлик, мазлума онанинг тўсиқсиз ижобат бўлган дуоларининг самарасидир.
Хулоса
Инсон бировга зулм қилиши, унинг ҳаққини осонгина еб кетиб, унутиши мумкин! Аммо...
💠«Роббингиз унутувчи эмасдир!»
( Марям сураси, 64-оят).
💠«Мазлумнинг дуосидан эҳтиёт бўл! Сабаби, у билан Аллоҳ ўртасида тўсиқ йўқ!»
Бухорий, Муслим, Сунан соҳиблари ва Аҳмад ривояти
Audio
❓Намозимни ички ва ташқи қоидаларга риоя қилган ҳолда ўқишни ва Қуръонни тўлиқ тажвид ва қироат билан тиловат қилишни истайман, аммо арабча ўқишни деярли яхши билмайман. Пискентимизда араб тилини ўргатадиган тўгарак борми? Сизлардан сўрамоқчи эдим
Audio
❓“Шаръий аҳком” – Аллоҳ таоло буюрган, қайтарган ёки ихтиёр этган қатъий кўрсатмалар.
Бу ерда “ихтиёр этган қатъий кўрсатмалар” деганда нима назарда тутилмоқда?
Бу ерда “ихтиёр этган қатъий кўрсатмалар” деганда нима назарда тутилмоқда?
Audio
❓Масжидда имомга эргашиб фарз намозини ўқиётганимда “Фотиҳа” сурасини домладан кечикиб ўқияпман, яъни тўлиқ ўқишга улгура олмасам, намозим бузилмайдими? Бундай ҳолда нима қилишим керак?
ТАЪСИРЛИ ҲИКОЯ ЭКАН
(Сизга ҳам илиндим)
Бир камбағал, фақир кишининг бошига оғир ташвиш тушди, қарзлари кўпайиб 500 динорга етди. Уларни тўлашга қурби етмасди. Бошқа томондан қарз берганлар пулларини тинмай талаб қила бошладилар. Ночор қолган киши бой савдогарнинг ҳузурига бориб 500 динорни маълум муддатда қайтариш шарти билан қарз ҳавола қилди ва қарзларини тўлади. Куну тун бир бирини қувлаб ўта бошлади. Аҳвол эса ёмонлашгандан ёмонлашди. Келишилган муддат етиб келди. Савдогар пулини сўраб келди. Бечора фақир эса тўлашга бир дирҳами ҳам йўқлигини айтди. Савдогар қозига арз қилди. Қози камбағални то қарзини тўламагунча зиндонга ташлашга ҳукм қилди.
Камбағал киши қозига:
- Ҳазрат эртагача менга изн беринг, уйимга бориб аёлимга айтай, оиламдагиларни ҳотиржам қилиб келай, токи мендан ташвишланмасинлар.
Қози:
- Эртага қайтиб келишингга ким кафил бўлади?
Камбағал:
- Росулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламни кафил қиламан. Гувоҳ бўлингки агар эртага қайтиб келмасам, дунё ва охиратда Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васалламнинг умматлари эмасман.
Қози ҳам солиҳ киши эди, фақирдан бу кафилликни қабул қилиб, уни уйига бориб келишига изн берди.
Киши уйга келгач аёлига вазиятни тушунтирди. Солиҳа, оқила аёл:
- Набий соллаллоҳу алайҳи васалламни қози ҳузурида кафил қилиб келибсиз, келинг энди у зот соллаллоҳу алайҳи васалламга саловат айтамиз. Шояд Аллоҳ айтган саловатларимиз баракасидан ғам-ғуссаларимизни аритса.
Шундай қилиб эр-хотин ўтириб Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга саловат айта бошладилар. Ҳатто уйқу ғолиб келиб, ухлаб қолдилар.
Киши тушида Набий соллаллоҳу алайҳи васалламни кўрди. У зот фақирга: « Тонг отгач волий ҳузурига бор. Унга менинг саломимни етказ. Ва айтгинки:"Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам қарзларимни тўлаб беришингизни талаб қилдилар". Агар гапинг ростлигига исбот талаб қилса унга икки аломатни айт: биринчиси - волий ҳар кеча канда қилмай менга минг марта саловат айтади.
Иккинчиси - кечаги тунда саловатни саноғида адашиб кетди, лекин менга тўлиқ етказилди айтган саловатлари.»
Киши уйғониб, шаҳар волийи ҳузурига ошиқди. Олдига кириб салом берди ва:
- Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам сизга салом айтдилар ва мени қарзимни қоплашингизни буюрдилар, - деди.
Волий:
- Қарзинг қанча?
Киши:
- 500 динор.
Волий:
- Гапингни ростлигини тасдиқловчи далилинг борми?
Киши:
- Иккита далилим бор. Бири - сиз Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга ҳар кеча минг марта саловат айтасиз.
Волий:
- Гапинг тўғри, деб йиғлаб юборди.
Киши:
- Иккинчиси - кеча кечаси саловат айта туриб саноқдан адашиб кетдингиз, Набий алайҳиссалом саловатларингиз комил тарзда етказилганини хушхабарини бердилар.
Волий:
- Рост айтдинг, деди ва ёшлари кўзларидан қуйилиб кетти.
Сўнг байтул молдан 500 динор беришларини амр қилди. Яна ўз молидан 2500 динор берди ва:
- Бу сенга Набий соллаллоҳу алайҳи васалламдан салом келтирганинг учун икром, деди.
Киши волий ҳузуридан чиқиб, қозининг олдига шошди. Етиб келгач, қози уни кутиб ўтирганини ва қўлида ҳамён кўрди. Қози:
- Мен қарзингни қоплайман, мана сенга 500 динор. Чунки мен сени сабабингдан Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламни тушимда кўрдим. У зот менга «Агар уни қарзини ўтасанг, Қиёматда сендан гуноҳларингни кечамиз» дедилар, - деди.
Шу пайт савдогар кириб келди ва қозига:
- Жаноб қози мен бу кишидан қарзларимни кечдим, розиман. Мана бу 500 динор мендан унга ҳадя. Чунки мен унинг сабабидан Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламни туш кўрдим. У зот менга: «Агар уни қарзидан кечсанг, сени гуноҳларингдан Қиёмат куни кечамиз» дедилар, - деди.
Шундай қилиб киши қози ҳузуридан беҳад хурсанд бўлиб чиқди, аёлига хушхабарни айтишга ошиқди. 500 динор қарзини тўлаб берадиган одам ахтариб юрган эди, мана энди уйига 4000 динорни кўтариб шодмон қайтмоқда. Буларнинг барчаси Набиййимиз Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васалламга айтилган саловат барокатидан содир бўлди.
@diyonatli
(Сизга ҳам илиндим)
Бир камбағал, фақир кишининг бошига оғир ташвиш тушди, қарзлари кўпайиб 500 динорга етди. Уларни тўлашга қурби етмасди. Бошқа томондан қарз берганлар пулларини тинмай талаб қила бошладилар. Ночор қолган киши бой савдогарнинг ҳузурига бориб 500 динорни маълум муддатда қайтариш шарти билан қарз ҳавола қилди ва қарзларини тўлади. Куну тун бир бирини қувлаб ўта бошлади. Аҳвол эса ёмонлашгандан ёмонлашди. Келишилган муддат етиб келди. Савдогар пулини сўраб келди. Бечора фақир эса тўлашга бир дирҳами ҳам йўқлигини айтди. Савдогар қозига арз қилди. Қози камбағални то қарзини тўламагунча зиндонга ташлашга ҳукм қилди.
Камбағал киши қозига:
- Ҳазрат эртагача менга изн беринг, уйимга бориб аёлимга айтай, оиламдагиларни ҳотиржам қилиб келай, токи мендан ташвишланмасинлар.
Қози:
- Эртага қайтиб келишингга ким кафил бўлади?
Камбағал:
- Росулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламни кафил қиламан. Гувоҳ бўлингки агар эртага қайтиб келмасам, дунё ва охиратда Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васалламнинг умматлари эмасман.
Қози ҳам солиҳ киши эди, фақирдан бу кафилликни қабул қилиб, уни уйига бориб келишига изн берди.
Киши уйга келгач аёлига вазиятни тушунтирди. Солиҳа, оқила аёл:
- Набий соллаллоҳу алайҳи васалламни қози ҳузурида кафил қилиб келибсиз, келинг энди у зот соллаллоҳу алайҳи васалламга саловат айтамиз. Шояд Аллоҳ айтган саловатларимиз баракасидан ғам-ғуссаларимизни аритса.
Шундай қилиб эр-хотин ўтириб Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга саловат айта бошладилар. Ҳатто уйқу ғолиб келиб, ухлаб қолдилар.
Киши тушида Набий соллаллоҳу алайҳи васалламни кўрди. У зот фақирга: « Тонг отгач волий ҳузурига бор. Унга менинг саломимни етказ. Ва айтгинки:"Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам қарзларимни тўлаб беришингизни талаб қилдилар". Агар гапинг ростлигига исбот талаб қилса унга икки аломатни айт: биринчиси - волий ҳар кеча канда қилмай менга минг марта саловат айтади.
Иккинчиси - кечаги тунда саловатни саноғида адашиб кетди, лекин менга тўлиқ етказилди айтган саловатлари.»
Киши уйғониб, шаҳар волийи ҳузурига ошиқди. Олдига кириб салом берди ва:
- Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам сизга салом айтдилар ва мени қарзимни қоплашингизни буюрдилар, - деди.
Волий:
- Қарзинг қанча?
Киши:
- 500 динор.
Волий:
- Гапингни ростлигини тасдиқловчи далилинг борми?
Киши:
- Иккита далилим бор. Бири - сиз Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга ҳар кеча минг марта саловат айтасиз.
Волий:
- Гапинг тўғри, деб йиғлаб юборди.
Киши:
- Иккинчиси - кеча кечаси саловат айта туриб саноқдан адашиб кетдингиз, Набий алайҳиссалом саловатларингиз комил тарзда етказилганини хушхабарини бердилар.
Волий:
- Рост айтдинг, деди ва ёшлари кўзларидан қуйилиб кетти.
Сўнг байтул молдан 500 динор беришларини амр қилди. Яна ўз молидан 2500 динор берди ва:
- Бу сенга Набий соллаллоҳу алайҳи васалламдан салом келтирганинг учун икром, деди.
Киши волий ҳузуридан чиқиб, қозининг олдига шошди. Етиб келгач, қози уни кутиб ўтирганини ва қўлида ҳамён кўрди. Қози:
- Мен қарзингни қоплайман, мана сенга 500 динор. Чунки мен сени сабабингдан Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламни тушимда кўрдим. У зот менга «Агар уни қарзини ўтасанг, Қиёматда сендан гуноҳларингни кечамиз» дедилар, - деди.
Шу пайт савдогар кириб келди ва қозига:
- Жаноб қози мен бу кишидан қарзларимни кечдим, розиман. Мана бу 500 динор мендан унга ҳадя. Чунки мен унинг сабабидан Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламни туш кўрдим. У зот менга: «Агар уни қарзидан кечсанг, сени гуноҳларингдан Қиёмат куни кечамиз» дедилар, - деди.
Шундай қилиб киши қози ҳузуридан беҳад хурсанд бўлиб чиқди, аёлига хушхабарни айтишга ошиқди. 500 динор қарзини тўлаб берадиган одам ахтариб юрган эди, мана энди уйига 4000 динорни кўтариб шодмон қайтмоқда. Буларнинг барчаси Набиййимиз Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васалламга айтилган саловат барокатидан содир бўлди.
@diyonatli
НАМОЗНИНГ ФАРЗЛАРИ
Намознинг фарзлари ўн иккитадир: буларнинг олтитаси намоз ташқарисида бўлиб, улар “Намознинг шартлари”, дейилади. Қолган олтитаси намоз ичида бўлиб, улар “Намознинг рукнлари” дейилади. Намоз фарзларидан бирортаси тарк этилса, намоз бузилади. Шунинг учун ҳам фарзларни ўрнига қўйиб, уларга қатъий амал қилиш лозим.
Намознинг шартлари қуйидагилар:
1. Баданнинг пок бўлмоғи (ғусл ёки таҳорат қилгани);
2. Кийимнинг пок бўлмоғи ва авратнинг беркитилмоғи;
3. Намоз ўқиладиган жойнинг пок бўлмоғи;
4. Ҳар бир намозни ўз вақтида ўқиш;
5. Қиблага юзланиб ўқиш;
6. Дилдан (холис ният қилиш);
Изох: айрим уламолар “Сатри аврат” (уятли жойларни яшириш)ни алоҳида шарт деб ҳисоблашади.
НАМОЗНИНГ РУКНЛАРИ
1. Намозга такбири таҳрима (ифтихоҳ такбири) билан киришмоқ.
2. Қиём (тик турмоқ).
3. Қироат (Қуръон сураларидан бир узун ёки қисқа уч оятни ўқимоқ).
4. Рукуъ (тиззаларни ушлаб эгилмоқ).
5. Иккита сажда қилмоқ.
6. Қаъдаи охир (охирги қаъда)да ўтирмоқ.
Намознинг фарзлари ўн иккитадир: буларнинг олтитаси намоз ташқарисида бўлиб, улар “Намознинг шартлари”, дейилади. Қолган олтитаси намоз ичида бўлиб, улар “Намознинг рукнлари” дейилади. Намоз фарзларидан бирортаси тарк этилса, намоз бузилади. Шунинг учун ҳам фарзларни ўрнига қўйиб, уларга қатъий амал қилиш лозим.
Намознинг шартлари қуйидагилар:
1. Баданнинг пок бўлмоғи (ғусл ёки таҳорат қилгани);
2. Кийимнинг пок бўлмоғи ва авратнинг беркитилмоғи;
3. Намоз ўқиладиган жойнинг пок бўлмоғи;
4. Ҳар бир намозни ўз вақтида ўқиш;
5. Қиблага юзланиб ўқиш;
6. Дилдан (холис ният қилиш);
Изох: айрим уламолар “Сатри аврат” (уятли жойларни яшириш)ни алоҳида шарт деб ҳисоблашади.
НАМОЗНИНГ РУКНЛАРИ
1. Намозга такбири таҳрима (ифтихоҳ такбири) билан киришмоқ.
2. Қиём (тик турмоқ).
3. Қироат (Қуръон сураларидан бир узун ёки қисқа уч оятни ўқимоқ).
4. Рукуъ (тиззаларни ушлаб эгилмоқ).
5. Иккита сажда қилмоқ.
6. Қаъдаи охир (охирги қаъда)да ўтирмоқ.
📌НАМОЗНИНГ ВОЖИБЛАРИ
✅Қуйидагилар намознинг вожиб (лозим)амаллари ҳисобланади:
✔️ Фарз намозларининг икки ракатида, витр, суннат ва нафл намозларининг ҳаммма ракатларида Фотиха сурасини тиловат қилиш;
✔️ Фарз намозларининг аввалги икки ракатида, вожиб, суннат, нафл намозларининг ҳар бир ракатида Фотиха сурасидан сўнг Қуръон сураларидан бири ёки учта оятини зам қилмоқ, яъни қўшиб ўқиш;
✔️ Бир намозда такрорланадиган сажда ва рукуъ каби намоз рукнларини ўз ўрнида тартиб билан бажариш;
✔️Уч, тўрт ракатли намозларнинг иккинчи ракатида ўтириш(қаъдаи уло)да ва намоз охирида (қаъдаи охирда) “Ташаҳҳуд”, яъни “Аттаҳиййат”ни ўқиш;
✔️Намоз охирида “Ассалому алайкум ва роҳматуллоҳ”, дея салом лафзи билан чиқиш;
✔️ Витр намозининг оҳирги ракатида Қунут дуосини ўқиш;
✔️ Ийди Рамазон ва ийди Қурбон намозларида ҳар ракатда учтадан қўшимча такбирларни айтиш;
✔️ Уч ва тўрт ракатли фарз намозларининг аввалги икки ракатларида қироат қилиш;
✔️ Рукуъда, саждада, қовмада ва жалсада аъзоларнинг таскин топиши;
✔️ Намоздаги вожиб амаллардан бирортаси эсдан чиқиб тарк қилинса, саждаи саҳв қилиш;
✔️ Имом намозга ўтганда овоз чиқариб (жаҳрий) ўқиладиган намозларни жаҳрий, овоз чиқармай (махфий) ўқиладиган намозларни эса маҳфий ўқимоқлиги;
🟢Изоҳ: имом жума, икки ийд, бомдоднинг фарзида, шом ва ҳуфтон намозларининг аввалги икки ракатида, таровеҳ намозида овоз чиқариб(жаҳрий) қироат қилади. Намозни ёлғиз ўқийдиганлар учун жаҳрий ёки махфий ўқиш ихтиёрий, яъни бомдод, шом, хуфтон фарзларида жаҳрий қироат қилиши мумкин. Қазо намозини ёлғиз ўқиганда махфий ўқиш вожиб. (намозда жаҳрий қироатнинг энг паст даражаси ёнидаги биродари эшитадиган қилиб ўқишдир. Намозхон ўз қироатини ўзи эшитмаса, қироат ҳисоб бўлмайди.)
📚"Ислом дини" китобидан
✅Қуйидагилар намознинг вожиб (лозим)амаллари ҳисобланади:
✔️ Фарз намозларининг икки ракатида, витр, суннат ва нафл намозларининг ҳаммма ракатларида Фотиха сурасини тиловат қилиш;
✔️ Фарз намозларининг аввалги икки ракатида, вожиб, суннат, нафл намозларининг ҳар бир ракатида Фотиха сурасидан сўнг Қуръон сураларидан бири ёки учта оятини зам қилмоқ, яъни қўшиб ўқиш;
✔️ Бир намозда такрорланадиган сажда ва рукуъ каби намоз рукнларини ўз ўрнида тартиб билан бажариш;
✔️Уч, тўрт ракатли намозларнинг иккинчи ракатида ўтириш(қаъдаи уло)да ва намоз охирида (қаъдаи охирда) “Ташаҳҳуд”, яъни “Аттаҳиййат”ни ўқиш;
✔️Намоз охирида “Ассалому алайкум ва роҳматуллоҳ”, дея салом лафзи билан чиқиш;
✔️ Витр намозининг оҳирги ракатида Қунут дуосини ўқиш;
✔️ Ийди Рамазон ва ийди Қурбон намозларида ҳар ракатда учтадан қўшимча такбирларни айтиш;
✔️ Уч ва тўрт ракатли фарз намозларининг аввалги икки ракатларида қироат қилиш;
✔️ Рукуъда, саждада, қовмада ва жалсада аъзоларнинг таскин топиши;
✔️ Намоздаги вожиб амаллардан бирортаси эсдан чиқиб тарк қилинса, саждаи саҳв қилиш;
✔️ Имом намозга ўтганда овоз чиқариб (жаҳрий) ўқиладиган намозларни жаҳрий, овоз чиқармай (махфий) ўқиладиган намозларни эса маҳфий ўқимоқлиги;
🟢Изоҳ: имом жума, икки ийд, бомдоднинг фарзида, шом ва ҳуфтон намозларининг аввалги икки ракатида, таровеҳ намозида овоз чиқариб(жаҳрий) қироат қилади. Намозни ёлғиз ўқийдиганлар учун жаҳрий ёки махфий ўқиш ихтиёрий, яъни бомдод, шом, хуфтон фарзларида жаҳрий қироат қилиши мумкин. Қазо намозини ёлғиз ўқиганда махфий ўқиш вожиб. (намозда жаҳрий қироатнинг энг паст даражаси ёнидаги биродари эшитадиган қилиб ўқишдир. Намозхон ўз қироатини ўзи эшитмаса, қироат ҳисоб бўлмайди.)
📚"Ислом дини" китобидан
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
Диёримизнинг кўркам масжидлар: "Пискент" жомеси
Устоз Абдул Ҳамид домла билан суҳбат
Устоз Абдул Ҳамид домла билан суҳбат
УМР - ЎТКИНЧИ, ВАҚТ - БЕШАФҚАТ
Улар турмуш қурганларига ўн йил булди. 10йил яшаб, аёлини сева олмади. Аёли билан бирга яшасада, уни кўргани кўзи йўқдек эди гўё. Буни ҳаммасини аёли билар эди, аммо сабр билан эрини севишда давом этар эди..
Айниқса аёлини сўнгги йилдаги одати ёмон ғашига тегар эди. Ҳар кун тонг отса уйғонибоқ юзида табассум билан:
- Аллоҳга шукр, яна бир янги кун келди. Мен бу кунни бахтиёр яшаб ўтказаман,- дер эди.
Аёлни барча нарсадан ҳабари бор эди. Эрини ўзга ёш аёл билан яшашини ҳам билар эди, аммо билмасликка олар эди. Барчасига сабр қилиб эрига югуриб елиб хизмат қилар эди. Аммо у эр....
"Энди бас! Мен ортиқ чидай олмайман, ажрашаман. Нимага керак уч инсон қийналиши?!" деди эркак ўз-ўзига..
Бир кун ишдан вақтли уйга қайтган эр ажралиш учун ариза бермоқ ниятида ҳужжатлар турадиган қутини титкилай бошлади. Бироқ аввал ҳеч кўрмаган бир папкага кўзи тушди. Қизиқиши ортиб папкани олиб титкилаб ўқий бошлади..
Аёлини номига ёзилган шифокорлар ташхиси, ҳар хил анализ қоғозлари қалашиб ётарди. Энг қўрқинчлиси энг сўнгги касаллик варақасига "6ойдан... 18 ойгача" деган ташхис ёзилган эди...
Ҳозиргина аёли билан ажрашмоқчи бўлиб турган эркакни бадани музлаб қолди. У бир нарсани ўйлар эди холос...
"Аёлимни қандай сақлаб қолиш чораси бор? Керак бўлса ҳаётимни бераман! Керак бўлса жонимни тикаман, фақат уни йўқотишдан қўрқаман. Эй Аллоҳим уни мендан олиб қўйма!"
Эркак аёлини жонидан ортиқ севишини айнан ўша чоғда англади. Энди унга ҳаёт бошқача эди. Аёлига ғамхўрлик қила бошлади. Ҳар кун ҳар дақиқа аёлини ёнида бўлди, аммо жуда кеч эди..
Атига икки ойгина аёлига бахтиёрлик онларини ҳадя эта олди холос.
Ўзи ҳам ҳақиқий бахтни икки ой ҳис қилиб яшади..
Аёли ҳаётдан кўз юмди.. Эркак аёли тобутини елкасида кўтариб, шунчалар қадди букилдики, гўёки 100 йилга қаригандек. Энди унга ҳам ҳаёт керак эмасдек.
Уйига келиб, тўйларини ўн йиллик кунида аёлини илтимоси билан ҳар иккиси ўз ниятини ёзиб қоғозларни яширгани ёдига тушди. Шошилиб аёлини ёстиқларини остини тита бошлади ва у қоғозни топди
Аёлини қоғозига:
"Аллоҳим! Умримни сўнгги дақиқаларини улар билан бахтиёрликда ўтказсам"- деб ёзилган экан..
Эркакни қоғозига эса:
"Аллоҳим! Қачон бу аёлдан қутулиб озод бўламан?"- деб ёзилганди..
Ҳар иккисиниям орзуси ушалди. Аммо эркак энди бошқа инсонга айланган эди.
Қоғозларни парчалаб кўзида ёши билан ҳавога учирар экан ўзига ўзи дер эди:
"Эй вох! Кеч қолдим. Ўз бахтимни ўз қўлларим билан кўмдим. Мен нодон вақтни бой бердим!"...
Қадрлайдиган инсонингизни вақт ўтмасидан қадрига етинг. Зеро умр ўткинчи, вақт бешафқат...
Улар турмуш қурганларига ўн йил булди. 10йил яшаб, аёлини сева олмади. Аёли билан бирга яшасада, уни кўргани кўзи йўқдек эди гўё. Буни ҳаммасини аёли билар эди, аммо сабр билан эрини севишда давом этар эди..
Айниқса аёлини сўнгги йилдаги одати ёмон ғашига тегар эди. Ҳар кун тонг отса уйғонибоқ юзида табассум билан:
- Аллоҳга шукр, яна бир янги кун келди. Мен бу кунни бахтиёр яшаб ўтказаман,- дер эди.
Аёлни барча нарсадан ҳабари бор эди. Эрини ўзга ёш аёл билан яшашини ҳам билар эди, аммо билмасликка олар эди. Барчасига сабр қилиб эрига югуриб елиб хизмат қилар эди. Аммо у эр....
"Энди бас! Мен ортиқ чидай олмайман, ажрашаман. Нимага керак уч инсон қийналиши?!" деди эркак ўз-ўзига..
Бир кун ишдан вақтли уйга қайтган эр ажралиш учун ариза бермоқ ниятида ҳужжатлар турадиган қутини титкилай бошлади. Бироқ аввал ҳеч кўрмаган бир папкага кўзи тушди. Қизиқиши ортиб папкани олиб титкилаб ўқий бошлади..
Аёлини номига ёзилган шифокорлар ташхиси, ҳар хил анализ қоғозлари қалашиб ётарди. Энг қўрқинчлиси энг сўнгги касаллик варақасига "6ойдан... 18 ойгача" деган ташхис ёзилган эди...
Ҳозиргина аёли билан ажрашмоқчи бўлиб турган эркакни бадани музлаб қолди. У бир нарсани ўйлар эди холос...
"Аёлимни қандай сақлаб қолиш чораси бор? Керак бўлса ҳаётимни бераман! Керак бўлса жонимни тикаман, фақат уни йўқотишдан қўрқаман. Эй Аллоҳим уни мендан олиб қўйма!"
Эркак аёлини жонидан ортиқ севишини айнан ўша чоғда англади. Энди унга ҳаёт бошқача эди. Аёлига ғамхўрлик қила бошлади. Ҳар кун ҳар дақиқа аёлини ёнида бўлди, аммо жуда кеч эди..
Атига икки ойгина аёлига бахтиёрлик онларини ҳадя эта олди холос.
Ўзи ҳам ҳақиқий бахтни икки ой ҳис қилиб яшади..
Аёли ҳаётдан кўз юмди.. Эркак аёли тобутини елкасида кўтариб, шунчалар қадди букилдики, гўёки 100 йилга қаригандек. Энди унга ҳам ҳаёт керак эмасдек.
Уйига келиб, тўйларини ўн йиллик кунида аёлини илтимоси билан ҳар иккиси ўз ниятини ёзиб қоғозларни яширгани ёдига тушди. Шошилиб аёлини ёстиқларини остини тита бошлади ва у қоғозни топди
Аёлини қоғозига:
"Аллоҳим! Умримни сўнгги дақиқаларини улар билан бахтиёрликда ўтказсам"- деб ёзилган экан..
Эркакни қоғозига эса:
"Аллоҳим! Қачон бу аёлдан қутулиб озод бўламан?"- деб ёзилганди..
Ҳар иккисиниям орзуси ушалди. Аммо эркак энди бошқа инсонга айланган эди.
Қоғозларни парчалаб кўзида ёши билан ҳавога учирар экан ўзига ўзи дер эди:
"Эй вох! Кеч қолдим. Ўз бахтимни ўз қўлларим билан кўмдим. Мен нодон вақтни бой бердим!"...
Қадрлайдиган инсонингизни вақт ўтмасидан қадрига етинг. Зеро умр ўткинчи, вақт бешафқат...
Ибн Қаййим раҳимаҳуллоҳ айтадилар:
Уч нарса жисмни касал қилади:
1. Кўп гапириш.
2. Кўп ухлаш.
3. Кўп ейиш.
Тўрт нарса баданни бузади:
1. Ғам.
2. Хафалик.
3. Очлик.
4. Бедорлик.
Тўрт нарса юзни қуритиб, суви ва яшнашини қочиради:
1. Ёлғон.
2. Беҳаёлик.
3. Илмсизлик билан кўп савол бериш.
4. Кўп гуноҳ қилиш.
Тўрт нарса юз суви ва яшнашини зиёда қилади:
1. Тақво.
2. Вафодорлик.
3. Саховат.
4. Мурувват.
Тўрт нарса ризқни жалб этади:
1. Тунги намоз.
2. Саҳар вакти кўп истиғфор айтиш.
3. Садақа беришга одатланиш.
4. Кун боши ва охирида зикр қилиш.
Тўрт нарса ризқни тўсади:
1. Тонгги уйку.
2. Камнамозлик.
3. Дангасалик.
4. Хиёнат.
Гунох қилишни қасд этганингизда уч оятни ёдга олинг:
1. "Аллоҳ кўришини билмасмидингиз?". (Иқро)
2. "Раббисининг мақомидан қўрққанга икки жаннат бордир". (Раҳмон)
3. "Ким Аллоҳдан тақво қилса, унга (муаммосидан) чиқадиган йўл қилур". (Талоқ)
Мубашшир Аҳмад
Уч нарса жисмни касал қилади:
1. Кўп гапириш.
2. Кўп ухлаш.
3. Кўп ейиш.
Тўрт нарса баданни бузади:
1. Ғам.
2. Хафалик.
3. Очлик.
4. Бедорлик.
Тўрт нарса юзни қуритиб, суви ва яшнашини қочиради:
1. Ёлғон.
2. Беҳаёлик.
3. Илмсизлик билан кўп савол бериш.
4. Кўп гуноҳ қилиш.
Тўрт нарса юз суви ва яшнашини зиёда қилади:
1. Тақво.
2. Вафодорлик.
3. Саховат.
4. Мурувват.
Тўрт нарса ризқни жалб этади:
1. Тунги намоз.
2. Саҳар вакти кўп истиғфор айтиш.
3. Садақа беришга одатланиш.
4. Кун боши ва охирида зикр қилиш.
Тўрт нарса ризқни тўсади:
1. Тонгги уйку.
2. Камнамозлик.
3. Дангасалик.
4. Хиёнат.
Гунох қилишни қасд этганингизда уч оятни ёдга олинг:
1. "Аллоҳ кўришини билмасмидингиз?". (Иқро)
2. "Раббисининг мақомидан қўрққанга икки жаннат бордир". (Раҳмон)
3. "Ким Аллоҳдан тақво қилса, унга (муаммосидан) чиқадиган йўл қилур". (Талоқ)
Мубашшир Аҳмад
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
Қўшнининг ҳақи
Абдул Ҳамид домла маъруза қиладилар
Абдул Ҳамид домла маъруза қиладилар
Audio
❓Зинодан сақланиш мақсадидаги никоҳ ҳақида саволим бор.
Унаштирувдан кейин йигит икки гувоҳнинг ёнида қизга телефон орқали менга турмушга чиқ деганида қиз сизга турмушга чиқдим деса, никоҳ боғланадими?
Ёки гувоҳларнинг ёнида бўлса-чи?! Бизнинг мазҳабда валийнинг иштироки шарт эмасми?
Унаштирувдан кейин йигит икки гувоҳнинг ёнида қизга телефон орқали менга турмушга чиқ деганида қиз сизга турмушга чиқдим деса, никоҳ боғланадими?
Ёки гувоҳларнинг ёнида бўлса-чи?! Бизнинг мазҳабда валийнинг иштироки шарт эмасми?
📌НАМОЗНИНГ СУННАТЛАРИ
✅Қуйидагилар намознинг суннат амаллари ҳисобланади:
✔️ Такбири таҳрима ("Аллоҳу акбар")да қўлнинг бармоқларини ўз ҳолида очиқ тутиб қулоққа теккизиш, сўнг қўлларни киндик остига боғлаш;
✔️Такбирдан сўнг "Сано" ўқимоқ;
✔️"Сано"дан сўнг "Аъузу биллаҳ" ва ҳар ракатда Фотихадан аввал "Бисмиллаҳ..."ни айтмоқ;
✔️Фотиха сураси тугагач, махфий тарзда "Омин" демоқ;
✔️Имом рукуъдан кейин "Самиъаллоҳу лиман ҳамидаҳ", иқтидо қилганлар эса "Роббана лакал-ҳамд" демоқлари (намозни ёлғиз ўқиганлар иккаласини ҳам айтади);
✔️Намозда бир ҳолдан иккинчи ҳолга (фарзларнинг биридан иккинчисига) ўтаётганда "Аллоҳу акбар" демоқ;
✔️Рукуъда қўл бармоқларини ёйиб, икки тиззани маҳкам чангалламоқ ва камида уч марта "Субҳана роббиййал ъазийм", демоқ (бунда аёллар бармоқларини тизза устида жипс тутишади, тиззаларини бироз букишади);
✔️Саждада пешонани қўллар орасига олмоқ, бармоқларни жипс тутмоқ ва бош бармоқни қош тўғрисида тутмоқ;
✔️Саждада эркакларнинг оёқлари, тиззалари, қўллари, пешонаси, бурни ерга тегиб турмоғи, билакларини ерга ҳам, қовурғасига ҳам теккизмай тутмоғи (аммо аёллар бу айтганларни қилиб, қўлларини теккизиб, сиқилиброқ сажда қилишади);
✔️Эркакларнинг чап оёқ устига ўтирмоғи, ўнг оёғини тиклаб, бармоқларини қиблага қаратмоқлик (аёллар эса икки оёғини ўнг томонга чиқариб, чап қуймичда ўтиради);
✔️Тик турганда икки оёқ орасини тўрт бармоқ кенликда тутмоқ (аёллар эса жипс тутишади);
✔️Қаъдада саловот, "Роббана..." дуосини ўқимоқ;
✔️Аввал ўнг, сўнгра чап томонга салом бермоқ;
✔️Фарз намозларини жамоат бўлиб ўқимоқ.
📚"Ислом дини" китобидан
✅Қуйидагилар намознинг суннат амаллари ҳисобланади:
✔️ Такбири таҳрима ("Аллоҳу акбар")да қўлнинг бармоқларини ўз ҳолида очиқ тутиб қулоққа теккизиш, сўнг қўлларни киндик остига боғлаш;
✔️Такбирдан сўнг "Сано" ўқимоқ;
✔️"Сано"дан сўнг "Аъузу биллаҳ" ва ҳар ракатда Фотихадан аввал "Бисмиллаҳ..."ни айтмоқ;
✔️Фотиха сураси тугагач, махфий тарзда "Омин" демоқ;
✔️Имом рукуъдан кейин "Самиъаллоҳу лиман ҳамидаҳ", иқтидо қилганлар эса "Роббана лакал-ҳамд" демоқлари (намозни ёлғиз ўқиганлар иккаласини ҳам айтади);
✔️Намозда бир ҳолдан иккинчи ҳолга (фарзларнинг биридан иккинчисига) ўтаётганда "Аллоҳу акбар" демоқ;
✔️Рукуъда қўл бармоқларини ёйиб, икки тиззани маҳкам чангалламоқ ва камида уч марта "Субҳана роббиййал ъазийм", демоқ (бунда аёллар бармоқларини тизза устида жипс тутишади, тиззаларини бироз букишади);
✔️Саждада пешонани қўллар орасига олмоқ, бармоқларни жипс тутмоқ ва бош бармоқни қош тўғрисида тутмоқ;
✔️Саждада эркакларнинг оёқлари, тиззалари, қўллари, пешонаси, бурни ерга тегиб турмоғи, билакларини ерга ҳам, қовурғасига ҳам теккизмай тутмоғи (аммо аёллар бу айтганларни қилиб, қўлларини теккизиб, сиқилиброқ сажда қилишади);
✔️Эркакларнинг чап оёқ устига ўтирмоғи, ўнг оёғини тиклаб, бармоқларини қиблага қаратмоқлик (аёллар эса икки оёғини ўнг томонга чиқариб, чап қуймичда ўтиради);
✔️Тик турганда икки оёқ орасини тўрт бармоқ кенликда тутмоқ (аёллар эса жипс тутишади);
✔️Қаъдада саловот, "Роббана..." дуосини ўқимоқ;
✔️Аввал ўнг, сўнгра чап томонга салом бермоқ;
✔️Фарз намозларини жамоат бўлиб ўқимоқ.
📚"Ислом дини" китобидан
Audio
❓Мен мактабда жисмоний тарбия ўқитувчиси бўлиб ишлайман, мактабда 1 соат дарс 45 дақиқадан иборат, ўқувчилар кийинишини ҳисобга олган ҳолда, кейинги соатга кечга қолмасликлари учун 5 минут олдин жавоб берсам бўладими, ўша ўтилмаган 5 минут вақтга оладиган иш ҳақи ман учун ҳалол бўладими?
Audio
❓«Роббана лакал ҳамд» қачон айтилиши ва қачон айтилмаслиги ҳақида батафсил тушинтириш берсангиз, жавобингиз учун олдиндан раҳмат.