Республикалық және өңірлік
бұқаралық ақпарат құралдарының назарына!


«Қазақстан Республикасындағы сайлау туралы» Конституциялық заңның 28-бабы 3-тармағының талаптарына сәйкес эфирді және баспа алаңын төлеудің мөлшері, шарттары мен тәртібі туралы мәліметтерді сайлау алдындағы үгіт жүргізу басталғанға дейін бес күннен кешіктірмей (2020 жылғы 4 желтоқсаннан кешіктірмей) тиісті бұқаралық ақпарат құралдары хабарлау және жариялау тиіс екендігін еске саламыз.
Бұқаралық ақпарат құралдары ақы төлеу мөлшері, эфирді және баспа алаңын беру шарттары мен тәртібі туралы мәліметтер жарияланғанға дейін кандидаттардың үгіт материалдарын орналастыру, тарату үшін эфир уақытын, баспа алаңын бере алмайды. Заңнаманың осы нормасын бұзу ҚР ӘҚБтК-нің 112-бабына сәйкес лауазымды адамдарға - 30 АЕК мөлшерінде, заңды тұлғаларға 50 АЕК мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.
Парламент Мәжілісі депутаттарын сайлау бойынша эфирден және баспасөзден орын беру төлемінің мөлшері, шарттары мен тәртібі туралы мәліметтер - Орталық сайлау комиссиясына, мәслихаттар депутаттарын сайлау бойынша аумақтық сайлау комиссияларына берілуге тиіс.
Анықтама: аумақтық сайлау комиссияларының байланыстары мына сілтеме бойынша орналасқан: https://www.election.gov.kz/kaz/tercomms/

Баспасөз қызметі
Қазақстан Республикасы
Орталық сайлау комиссиясы
тел. 75-21-03, 75-23-69
a.khusainova@election.gov.kz
v.zheksembekova@election.gov.kz
https://t.me/electionelection

Вниманию республиканских и региональных СМИ!


Напоминаем, что в соответствии с требованиями пункта 3 статьи 28 Конституционного закона «О выборах в Республике Казахстан» сведения о размере оплаты, условиях и порядке предоставления эфира и печатной площади должны быть объявлены и опубликованы соответствующим средством массовой информации не позднее пяти дней до начала проведения предвыборной агитации (не позднее 4 декабря 2020 года).
Средства массовой информации не могут предоставлять эфирное время, печатную площадь для размещения, распространения агитационных материалов кандидатов до опубликования сведений о размере оплаты, условиях и порядке предоставления эфира и печатной площади. Нарушение данной нормы законодательства согласно статье 112 КоАП РК влечет штраф на должностных лиц в размере 30 МРП, на юридических лиц - в размере 50 МРП.
По выборам депутатов Мажилиса Парламента сведения о размере оплаты, условиях и порядке предоставления эфира и печатной площади должны быть представлены в Центральную избирательную комиссию, по выборам депутатов маслихатов - в территориальные избирательные комиссии.
Справочно: контакты территориальных избирательных комиссий расположены по ссылке: https://www.election.gov.kz/rus/tercomms/




Пресс-служба
Центральной избирательной комиссии
Республики Казахстан
tel. 75-21-03, 75-23-69
a.khusainova@election.gov.kz
v.zheksembekova@election.gov.kz
https://t.me/electionelection

ПРЕСС-АНОНС

2020 жылғы 26 қарашада сағат 11.00-де
Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясының келесі мәселелер бойынша отырысы өтеді:
1. 2021 жылғы 10 қаңтарға тағайындалған Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісі депутаттарының кезекті сайлауында «Ауыл» Халықтық-демократиялық патриоттық партиясының партиялық тізімін тіркеу туралы;
2. 2021 жылғы 10 қаңтарға тағайындалған Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің және мәслихаттарының депутаттарын сайлау бойынша сайлау науқаны кезеңінде өтініштерді қарау барысы және сайлау заңнамасын түсіндіру тәртібі туралы.
Отырыстан кейін БАҚ өкілдері үшін отырыстың күн тәртібі бойынша брифинг өтеді.
Коронавирустық инфекцияның таралуына байланысты және уәкілетті органдардың ұсынымдарына сәйкес отырыс пен брифинг қашықтықтан өткізілетін болады.
БАҚ өкілдерінен отырысқа және брифингке жеке қорғану құралдарын міндетті түрде пайдалана отырып, телеарнадан бір оператордан қатыса алады.
Бұқаралық ақпарат құралдарының тілшілері брифингке Zoom платформасы арқылы қатыса алады, сілтеме кейіннен қоса берілетін болады, қосылу үшін алдын ала ұялы телефон нөмірін ұсынуды сұраймыз.
Тілшілерді брифингке аккредиттеу және сұрақтар кезегін 26 қараша сағат 9.30-ға дейін келесі электрондық мекенжай бойынша: a.khusainova@election.gov.kz және 87719045763 телефон арқылы жүргізіледі.
Zoom конференциясына кірер алдында қатысушының аты-жөнін көрсету қажет, өйткені конференцияға қосылу қатаң түрде аккредиттеу тізіміне сәйкес жүргізіледі.
Сондай-ақ, көрсетілген электрондық мекен-жайға брифингке арналған сұрақтарды жібере аласыз.
ҚР ОСК интернет-ресурсында Ортсайлауком отырысының және брифингтің онлайн көрсетілімі ұсынылады https://www.election.gov.kz/kaz/news/releases/index.php?ID=5511
Операторларды тіркеу а.ж. 26 қараша сағат 9.30-ға дейін келесі телефондар бойынша: 8 (7172) 75-23-69, +77017115495
және келесі электрондық мекенжай бойынша жүргізіледі:
v.zheksembekova@election.gov.kz

Операторлардан отырыстың басталуына дейін 30 минут бұрын келуді сұраймыз!

Қазақстан Республикасы
Орталық сайлау комиссиясының
Баспасөз қызметі
a.khusainova@election.gov.kz
v.zheksembekova@election.gov.kz
https://t.me/electionelection

ПРЕСС-АНОНС

26 ноября 2020 года в 11.00 часов состоится заседание
Центральной избирательной комиссии Республики Казахстан
по следующим вопросам:
1) О регистрации партийного списка Народно-демократической патриотической партии «Ауыл» на очередных выборах депутатов Мажилиса Парламента Республики Казахстан, назначенных на 10 января 2021 года;
2) О ходе рассмотрения обращений и порядке разъяснения выборного законодательства в период избирательной кампании по выборам депутатов Мажилиса Парламента и маслихатов Республики Казахстан, назначенным на 10 января 2021 года.
После заседания состоится брифинг для представителей СМИ в рамках повестки дня.
В связи с распространением коронавирусной инфекции и в соответствии с рекомендациями уполномоченных органов заседание и брифинг будут проводиться в дистанционном режиме.
Из представителей СМИ на заседании и брифинге смогут присутствовать по одному оператору от телеканала с обязательным использованием средств индивидуальной защиты.
Корреспонденты средств массовой информации смогут принять участие в брифинге посредством платформы Zoom, дополнительно будет предоставлена ссылка, для этого просим предоставить номер мобильного телефона.
Аккредитация корреспондентов на брифинг и очередность вопросов будет проводиться по электронному адресу: a.khusainova@election.gov.kz и
тел.: 8 7719045763 до 9.30 26 ноября 2020 года.
Перед входом в конференцию Zoom, необходимо указать фамилию и имя участника, добавление в конференцию будет производиться в соответствии со списком аккредитации!
Также по указанному электронному адресу Вы можете направить вопросы для брифинга.
На интернет-ресурсе Центризбиркома будет представлена онлайн-трансляция заседания и брифинга https://www.election.gov.kz/rus/news/releases/index.php?ID=5510
Аккредитация операторов будет проводится до 9.30 26 ноября 2020 года, по телефонам: 8 (7172) 75-23-69, +77017115495
и электронному адресу:
v.zheksembekova@election.gov.kz

Операторов просим прийти за 30 минут до начала заседания!

Пресс-служба
Центральной избирательной комиссии Республики Казахстан
тел. 75-21-03, 75-23-69
a.khusainova@election.gov.kz
v.zheksembekova@election.gov.kz
https://t.me/electionelection

«Ауыл» Халықтық-демократиялық патриоттық партиясының партиялық тізімін тіркеу туралы, өтініштерді қарау барысы және сайлау заңнамасын түсіндіру
тәртібі туралы
 
Ағымдағы жылғы 26 қарашада Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясының отырысы өтті, оған саяси партиялардың, Бас прокуратураның, әділет, ішкі істер және қаржы министрліктерінің өкілдері, бейнеконференцбайланыс режимінде аумақтық сайлау комиссиялары, онлайн режимінде бұқаралық ақпарат құралдарының өкілдері қатысты.
Отырыста екі мәселе қаралды:
1)  2021 жылғы 10 қаңтарға тағайындалған Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісі депутаттарының кезекті сайлауында «Ауыл» Халықтық-демократиялық патриоттық партиясының партиялық тізімін тіркеу туралы;
2) 2021 жылғы 10 қаңтарға тағайындалған Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің және мәслихаттарының депутаттарын сайлау бойынша сайлау науқаны кезеңінде өтініштерді қарау барысы және сайлау заңнамасын түсіндіру тәртібі туралы.
Отырысты ашқан Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясының төрағасы Берік Имашев Ортсайлаукомның Парламент Мәжілісі және мәслихаттардың партиялық тізімдер бойынша сайланатын депутаттарын сайлауға Қазақстанда тіркелген барлық 6 саяси партияның жіберілгенін еске салды.
Күн тәртібіндегі бірінші мәселе бойынша Ортсайлауком мүшесі Смағұлов Асылбек баяндама жасады.
Ол 2020 жылғы 19 қарашада Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясына «Ауыл» халықтық-демократиялық патриоттық партиясы Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің депутаттығына кандидаттарды ұсыну туралы құжаттарды ұсынғанын хабарлады.
Мәжіліс депутаты болып сайлану үшін кандидат Қазақстан Республикасының азаматы болуға; Қазақстан Республикасының аумағында соңғы 10 жыл тұруға; 25 жастан кіші болмауға; белсенді сайлау құқығына ие болуға тиіс.
«Қазақстан Республикасындағы сайлау туралы» Конституциялық заңның 89-бабына сәйкес бір саяси партиядан тізімге енгізілген адамдардың саны саяси партиялар арасында бөлінетін депутаттық мандаттардың белгіленген санынан отыз пайызға аспайтын бір ғана тізімді тіркеуге жол беріледі.
Партиялық тізімде әйелдер мен жиырма тоғыз жасқа толмаған адамдардың саны оған енгізілген адамдардың жалпы санының кемінде отыз пайызын құрауға тиіс.
«Ауыл» халықтық-демократиялық патриоттық партиясының партиялық тізімінде 19 адам бар. 4 әйел және жиырма тоғыз жасқа толмаған 2 адам енгізілген, бұл тізімге енгізілгендердің жалпы санының 31,5 пайызын құрайды.
Уәкілетті органдар ұсынған мәліметтер негізінде Орталық сайлау комиссиясы Мәжіліс депутаты болып сайлану үшін партиялық тізімге енгізілген адамдардың Конституция мен Сайлау туралы Конституциялық заңның талаптарына сәйкестігіне тексеру жүргізді.
Партиялық тізімге енгізілген барлық адамдар Конституцияның және Сайлау туралы Конституциялық заңның талаптарына сәйкес келеді.
Осыған байланысты Ортсайлауком мүшелері «2021 жылғы 10 қаңтарға тағайындалған Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісі депутаттарының кезекті сайлауында «Ауыл» халықтық-демократиялық патриоттық партиясының партиялық тізімін тіркеу туралы» қаулы қабылдады.
Отырыстың екінші мәселесі бойынша Ортсайлауком мүшесі Дауылбаев Ерлан баяндама жасады.
 
 
 
Ол 21 қазаннан бастап бүгінгі күнге дейін Орталық сайлау комиссиясына 34 өтініш келіп түскенін хабарлады, оның ішінде: 5 – жеке тұлғалардан, 29 – заңды тұлғалардан, оның ішінде 13 – БАҚ-тан.
Келіп түскен мәселелердің сипаты бойынша өтініштер былайша бөлінді: 50% (17) – сайлау туралы Заңның нормаларын түсіндіру туралы; 17% (6) – сайлау процесін ұйымдастыру мәселелері бойынша ақпарат беру туралы; 12% (4) – сайлау заңнамасын және ОСК қызметін жетілдіру жөніндегі ұсыныстар; 21% (7) – өзге де мәселелер бойынша.
Көрсетілген кезең ішінде келіп түскен 34 өтініштің ішінен: ОСК аппараты тарапынан 22-сіне белгіленген мерзімде өтініш берушілерге толық жауап берілді; 4-Орталық сайлау комиссиясының құзыретіне кірмейтіндіктен, заңда белгіленген тәртіппен мемлекеттік органдарға қайта жолданды; бір қайта жасалған өтініш қараусыз қалдырылды; БАҚ-тың екі ақпараттық хабарламасы ОСК сайтында орналастырылды; 5-өтініш қаралуда. Орындалмаған өтініштер жоқ.

Өтініштерде жиі көтерілетін мәселелердің ауқымына сайлау заңнамасын жетілдіру туралы ұсыныстар еніп отыр.
Мәселен, Ортсайлауком атына қоғамдық ұйымнан петиция келіп түсті, оның 8 тармағының 5-і сайлау туралы Конституциялық заңды жетілдіру мәселелеріне қатысты. Е.Дауылбаев Орталық сайлау комиссиясы заң шығару бастамасы құқығының субъектісі болып табылмайтынын атап өтті. Осыған байланысты сайлау туралы Заңға өзгерістер енгізу туралы ұсыныстарды Ортсайлауком аппараты осыған уәкілетті органдарға жібереді.
Сондай-ақ Ерлан Дауылбаев бұқаралық ақпарат құралдарының жүгіну тәртібін жеке түсіндірді.
Осылайша, «БАҚ туралы» Заңға сәйкес БАҚ-тың, оның ішінде жазбаша және (немесе) электрондық құжат түріндегі берілген ресми хабарларды түсіндіру жөніндегі сұрау салулары бас редактордың (редактордың), уәкілетті адамның немесе аккредиттелген журналистің қолымен жіберіледі және (немесе) электрондық цифрлық қолтаңбамен куәландырылады. Егер жеке және заңды тұлғалардың өтініштері, оның ішінде БАҚ сұраулары электрондық түрде жасалса, онда олар электрондық цифрлық қолтаңбамен куәландырылуға тиіс.
Сайлау процесіне қатысушылардың кең ауқымын хабардар етуді қамтамасыз ету, сондай-ақ өз қызметінің ашықтығын қамтамасыз ету мақсатында Орталық сайлау комиссиясы отырыстарды онлайн-трансляциялау практикасын енгізді.
Бүгінгі таңда алты отырыс өткізіліп, онда тиісті қаулылар алқалы түрде қабылданды. Бұл қаулылар Ортсайлаукомның интернет-ресурсына ашық түрде жедел орналастырылады. Ортсайлауком отырыстарының тақырыбы сайлау процесінің нақты кезеңдерімен сәйкестендіріле отырып, Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісі және мәслихаттары депутаттарының сайлауын дайындау және өткізу жөніндегі негізгі іс-шаралардың күнтізбелік жоспарларында белгіленіп отыр. ОСК қаулыларымен бекітілген күнтізбелік жоспарлар да ашық қолжетімділікте орналастырылған. Сонымен қатар, брифингтерде әрбір отырыс аяқталғаннан кейін ОСК мүшелері БАҚ сұрақтарына жауап бере отырып, тиісті тақырып бойынша және қабылданған қаулылар бойынша түсініктеме береді.
Сайлау процесіне қатысушылардың құқық нормаларын дұрыс және біркелкі түсінуі мен қолдануы мақсатында Е.Дауылбаев Ортсайлаукомның және басқа да органдардың сайлау науқаны кезіндегі заңнаманы түсіндіру жөніндегі өкілеттіктеріне қатысты құқықтық нормаларға тоқталды.
Конституцияның 72-бабына сәйкес, Конституциялық Кеңес Конституцияның нормаларына ресми түсіндірме беретін жалғыз орган болып табылады.
Нормативтік құқықтық актілерді түсіндіру тәртібі «Құқықтық актілер туралы» Заңмен регламенттелген. Бұл заң түсіндірудің екі нысанын қарастырады: ресми және бейресми.
Мәселен, Қазақстан Республикасы Үкіметінің нормативтік құқықтық актілеріне ресми түсіндірме беруді Премьер-Министрдің тапсырмасы бойынша Әділет министрлігі мүдделі мемлекеттік органдармен бірлесіп жүзеге асырады.
Сайлау заңнамасын түсіндіруге келетін болсақ, оның «Қазақстан Республикасындағы сайлау туралы» Конституциялық заңның нормаларымен де, «Құқықтық актілер туралы» заңның ережелерімен де реттелетінін ескеру қажет.
Сұрау салулардың авторлары Орталық сайлау комиссиясына түсініктеме алу үшін «Қазақстан Республикасындағы сайлау туралы» Конституциялық заңның 12-бабының 5) тармақшасында бекітілген Орталық сайлау комиссиясының заңнаманы түсіндіруді ұйымдастыру жөніндегі функциясына сілтеме жасауды басшылыққа алады.
Осы Заңда белгіленген функцияны іске асыруға сүйене отырып, Ортсайлауком мыналарға құқылы:
- сайлау туралы заңнамаға өз бетінше түсініктеме беруге;
-өз бетінше қандай да бір түсіндірулер жасамай, сайлау туралы заңнаманы түсіндіруді ұйымдастыруға;
- сайлау заңнамасының жекелеген ережелерін өзге заңдар тұрғысынан түсіндіру үшін басқа мемлекеттік органдарға жүгінуге құқығы бар.
Осы үш аспектіні ескере отырып, мынадай қорытынды жасауға болады: ОСК сайлау заңнамасын түсіндірудің бойынша жалғыз және түпкілікті субъекті емес, керісінше «үйлестіруші» немесе «ұйымдастырушы» рөлін атқарады.
ОСК-ның сайлау заңнамасын түсіндіру шеңберінде құқықтық актілер туралы Заң ОСК-ға өзінің нормативтік құқықтық қаулыларын ғана ресми түсіндіру жөнінде өкілеттіктер береді.

Ұйымдастырушы рөлінде бола отырып, ОСК өзінің нормативтік құқықтық қаулылары бойынша ресми түсіндірме беру үшін уәкілетті мемлекеттік органдардың ұстанымын алдын ала сұратуға құқылы.
Бұл ретте, ОСК заңдардың, соның ішінде сайлау туралы Конституциялық заңның нормаларына ресми түсіндірме беруге құқылы емес. ОСК аппараты өз құзыреті шегінде сайлауға байланысты қоғамдық қатынастарды реттейтін нормативтік құқықтық актілерге тек нақты субъектілерге қатысты немесе нақты жағдайға қатысты бейресми түсініктеме бере алады.
Азаматтардың алдағы сайлауды әзірлеу мен өткізу туралы толық және дұрыс ақпарат алу құқықтарын қамтамасыз ету мақсатында Орталық сайлау комиссиясының аппараты бейресми түсіндіру құралдары ретінде ақпараттық-түсіндіру материалдар кешенін (бейне-, аудиороликтер, плакаттар, әдістемелік және басқа да материалдар) әзірледі.
Қазіргі уақытта БАҚ арқылы ақпараттық материалдар кеңінен жарияланып келеді, яғни:
- 6 республикалық телеарналардың эфирінде арнайы әзірленген бейнеролиектер 951-рет жарыққа шықты;
- 5 республикалық радиостанцияда аудиороликтер 813 рет шығарылды, сондай-ақ осы материалдар өңірлік теле және радио арналарда ротация арқылы кеңінен көрсетіліп келеді;
- «Топ-7» рейтингке кіретін 5 республикалық интернет-ресурстардың беттерінде тәулік бойы режимі бойынша Интернет-баннерлер орналастырылып отыр, олардың интернеттегі көрсетілім саны 18 млн. құрап отыр;
– жалпы таралымы  925 мың дананы құрайтын 6 республикалық газетте 12 модуль шығарылып отыр.
Өз құзыреті шегінде бейресми түсіндіруді «Құқықтық актілер туралы» Заңның 60-бабына сәйкес мемлекеттік саясат жүргізетін, белгілі бір салада реттеуді және басқаруды жүзеге асыратын немесе құзыретіне тиісті мәселелерді шешу жатқызылған мемлекеттік органдар бере алады.
Сайлау туралы Конституциялық заңның, «Құқықтық актілер туралы» Заңның және өзге де салалық заңдардың құқық қолданылуы мен орындалуы өз құзыреті мен өкілеттігі бойынша бейресми түсіндірудің мынадай субъектілерін бөліп көрсетеді:
- Ішкі істер министрлігі мен Бас прокуратураның ҚСжАЕК партиялық тізімдерге енгізілген кандидаттардың заңнама талаптарына сәйкестігін тексеру мәселелерін түсіндіруге қатысады;
- Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кіріс органдары мүдделі тұлғалар оларға жүгінген кезде салық заңнамасын, оның ішінде кандидаттардың кірістері мен мүлкі туралы декларацияны ұсыну туралы нормаларды қолдану бөлігінде түсіндіреді;
- Ақпарат және қоғамдық даму министрлігі сайлау науқаны кезіндегі БАҚ қызметінің мәселелерін, оның ішінде сайлау алдындағы үгіт мәселелерін, сондай-ақ саяси партиялардың қызметі саласындағы мәселелерді Қазақстан Республикасының Әділет министрлігімен бірлесіп түсіндіреді;
- Ішкі істер министрлігі сайлаушылардың тізімдерін қалыптастыру кезінде жергілікті атқарушы органдар пайдаланатын ЖТМДБ (жеке тұлғалар туралы мемлекеттік дерекқор базасы) қалыптастыру жөніндегі уәкілетті орган ретінде және ішкі көші-қон мәселелерін реттейтін және сайлау учаскелерінде қоғамдық тәртіптің сақталуын қамтамасыз ететін орган ретінде көрсетілген мәселелерді түсіндіруге қатысады;
- Қорғаныс, сыртқы істер, ішкі істер министрліктері мен Ұлттық қауіпсіздік комитеті сайлау учаскелері, құрылған әскер бөлімдері, демалыс үйлері, санаторийлер, тұрақты емдеу-профилактикалық мекемелері, тергеу изоляторлары мен уақытша ұстау изоляторлары, сондай-ақ Қазақстанның шет мемлекеттердегі өкілдіктері жанындағы сайлаушылар тізімдерін қалыптастыру мәселелері бойынша түсіндіруге қатысады;
- жергілікті атқарушы органдар сайлаушылар тізімін қалыптастыру және учаскелік сайлау комиссияларына ұсыну, сондай-ақ үгіттік баспа материалдарын орналастыру орындарын анықтау мәселелерін түсіндіреді.
Ерлан Дауылбаев өз баяндамасында Ортсайлаукомның ерекше конституциялық мәртебесі бар – алқалы орган болып табылатынын және әрбір шешім комиссия отырысында оның мүшелері санының көпшілік даусымен қабылданатынын атап өтті. Комиссияның жеке мүшесінің пікірі бүкіл комиссияның пікірі болып табылмайды.
Сөз соңында Е.

Дауылбаев Орталық сайлау комиссиясы сайлау науқаны барысында келіп түскен өтініштерді қарау барысы туралы жұртшылықты хабардар ету тәжірибесін жалғастыратынын атап өтті.
Отырыстың екінші сұрағының қорытындысы бойынша «2021 жылғы 10 қаңтарға тағайындалған Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің және мәслихаттарының депутаттарын сайлау жөніндегі сайлау науқаны кезеңінде өтініштерді қарау барысы және сайлау заңнамасын түсіндіру тәртібі туралы» Ортсайлаукомның қаулысы қабылданды.
Отырыстан кейін бұқаралық ақпарат құралдары үшін брифинг өтті, онда Ортсайлауком мүшелері БАҚ сұрақтарына жауап берді.

О регистрации партийного списка «НДПП «Ауыл», о ходе рассмотрения обращений физических и юридических лиц и порядке разъяснения выборного законодательства
 
26 ноября т.г. состоялось заседание Центральной избирательной комиссии Республики Казахстан, в котором приняли участие представители политических партий, Генеральной прокуратуры, Министерств юстиции, внутренних дел и финансов, в режиме ВКС территориальные избирательные комиссии, в режиме онлайн - представители средств массовой информации.
На заседании было рассмотрено два вопроса:
1. О регистрации партийного списка Народно-демократической патриотической партии «Ауыл» на очередных выборах депутатов Мажилиса Парламента Республики Казахстан, назначенных на 10 января 2021 года;
2. О ходе рассмотрения обращений и порядке разъяснения выборного законодательства в период избирательной кампании по выборам депутатов Мажилиса Парламента и маслихатов Республики Казахстан, назначенным на 10 января 2021 года.
Открывая заседание, Председатель Центральной избирательной комиссии Республики Казахстан Берик Имашев напомнил, что Центризбиркомом к выборам депутатов Мажилиса Парламента и маслихатов, избираемых по партийным спискам, допущены все 6 политических партий, зарегистрированных в Казахстане.
С докладом по первому вопросу повестки дня выступил член Центризбиркома Асылбек Смагулов.
Он сообщил, что 19 ноября 2020 года в Центральную избирательную комиссию Республики Казахстан были представлены документы о выдвижении кандидатов в депутаты Мажилиса Парламента Республики Казахстан Народно-демократической патриотической партией «Ауыл».
Для избрания депутатом Мажилиса кандидат должен быть гражданином Республики Казахстан; проживать на территории Республики Казахстан последние 10 лет; быть не моложе 25 лет; обладать активным избирательным правом.
В соответствии со статьей 89 Конституционного закона «О выборах в Республике Казахстан» к регистрации допускается только один список от одной политической партии с количеством включенных в него лиц, не превышающим установленного числа депутатских мандатов, распределяемых среди политических партий, на тридцать процентов.
В партийном списке количество женщин и лиц, не достигших двадцатидевятилетнего возраста, должно составлять не менее тридцати процентов от общего числа включенных в него лиц.
В партийном списке Народно-демократической патриотической партии «Ауыл» представлены 19 человек. Включены 4 женщины и 2 лица, не достигших двадцатидевятилетного возраста, что составляет 31,5 процентов от общего числа включенных в список.  
На основании представленных сведений уполномоченными органами, Центральной избирательной комиссией осуществлена проверка лиц, включенных в партийный список для избрания депутатом Мажилиса соответствию требованиям Конституции и Конституционного закона о выборах.
Все лица, включенные в партийный список, соответствуют требованиям Конституции и Конституционного закона о выборах.
В этой связи членами Центризбиркома было принято постановление «О регистрации партийного списка Народно-демократической патриотической партии «Ауыл» на очередных выборах депутатов Мажилиса Парламента Республики Казахстан, назначенных на 10 января 2021 года».
С докладом по второму вопросу заседания выступил член Центризбиркома Ерлан Дауылбаев.
Он сообщил, что с 21 октября по сегодняшний день в Центральную избирательную комиссию поступили 34 обращения, в том числе: 5 – от физических лиц, 29 – от юридических лиц, в том числе 13 – от СМИ.
По характеру поступивших вопросов обращения распределились следующим образом: 50% (17) – о разъяснении норм закона о выборах; 17% (6) – о предоставлении информации по вопросам организации избирательного процесса; 12% (4) – предложения по совершенствованию выборного законодательства и деятельности ЦИК; 21% (7) – по иным вопросам.

Из всех поступивших за указанный период 34 обращений: на 22 аппаратом ЦИК, в установленные сроки даны исчерпывающие ответы заявителям; 4 перенаправлены в государственные органы в установленном законом порядке как не входящие в компетенцию Центризбиркома; одно повторное обращение оставлено без рассмотрения; два информационных сообщения СМИ размещены на сайте ЦИК; 5 обращений находятся на рассмотрении. Неисполненных обращений нет.
В круг вопросов, наиболее часто поднимаемых в обращениях, входят предложения о совершенствовании выборного законодательства.
Так, в адрес Центризбиркома от общественной организации поступила петиция, из 8 пунктов которой 5 касаются вопросов совершенствования Конституционного закона о выборах.  Е. Дауылбаев подчеркнул, что Центральная избирательная комиссия не является субъектом права законодательной инициативы. В связи с этим предложения о внесении изменений в закон о выборах аппарат Центризбиркома направляет в уполномоченные на это органы.
Также отдельно Ерлан Дауылбаев разъяснил порядок обращений средств массовой информации.
В соответствии с Законом «О СМИ» запросы СМИ, в т.ч. по разъяснению предоставленных официальных сообщений, поданные письменно и (или) в виде электронного документа, направляются за подписью и (или) удостоверяются электронной цифровой подписью главного редактора (редактора), уполномоченного лица или аккредитованного журналиста. Если обращения физических и юридических лиц, в том числе запросы СМИ, создаются в электронном виде, то они должны заверяться электронной цифровой подписью.
В целях обеспечения информированности широкого круга участников избирательного процесса обеспечения, а также открытости своей деятельности Центральной избирательной комиссией введена практика онлайн-трансляции заседаний.
На сегодняшний день проведено шесть заседаний, на которых коллегиально приняты соответствующие постановления. Эти постановления незамедлительно размещаются в открытом доступе на интернет-ресурсе Центризбиркома. Тематика заседаний Центризбиркома в корреляции с конкретными этапами выборного процесса зафиксирована в Календарных планах основных мероприятий по подготовке и проведению выборов депутатов Мажилиса Парламента и маслихатов Республики Казахстан. Календарные планы, утвержденные постановлениями ЦИК, также размещены в открытом доступе. Более того, по завершении каждого заседания на брифингах члены ЦИК, отвечая на вопросы СМИ, дают разъяснения по тематике и принятым постановлениям.
В целях правильного и единообразного понимания и применения норм права участниками избирательного процесса, Е. Дауылбаев остановился на правовых нормах, касающихся полномочий Центризбиркома и других органов в части разъяснения законодательства в период электоральной кампании.
В соответствии со статьей 72 Конституции, единственным органом, дающим официальное толкование норм Конституции, является Конституционный совет.
Порядок разъяснения нормативных правовых актов регламентирован Законом «О правовых актах». Этот закон предусматривает две формы разъяснения: официальное и неофициальное.
Так, официальное разъяснение нормативных правовых актов Правительства Республики Казахстан осуществляется по поручению Премьер-Министра Министерством юстиции совместно с заинтересованными государственными органами.
Что касается разъяснения выборного законодательства, необходимо иметь в виду, что оно регулируется как нормами Конституционного закона «О выборах в Республике Казахстан», так и положениями Закона «О правовых актах».
Авторы запросов, обращаясь за разъяснением в Центральную избирательную комиссию, руководствуются ссылкой на закрепленную в подпункте 5) статьи 12 Конституционного закона «О выборах в РК» функцию Центральной избирательной комиссии по организации разъяснения законодательства.
Исходя из реализации этой установленной законом функции, Центризбирком правомочен:
- самостоятельно давать разъяснения законодательства о выборах;
- организовать разъяснения законодательства о выборах, не делая самостоятельно каких-либо разъяснений;

- обращаться к другим государственным органам за разъяснением отдельных положений выборного законодательства с точки зрения иных законов.
Учитывая эти три изложенных аспекта, можно сделать вывод: ЦИК не является единственным и конечным субъектом разъяснения электорального законодательства, а, наоборот, выступает в роли «координатора» или «организатора».
В рамках разъяснения избирательного законодательства ЦИКом, Закон о правовых актах наделяет ЦИК полномочиями по официальному разъяснению только своих нормативных правовых постановлений.
Выступая в роли организатора, ЦИК для дачи официального разъяснения по своим нормативным правовым постановлениям вправе предварительно запросить позицию уполномоченных государственных органов.
При этом, ЦИК не вправе давать официальные разъяснения норм законов, в т.ч. Конституционного закона о выборах. Аппарат ЦИК, в пределах своей компетенции может дать неофициальное разъяснение нормативных правовых актов, регулирующих общественные отношения, связанные с выборами, только в отношении конкретных субъектов или применительно к конкретной ситуации.
В целях обеспечения прав граждан на получение полной и достоверной информации о подготовке и проведении предстоящих выборов аппаратом ЦИК разработан комплекс информационно-разъяснительных материалов (видео-, аудиоролики, плакаты, методические и другие материалы) в качестве действенных инструменты неофициального разъяснения.
На текущий момент в СМИ осуществлены:
- 951 показ видеороликов в эфире 6 республиканских телеканалов;
- 813 выходов аудиороликов в эфире 5 республиканских радиостанций, также ротация осуществляется в региональных телерадиоканалах;
- 5 интернет-баннеров размещены в круглосуточном режиме на 5 республиканских интернет-ресурсах, входящих в топ 7, с количеством просмотров порядка 18 млн.;
- 12 модулей в 6 республиканских газетах с общим тиражом – 925 тыс. экз.
Неофициальное разъяснение в пределах своей компетенции могут давать в соответствии со статьей 60 Закона «О правовых актах» государственные органы, проводящие государственную политику, осуществляющие регулирование и управление в определенной отрасли или к компетенции которых отнесено решение соответствующих вопросов.
Правоприменение и исполнение Конституционного закона о выборах, Закона о правовых актах и иного отраслевого законодательства выделяет по своим компетенциям и представленным полномочиям следующих субъектов неофициального разъяснения:
– Министерство внутренних дел и КПСиСУ Генеральной прокуратуры участвуют в разъяснении вопросов проверки соответствия кандидатов, включенных в партийные списки, требованиям законодательства;
– органы государственных доходов Министерства финансов при обращении к ним заинтересованных лиц разъясняют налоговое законодательство, в том числе в части применения норм о предоставлении кандидатами декларации о доходах и имуществе;
– Министерство информации и общественного развития разъясняют вопросы деятельности СМИ в период выборной кампании, в том числе вопросы предвыборной агитации, а также в сфере деятельности политических партий совместно с Министерством юстиции Республики Казахстан;
– Министерство внутренних дел как уполномоченный орган по формированию ГБДФЛ, используемой МИО при формировании списков избирателей, и как орган, регулирующий вопросы внутренней миграции и обеспечивающий охрану общественного порядка на избирательных участках, участвует в разъяснении указанных вопросов;
– министерства обороны, иностранных дел, внутренних дел и Комитет национальной безопасности участвуют в разъяснении по вопросам формирования списков избирателей по избирательным участкам, образованным воинских частях, в домах отдыха, санаториях, стационарных лечебно-профилактических учреждениях, в следственных изоляторах и изоляторах временного содержания, а также при представительствах Казахстана в иностранных государствах;
– местные исполнительные органы разъясняют вопросы по формированию списков избирателей и представлению в участковые избирательные комиссии, а также определению мест размещения агитационных печатных материалов.

Ақпараттық хабар
2020 жылғы 26 қарашада Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясына «Қазақстан Республикасындағы сайлау туралы» Конституциялық Заңының 87 және 89 бабтарына сәйкес, «Nur Otan» партиясы» қоғамдық бірлестігі Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің депутаттарын сайлауға кандидаттарды ұсыну туралы құжаттары ұсынылды:
1. Саяси партияның жоғарғы органының партиялық тізімді ұсыну туралы хаттамасынан үзінді көшірме;
2. Саяси партия өкілінің өкілеттіктерін растайтын құжат;
3. Электрондық және қағаз жеткізгіштердегі партиялық тізім;
4. Азаматтың партиялық тізімге енгізуге келісімі туралы өтініші;
5. Партиялық тізімге енгізілген әрбір кандидаттың өмірбаяндық деректері;
6. Партиялық тізімге енгізілген әрбір кандидаттың жеке куәліктерінің көшірмелері;
7. Уәкілетті адам қол қойған және саяси партияның мөрімен расталған саяси партияға мүшелігін растайтын құжаттар;
8. Саяси партияның Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде тіркелгені туралы құжаттың көшірмесі;
9. Кандидат пен оның зайыбының (жұбайының) кірістері мен мүлкі туралы декларациялар тапсырғаны туралы мемлекеттік кіріс органының анықтамасы;
Орталық сайлау комиссиясы Партиялық тізімдерге енгізілген ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаттығына кандидаттардың ҚР Конституциясында және «Қазақстан Республикасындағы сайлау туралы» Конституциялық заңында оларға қойылатын талаптарға сәйкестігін тиісті органдарға сұрау салу негізінде анықтайтын болады.
Парламент Мәжілісінің депутаттарын сайлау жөніндегі күнтізбелік жоспарға сәйкес партиялық тізімдерді ұсынуды саяси партиялар ағымдағы жылғы 10-30 қараша аралығында ( сағат 18.00-ге дейін) жүзеге асырады. Партиялық тізімдерді тіркеу ағымдағы жылғы 10 қарашада басталып, 10 желтоқсанда сағат 18.00-де аяқталады.