EnergoMenejer
1.26K subscribers
418 photos
139 videos
52 files
495 links
Ushbu kanalda @energomenejer (Energiya va undan samarali foydalanish) energiya hamda uni samarali foydalanish bo‘yicha mavzular, elektr, issiqlik va elektrotexnik uskunalar xaqida ma’lumotlar berib boriladi.
skb.uz
Sarvar Qurbonov
+998977031706
Download Telegram
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
Лекин 1-5 гача идиал холат хисобланади
#Savol
Электриклардан савол келди:
Нега чет эл ускуналари учун алоҳида ерлаштиргич ўрнатилиши ва ускунага уланиши талаб қилинади?
Бу саволга кўп ва ҳўп жавоб беришимиз мумкин ва Бу саволлрага Улуғбек ака энергетигимиз батафсил каналимиз учун жавоб беради. Жавоб қуйида👇👇👇

каналга уланиш учун👇👇👇
@energomenejer
Хозир куп жойда, янги курилган домларда, обьектларда НОЛнинг TN-S системаси килинаяпти👇👇
Давоми> ТПда куйи тараф (6 - 10кВ) обмоткаси юлдуз уланган булиб, умумий нуктасидан нол учун выход (изоляторлик шпилка) чикариб к,уйган, шу ердан истемолчиларга НОЛ тортиб кетилади.

Транс ичида 10кВ лик обмотка ва 0.4кВлик обмотка жуда йонма йон, бир бирига якин тургани - уралгани учун, КЗ булганда, ток 10 000 лаб Ага бирдан юкорилаганида, бунака катта ток обмоткада каттагина - кучлигина магнит майдон хосил килади ва обмоткаларни деформация килади, бир бирига торттиради, итартиради, буни купчилигимиз сварка апарат ишлатилганда курганмиз, сварка пайтида ток 200 - 300 А булганидан - катталигидан сваркани обмоткалари кимирлаб туради, иш пайтида, бир биридан итарилиб - тортилиб.

Транс ичида хам КЗ пайтида обмоткалар кучли магнит майдон тасирида динамик ударга тушади, бир кимирлайди, деформация булади, шунака пайт юкори кучланиш тарафи обмоткасидан битта жила узилиб - эгилиб куйи тараф обмоткасига тегиб колиши ва одамларни уйига юкори кучланиш кетиб колиши мумкин. Мана шу хавфни олдини олиш учун хам транснинг куйи тараф обмоткалари заземлит килинади, транс ичидан юкори кучланиш куйи тарафга тегиб колса ЕР уша катта кучланишни су'ндирсин, Подстанциядаги масленный выключательни ( вакуумный, элегазовый) КЗ на ЗЕМЛЮ дан оттирсин деб.
Бунинг учун энг кулай нукта 3 чала обмоткани умумий НОЛ нуктаси, мана шу нуктани заземлит килса автоматический 3та фаза обмоткаси заземлен булиб колади, чунки 3 чала обмоткани учлари мана шу нуктада туташган бир бири билан.

2- тарафдан, агар нагрузка 3 та фазада тенг таксимланаган булса (хайотда буни иложи хам йук, хамиша озгина перекосда туради транс) НОЛ шпилкадаги - НОЛ симдаги потенциал озгина сурилади ва одамни ток урадиган даражада кучланиш пайдо булиши мумкин НОЛ симда, масалан 40 - 50В. Мана шу перекос хисобига нолда пайдо булган хавфлирок кучланишни ЕР су'ндирсин деб хам трансни НОЛи- чикиши глухозаземлит килинади.

каналга уланиш учун👇👇👇
@energomenejer
Давоми» Энди савол: Агар НОЛ симини узи хам нариги тарафдан ТПни ичида контур заземленияга уланган экан шу рабочий нолни хам нол учун, хам зазем учун фойдаланаверсак булмайдими, нимага овора булиб ТПдан 5 - симни тортиб келиш керак (земля учун), канча харажат канча оворагарчилик. Нима маъно сталбадаги 4 - сим булган рабочий нол хам, 5 - сим булган "зазем учун сим" хам ТП ичида битта ерга уланган эканку, яъни худди 2 та нол тортиб келингандек эканку ТПдан?

каналга уланиш учун👇👇👇
@energomenejer
Давоми»
Бу ерда бир нечта нюанслар бор:

1- дан : Сталбадаги рабочий нолда хамиша озгина ток окиб туради ассимметрие фаз хисобига, нагрузка идеально симметрик булмагани хисобига. Мана шу ток нолда озгина кучланиш фарки хосил килади, яъни ТПдан узокрок жойда яхши контур зазем га тестерни бир учини текказиб, 2 - учини сталбадаги нолга текказса тестер 20 - 30в баъзида эса ассимметрие жуда катта булса 50 - 60в кучланиш курсатади. Чунки нол сими хам маълум каршиликка эга булгани учун уша симда окайотган ток озгина потенциаллар фарки хосил килади. Агар нол симида хам уламалар булса, яъни бутун сталба буйлаб нол учун ущлуксиз бир бутун сим тортилмаган булса, каердадур 2та 3та жойда улама булса (одатда шундай булади) мана шу уламалар хам нол симини общий каршилигини оширади ва нолда ток окишидан пайдо булайотган потенциаллар фаркини хам ошигига сабаб булади.

Агар рабочий нолдан хам нол хам зазем учун фойдвланилса тескари эффект булаяпти, яъни ускуна ичида каердадур фаза сими корпусга тегиб колса корпусда хосил буладиган хавфли кучланишни су'ндирсин, одам билмай тегиб кетса ток уриб колмасин яна деб корпусга нол улаган эди, энди булса хамма нарса жойида лекин корпусда 30 - 40в кучланиш пайдо булиб утирибди мана, юкорида айтилган сабабдан.
Нокулай жойда 40в хам яхшигина уради одамни.

2 - дан: Шамолданми, дарахт аганабми хуллас сталбада нол сими узилса нолда каттагина кучланиш пайдо булади. Яна уша тескари эффект мана. Одамни корпусга тегиб колган фазадан ток урмасин деб корпусни ЗАНУЛИТ килган эди, унга мутахасислар: "ЗАЗЕМЛИТ килгин ЗАНУЛЕНИЕ килма" - дейишганида: " нима киламан ортикча харажат - мехнат килиб контур заземление ясатиб, харажат килиб, мана тайер сталбадан келган НОЛ борку, мана шу симни нариги учи ТП ичида глухо заземлит килинган, узим курганман мана шуни узи ЗЕМЛЯда" - деб ЗАНУЛЕНИЕни тугри деб уйлаган эди, сталбада нол узилиши билан нол симида ва нол симига уланган хамма нарсада, яъни ЗАНУЛИТ килинган хамма нарсада наборот катта ва хавфли кучланиш пайдо булиб утирибди мана.
Агар ЗАЗЕМЛЕНИЕ учун ТПдан алохида 5 - симни тортиб келиб корпусни шунга уласа шу гаплар йук эди, хотя НОЛни(4-сим) ва ЗЕМЛЯни(5-сим) нариги учлари битта булгани билан мана шунака нюанслари бор мана.

3 - дан : ЗЕМЛЯ учун алохида сим тортиб келса бу схемани надежностини жудаям оширади ва бу симда факат каердадур, кимнидур уйида, кайсидур учкунасини ичидаги фаза сими корпусга тегиб колсагина ток окади, жуда редкий случай яъни, асосан бу 5- симда ток окмайди, шундай туради дежурит килиб. Ток йук - демак потенциаллар фарки йук, токни симда димланишидан пайдо буладиган кучланиш йук (30 - 40в), демак шу 5- симга уланган корпусларда хам 30 - 40в пайдо булган кучланиш йук, узи шу керак эди, талаб шу эди.

4 - дан: сталбадаги нол сими одатда бир бутун эмас, йул йулакай бир нечта уламаси бор экан ва нол симида ассимметрие хисобига кеча кундуз доимий равишда ток окиб турар экан, мана шу ток уламаларда сим сирти ва хаво орасидаги кимйовий реакцияни жадаллаштиради, оксид пленка хосил килади йоки бошкача айтсак борган сари НОЛ симини каршилигини ошириб боради, бунака катта каршиликли сим эса ЗАЗЕМЛЕНИЕ учун ЯРАМАЙДИ, камига каршилик ошган сари уша симда окайотган ток димланиб потенциал фарки пайдо булади, буям йомон защита учун, чунки шу симга уланган занулен корпуслар хам шу ток димланишидан пайдо булган кучланиш остида булиб коладидаа.
Кимдур айтиши мумкин нима энди кандайдур 20 - 30в га шунчами, арзимаган кучланишку деб, лекин сувли зах хоналарда, хаммомда масалан бу энди арзимаган эмас, яхшигина ток уриши мумкин одамни 30в да хам.
Агар ошхонада 3йош, 4 йошлик жуда йош булган болалар уйнаб юрган булсачи, занулен булган газ плитасинига юзи билан суйкалиб, тили билан плита корпусини яласачи...

ХУЛОСА: Бекорга ЗАЗЕМЛЕНИЕ лар, TN-S тизимлар килинмаган, мутахасислар бир нимани билмаса гапирмайди, тавсия килмайди. Айтилган ишни килиш керак, "ТПни ичида НОЛ хам ТПни контур заземига уланганку, демак шуни узи земляда ва хоказо шахсий фикрларни йигиштириб, китоб нима деса, мутахасис нима деса ушанга амал килиш керак.

каналга уланиш учун👇👇👇
@energomenejer