Keling bu safar ertakni bolajonimiz uchun o‘zimiz vaqtimizni ayamay, rolga kirib o‘qib beramiz😊😊😊😊
🤯2👍1
ON IKKI OY
(Slovak xalq ertagi)
Bir ayoling ikki qizi boʻlgan ekan. Qizlarning birini ayol oʻzi tuqqan boʻlib, ikkinchisi o'gay ekan. Ayol oʻz qizini jonidan yaxshi koʻrar, ammo oʻgay qizini koʻrishga toqati yoʻq ekan. Bunga sabab oʻgay qiz Marushka Olenadan chiroyliroq ekan. Ammo Marushka oʻzining husn-malohatidan bebahra ekan, husn haqida o'ylamas ham ekan. O'gay ona uni koʻrishi bilan qovoqlarini uyib olishidan boyoqish qiz o'gay onamga nimadir yoqmadi, shekilli, deb oʻylar ekan.
Olena yasan-tusan bilan oʻziga oro berar, koʻcha-ko'ydami, hovlidami sayr etib, hordiq chiqararkan. Marushka boʻlsa bu paytda uy-joylarni supurib-sidirish bilan mashg'ul boʻlarkan. U ovqat pishirar, kir yuvar, bichib-tikar, ip yigirar, xullas, toʻr to‘qishdan tortib mol-hollarga qarashgacha uning zimmasida ekan. O'gay ona Marushkani erta-yu kech koyir, tinimsiz qargʻar ekan. Qizning itoatkorligi, andishaliligi ham ayolning dilini yumshatmas, aksincha, battar xoʻrlagani-xoʻrlagan ekan, Bunga sabab Marushka kun sayin chiroy ochib borar, Olena boʻlsa xunuklashib borarkan.
Bir kuni ayolning xayoliga shunday o‘y kelibdi: «Goʻzal qizni nega uyimda saqlayapman o‘zi? Yigitchalar uyimga kirishganda Marushkaga oshiq boʻlib, Olenani pisand qilmasliklari mumkin.»
Olena bilan onasi maslahatlashibdi-da, hech kimning yetti uxlab nishiga kirmagan shumlikni oʻylab topishibdi... - Bor, Marushka, oʻrmondan
oʻrmondan menga qirmizi olma terib kel, - deb buyuribdi.
- Voy, opajon, bu nima deganingiz? Qish payti oʻrmonda olma qayoqdan bo'lsin!
- Hoziroq jim boʻl! Gapimni ikki qilishga qanday tiling bordi? Hoziroq o'rmonga gʻizilla, qirmizi olma terib kel, yo'qsa, naq kuningni koʻrsataman! – deb do'q uribdi Olena.
Shundan so'ng o'gay ona Marushkani tashqariga haydab, eshik qarsillatib yopibdi-da, katta qulf uribdi.
Qiz zor-zor yig'lab, oʻrmon tomon yo'l olibdi. Oʻrmonni qalin qor qoplagan, odam izi koʻrinmas ekan. Marushka daraxtlar orasida uzoq tentirab yuribdi. Ochlikdan qiynalibdi. Sovuq badan-badanidan o'tib ketibdi. Uzoqdan yiltillab turgan olovni ko'rib, Marushka o'sha yoqqa yuribdi. Gulxan yonidan chiqibdi. Gulxan tevaragida o'n ikki odam oʻn ikki oy davra qurib o'tirarkan, ulardan eng balandda soch-soqoli oppoq chol - Dekabr hassa ushlab oʻtirarkan.
- Hoy, yaxshilar, isinib olsam maylimi? Sovuq suyak-suyagimdan oʻtib ketdi, - deb iltimos qilibdi Marushka.
Dekabr mayli deganday bosh silkib so'rabdi: - Nega kelding, oyimqiz? - Qirmizi olma tergani keldim, - deb javob qaytaribdi Marushka.
- Hozir qish. Qahraton sovuqdayam qirmizi olma boʻlarkanmi? taajjublanibdi Yanvar.
- O‘zim ham bilaman buni, - ma'yus javob qaytaribdi Marushka.Lekin o'gay onam bilan Olena, agar oʻrmondan qirmizi olma terib kelmasang, naq kuningni koʻrsataman, deyishdi. Jon amakilar, meni qoʻllab yuboringlar.
- Dekabr oʻtirgan oʻrnidan pastga tushib, yoshi ulg'aygan oylardan biri yoniga borarkan, hassani unga berib, shunday debdi:
- Birodarim Sentabr, oʻrnimga sen oʻtir.
Sentabr eng baland xarsangga chiqib oʻtirib, hassani silkitibdi. Gulxan ko'tarilib, qorlar eribdi. Ammo daraxtlar yaproq chiqarmabdi, balki sargʻish barglar bitta-bitta to'kila boshlabdi. Borliqni kuz fasliegallabdi. Bu safar odatdagidek avval gullar koʻrimabdi. Aksincha, u olma daraxtini koʻribdi, daraxt uchlarida qirmizi olmalar ko‘zni oʻynatib turarkan.
- Qoq, Marushka, qoqsang-chi? – debdi Sentabr.
Qiz daraxtni silkitgan ekan, avval bitta, so'ng yana bitta olma to‘kilibdi.
- Marushka, tez olmalarni olib, uyga gʻizilla! – deb qichqiribdi Sentabr.
Qiz ikkitagina olma olib, uyga shoshilibdi.
Marushkani ko‘rgan o'gay ona bilan Olena hang-mang boʻlib qolibdi, qiz qoʻlidagi ikkala olmani ularga uzatibdi.
- Qayerdan ola qolding bularni? – soʻrabdi Olena.
- Togʻ tepasidan topdim. Hali anchagina olma bor, - javob qaytaribdi Marushka. Qiz shunday deyar-demas, Olena unga o‘shqira ketibdi:
(Slovak xalq ertagi)
Bir ayoling ikki qizi boʻlgan ekan. Qizlarning birini ayol oʻzi tuqqan boʻlib, ikkinchisi o'gay ekan. Ayol oʻz qizini jonidan yaxshi koʻrar, ammo oʻgay qizini koʻrishga toqati yoʻq ekan. Bunga sabab oʻgay qiz Marushka Olenadan chiroyliroq ekan. Ammo Marushka oʻzining husn-malohatidan bebahra ekan, husn haqida o'ylamas ham ekan. O'gay ona uni koʻrishi bilan qovoqlarini uyib olishidan boyoqish qiz o'gay onamga nimadir yoqmadi, shekilli, deb oʻylar ekan.
Olena yasan-tusan bilan oʻziga oro berar, koʻcha-ko'ydami, hovlidami sayr etib, hordiq chiqararkan. Marushka boʻlsa bu paytda uy-joylarni supurib-sidirish bilan mashg'ul boʻlarkan. U ovqat pishirar, kir yuvar, bichib-tikar, ip yigirar, xullas, toʻr to‘qishdan tortib mol-hollarga qarashgacha uning zimmasida ekan. O'gay ona Marushkani erta-yu kech koyir, tinimsiz qargʻar ekan. Qizning itoatkorligi, andishaliligi ham ayolning dilini yumshatmas, aksincha, battar xoʻrlagani-xoʻrlagan ekan, Bunga sabab Marushka kun sayin chiroy ochib borar, Olena boʻlsa xunuklashib borarkan.
Bir kuni ayolning xayoliga shunday o‘y kelibdi: «Goʻzal qizni nega uyimda saqlayapman o‘zi? Yigitchalar uyimga kirishganda Marushkaga oshiq boʻlib, Olenani pisand qilmasliklari mumkin.»
Olena bilan onasi maslahatlashibdi-da, hech kimning yetti uxlab nishiga kirmagan shumlikni oʻylab topishibdi... - Bor, Marushka, oʻrmondan
oʻrmondan menga qirmizi olma terib kel, - deb buyuribdi.
- Voy, opajon, bu nima deganingiz? Qish payti oʻrmonda olma qayoqdan bo'lsin!
- Hoziroq jim boʻl! Gapimni ikki qilishga qanday tiling bordi? Hoziroq o'rmonga gʻizilla, qirmizi olma terib kel, yo'qsa, naq kuningni koʻrsataman! – deb do'q uribdi Olena.
Shundan so'ng o'gay ona Marushkani tashqariga haydab, eshik qarsillatib yopibdi-da, katta qulf uribdi.
Qiz zor-zor yig'lab, oʻrmon tomon yo'l olibdi. Oʻrmonni qalin qor qoplagan, odam izi koʻrinmas ekan. Marushka daraxtlar orasida uzoq tentirab yuribdi. Ochlikdan qiynalibdi. Sovuq badan-badanidan o'tib ketibdi. Uzoqdan yiltillab turgan olovni ko'rib, Marushka o'sha yoqqa yuribdi. Gulxan yonidan chiqibdi. Gulxan tevaragida o'n ikki odam oʻn ikki oy davra qurib o'tirarkan, ulardan eng balandda soch-soqoli oppoq chol - Dekabr hassa ushlab oʻtirarkan.
- Hoy, yaxshilar, isinib olsam maylimi? Sovuq suyak-suyagimdan oʻtib ketdi, - deb iltimos qilibdi Marushka.
Dekabr mayli deganday bosh silkib so'rabdi: - Nega kelding, oyimqiz? - Qirmizi olma tergani keldim, - deb javob qaytaribdi Marushka.
- Hozir qish. Qahraton sovuqdayam qirmizi olma boʻlarkanmi? taajjublanibdi Yanvar.
- O‘zim ham bilaman buni, - ma'yus javob qaytaribdi Marushka.Lekin o'gay onam bilan Olena, agar oʻrmondan qirmizi olma terib kelmasang, naq kuningni koʻrsataman, deyishdi. Jon amakilar, meni qoʻllab yuboringlar.
- Dekabr oʻtirgan oʻrnidan pastga tushib, yoshi ulg'aygan oylardan biri yoniga borarkan, hassani unga berib, shunday debdi:
- Birodarim Sentabr, oʻrnimga sen oʻtir.
Sentabr eng baland xarsangga chiqib oʻtirib, hassani silkitibdi. Gulxan ko'tarilib, qorlar eribdi. Ammo daraxtlar yaproq chiqarmabdi, balki sargʻish barglar bitta-bitta to'kila boshlabdi. Borliqni kuz fasliegallabdi. Bu safar odatdagidek avval gullar koʻrimabdi. Aksincha, u olma daraxtini koʻribdi, daraxt uchlarida qirmizi olmalar ko‘zni oʻynatib turarkan.
- Qoq, Marushka, qoqsang-chi? – debdi Sentabr.
Qiz daraxtni silkitgan ekan, avval bitta, so'ng yana bitta olma to‘kilibdi.
- Marushka, tez olmalarni olib, uyga gʻizilla! – deb qichqiribdi Sentabr.
Qiz ikkitagina olma olib, uyga shoshilibdi.
Marushkani ko‘rgan o'gay ona bilan Olena hang-mang boʻlib qolibdi, qiz qoʻlidagi ikkala olmani ularga uzatibdi.
- Qayerdan ola qolding bularni? – soʻrabdi Olena.
- Togʻ tepasidan topdim. Hali anchagina olma bor, - javob qaytaribdi Marushka. Qiz shunday deyar-demas, Olena unga o‘shqira ketibdi:
👍13❤3