فراتاب – د.خشایار بوربوری پژوهشگر مسائل سوریه: کُردها اینک تحت فشار بیشتر دولت احمد الشرع پس از انتخابات محدود و برنامه ریزی شده او قرار دارند.
https://www.faratab.com/news/12874

تأثیر توافق بغداد و اربیل بر موازنه قدرت در عراق
گفت‌وگوی سایت شورای راهبردی روابط خارجی با د.اردشیر پشنگ، پژوهشگر ارشد روابط بین‌الملل

«این توافق در حال حاضر تنها یک توافق موقت است و طبق مفاد آن قرار است در سال ۲۰۲۶ بار دیگر مورد بازبینی قرار گیرد»، «هرچند این قرارداد در ظاهر گامی مثبت تلقی می‌شود و می‌تواند بخشی از مشکلات مالی اقلیم کردستان را برطرف کند؛ اما تجربه نشان داده است که روابط بغداد و اربیل همواره با نوسانات و بی‌اعتمادی‌های عمیق همراه بوده و نمی‌توان با قطعیت از موفقیت بلندمدت آن سخن گفت».

«هدف بغداد از این توافق، علاوه بر کاهش فشارهای اقتصادی بر اقلیم، جلوگیری از صادرات مستقل نفت توسط اربیل و بازگرداندن نقش حاکمیتی دولت مرکزی در این حوزه بوده است؛ به‌گونه‌ای که بر اساس مفاد توافق، شرکت سومو به‌عنوان بازوی رسمی وزارت نفت عراق مسئولیت صادرات را بر عهده گرفته است؛ اما در عمل همکاری‌هایی میان این شرکت و نهادهای نفتی اقلیم تعریف شده است. این مسئله از یک سو نشانه‌ای از تقویت موقعیت دولت مرکزی است و از سوی دیگر فرصتی برای اربیل فراهم می‌آورد تا بخشی از منابع مالی موردنیاز خود را بازیابد».

«ترکیه به دلیل منافع اقتصادی گسترده‌ای که در صادرات نفت اقلیم دارد، از احیای این خط لوله استقبال می‌کند و توافق جدید می‌تواند منافع اقتصادی ترکیه را نیز تأمین کند، هرچند این بار نقش بغداد پررنگ‌تر خواهد بود و همین امر معادلات پیشین را تغییر می‌دهد».

«روابط اقتصادی پررنگ میان اقلیم کردستان و ترکیه در صورت تثبیت این توافق می‌تواند تقویت شود؛ اما تجربه نشان داده است که هرگاه روابط میان بغداد و اربیل به نقطه بحرانی رسیده، ترکیه نیز در اتخاذ موضعی پایدار دچار تردید شده و بیشتر به دنبال منافع اقتصادی کوتاه‌مدت خود بوده است».

«پیش‌تر نیز بارها بر سر موضوعاتی همچون بودجه، مناطق مورد مناقشه و پرداخت حقوق کارمندان اقلیم توافق‌هایی صورت گرفته اما هر بار اختلافات دیرینه و بی‌اعتمادی متقابل مانع از تداوم آن‌ها شده است». «گرایش‌های گریز از مرکز در اقلیم کردستان و در مقابل اصرار بغداد بر مدل دولت مرکزی، موجب شده است بسیاری از توافق‌ها در نیمه‌راه متوقف شوند».

«طبق قانون اساسی عراق، این کشور یک دولت فدرال است نه متمرکز، اما در عمل رهبران بغداد در پی تثبیت الگویی متمرکز از حکومت‌اند، درحالی‌که اقلیم با رفتارهای فدرالی سعی در تثبیت اختیارات خود دارد. این مسئله ریشه بسیاری از اختلافات کنونی است».

«انتخابات پارلمانی آذرماه عراق می‌تواند نقشی کلیدی در سرنوشت توافق نفتی و سایر موضوعات مورد اختلاف میان اربیل و بغداد ایفا کند». «تغییر موازنه‌های سیاسی پس از انتخابات می‌تواند این توافق را یا تثبیت کند یا با چالش‌های جدی روبه‌رو سازد». این کارشناس همچنین به پیامدهای ژئوپلیتیکی احتمالی این توافق اشاره کرد و افزود: «در صورت بروز بحران‌های انرژی و نوسان قیمت نفت، دولت مرکزی عراق به دلیل در اختیار داشتن بخش عمده‌ای از منابع نفتی و همچنین برخورداری از مشروعیت بین‌المللی وزن بیشتری در معادلات منطقه‌ای خواهد داشت».

«پس از همه‌پرسی استقلال اقلیم کردستان در سال ۲۰۱۷ و تسلط مجدد بر کرکوک و سایر مناطق مورد مناقشه توسط بغداد، موازنه قدرت به نفع دولت مرکزی تغییر کرده و این روند همچنان ادامه دارد».

«اختلافات داخلی در اقلیم کردستان، به‌ویژه میان دو حزب اصلی پس از درگذشت جلال طالبانی، موجب تضعیف موقعیت اقلیم کردستان شده است». «عدم شکل‌گیری یک توافق استراتژیک میان احزاب کردی از یک سو و افزایش درآمدها و مشروعیت دولت بغداد از سوی دیگر باعث شده تا کفه ترازو بیشتر به سود بغداد سنگینی کند.»

«حمایت‌های آمریکا و برخی کشورهای اروپایی از اربیل همچنان به این منطقه امکان داده است تا در معادلات منطقه‌ای و بین‌المللی جایگاهی برای خود حفظ کند».
«توافق اخیر هرچند نشانه‌ای از افزایش نقش دولت مرکزی عراق در مدیریت منابع نفتی است اما درعین‌حال می‌تواند فرصتی برای احیای اقتصادی اقلیم کردستان فراهم آورد و نوعی توازن میان بغداد و اربیل ایجاد کند».

«این کشور همچنان با چالش‌های متعددی روبه‌روست و هرگونه توافقی تنها در صورتی می‌تواند پایدار بماند که این مشکلات در سطح ملی حل‌وفصل شوند».
«توافق نفتی اخیر را باید تلاشی برای مدیریت موقت اختلافات دانست، نه راه‌حلی قطعی برای پایان آن‌ها». او در پایان خاطرنشان کرد: «آینده روابط بغداد و اربیل و به‌تبع آن سرنوشت این توافق، به متغیرهای متعددی وابسته است که بسیاری از آن‌ها خارج از کنترل طرفین بوده و به تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی نیز گره خورده است».

لینک متن کامل مصاحبه
https://www.scfr.ir/fa/300/30102/346205
همچنین بازنشر این مصاحبه در سایت دیپلماسی ایرانی
http://www.irdiplomacy.ir/fa/news/2035453

جمعه برنده نوبل صلح۲۰۲۵ اعلام می‌شود ترامپ شدیدا در تلاش است طی ۲۴ساعت آتی صلح حماس و اسرائیل را نهایی کند لذا قطر، اردن، عربستان، مصر و ترکیه را به خط کرده و شایعه شده نوعی حمایت ضمنی از ایران هم گرفته و حتی نتانیاهو را هم تهدید کرده که اشتباهی نکند، تا شاید آرزویش برآورده شود!

اردشیر پشنگ | چهارشنبه ۱۷ مهر ۱۴۰۴

حماس و دیگر گروه‌های فلسطینی حاضر در نشست شرم‌الشیخ ظاهرا با طرح ترامپ اعلام موافقت نهایی کرده و فردا صبح مفاد صلح را امضا می‌کنند.
بدین‌ترتیب ترامپ پس از پرونده اسراییل/حماس؛ خیلی زود طی روزهای آینده روی یکی از دو پرونده ایران و یا ونزوئلا متمرکز خواهد شد!

اردشیر پشنگ | پنجشنبه ۱۸ مهر ۱۴۰۴

راهکارهای ‎نیچیروان بارزانی رهبر اقلیم کردستان عراق برای آینده کُردها در سوریه:
۱.در سوریه برای ایجاد صلح، ثبات و تضمین حقوق همه هویتها، باید ساختار حکومت غیرمتمرکز شود و همگان از جمله کُردها سهم و مدیریت خود را داشته باشند.
۲.پ‌ک‌ک از تداوم تاثیر در امور کُردهای روژئاوا پرهیز کند.

اردشیر پشنگ | پنجشنبه ۱۷ مهر ۱۴۰۴

فراتاب: خانم ماریا کورینا ماچادو رهبر مبارز اوپوزیسیون ونزوئلا و منتخب واقعی انتخابات ۲۰۲۴ این کشور که توسط نیکولاس مادورو دیکتاتور حاکم بر این کشور اجازه شرکت در انتخابات نیافت، برنده نوبل صلح ۲۰۲۵ شد؛

انتخابی معقول و به دور از هیاهوهای ترامپ و دار و دسته‌اش! به امید استقرار دموکراسی و حاکم شدن اراده مردم در ونزوئلا

او ۵۸ ساله و دارای مهندس صنایع است که به دلیل مقابله با حکومت هوگو چاوز و نیکلاس مادورو شناخته می‌شود.
مارینا بنیان‌گذار گروه مدنی «سوماته» و رهبر جنبش «ونته ونزوئلا» است که در سال‌های ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۴ عضو مجلس ملی ونزوئلا بود.
ماچادو در انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۲۰۲۳ از نامزدی محروم شد.

ماریا کورینا ماچادو متولد ۷ اکتبر ۱۹۶۷ در کاراکاس و فارغ‌التحصیل مهندسی صنایع از دانشگاه کاتولیک آندرس بلو (UCAB) و فارغ التحصیل مدیریت امور مالی از موسسه مطالعات عالی مدیریت (IESA)
است.
پدرش انریکه ماچادو، کارآفرین صنعت نفت، و کورینا پریسکا، روانشناس است.

در سال ۲۰۰۲، ماچادو با تأسیس گروه رأی‌گیری سوما‌ته، وارد دنیای سیاست شد. این گروه در برگزاری رفراندوم برای برکناری هوگو چاوز نقش ایفا کرد.
بعد از ترک سوما‌ته، او در سال ۲۰۱۰ به عنوان نماینده منطقه میراندای کاراکاس به مجلس ملی ونزوئلا راه یافت و بیشترین رأی را میان تمامی نامزدها به خود اختصاص داد.​
مبارزات اپوزیسیونی
ماچادو یکی از رهبران سرسخت اپوزیسیون در ونزوئلا است که بارها در اعتراضات مردمی، انتقاد از سرکوب و دفاع از حقوق بشر نقش داشته است. در سال ۲۰۱۴، پس از سخنرانی در سازمان کشورهای آمریکایی در انتقاد از رژیم مادورو، کرسی نمایندگی او به صورت غیرقانونی
لغو شد.

انتخابات و تحولات اخیر
در انتخابات داخلی اپوزیسیون در سال ۲۰۲۳، او با کسب بیش از ۹۲٪ آرا، پیروز شد اما با ممنوعیت ۱۵ ساله از حضور در مناصب دولتی توسط دولت مادورو روبرو گردید. با وجود این محدودیت‌ها، ماچادو به مبارزه برای دموکراسی ادامه داد و الهام‌بخش جنبش اعتراضی علیه استبداد شد. او همچنین در سال ۲۰۲۴ برنده جایزه حقوق بشری Václav Havel و جایزه ساخاروف برای آزادی اندیشه شد.​
دستاوردها و افتخارات
ماچادو به عنوان یکی از زنان تاثیرگذار جهان از سوی BBC (۲۰۱۸) و مجله تایم (۲۰۲۵) معرفی شده است. او نه تنها نماد مقاومت در برابر استبداد، بلکه صدایی مهم در دفاع از ارزش‌های دموکراتیک و آزادی بوده است.

فراتاب: نسا خانی به سراغ جشنواره تئاتر سقز با 20 سال سابقه رفته است و بدنبال یافتن این سوال است که چرا چنین جشنواره‌ی پراقبالی هنوز نه سایتی رسمی دارد و نه آرشیوی آنلاین و در دسترس علاقمندان و پژوهشگران تئاتر کُردی؟
https://www.faratab.com/news/12873

فراتاب – اسرین نادری: زنان و دخترانی از نسل‌های مختلف؛ برخی با لباس‌های اصیل کُردی، برخی با پیراهن تیم هوراسپور و عده‌ای هم با پوشش‌های ساده‌ی روزمره. کنار هم نشسته بودند، خندیدند، فریاد زدند. هیچ فاصله‌ای میان‌شان نبود. سکوها تبدیل به صحنه‌ای از همبستگی، احترام و شور زنانه شده بود؛ تصویری که مدت‌ها از ورزشگاه‌های کشور دور مانده بود.
https://www.faratab.com/news/12875

جدول رده‌بندی کشورها در داشتن تعداد میلیاردرها در ۲۰۲۵
در داشتن تعداد افراد میلیاردر به عنوان یکی از شاخص‌های فرعی اما تبلیغاتی و مهمِ که بیان‌گر قدرت و امنیت اقتصادی کشورهاست، چین با داشتن ۸۲۳نفر میلیاردر در تعقیب آمریکا با ۸۷۰ میلیاردر است!
در خاورمیانه اسراییل با داشتن ۳۳ و ترکیه با ۳۱ نفر میلیاردر، وضعیت بهتری از بقیه دارند و اما ایران هم که ...

اردشیر پشنگ | پنجشنبه ۱ آبان ۱۴۰۴

پیش‌بینی قدرت و حجم اقتصاد کشورهای عربی در سال ۲۰۲۶: عربستان با ۱۳۱۶ میلیارد دلار با اختلاف همچنان در رتبه نخست است، امارات با ۶۰۱ و مصر با ۴۰۰میلیارد دلار در رتبه‌های دوم و سوم‌اند؛ در این بین اقتصاد عراق با ادامه پیشرفتش با ۲۷۴میلیارد دلار بالاتر از قطر به رتبه پنجم خواهد رسید!

اردشیر پشنگ | پنجشنبه ۱ آبان ۱۴۰۴

به اطلاع می‌رساند ترم سوم (پیشرفته) از دوره شانزدهم کلاس‌های روزنامه‌نگاری و برندسازی فراتاب روز یکشنبه ۱۱ آبان‌ماه آغاز خواهد شد. این ترم مختص دوستانی است که پیش‌تر ترم‌های اول و دوم را گذرانده باشند.

همچنین پوستر اطلاعات و شرایط ثبت‌نام ترم مقدماتی دوره جدید (دوره هفدهم) روز دوشنبه ۵ آبان منتشر می‌شود.

روابط عمومی گروه رسانه‌ای فراتاب

«بچه‌ات داره خفه می‌شه، خودت می‌دونی یا بگم!» این را ماما با صدای بلند فریاد زد، در همان لحظه‌ای که درد زایمانم بیشتر از توانم شده بود. دکتر حتی نگاهم نکرد. کسی نپرسید ترسیده‌ام یا نه. فقط گفتند: «جیغ نزن! بقیه مریض‌ها خوابن!» من در حال زایمان بودم، اما بیشتر از درد، از نگاه‌های تندشان می‌لرزیدم.
گزارشی از مریم حسینی فعال حوزه زنان و از اعضای مدرسه روزنامه‌نگاری فراتاب
https://www.faratab.com/news/12876

صبح زود که خبر بمباران شیمیایی به شهر رسید، هوگر و خانواده‌اش به همراه همسایه‌ها سراسیمه تمام زندگی‌شان را رها کردند و به کوهستان پناه بردند. تپه‌ها پر شد از مردمی که به سوی سلیمانیه می‌گریختند. اما نیروهای بعثی همه را دستگیر و به مراکز تجمع منتقل کردند. نامشان را ثبت کردند، وسایل‌شان را غارت کردند و شناسنامه‌هایشان را گرفتند. سپس زنان و مردان را جدا کردند. از آن روز به بعد هیچ خبری از بازگشت‌شان نشد؛ گویی در تاریخ گم شدند.
گزارشی از کوهستان منبری فعال حوزه حقوق بین‌الملل و از اعضای مدرسه روزنامه‌نگاری فراتاب

«در کوچه‌ها، کودکانی با دستان زخمی و قلب‌های خسته مشغول کارند؛ همان‌ها که با چشمانی پر از حسرت، هم‌سن و سالانشان را در راه مدرسه می‌بینند. وقتی می‌پرسی چرا به کلاس نمی‌روند، تنها یک پاسخ کوتاه و تلخ می‌دهند: پول نداریم.»
گزارشی از بیان (شیلان) رجبی فعال حوزه اجتماعی و از اعضای مدرسه روزنامه‌نگاری فراتاب
https://www.faratab.com/news/12878

خورشید به غروب می‌رود و نور قرمز و نارنجی‌اش بر سطح کویر ارومیه می‌تابد، خشم خونین طبیعت را به تصویر می‌کشد؛ خشمی که در پی سوءمدیریت مسئولین، فلامینگوها را به کام مرگ کشاند. اما خش‌خش نمک در نسیم گرم دریاچه، این بار انتقام خود را نه از فلامینگوها، بلکه از انسان‌ها خواهد گرفت.
گزارش وال‌استریت ژورنالی مهران ایران‌سرشت از اعضای مدرسه روزنامه‌نگاری فراتاب
https://www.faratab.com/news/12879

با افزایش آشکارای خرید آرا در عراق، شورای فقه این کشور هرگونه خرید و فروش رای را حرام اعلام کرده است، در همین رابطه وزارت داخلی عراق از بازداشت ۱۰۰ نفر خبر داده، اما به نظر نمی‌رسد این اقدامات بتواند تخلفات مذکور را کاهش دهد!
۲۰ آبان ۶مین انتخابات پارلمانی عراق برگزار می‌شود.

اردشیر پشنگ | شنبه ۳ آبان ۱۴۰۴