Гео Әлем Тв | География pinned «💚 Рақмет, достар! Күн сайын осы арнаға кіріп, оқып, пікір қалдырып, бөлісіп жүрген әрқайсыңызға үлкен алғыс айтамын. Сіздердің қолдауларыңыз, қызығушылықтарыңыз және белсенділіктеріңіз – осы арнаның басты күші. 1000+ оқырман — бұл жай сан емес, бұл білімге…»
🌥️16 қазанға арналған ауа райы болжамы. Baqkz
«Қазгидромет» мәліметінше, республика бойынша түнде және таңертең тұман түсіп, жел күшейеді. Батыста түнгі температура –5°C-қа дейін төмендейді. Солтүстік, орталық және шығыс аймақтарда –0…–13°C аяз, ал оңтүстікте 0…+13°C аралығында болады.
📍 Астана – күндіз +7…+9 °C, түнде –2…–4 °C. Желдің жылдамдығы 9–14 м/с.
📍 Алматы – күндіз +14…+16 °C, түнде +6…+8 °C. Желдің жылдамдығы 3–8 м/с.
📍 Шымкент – күндіз +25…+27 °C, түнде +10…+12 °C. Желдің жылдамдығы 8–13 м/с.
«Қазгидромет» мәліметінше, республика бойынша түнде және таңертең тұман түсіп, жел күшейеді. Батыста түнгі температура –5°C-қа дейін төмендейді. Солтүстік, орталық және шығыс аймақтарда –0…–13°C аяз, ал оңтүстікте 0…+13°C аралығында болады.
📍 Астана – күндіз +7…+9 °C, түнде –2…–4 °C. Желдің жылдамдығы 9–14 м/с.
📍 Алматы – күндіз +14…+16 °C, түнде +6…+8 °C. Желдің жылдамдығы 3–8 м/с.
📍 Шымкент – күндіз +25…+27 °C, түнде +10…+12 °C. Желдің жылдамдығы 8–13 м/с.
C/2025 A6 (Lemmon) кометасы жарқырай түсуде және қазан айының соңында көзбен көрінетін болуы мүмкін.
Комета 3 қаңтарда Аризонадағы Маунт-Леммон обсерваториясында орналасқан 60 дюймдік Кассегрен рефлектор телескопымен ашылған (осыдан кометаның атауы шыққан). Қазіргі уақытта бұл құйрықты қонақ Күн жүйесінің тереңдігіне қарай қозғалып, 21 қазанда Жерге ең жақын қашықтыққа жақындайды, шамамен 89 млн км қашықтықта өтеді. Содан кейін, 8 қарашада, орбитаның Күнге ең жақын нүктесі – перигелийге жетеді.
Комета жердегі аспанда ең жарқын сәтіне (түрлі бағалаулар бойынша – 4-тен 2,5 жұлдыздық жарқырауға дейін) қазан айының соңында – қарашаның басында жетуі мүмкін. Осы уақытта ол Иттер, Шоқжұлдыз, Жыланшы шоқжұлдыздары арқылы өтеді.
Комета 3 қаңтарда Аризонадағы Маунт-Леммон обсерваториясында орналасқан 60 дюймдік Кассегрен рефлектор телескопымен ашылған (осыдан кометаның атауы шыққан). Қазіргі уақытта бұл құйрықты қонақ Күн жүйесінің тереңдігіне қарай қозғалып, 21 қазанда Жерге ең жақын қашықтыққа жақындайды, шамамен 89 млн км қашықтықта өтеді. Содан кейін, 8 қарашада, орбитаның Күнге ең жақын нүктесі – перигелийге жетеді.
Комета жердегі аспанда ең жарқын сәтіне (түрлі бағалаулар бойынша – 4-тен 2,5 жұлдыздық жарқырауға дейін) қазан айының соңында – қарашаның басында жетуі мүмкін. Осы уақытта ол Иттер, Шоқжұлдыз, Жыланшы шоқжұлдыздары арқылы өтеді.
Альфред Вегенер және континенттердің дрейфі теориясы
XX ғасырдың басында неміс ғалымы Альфред Вегенер Жер материктерінің бір орында тұрмай, баяу қозғалып отыратыны туралы батыл ой айтты. Бұл идея кейін «континенттердің дрейфі теориясы» деп аталды.
Вегенердің пікірінше, қазіргі материктердің барлығы бұрын Пангея («барлық жер») деп аталатын біртұтас алып құрлықтың бөлігі болған. Уақыт өте келе Пангея ыдырап, оның бөліктері әр бағытқа ығыса отырып, қазіргі континенттерге айналған. Пангеяның солтүстік бөлігі — Лавразия, ал оңтүстік бөлігі — Гондвана деп аталды.
Ғалым өз ойын бірнеше дәлелдермен негіздеді:
1. Материктердің пішіндерінің ұқсастығы. Мысалы, Африка мен Оңтүстік Американың жағалаулары бір-біріне мозаика сияқты дәл келеді.
2. Фауна мен флора қалдықтарының сәйкестігі. Екі бөлек материкте бірдей қазба қалдықтарының (мысалы, Mesosaurus, Glossopteris өсімдігі) табылуы олардың бір кезде біртұтас құрлық болғанын көрсетті.
3. Жыныстар мен тау жоталарының ұқсастығы. Атлант мұхитының екі жағындағы тау жыныстарының жасы мен құрамы бірдей.
4. Климаттық дәлелдер. Кейбір материктерде (мысалы, Африка мен Үндістанда) мұздық іздерінің болуы — олардың бұрынғы географиялық орнынан жылжып кеткенін дәлелдейді.
Вегенер бұл теориясын 1912 жылы ұсынды, бірақ ол кезде литосфералық тақталар мен олардың қозғалысы туралы білім болмағандықтан, ғалымның ойын көпшілік қабылдамады. Тек XX ғасырдың екінші жартысында «Плиталық тектоника теориясы» пайда болған кезде Вегенердің идеясы толық дәлелденді.
Бүгінде материктердің жылына орташа 2–5 сантиметр жылжитыны дәлелденген. Бұл қозғалыстар жер сілкінісі, жанартаулар және таулардың түзілуі сияқты табиғи құбылыстарға себеп болады.
XX ғасырдың басында неміс ғалымы Альфред Вегенер Жер материктерінің бір орында тұрмай, баяу қозғалып отыратыны туралы батыл ой айтты. Бұл идея кейін «континенттердің дрейфі теориясы» деп аталды.
Вегенердің пікірінше, қазіргі материктердің барлығы бұрын Пангея («барлық жер») деп аталатын біртұтас алып құрлықтың бөлігі болған. Уақыт өте келе Пангея ыдырап, оның бөліктері әр бағытқа ығыса отырып, қазіргі континенттерге айналған. Пангеяның солтүстік бөлігі — Лавразия, ал оңтүстік бөлігі — Гондвана деп аталды.
Ғалым өз ойын бірнеше дәлелдермен негіздеді:
1. Материктердің пішіндерінің ұқсастығы. Мысалы, Африка мен Оңтүстік Американың жағалаулары бір-біріне мозаика сияқты дәл келеді.
2. Фауна мен флора қалдықтарының сәйкестігі. Екі бөлек материкте бірдей қазба қалдықтарының (мысалы, Mesosaurus, Glossopteris өсімдігі) табылуы олардың бір кезде біртұтас құрлық болғанын көрсетті.
3. Жыныстар мен тау жоталарының ұқсастығы. Атлант мұхитының екі жағындағы тау жыныстарының жасы мен құрамы бірдей.
4. Климаттық дәлелдер. Кейбір материктерде (мысалы, Африка мен Үндістанда) мұздық іздерінің болуы — олардың бұрынғы географиялық орнынан жылжып кеткенін дәлелдейді.
Вегенер бұл теориясын 1912 жылы ұсынды, бірақ ол кезде литосфералық тақталар мен олардың қозғалысы туралы білім болмағандықтан, ғалымның ойын көпшілік қабылдамады. Тек XX ғасырдың екінші жартысында «Плиталық тектоника теориясы» пайда болған кезде Вегенердің идеясы толық дәлелденді.
Бүгінде материктердің жылына орташа 2–5 сантиметр жылжитыны дәлелденген. Бұл қозғалыстар жер сілкінісі, жанартаулар және таулардың түзілуі сияқты табиғи құбылыстарға себеп болады.
Қысқаша түйін:
Альфред Вегенердің еңбегі — Жердің сыртқы қабығы тірі жүйе сияқты үздіксіз қозғалыста екенін алғаш дәлелдеген ұлы жаңалықтардың бірі.
🌥️ 17 қазанға арналған ауа райы болжамы. Baqkz
«Қазгидромет» дерегінше, Қазақстанның басым бөлігінде жауын-шашынсыз ауа райы сақталады. Тек батыс пен солтүстік-батыста жаңбыр жауып, кей жерлерде қар түсуі мүмкін. Республика бойынша тұман түсіп, жел күшейеді.
📍 Астана – күн бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде −3…−5 °C, күндіз +8…+10 °C.
📍 Алматы – бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде +1…+3 °C, күндіз +17…+19 °C.
📍 Шымкент – бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде +8…+10 °C, күндіз +24…+26 °C.
«Қазгидромет» дерегінше, Қазақстанның басым бөлігінде жауын-шашынсыз ауа райы сақталады. Тек батыс пен солтүстік-батыста жаңбыр жауып, кей жерлерде қар түсуі мүмкін. Республика бойынша тұман түсіп, жел күшейеді.
📍 Астана – күн бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде −3…−5 °C, күндіз +8…+10 °C.
📍 Алматы – бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде +1…+3 °C, күндіз +17…+19 °C.
📍 Шымкент – бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде +8…+10 °C, күндіз +24…+26 °C.
Туристер Қазақстанның қай аймағына жиі барады?
Ұлттық статистика бюросы 2025 жылдың қаңтар және шілде айларында 24 мың шетелдік турист арасында зерттеу жүргізген.
Олардың 73,1%-ы Қазақстанға жеке, ал қалған 26,9% іскерлік мақсатпен келген. Олардың жартысынан астамы 25 пен 44 жас аралығында.
Ең көп турист Астана, Алматы қалаларына және Маңғыстау облысына барған. Ал 32,5% курорттық аймақтарды аралаған. Олардың ішінде ең көп баратын орындар – Алматы тау кластері мен Маңғыстау өңірі.
Ұлттық статистика бюросы 2025 жылдың қаңтар және шілде айларында 24 мың шетелдік турист арасында зерттеу жүргізген.
Олардың 73,1%-ы Қазақстанға жеке, ал қалған 26,9% іскерлік мақсатпен келген. Олардың жартысынан астамы 25 пен 44 жас аралығында.
Ең көп турист Астана, Алматы қалаларына және Маңғыстау облысына барған. Ал 32,5% курорттық аймақтарды аралаған. Олардың ішінде ең көп баратын орындар – Алматы тау кластері мен Маңғыстау өңірі.
☀️❄️ 18 қазанға арналған ауа райы болжамы. Baqkz
«Қазгидромет» мәліметінше, сенбі күні Қазақстанның басым бөлігінде күн ашық болады. Тек солтүстік-батыс пен солтүстікте жаңбыр мен қар жауады, ал оңтүстік-шығыстың таулы аймақтарында жаңбыр күтіледі.
📍 Астана – күн бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде 0…+2 °C, күндіз +8…+10 °C.
📍 Алматы – бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде +6…+8 °C, күндіз +18…+20 °C.
📍 Шымкент – бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде +7…+9 °C, күндіз +20…+22 °C.
«Қазгидромет» мәліметінше, сенбі күні Қазақстанның басым бөлігінде күн ашық болады. Тек солтүстік-батыс пен солтүстікте жаңбыр мен қар жауады, ал оңтүстік-шығыстың таулы аймақтарында жаңбыр күтіледі.
📍 Астана – күн бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде 0…+2 °C, күндіз +8…+10 °C.
📍 Алматы – бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде +6…+8 °C, күндіз +18…+20 °C.
📍 Шымкент – бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде +7…+9 °C, күндіз +20…+22 °C.
🌋 Жарты километрлік "фонтан".
Гавай аралдарында Килауэа вулканы рекордтық лава фонтанын атқылады — биіктігі 500 метрге дейін жетті! АҚШ Геологиялық қызметінің мәліметі бойынша, бұл ағымдағы атқылау цикліндегі ең қуатты атқылаулар.
🌋 Лава ағындары километрлерге көрінеді, ал туристер мен жергілікті тұрғындар отты көріністі тамашалау үшін жиналады.
Гавай аралдарында Килауэа вулканы рекордтық лава фонтанын атқылады — биіктігі 500 метрге дейін жетті! АҚШ Геологиялық қызметінің мәліметі бойынша, бұл ағымдағы атқылау цикліндегі ең қуатты атқылаулар.
🌋 Лава ағындары километрлерге көрінеді, ал туристер мен жергілікті тұрғындар отты көріністі тамашалау үшін жиналады.
🌦️ 19 қазанға арналған ауа райы болжамы. Baqkz
Бүгін синоптиктер ел аумағында күрделі метеорологиялық құбылыстар күтілетінін хабарлады. Жетісу, Жамбыл, Түркістан, Атырау, Батыс Қазақстан, Солтүстік Қазақстан, Ақмола, Қостанай, Павлодар, Абай және ШҚО-да желдің күшеюі 15–20 м/с дейін барады. Жамбыл, БҚО, СҚО, Ақмола, Қостанай, Қарағанды облыстарында қалың тұман түсуі ықтимал.
• Астана: күндіз +7…+9 °C, түнде –3…–5 °C, тұман. Жел 7–12 м/с.
• Алматы: күндіз +14…+16 °C, аздаған жаңбыр. Түнде +6…+8 °C, тұман. Жел 3–8 м/с.
• Шымкент: күндіз +17…+19 °C, түнде +3…+5 °C. Жел 8–13 м/с.
Бүгін синоптиктер ел аумағында күрделі метеорологиялық құбылыстар күтілетінін хабарлады. Жетісу, Жамбыл, Түркістан, Атырау, Батыс Қазақстан, Солтүстік Қазақстан, Ақмола, Қостанай, Павлодар, Абай және ШҚО-да желдің күшеюі 15–20 м/с дейін барады. Жамбыл, БҚО, СҚО, Ақмола, Қостанай, Қарағанды облыстарында қалың тұман түсуі ықтимал.
• Астана: күндіз +7…+9 °C, түнде –3…–5 °C, тұман. Жел 7–12 м/с.
• Алматы: күндіз +14…+16 °C, аздаған жаңбыр. Түнде +6…+8 °C, тұман. Жел 3–8 м/с.
• Шымкент: күндіз +17…+19 °C, түнде +3…+5 °C. Жел 8–13 м/с.
2026 жылы студенттерге төленетін шәкіртақы мөлшері анықталды
2026 жылы студенттерге төленетін стипендия мөлшері белгіленді. Жаңа жылдан бастап бакалавр дәрежесінде оқитын студенттерге 52 000 теңге шәкіртақы тағайындалады. Педагогика саласының болашақ мамандарына берілетін стипендия 84 000 теңге көлемінде болады. Магистратура студенттеріне 117 000 теңге, ал докторантураның стипендиясы 262 000 теңгеден асады.
Сонымен қатар, жетім балалар мен ата-анасының қамқорлығынсыз қалған студенттерге шәкіртақы 30 пайызға жоғары төленеді. Үздік студенттер 15 пайыздық үстемеақы алады.
2026 жылы студенттерге төленетін стипендия мөлшері белгіленді. Жаңа жылдан бастап бакалавр дәрежесінде оқитын студенттерге 52 000 теңге шәкіртақы тағайындалады. Педагогика саласының болашақ мамандарына берілетін стипендия 84 000 теңге көлемінде болады. Магистратура студенттеріне 117 000 теңге, ал докторантураның стипендиясы 262 000 теңгеден асады.
Сонымен қатар, жетім балалар мен ата-анасының қамқорлығынсыз қалған студенттерге шәкіртақы 30 пайызға жоғары төленеді. Үздік студенттер 15 пайыздық үстемеақы алады.
Жаңа Оңтүстік Уэльс аймағына жұма күні күшті найзағайлар соқты, олар ірі бұршақ, қатты жел және ондаған мың найзағаймен бірге болды.
5 сағат ішінде Даббо қаласынан 500 км радиуста 400 мыңнан астам найзағай соққылары тіркелді. Найзағай фронты 800 километрден астам созылып, Сиднейден штатың солтүстік-батыс аудандарына дейін жетті.
Молонг, Стюарт-Таун, Энгадин, Рус және Кампбелтаун елді мекендерінде 4 см дейінгі диаметрлі ірі бұршақ жауды. Кейбір аудандарда жаңбыр қатты желмен бірге 50 км/сағ жылдамдыққа дейін соқты, ал температура бірнеше минут ішінде 10 градусқа төмендеді.
5 сағат ішінде Даббо қаласынан 500 км радиуста 400 мыңнан астам найзағай соққылары тіркелді. Найзағай фронты 800 километрден астам созылып, Сиднейден штатың солтүстік-батыс аудандарына дейін жетті.
Молонг, Стюарт-Таун, Энгадин, Рус және Кампбелтаун елді мекендерінде 4 см дейінгі диаметрлі ірі бұршақ жауды. Кейбір аудандарда жаңбыр қатты желмен бірге 50 км/сағ жылдамдыққа дейін соқты, ал температура бірнеше минут ішінде 10 градусқа төмендеді.
👍1
Сенбі кешінде Ресей мен Қазақстанның бірнеше аймағының тұрғындары — Новосибирскіден Астанаға дейін — аспанда жарқыраған жасыл жарқылды — болидті байқады.
🌠 БАҚ-та бұл құбылыс жиі әртүрлі аталады: метеороид, метеор, метеорит және болид. Келіңіздер, олардың айырмашылықтарын түсіндіріп көрейік.
Шынында бұл терминдер бір құбылыстың әртүрлі кезеңдерін білдіреді:
Метеороид (сондай-ақ «метеор денесі» деп аталады) — бұл ғарыштағы кішкентай нысан (шаң бөлшегінен 10–30 метрге дейінгі өлшемде), ол планеталар аралық кеңістікте қозғалады. Метеороидтар кометалар, астероидтар немесе басқа аспан денелерінің бөлшектері болуы мүмкін.
Метеор — бұл метеороид Жер атмосферасына кіріп, ауаға үйкелісінен жанған кезде пайда болатын жарық құбылысы. Нәтижесінде аспанда жарқыраған жарық жолы пайда болады, оны жиі «жұлдызша» деп атайды.
Болид — бұл ерекше жарық метеоры, мысалы, видеодағы метеор немесе 2013 жылы Челябинск үстінде жарқыраған болид.
Метеорит — бұл атмосферада толық жанбай, Жер бетіне жеткен метеороидтың қалдығы.
🌠 БАҚ-та бұл құбылыс жиі әртүрлі аталады: метеороид, метеор, метеорит және болид. Келіңіздер, олардың айырмашылықтарын түсіндіріп көрейік.
Шынында бұл терминдер бір құбылыстың әртүрлі кезеңдерін білдіреді:
Метеороид (сондай-ақ «метеор денесі» деп аталады) — бұл ғарыштағы кішкентай нысан (шаң бөлшегінен 10–30 метрге дейінгі өлшемде), ол планеталар аралық кеңістікте қозғалады. Метеороидтар кометалар, астероидтар немесе басқа аспан денелерінің бөлшектері болуы мүмкін.
Метеор — бұл метеороид Жер атмосферасына кіріп, ауаға үйкелісінен жанған кезде пайда болатын жарық құбылысы. Нәтижесінде аспанда жарқыраған жарық жолы пайда болады, оны жиі «жұлдызша» деп атайды.
Болид — бұл ерекше жарық метеоры, мысалы, видеодағы метеор немесе 2013 жылы Челябинск үстінде жарқыраған болид.
Метеорит — бұл атмосферада толық жанбай, Жер бетіне жеткен метеороидтың қалдығы.
🔥1
🌦 20 қазанға арналған ауа райы болжамы. Baqkz
«Қазгидромет» дерегінше, Қазақстан аумағының басым бөлігінде жауын-шашынсыз ауа райы күтіледі. Тек солтүстікте және шығыста жаңбыр жауып, кей жерлерде қарға ұласуы мүмкін. Ел бойынша жел күшейіп, тұман түсуі ықтимал.
• Астана: күн ала бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде –2…–4 °C, күндіз +8…+10 °C.
• Алматы: күн ала бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде +6…+8 °C, күндіз +16…+18 °C.
• Шымкент: аздаған бұлт, жауын-шашынсыз. Түнде +2…+4 °C, күндіз +21…+23 °C.
«Қазгидромет» дерегінше, Қазақстан аумағының басым бөлігінде жауын-шашынсыз ауа райы күтіледі. Тек солтүстікте және шығыста жаңбыр жауып, кей жерлерде қарға ұласуы мүмкін. Ел бойынша жел күшейіп, тұман түсуі ықтимал.
• Астана: күн ала бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде –2…–4 °C, күндіз +8…+10 °C.
• Алматы: күн ала бұлтты, жауын-шашынсыз. Түнде +6…+8 °C, күндіз +16…+18 °C.
• Шымкент: аздаған бұлт, жауын-шашынсыз. Түнде +2…+4 °C, күндіз +21…+23 °C.
#геодерек
Елімізде Қазақстан есімді қанша адам бар?
Елімізде Қазақстан есімді 28 азамат бар. Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, олардың көпшілігі Қарағанды облысы (7 адам) мен Ақмола облысында (6 адам).
Қостанай облысы мен Астанада – әрқайсысында 3 азаматтан, Алматы мен Маңғыстау облыстарында және Шымкент қаласында – әрқайсысында 2 адамнан бар.
Ал Ақтөбе, Батыс Қазақстан және Павлодар облыстарында – бір-бір азаматтан тұрады.
28 адамның ішінде тек бір әйелдің есімі Қазақстан.
Жас ерекшеліктері бойынша ең қарт Қазақстан 92 жаста, ең жасы 25-те.
Елімізде Қазақстан есімді қанша адам бар?
Елімізде Қазақстан есімді 28 азамат бар. Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, олардың көпшілігі Қарағанды облысы (7 адам) мен Ақмола облысында (6 адам).
Қостанай облысы мен Астанада – әрқайсысында 3 азаматтан, Алматы мен Маңғыстау облыстарында және Шымкент қаласында – әрқайсысында 2 адамнан бар.
Ал Ақтөбе, Батыс Қазақстан және Павлодар облыстарында – бір-бір азаматтан тұрады.
28 адамның ішінде тек бір әйелдің есімі Қазақстан.
Жас ерекшеліктері бойынша ең қарт Қазақстан 92 жаста, ең жасы 25-те.
👍1