Аляскада жылдың ең әсем видеоларының бірі түсірілді.

Аспанда солтүстік шұғыласы мен толған Ай бір мезетте көрініс тапты

Биыл ең көп турист барған курорттық аймақ белгілі болды

Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, биыл Қазақстанның курорттық аймақтарына келушілер саны 3,8 млн-ға жеткен. Бұл өткен жылмен салыстырғанда 14%-ға жоғары. Келушілердің 16,5%-ы шетелдік турист.

Ең көп турист барған курорттық аймақтар:

Алматы тау кластері - 2,2 млн адам;
Щучье-Бурабай - 373,1 мың адам;
Маңғыстау - 308,8 мың адам;
Балқаш - 169,2 мың адам;
Алакөл - 147,1 мың адам.

Айта кетейік, Қазақстанның курорттық аймақтарында қонақтарды қабылдайтын 1876 орын бар.

Еліміздің басым бөлігінде жел күшейіп, дауыл соғады

«Қазгидромет» РМК баспасөз қызметінің хабарлауынша, дүйсенбі күні Қазақстанның басым бөлігінде дауыл соғады.

Астана және Алматы қалаларында күндіз көктайғақ болады.

Ал Алматы облысының солтүстігін, оңтүстігі мен таулы аймақтарын тұман басады. Қонаев, Түркістан, Шымкент қалаларында жаңбыр аралас қар жауып, көктайғақ күтіледі. Сондай-ақ Ұлытау, Қостанай, Маңғыстау және Ақтөбе облыстарында желдің екпіні 15-20 м/с -қа, кей уақыттарда 23-28 м/с-қа дейін күшейіп, бұрқасын соғады.

🌧️ Соншама су аспанда қалайша қалықтап тұрады?

Кейде жаңбыр жауған соң ойға қаласың:
«Мынау қанша тонна су… осының бәрі аспанда қалай тұрды?» 🤔
Шынында да, бұл – табиғаттың ең ғажайып құбылыстарының бірі.

🔹 Аспанда су теңіз болып тұрмайды
Жауын жерге түспей тұрып, су: – көзге көрінбейтін бу,
– өте ұсақ тамшылар,
– немесе мұз кристалдары түрінде болады.
Яғни, ол біз елестеткендей «ауыр су қабаты» емес.

🔹 Бұлт – миллиондаған микротамшылардың жиынтығы
Бұлттағы әр тамшы өте кішкентай. Оларды: – жоғары бағытталған ауа ағындары,
– жылы мен суық ауаның қозғалысы
ұзақ уақыт бойы ауада ұстап тұрады.

🔹 Су бір жерде жиналмайды
Мысалы, 1 мм жауын жауғанда миллиардтаған литр су түседі.
Бірақ бұл су: – мыңдаған шаршы шақырым аумаққа,
– бірнеше шақырым биіктікке
жайылып орналасады.

🔹 Жаңбыр қалай пайда болады?
Тамшылар бір-бірімен қосылып, іріленген кезде: – ауа оларды ұстай алмайды,
– ауырлық күші жеңіп,
🌧️ су жерге жаңбыр болып құлайды.

🔹 Көзге көрінбейтін байлық
Аспан – біз ойлағаннан әлдеқайда «ылғалды».
Жауын жаумаған күннің өзінде де атмосферада
орасан су қоры сақталып тұрады.

✨ Қорытынды:
Жаңбыр – бұл аспанда жиналған судың кенеттен пайда болуы емес, ол – ұзақ уақыт бойы көзге көрінбей жүрген табиғи тепе-теңдіктің нәтижесі.

🌍 Табиғат дәлдігімен, үйлесімімен таңғалдырудан ешқашан жалықтырмайды.

Қазақстан тәуелсіздігі туралы қызықты 10 дерек 🇰🇿
1. Қазақстан – КСРО құрамынан ең соңғы болып шыққан ел.
1991 жылдың 16 желтоқсанында Қазақстан өз тәуелсіздігін жариялады.

2. Тәуелсіздік туралы Конституциялық заң бір күнде қабылданды.
Бұл тарихи құжат Жоғарғы Кеңесте 16 желтоқсанда қабылданып, сол күні күшіне енді.

3. Қазақстанды 120-дан астам мемлекет мойындады.
Алғашқылардың бірі болып Түркия тәуелсіздігімізді таныды.

4. Алғашқы мемлекеттік рәміздер 1992 жылы бекітілді.
Ту, Елтаңба және Әнұран тәуелсіз мемлекеттің басты белгілеріне айналды.

5. Қазақстан өз еркімен ядролық қарудан бас тартқан алғашқы елдердің бірі.
Семей ядролық полигоны жабылып, әлемге бейбіт саясаттың үлгісі көрсетілді.

6. Ұлттық валюта – теңге 1993 жылы айналымға енді.
Бұл елдің экономикалық тәуелсіздігінің маңызды қадамы болды.

7. Астана бірнеше рет ауысты.
1997 жылы астана Алматыдан Ақмолаға көшіріліп, кейін ол Астана деп аталды.

8. Қазақстан – көпұлтты мемлекет.
Елде 130-дан астам ұлт пен ұлыс тату-тәтті өмір сүреді.

9. Тәуелсіздік жылдары Қазақстан халықаралық ұйымдарға мүше болды.
БҰҰ, ЕҚЫҰ, ШЫҰ сияқты беделді ұйымдарда Қазақстанның орны бар.

10. Қазақстан ғарыш саласында да тәуелсіз жетістікке жетті.
Байқоңырдан тәуелсіз елдің ғарышкерлері – Тоқтар Әубәкіров, Талғат Мұсабаев, Айдын Айымбетов ұшты.

#жасгеограф

🇰🇿 16 желтоқсан – Тәуелсіздік күні

16 желтоқсан – Қазақстан тарихындағы ең маңызды күндердің бірі.
1991 жылы дәл осы күні Қазақстан тәуелсіз мемлекет болып жарияланды.

Бұл күнге жету оңай болған жоқ.
1986 жылғы Желтоқсан оқиғасында қазақ жастары әділдік пен еркіндік үшін алаңға шықты. Олар өз елінің болашағына бейжай қарамай, батылдық танытты.

Желтоқсан көтерілісіне қатысқан жастар ел намысын қорғады, әділдік талап етті, тәуелсіздікке жол ашты.

Бүгін біз көк Туымызды желбіретіп, Әнұранымызды шырқап, өз елімізде еркін өмір сүріп отырмыз.

✨ Тәуелсіздік – ең қымбат байлығымыз!

Оны қадірлей білу – әр оқушының міндеті.

Солтүстік Атлантика циркуляциясының теріс фазасы Жерорта теңізі елдерінде, Арабия түбегінде және Иран аумағында су тасқындарының жалғасуына түрткі болып отыр. Кейбір өңірлерде қауіп деңгейі аса жоғары болып, табиғи апаттың зардабы ауыр сипат алуда.

Мароккода орын алған су тасқыны салдарынан қырыққа жуық адам қаза тапты.

Аталған «атмосфералық өзеннің» екінші кезеңі қаңтар айында да жалғасатыны анықталуда. Болжамдарға сәйкес, қаңтардың алғашқы жартысында ылғалды ауа ағындарының өңірге әрбір енуі қарлы борандармен ұласуы мүмкін.

Себебі бұл мезгілде жылдың ең суық кезеңі байқалады, ал антициклон шеттері арқылы келетін ылғалды ауа ағындары ауа температурасының нөл градусқа жуық деңгейде сақталуына жағдай жасайды.

Иранның оңтүстігінде осындай су тасқындары жалғасып жатыр.

Жер мен Ай

Сурет NEAR Shoemaker ғарыш аппаратымен 1998 жылдың 23 қаңтарында түсірілді.

1996 жылы Эрос астероидына жіберілген ғарыш аппараты Жерге жақын ұшып өтіп, осы суретті жасады. Антарктида біздің планетамыздың Оңтүстік полюсінде көрінеді.

Стратосферада "СССР-1" ауа үлгілерін алу құралдарын орнату, 1933 жыл

"СССР-1" стратостаты 30.09.1933 жылы ұшып, рекордтық 19 км биіктікке жетті. Бас геофизикалық обсерваторияда алынған ауа үлгілерін зерттеу оның төменгі стратосферадағы құрамы жер беті қабатынан айтарлықтай ерекшеленбейтінін көрсетті, бұл сол кездегі теориялық есептеулерді жоққа шығарды. 19 км биіктіктегі оттегінің мөлшері 20,95% болды, ал жер бетінде 20,98% болған, ал әртүрлі авторлардың теориялық есептеулеріне сәйкес оның төменгі стратосферадағы мөлшері 15-тен 18,3%-ға дейін болуы күтілген. Бұдан осы биіктіктерде ауа конвективті араласуының рөлі туралы қорытынды жасалды.

Якутскідегі кәдімгі күн ☃️

Астанада дрондар шоуы өтеді

19 желтоқсан күні елордадағы «Астана Арена» стадионы жанында 25 метрлік шыршаның шамы жағылады. Шара алдында дрондар шоуы да ұйымдастырылмақ.

Сондай-ақ мұнда сағат 17:30-дан бастап мерекелік бағдарлама мен интерактивті іс-шаралар өтеді.

Айта кетейік, 19 желтоқсан күні сағат 18:00-де қаладағы 40-тан астам шыршаның шамы бір мезетте жағылады.

Экваторлық және тропикалық ендіктерде қыс мезгілі қалай өтеді?

Жер шарында қыс мезгілі барлық аймақта бірдей сезілмейді. Экваторлық және тропикалық ендіктерде «қыс» ұғымы біз үйренген суық маусыммен сәйкес келе бермейді.

Экваторлық ендіктерде
Экватор маңында жыл бойы Күн сәулесі тікке жуық түседі. Сондықтан ауа температурасы тұрақты, орташа есеппен +25…+28 °C шамасында болады. Мұнда нақты қыс немесе жаз маусымы жоқ. Негізгі айырмашылық жауын-шашын мөлшеріне байланысты байқалады:

«Қыс» кезеңінде кей аймақтарда жауын-шашын аздап азаюы мүмкін;

Табиғат жасыл күйінде сақталады, қар мен аяз болмайды.

Тропикалық ендіктерде
Тропиктік аймақтарда қыс мезгілі салыстырмалы түрде салқындау өтеді, бірақ суық болмайды. Орташа температура +15…+25 °C аралығында сақталады.

Қыс кезінде ауа құрғақ болады;

Кейбір шөлді аймақтарда түнде салқындық сезіледі;

Қар мен мұз сирек, тек биік таулы жерлерде ғана кездесуі мүмкін.

Қорытынды:
Экваторлық және тропикалық ендіктерде қыс – суық емес, негізінен құрғақ әрі салыстырмалы салқын кезең. Бұл аймақтардағы климаттың басты ерекшелігі – жылу тұрақтылығы және маусымдық температура айырмасының аз болуы.

ҚАДАУ ЖАРЫҚ

Қадау жарық (Light pillar) — кейде күн күрт суытқанда пайда болатын атмосфералық құбылыс. Ауада горизонталь қалқыған ұсақ мұз кристалдары әртүрлі жарық көздерінің (Күн, Ай, көше шамдары) сәулесін шағылдырады.

Кескін: Челябинск қаласындағы қадау жарық діңгектері
Фото авторы: Леся Буянова

Бетон бағаналар вертикалды бақтарға айналдырылыпты.

Мексикада мұндай жасыл жобалар көп. Ірі қалаларда жауын суын жер астына жинақтау тәжірибелері де Мексика қалаларында кеңінен қолданылған.

Айтпақшы, «Жаңа Ташкент» жобасында да бастапқы мастер-жоспарларда жауын суларын жер асты қоймаларына жинау туралы айтылған еді.

ХҒС үшін орбитаны қалай есептеді?

Ғалымдар бірқатар факторларды ескеруге мәжбүр болды. Олардың ішіндегі ең бастысы – радиацияның адамға әсері және рұқсат етілген сәулелену дозасын есептеу.

Орбитаны есептеудегі екінші маңызды фактор – ХҒС-қа экипаж бен жүк жеткізетін ғарыш кемелерінің конструкциялық мүмкіндіктері. Мысалы, «Союз» және «Прогресс» кемелері 460 км биіктікке ұшуға сертификатталған.

Америкалық «Шаттлдар» 390 км биіктікке көтеріле алмайтын, сондықтан олар пайдаланылған кезеңде ХҒС орбитасының биіктігі 330–350 км-ден аспайтын. Шаттл ұшулары тоқтатылғаннан кейін атмосфераның әсерін азайту мақсатында орбитаның биіктігі біртіндеп көтеріле бастады.

Сонымен қатар экономикалық параметрлер де есепке алынды. Орбита неғұрлым биік болса, ұшу соғұрлым ұзаққа созылады, сәйкесінше көбірек отын жұмсалады және станцияға жеткізілетін пайдалы жүктің көлемі азаяды.

Бүгін Жер шарының солтүстік жартышарында ең ұзақ түн байқалады — тәуліктің қараңғы бөлігі Солтүстік жарты шарда орналасқан ендіктерде шамамен 15 сағатқа жуықтайды.

Астрономиялық тұрғыдан қарағанда, Күнді 365 тәулік бойы толық эллипстік орбита бойымен айналатын Жер шары қыс мезгілінде Күнге ең жақын келеді. Екі аспан денесінің арасындағы қашықтық 147 млн километрге дейін қысқарады. Жердің Күнге ең жақын келетін нүктесі «перигелий» деп аталады.

Жер Күнге неғұрлым жақын болған сайын, оңтүстік полюс соғұрлым көбірек жарықтанады, сол себепті оңтүстік жартышар елдерінде жаз маусымы басталады.

Шілде айында біздің ғаламшар Күн жүйесінің басты жұлдызынан барынша алшақтайды да, арақашықтық 152 млн километрге жетеді. Күннен ең алыс нүкте «афелий» деп аталады. Осы кезеңде солтүстік бөлікте орналасқан біз секілді елдерде жаз болса, Австралия мен Оңтүстік Америкада қыс болады.

Сондықтан қыс айлары қысқалау келеді (ақпан — 28/29 күн), ал жаз айлары ұзақтау (шілде мен тамыз — 31 күннен).

Жаз мезгілінде біз өмір сүретін ендіктерде ең ұзақ күн, ал қыста ең ұзақ түн құбылысы байқалады. Оңтүстік жартышарда бұл құбылыс керісінше жүзеге асады.

☀️ Егер сізге қараңғыда ояну мен ұйықтау ұнамайтын болса, қуаныңыз — 21 желтоқсан сағат 18:03 (Мәскеу уақытымен) қыс күн тоқырауы болады!

Бұл тәулікте ең ұзын түн және ең қысқа күн болады. Мәскеу ендігінде, мысалы, оның ұзақтығы 7 сағат 00 минутты құрайды, ал Күннің көкжиектен ең жоғары биіктігі — 11 градус (22 маусымда 57 градусқа қарсы).

❄️ Бірнеше күннен кейін жарық уақыттың ұлғаюына қарамастан, климаттық жүйенің инерциясы бойынша бұл оқиға Солтүстік жарты шарда астрономиялық қыс басталуы дегенді білдіреді. Халық мақалы бойынша: «Күн — жазға, қыс — аязға».