Африка халықтары туралы қызықты 10 дерек
1️⃣ Африка – халықтар мен тілдердің ең бай құрлығы
Африкада 3000-нан астам этникалық топ, 2000-ға жуық тіл бар. Бұл – әлемдегі ең үлкен мәдени әртүрлілік.
2️⃣ Әлемдегі ең көне халықтар Африкада өмір сүреді
Сан, койсан (бушмендер) сияқты халықтар адамзаттың ең ежелгі этникалық топтарының бірі саналады.
3️⃣ Африкалықтар көбіне көптілді
Көптеген африкалықтар 2–4 тілде еркін сөйлейді: ана тілі, аймақтық тіл, ұлттық және еуропалық тіл (ағылшын, француз, португал).
4️⃣ Тайпалық жүйе әлі де сақталған
Масаи, зулу, туарег сияқты халықтарда дәстүрлі тайпалық құрылым, көсемдер мен ақсақалдар кеңесі маңызды рөл атқарады.
5️⃣ Масаи халқы үшін мал – байлық өлшемі
Масаи тайпасында адамның байлығы ақшамен емес, сиыр санына қарай бағаланады.
6️⃣ Туарегтер – «көк адамдар»
Сахарада өмір сүретін туарег ерлері бетперде (тегельмуст) тағады. Киімдері көк түсті болғандықтан «көк адамдар» аталады.
7️⃣ Кей халықтарда әйелдердің рөлі өте жоғары
Африканың кейбір қоғамдарында аналық (матриархат) жүйе сақталған, мұра ана жағынан беріледі.
8️⃣ Африка халықтарының биі мен музыкасы – тілсіз тіл
Көптеген халықтарда би тарихты, соғысты, қуанышты, қайғыны жеткізетін құрал болып саналады.
9️⃣ Әшекейлер – тек сән емес
Моншақ, сырға, бет бояуы:
адамның жасын
отбасылық жағдайын
тайпасын көрсетеді.
🔟 Африка – адамзат бесігі
Ғалымдардың пікірінше, алғашқы адамдар Африкада пайда болған, сондықтан барлық халықтардың түбі осы құрлықпен байланысты.
1️⃣ Африка – халықтар мен тілдердің ең бай құрлығы
Африкада 3000-нан астам этникалық топ, 2000-ға жуық тіл бар. Бұл – әлемдегі ең үлкен мәдени әртүрлілік.
2️⃣ Әлемдегі ең көне халықтар Африкада өмір сүреді
Сан, койсан (бушмендер) сияқты халықтар адамзаттың ең ежелгі этникалық топтарының бірі саналады.
3️⃣ Африкалықтар көбіне көптілді
Көптеген африкалықтар 2–4 тілде еркін сөйлейді: ана тілі, аймақтық тіл, ұлттық және еуропалық тіл (ағылшын, француз, португал).
4️⃣ Тайпалық жүйе әлі де сақталған
Масаи, зулу, туарег сияқты халықтарда дәстүрлі тайпалық құрылым, көсемдер мен ақсақалдар кеңесі маңызды рөл атқарады.
5️⃣ Масаи халқы үшін мал – байлық өлшемі
Масаи тайпасында адамның байлығы ақшамен емес, сиыр санына қарай бағаланады.
6️⃣ Туарегтер – «көк адамдар»
Сахарада өмір сүретін туарег ерлері бетперде (тегельмуст) тағады. Киімдері көк түсті болғандықтан «көк адамдар» аталады.
7️⃣ Кей халықтарда әйелдердің рөлі өте жоғары
Африканың кейбір қоғамдарында аналық (матриархат) жүйе сақталған, мұра ана жағынан беріледі.
8️⃣ Африка халықтарының биі мен музыкасы – тілсіз тіл
Көптеген халықтарда би тарихты, соғысты, қуанышты, қайғыны жеткізетін құрал болып саналады.
9️⃣ Әшекейлер – тек сән емес
Моншақ, сырға, бет бояуы:
адамның жасын
отбасылық жағдайын
тайпасын көрсетеді.
🔟 Африка – адамзат бесігі
Ғалымдардың пікірінше, алғашқы адамдар Африкада пайда болған, сондықтан барлық халықтардың түбі осы құрлықпен байланысты.
☃3👍1👌1💯1
#геодерек
Дауылды толқындар заманауи мұхит кемелері үшін үлкен қауіп туғызады, олар қатты шайқалғаны соншалық – кейде аударылып немесе батып кетуі мүмкін. Мысалы, 1994 жылы 28 қыркүйекте Эстония паромы Балтық теңізімен Таллиннен Стокгольмге сапары кезінде дауыл салдарынан суға батып, 852 адамның өмірі қиылды.
2002 жылы 26 қыркүйекте Батыс Африкадағы Гамбия жағалауы маңында дауыл тұрып Сенегал паромы аударылып, 1 800 адам қайтыс болған. Қатты дауыл кезінде тіпті үлкен Трансатлантикалық лайнер
лер де апатқа ұшырайды.
Дауылды толқындар заманауи мұхит кемелері үшін үлкен қауіп туғызады, олар қатты шайқалғаны соншалық – кейде аударылып немесе батып кетуі мүмкін. Мысалы, 1994 жылы 28 қыркүйекте Эстония паромы Балтық теңізімен Таллиннен Стокгольмге сапары кезінде дауыл салдарынан суға батып, 852 адамның өмірі қиылды.
2002 жылы 26 қыркүйекте Батыс Африкадағы Гамбия жағалауы маңында дауыл тұрып Сенегал паромы аударылып, 1 800 адам қайтыс болған. Қатты дауыл кезінде тіпті үлкен Трансатлантикалық лайнер
лер де апатқа ұшырайды.
👍3🤔1👌1💯1
Гео Әлем Тв | География
Гало - қыстың ең әсерлі оптикалық құбылыстарының бірі. Әртүрлі формалардағы ең жарқын гало пайда болуы үшін бірнеше факторлардың үйлесуі қажет: аязды ауа райы, күн және атмосферада ерекше пішінді мұз кристалдары. Күн галоының ең жиі кездесетін түрлері —…
Видеодағы құбылыс туралы арнада тура екі апта бұрын жазған екенмін. Иә, бұл құбылыс Гало деп аталады. Толығырақ оқу үшін көк жазуды басыңыз.
Telegram
Гео Әлем Тв | География
Гало - қыстың ең әсерлі оптикалық құбылыстарының бірі.
Әртүрлі формалардағы ең жарқын гало пайда болуы үшін бірнеше факторлардың үйлесуі қажет: аязды ауа райы, күн және атмосферада ерекше пішінді мұз кристалдары.
Күн галоының ең жиі кездесетін түрлері…
Әртүрлі формалардағы ең жарқын гало пайда болуы үшін бірнеше факторлардың үйлесуі қажет: аязды ауа райы, күн және атмосферада ерекше пішінді мұз кристалдары.
Күн галоының ең жиі кездесетін түрлері…
☃3👌2🤔1
Картографиялық әдістің география үшін маңыздылығы туралы Н.Н. Баранский басқаларға қарағанда түсінікті мазмұндады.
Қызық ақпарат!
Н.Н. Баранскийдің картографиялық әдістің маңызы туралы айтқан
сөздері:
1) «Карта – географияның альфа және омегасы, географияның
бастапқы және соңғы кезеңі»;
2) «Карта – бос орындарды толтыру стимулы»;
3) «Карта – географиялық заңдылықтарды шығару құралы»;
4) «Карта – географияның «екінші тілі»;
5) «Карта – географиятану критерийлерінің бірі».
Қызық ақпарат!
Н.Н. Баранскийдің картографиялық әдістің маңызы туралы айтқан
сөздері:
1) «Карта – географияның альфа және омегасы, географияның
бастапқы және соңғы кезеңі»;
2) «Карта – бос орындарды толтыру стимулы»;
3) «Карта – географиялық заңдылықтарды шығару құралы»;
4) «Карта – географияның «екінші тілі»;
5) «Карта – географиятану критерийлерінің бірі».
🔥3👌2💯1🎄1
Forwarded from Қожаахмед
Мурманскідегі поляр күні мен поляр түні осылай көрінеді
Видеода поляр шеңберінен жоғары орналасқан қаланың әр мезгілде қалай көрінетіні көрсетілген.
Мурманск тұрғындары келесі күннің шығуын тек 11 қаңтарда, яғни келесі жылы ғана көреді.
Сіз поляр шеңберінен асып көрдіңіз бе?
Осындай құбылысты өз көзіңізбен көрдіңіз бе?
Видеода поляр шеңберінен жоғары орналасқан қаланың әр мезгілде қалай көрінетіні көрсетілген.
Мурманск тұрғындары келесі күннің шығуын тек 11 қаңтарда, яғни келесі жылы ғана көреді.
Сіз поляр шеңберінен асып көрдіңіз бе?
Осындай құбылысты өз көзіңізбен көрдіңіз бе?
☃3🔥1🤔1👌1
Оңтүстік Кореяның алғашқы коммерциялық орбиталық зымыраны апатқа ұшырады
Оңтүстік Кореяның Бразилияда ұшырған алғашқы коммерциялық орбиталық зымыраны ұшырылған уақыттан 30 секунд өткенде апатқа ұшырады. Hanbit-Nano зымыранын ұшыру кезінде ақау шыққан.
Аталған зымыранға 300 шақырым биіктікте орналастыру жоспарланған бес жер серігі орналастырылған.
Hanbit-Nano-ны ұшыру бастапқыда 20 қарашаға жоспарланған еді. Алайда техникалық мәселелер туындап, ұшыру уақыты үш рет кейінге шегерілген.
Оңтүстік Кореяның Бразилияда ұшырған алғашқы коммерциялық орбиталық зымыраны ұшырылған уақыттан 30 секунд өткенде апатқа ұшырады. Hanbit-Nano зымыранын ұшыру кезінде ақау шыққан.
Аталған зымыранға 300 шақырым биіктікте орналастыру жоспарланған бес жер серігі орналастырылған.
Hanbit-Nano-ны ұшыру бастапқыда 20 қарашаға жоспарланған еді. Алайда техникалық мәселелер туындап, ұшыру уақыты үш рет кейінге шегерілген.
🎉2☃1👌1💯1
Айналымға жаңа 500 теңге шығады
Қазақстан Ұлттық Банкі (ҚҰБ) 2025 жылғы 25 желтоқсаннан бастап жаңа дизайндағы номиналы 500 теңгелік банкноттарды айналысқа шығарады.
Бұл «Сақ стилі» сериясымен шыққан бесінші банкнота. Ол көшпенділер мәдениетінен бүгінгі Қазақстанның бірегей мұрасын қамтып, дәстүрлі қазақы ою-өрнектің түп тамыры саналатын «Сақ стилі» элементтеріне негізделген.
Жаппай қолданысқа жаңа банкнота 2026 жылдың екінші тоқсанында шыға бастайды. Себебі ақшаны еліміздің барлық өңіріне жеткізу үшін және банкоматтар, терминалдар және басқа кассалық техника тәрізді жабдықтарды бейімдеу үшін қосымша уақыт қажет.
Қазақстан Ұлттық Банкі (ҚҰБ) 2025 жылғы 25 желтоқсаннан бастап жаңа дизайндағы номиналы 500 теңгелік банкноттарды айналысқа шығарады.
Бұл «Сақ стилі» сериясымен шыққан бесінші банкнота. Ол көшпенділер мәдениетінен бүгінгі Қазақстанның бірегей мұрасын қамтып, дәстүрлі қазақы ою-өрнектің түп тамыры саналатын «Сақ стилі» элементтеріне негізделген.
Жаппай қолданысқа жаңа банкнота 2026 жылдың екінші тоқсанында шыға бастайды. Себебі ақшаны еліміздің барлық өңіріне жеткізу үшін және банкоматтар, терминалдар және басқа кассалық техника тәрізді жабдықтарды бейімдеу үшін қосымша уақыт қажет.
👍4🔥1🤔1👌1💯1
2025 жылғы 23 желтоқсан
Пьемонт, Италия
Қысқы циклон Кунео провинциясы мен Мариттиме Альпілерінде мол қар жаууын әкелді. Ең күшті қар жауу Prato Nevoso тау шаңғы курортында тіркелді, мұнда 1 300-ден 2 000 метрге дейінгі биіктіктерде 80-120 см жаңа қар түсті, ал қар қалыңдығы 2-3 метрден асты. Сондай-ақ, мұнда қарлы дауыл байқалды, қар жаууы электрлік белсенділік пен найзағаймен бірге жүрді. Лимоне-Пьемонте курортында, 1 600 метрден жоғары қар қалыңдығы 120–150 см-ге жетті. Қар трассаларда және елді мекенде жиналып, терең қар төбелерін қалыптастырып, қозғалысты қиындатты. Кунео қаласында, 530–550 метр биіктікте жеңіл қар қалыңдығы тіркелді. Жауын-шашынның себебі – Лигурия теңізінен ылғалды ауа әкелген Жерорта теңізі циклоны болды, ол суық ауа массасымен және Мариттиме Альпілерінің таулы рельефімен әрекеттесіп, қар жаууын күшейткен күшті орографиялық эффект тудырып, қар сызығының деңгейінің күрт төмендеуіне әкелді.
Пьемонт, Италия
Қысқы циклон Кунео провинциясы мен Мариттиме Альпілерінде мол қар жаууын әкелді. Ең күшті қар жауу Prato Nevoso тау шаңғы курортында тіркелді, мұнда 1 300-ден 2 000 метрге дейінгі биіктіктерде 80-120 см жаңа қар түсті, ал қар қалыңдығы 2-3 метрден асты. Сондай-ақ, мұнда қарлы дауыл байқалды, қар жаууы электрлік белсенділік пен найзағаймен бірге жүрді. Лимоне-Пьемонте курортында, 1 600 метрден жоғары қар қалыңдығы 120–150 см-ге жетті. Қар трассаларда және елді мекенде жиналып, терең қар төбелерін қалыптастырып, қозғалысты қиындатты. Кунео қаласында, 530–550 метр биіктікте жеңіл қар қалыңдығы тіркелді. Жауын-шашынның себебі – Лигурия теңізінен ылғалды ауа әкелген Жерорта теңізі циклоны болды, ол суық ауа массасымен және Мариттиме Альпілерінің таулы рельефімен әрекеттесіп, қар жаууын күшейткен күшті орографиялық эффект тудырып, қар сызығының деңгейінің күрт төмендеуіне әкелді.
👌2🎄2☃1🤔1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
2025 жылғы 24 желтоқсан күні Тайваньның Тайтунь уезіндегі Бейнань қаласы маңында жер сілкінісі болды.
Жер сілкінісі сағат 16:47-де тіркелді. Оның магнитудасы 6,1, ал тереңдігі шамамен 12 км болды. Дүмпу Бейнань қаласына жақын жерде орын алған.
Жер сілкінісі кең аумақта сезілді. Ошағы жер бетіне жақын болғандықтан, ол эпицентрге жақын аймақтарда қаттырақ сезілген. Мамандардың бағалауы бойынша, дүмпудің күші CWA шкаласы бойынша 5- деңгейіне жеткен.
Жер сілкінісі сағат 16:47-де тіркелді. Оның магнитудасы 6,1, ал тереңдігі шамамен 12 км болды. Дүмпу Бейнань қаласына жақын жерде орын алған.
Жер сілкінісі кең аумақта сезілді. Ошағы жер бетіне жақын болғандықтан, ол эпицентрге жақын аймақтарда қаттырақ сезілген. Мамандардың бағалауы бойынша, дүмпудің күші CWA шкаласы бойынша 5- деңгейіне жеткен.
☃2🤔2👌2
Гео Әлем Тв | География
Айналымға жаңа 500 теңге шығады Қазақстан Ұлттық Банкі (ҚҰБ) 2025 жылғы 25 желтоқсаннан бастап жаңа дизайндағы номиналы 500 теңгелік банкноттарды айналысқа шығарады. Бұл «Сақ стилі» сериясымен шыққан бесінші банкнота. Ол көшпенділер мәдениетінен бүгінгі…
«Сақ стиліндегі» 500 теңгелік жаңа банкнота айналымға шықты
Қазақстан Ұлттық банкі 2025 жылғы 25 желтоқсаннан бастап жаңа дизайндағы номиналы 500 теңгелік банкноталарды айналымға шығарды.
Ұлттық банктің мәліметінше, бұл «Сақ стилі» сериясымен шығарылған бесінші банкнота. Ол көшпенділер мәдениетінен бастау алатын, бүгінгі Қазақстанның бірегей мұрасын айқындайтын «Сақ стилі» элементтері мен дәстүрлі қазақы ою-өрнекке негізделген.
Жаңа банкнота 2026 жылдың екінші тоқсанынан бастап жаппай қолданысқа енгізіледі. Бұған ел өңірлеріне жеткізу және банкоматтар, терминалдар мен кассалық жабдықтарды бейімдеу қажеттілігі себеп болған.
Қазақстан Ұлттық банкі 2025 жылғы 25 желтоқсаннан бастап жаңа дизайндағы номиналы 500 теңгелік банкноталарды айналымға шығарды.
Ұлттық банктің мәліметінше, бұл «Сақ стилі» сериясымен шығарылған бесінші банкнота. Ол көшпенділер мәдениетінен бастау алатын, бүгінгі Қазақстанның бірегей мұрасын айқындайтын «Сақ стилі» элементтері мен дәстүрлі қазақы ою-өрнекке негізделген.
Жаңа банкнота 2026 жылдың екінші тоқсанынан бастап жаппай қолданысқа енгізіледі. Бұған ел өңірлеріне жеткізу және банкоматтар, терминалдар мен кассалық жабдықтарды бейімдеу қажеттілігі себеп болған.
👍2👌2🔥1💯1
Тринидад және Тобагода 24 желтоқсанда Пипаро балшықты жанартауы белсендірек бола бастады. Қатты гуіл естіліп, ауаға балшық пен газдар шығып жатыр. Негізгі кратердегі қозғалыс күшейгені байқалады. Жанартаудың батыс жағында, жол бойында жаңа жарықтар пайда болған.
Осы жағдайдың салдарынан елді мекенге баратын жолдардың біріне зақым келді. Кейбір үйлердің қабырғалары жарылып, бетон мен плиткалар сынды. Кей жерлерде мырышталған шатырлар көтеріліп, жер мен жол жарылған.
Осы жағдайдың салдарынан елді мекенге баратын жолдардың біріне зақым келді. Кейбір үйлердің қабырғалары жарылып, бетон мен плиткалар сынды. Кей жерлерде мырышталған шатырлар көтеріліп, жер мен жол жарылған.
👍3🔥2👌2
Бүгін — 26 желтоқсан, жұма
• 🌍 Сыйлықтар тарту күні
• 🇧🇬 Болгария — Әкелер күні
• 1530 жылы Зәһириддин Мұхаммед Бабыр қайтыс болды.
• 🪂 1783 жылы француз физигі Луи-Себастьян Ленорман алғаш рет парашютпен секіру жасады.
• 1790 жылы Людовик діннің азаматтық қоғамға әсері туралы шешім қабылдады.
• ☭ 1991 жылы КСРО ресми түрде таратылды.
• 🌍 Сыйлықтар тарту күні
• 🇧🇬 Болгария — Әкелер күні
• 1530 жылы Зәһириддин Мұхаммед Бабыр қайтыс болды.
• 🪂 1783 жылы француз физигі Луи-Себастьян Ленорман алғаш рет парашютпен секіру жасады.
• 1790 жылы Людовик діннің азаматтық қоғамға әсері туралы шешім қабылдады.
• ☭ 1991 жылы КСРО ресми түрде таратылды.
👍2🎉2👌2🎄1
Қазақстанда алғашқы метеорологиялық зымыранды ұшыру кейінге қалдырылды
Қазақстанда метеорологиялық зымыранды ұшыру кейінге шегерілді.
Зымыранды ұшыру отандық зымыран-тасығыштарды жасауға дайындық аясында және ғарыш аппараттарын орбитаға шығару технологияларын пысықтау мақсатында жоспарланған болатын.
Бұған дейін Жаслан Мәдиев Қазақстанда құрастырылған алғашқы метеорологиялық зымыранның ұшырылуы елде зымыран-тасығыш өндірісі бағдарламасын дамытудың бастау нүктесі болатынын айтқан еді.
Қазақстанда метеорологиялық зымыранды ұшыру кейінге шегерілді.
Зымыранды ұшыру отандық зымыран-тасығыштарды жасауға дайындық аясында және ғарыш аппараттарын орбитаға шығару технологияларын пысықтау мақсатында жоспарланған болатын.
Біз метеорологиялық зымыранға қатысты бірқатар сынақ өткіздік және барлық жүйелер бойынша қосымша тесттерді толық аяқтау үшін ұшыруды кейінге қалдыру жөнінде шешім қабылдадық. Нақты күнді әріптестермен талқылап жатырмыз, шамамен қаңтар айында хабарлауды жоспарлап отырмыз. Біз үшін басты басымдық – қауіпсіздік, – деді вице-министр.
Бұған дейін Жаслан Мәдиев Қазақстанда құрастырылған алғашқы метеорологиялық зымыранның ұшырылуы елде зымыран-тасығыш өндірісі бағдарламасын дамытудың бастау нүктесі болатынын айтқан еді.
👍3👌3
Өзбекстан алғаш рет ғарышқа ғарышкер ұшырады
«Бүгін сіздерге тағы бір маңызды жаңалықты айтқым келеді. Тәуелсіз Өзбекстан тарихында алғаш рет ғарыш саласында жасанды жер серігін ұшыру және еліміздің азаматы болған тұңғыш өзбек ғарышкерін ғарышқа аттандыру бойынша жұмыстарды бастадық», — деді Президент Шавкат Мирзиёев.
«Бүгін сіздерге тағы бір маңызды жаңалықты айтқым келеді. Тәуелсіз Өзбекстан тарихында алғаш рет ғарыш саласында жасанды жер серігін ұшыру және еліміздің азаматы болған тұңғыш өзбек ғарышкерін ғарышқа аттандыру бойынша жұмыстарды бастадық», — деді Президент Шавкат Мирзиёев.
👍2🤯1👌1💯1