#یارسان بخش دوم:

اگر بخواهیم در حوزه یاری و یارسان کار کنیم با واژه‌ای کلیدی روبه‌رو خواهیم بود که رد پای آن در ادبیات, تاریخ, زبان و دین بسیار قوی و گسترده است. واژه‌ی "گوران" که نباید به سادگی از کنار آن گذشت. مینورسکی درباره مرکزیت اهل حق چنین آورده است: "مهد فرقه مسلما قلمرویی است که به وسیله‌ی گورانی‌ها اشغال شده و حالا میان کشورهای ایران و عراق تقسیم شده است. در این مورد شکی نیست اما اینکه واژه گوران و معانی آن و به خصوص قلمرو جغرافیایی آن چگونه تعریف شود, جای بحث دارد. معتقدم که نمی‌توان تنها حوزه یاد شده به وسیله مینورسکی را گوران نامید و حوزه‌ی بسیار وسیعتری را می‌توان برای آن متصور بود و امروزه تنها جمعیت کوچکی در جغرافیای حدودی این نام را حفظ کرده‌اند. ازین‌رو در مطالعات اهل حق بایست توجه داشت زمانی که درمورد جغرافیای زیست جهان دین یاری سخن می‌گوییم و می‌کوشیم تا آن‌را نام‌گذاری و مشخص کنیم, دچار اشتباه نشویم. حوزه‌ی گوران نه‌تنها یک حوزه‌ی فرهنگی بزرگ بوده, بلکه در سده‌های حکومت ساسانی تا چند سده پیش دارای حکومت‌های مستقل و ادبیات دینی مستقل بوده‌است که گوران امروز و ادبیات دینی آن یعنی کلام تنها بازمانده و عصاره‌ای از آن است. واژه‌ی گوران که براساس اسناد تاریخی دست کم بیش از هزار سال است به عنوان نام دین, نام زبان, نام منطقه جغرافیایی پیروان دین یاری به کار گرفته شده است, بیان کننده‌ی حوزه‌ای وسیع و به جای مانده از حوزه‌ی وسیع فرهنگی پیشااسلامی در جنوب کردستان است.

#ادامه_دارد

مقاله: بحثی کوتاه در زمینه‌های تاریخی, اجتماعی و جغرافیای زیستی یارسان از سده چهارم تاکنون

نوشته: #سید_کسری_حیدری (کارشناس ارشد ادیان و عرفان از دانشگاه تهران)
--------------------------------------
Photo: Edris Khosravizadeh
عکس: زن یارسان با پوشش و سربند کردی ویژه منطقه گوران, نشسته در حیاط تکیه حیدری در انتظار زیارت در عید خاونکار
--------------------------------------
@hawraman
https://www.instagram.com/p/B7eGFOJlvvY/?igshid=1xx9cnea086wa

#یارسان بخش سوم:

تاریخ مقدس یارسان از جایی با تاریخ (به معنای رایج کلمه) همپوشانی می‌کند و شخصیت‌هایی که در "کلام" یاری وجود دارند با شخصیت‌های تاریخی منطبق می‌شوند. تا پیش از این انطباق و برهم‌افتادگی, نام تعدادی از شخصیت‌ها از لحاظ تاریخی نامشخص و ناشناخته هستند. شماری از شخصیت‌ها نیز جنبه‌ی اسطوره‌ای دارند; یارسان معتقد است نام‌هایی که در کلام ذکر شده‌اند, همگی پدیدارگاه‌های ذاتی و صفاتی هفتن و هفتوانه هستند. ازین‌رو همه به نوبه خود واقعیت عینی داشته‌اند و علت اینکه تعدادی از این نام‌ها در حافظه‌ی تاریخی بشر ناموجودند, قدیمی بودن و به اصطلاح پیشاتاریخی بودن آنها است. همچنین نام‌های اسطوره‌ای همچون رستم, زال, سیاوش, همچنین گیو, کیکاووس و اسفندیار نیز واقعیت تاریخی دارند و از پدیدارگاه‌های ذاتی به‌شمار می‌روند و یارسان همان کرنش و جایگاه والای آیینی را که برای پدیدارگاه‌های ایشان در دوره‌های ذاتی دیگر قائلند, برای ایشان نیز درنظر می‌گیرند, چرا که آنان را یک حقیقت و یک ماهیت واحد در زمان‌ها و مکان‌های متفاوت درنظر می‌گیرند.

#ادامه_دارد

مقاله: بحثی کوتاه در زمینه‌های تاریخی, اجتماعی و جغرافیای زیستی یارسان از سده چهارم تاکنون

نوشته: #سید_کسری_حیدری (کارشناس ارشد ادیان و عرفان از دانشگاه تهران)
------------------------------
Photo: Edris Khosravizadeh
عکس: هوشنگ تیموریان, پیرمرد یارسان با سیمایی عارفانه و نگاهی مهربان, روستای توتشامی محل تکیه حیدری.
آقای تیموریان نویسنده, محقق و مترجم در آیین یارسان هستند.
------------------------------
@hawraman

https://www.instagram.com/p/B7jRfNdFVqp/?igshid=1e2n8iwhoog0y

#یارسان بخش چهارم:

تنبور سازی است که دسته‌ای بلند و کاسه‌ای گلابی شکل دارد و معمولاً از چوب توت ساخته می‌شود. کاسه آن به دو صورت یک تکه (کاسه‌ای) که از قدیم مرسوم بوده و چند تکه‌ای (ترکه‌ای یا چمنی) است که به تقلید از کاسه سه تار در دهه‌های اخیر ساخته شده‌است. طول این ساز در بین۷۰ تا۸۰ سانتیمتر و دارای سه سیم است، یکی واخوان و دو سیم اصلی. در زمان قدیم به گفته فارابی از یک یا دو سیم اصلی استفاده می شدهاست که اکنون به صورت سه سیم معمول است. این ساز دارای چهارده پرده(دستان) و فاقد ربع پرده می‌باشد. در نواختن آن دو نوع کوک رایج است. ابتدا کوک هفت دستان(برز) و دیگری کوک پنج دستان(ته رز) که نوازندگان امروزی بیشتر از کوک سیم اصلی دو(C) و سیم واخوان سل(G)استفاده می‌کنند. تنبور را با چهار انگشت دست راست و بدون استفاده از مضراب مصنوعی می‌نوازند و تکنیک‌های دست چپ آن شبیه دیگر سازهای زهی دسته دار مانند تار و سه تار است و مضراب‌های اصلی آن عبارتند از انواع مضراب راست، چپ و شُر انواع مضراب ریز، گل‌ریز، غنچه، دوچپ (دوتک) و …
تنبور یکی از قدیمی‌ترین سازهای ایران است که جنبهٔ عرفانی  و مقامی دارد. بزرگتر از سه‌تار و در قدیم به دوتار معروف بوده و در مناطق لک نشین به آن تمیره می‌گویند. این ساز از۱۳ الی۱۴ پرده تشکیل و۲ الی۳ سیم دارد. جنس کاسه و صفحهٔ آن از چوب توت و دسته‌اش از چوب گردو می‌باشد. تنبور در مناطق یارسان‌نشین دارای تقدسی خاص است چنانچه نوازندگان قبل از شروع و در خاتمه دستانش را می‌بوسند. اوج شکوه و عظمت تنبور در قرن پنجم هجری یعنی حضور در سپاه معروف و متشکل از نهصده شاه‌خوشین بوده و از آن زمان تاکنون در جای‌جای ایران، تنبور را ساز شاه‌خوشینی نیز نامیده‌اند. از یافته‌های باستان‌شناسان می‌توان ادعا کرد که این ساز قدمتی۶۰۰۰ ساله دارد و از اسناد مهم تاریخی مجسمه‌ای است در حوالی مقبره دانیال نبی(ع) واقع در شوش. شاید نتوان دقیقاً زمان اختراع این ساز را معین نمود، اما می‌توان گفت ساخت تنبور از قرن‌ها پیش از ظهور اسلام رواج داشته‌است.

#ادامه_دارد
------------------------------
Photo: Edris Khosravizadeh
عکس: مرد جوان یارسان نوازنده تنبور, عضو گروه تنبورنوازی مستور در حال نواختن تنبور در مقبره #سلطان_سهاک
------------------------------
اسلاید دوم:
ویدیویی از تنبورنوازی گروهی
@hawraman

https://www.instagram.com/p/B70WURPAMJr/?igshid=2rf9wbb20s50

🖊 یادداشت: عەتا وەلەدی
📷وێنە: ئیدریس خوسرەویزادە

🔴 " زاری پیاوێ پڕ بە شارێ گۆرانی وبە بەرزایی قەڵا، گلەیی بەرەو ڕوومان "

له‌م لینکه‌دا بیخوێنه‌وه:
http://www.haje.ir/Newsdetails.aspx?itemid=13062

بۆ ئافرەتی کوردەواری وا خولقێنەری ڕێگای بەرزی گەیشتن بە ئازادی ئەپێون
@hawraman

#7
#یارسان بخش پنجم:

#خاونکار
خاونکار واژه ای گورانی متشکل از دو بخش «خاون» به معنای «صاحب» و «کار» به معمای سازوکار عالم است که به معنای «صاحبکار» است، یارسانیان وجود خداگونه ی عالم را خاونکار مینامند. همچنین این نام به جشن آیینی محوری پیروان دین یاری اطلاق میشود. یارسانیان هرساله در چله نخست زمستان کوردی، زمانی که ماه دوازده شبه باشد، ایام پیروزشان را با سه روز روزه ی متوالی آغاز کرده و زمانی که ماه چهارده شبه باشد را جشن خاونکار مینامند، زمان این جشن میتواند با جشن سه روزه باطنیان پیشااسلامی هم مرتبط باشد، اما هنوز کار پژوهشی جدی ای در مورد این موضوع صورت نگرفته است.
در این ایام یارسانیان سه روز را از پیش از طلوع آفتاب تا پس از غروب آن روزه داری میکنند و در پایان روز سوم یک خروس و یک من برنج را به روش سنتیشان طبخ و در مراسم آیینی «جم» متبرک و مصرف میکنند، روز چهارم را جشن گرفته و به دید و بازدید میپردازند، در ادامه مراسم، در روز پنجم در روستای توتشامی مردم هر روستا، شهر یا حتی هر خانواده با تنبور نوازی و خواندن سرودهای آیینی وارد تکیه حیدری شده و به دعا خواندن بر نیاز( آنچه از خوراکی که در مراسم جم متبرک میشود) و دیدار با پیران خود دیدار میپردازند.
جشن خاونکار بصورت امروزی آن از زمان سلطان سهاک(قرن نهم ق) بنیاد نهاده شده است.

روستای توت‌شامی (به کردی:  تۊشامی Tüşamî)، روستایی است از توابع بخش گهواره و در شهرستان دالاهو استان کرمانشاه. این روستا یکی از مراکز مذهبی مهم برای پیروان دین یارسان است.

تشکر از #سید_کسری_حیدری عزیز بابت آمادە کردن مطلب برای این پست.

#ادامه_دارد
------------------------------
Photo: Edris Khosravizadeh
عکس: آشپزخانه تکیە حیدری در روز عید خاونکار در حال تهیه غذای عید زائران
------------------------------
اسلاید دوم:
ویدیویی قدیمی از تنبورنوازی و آوازخوانی گروه مردم در تکیه حیدری برای مراسم عید خاونکار

@hawraman

https://www.instagram.com/p/B7_rFSkFXeD/?igshid=fpu13qpqh0xx

#یارسان بخش ششم:

#زن_در_آیین_یارسان
اینکه بخواهیم در این چند خط به جایگاه زن بپردازیم و به ناروا مانند آنچه در دنیای امروز مرسوم است جایگاه زن را در یارسان در تلاشی چون دیگران والا و متعالی جلوه دهیم نادرست است، لذا تنها به طرح چند واقعیت الهیاتی، اجتماعی و روانشناسی در دین یاری اکتفا میکنیم، و نتیجه گیری این موضوع را به دیده ها و شنیده ها و واقعیت در جریان جامعه یارسان واگذار میکنیم.
در دستگاه الهیاتی یارسان بالاترین جایگاه (جایگاه انسان خدا) به هفتن تعلق دارد و میدانیم که در میان هفتن زنان و مردان هردو در تمام دوره های ذاتی حضور داشته اند. در دین یاری هیچگاه از نابرابری یا برابر زن و مرد سخن به میان نیامده، چراکه اصلا طرح چنین مساله ای در دیدگاه انسانخدایی نمیتواند جایی داشته باشد، در اجتماع یارسان نیز که در هر دورانی بر پایه عرفهای اجتماعی، چارچوبهای تعاملی آن تعیین میشود، معمولا رویکردها و سازوکارهای منطقی برای هنجارها و رفتارها، فارغ از زن یا مرد بودن در نظر گرفته شده که در این میان معمولا بهتر از جوامع دیندار دیگر خقوق زنان رعایت میشود. اگر بخواهیم نمونه ای ازین مورد را مثال بزنیم، بحث حجاب در میان یارسان هرگز مساله ای دینی یا شریعتی نبوده و از گذشته تا کنون زنان این جامعه با پوششی که به عنوان عرف در میانشان است ظاهر شده و در مناسبات و برخوردشان با جامعه به گونه ای متفاوت و بازتر از جوامع اطرافشان عمل میکنند.
در آیین یاری تفاوتی برای مرد و زن قایل نشده و شایستگی را در نظر داشته است و در مباحث آیینی نیز زنان میتوانند والاترین مکانها را کسب کنند که نمونه هایی بسیاری در تاریخ یارسان مشاهده میشوند، برای مثال میتوان به مشروعیت و جایگاه آیینی والای «همای خانم حیدری» (در دهه چهل ش) اشاره کرد.

در این آیین فرزند به دنیا آمده چه دختر باشد چه پسر زمان تولد به داخل جم برده می شود و نام گذاری و سرسپرده (تشرف به آیین) می‌شود.

سوڵتان مەڕەمۆ, کناچە و کوڕی
توفیرشان نیەن کناچە و کوڕی
بەش باتنەن ئەزەل هوری
خاتوونە دایراک ئی بەشەش خڕی
پوشاک یاری باڵای ویش بڕی
بیاوە دایان پوران حوری
ئیمەی دینمان چا بەتن و دڕی
چی ماچی ژنان بەششان نموری
هەر کەسی باچۆ کناچەو کوڕی
مەوزیش نەدەم مەودای کەی بڕی
هەر گیج باورو چی بز وڕی
ئارامش نەبو نی وڕی و خڕی

تشکر از #سید_کسری_حیدری عزیز و بانو #الهام_رضایی بابت آمادە کردن مطلب برای این پست.

#پایان
------------------------------
Photo: Edris Khosravizadeh
عکس: دایه جواهر, زن یارسان در محوطه تکیه حیدری پس از زیارت در عید خاونکار

https://www.instagram.com/p/B8GcXJelxNA/?igshid=3ubikqikqfkc

#میرزااحمدعکاس

تجلیل از اولین عکاس شهر جوانرود

میرزا احمد علیزاده, معروف به میرزا احمد عکاس, متولد 1306, اولین عکاس شهر جوانرود است که در سال 1352 با تاسیس آتلیه اشرف(نام یکی از پسرانش) فعالیت عکاسی در جوانرود را آغاز کرد.

امروز 15 بهمن 1398 همراه با رییس اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی, اعضای هیات مدیره انجمن عکاسان, مسئولین انجمن‌های ادبی و دو تن از فرهنگیان پیشکسوت شهرستان جوانرود به دیدار میرزا احمد عکاس رفتیم.
در این نشست صمیمانه که نزدیک به 2 ساعت به طول انجامید, حاضرین پای خاطرات آن‌روزهای دور, از زبان میرزا احمد و پسرانش و دلایل گرایش آنها به سمت عکاسی نشستند.

روزی میرزا احمد برای کار شخصی خودش نیاز به گرفتن عکس پیدا می‌کند و چون در جوانرود عکاسی نبوده, راه پاوه را در پیش می‌گیرد, در این مسیر که آن‌روزها قطعا تردد بسیار سخت‌تر و طولانی‌تر بوده, این فکر در ذهن میرزا احمد شکل می‌گیرد که برای آسایش همشهریانش به سمت عکاسی و راه انداختن آتلیه برود.
مدتی در کرمانشاه آموزش می‌بیند و با تهیه تجهیزات لازم, اولین آتلیه شهر جوانرود را با نام پسرش تاسیس می‌کند.
میرزا احمد فردی با اندیشه پویا و ذهنی فعال بوده و در حوزه‌های مختلف در زمان خودش از عامه مردم متفاوت و سرتر بوده‌اند.

در این نشست صمیمی و گرم, مسعود قادری, رییس اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی شهرستان جوانرود با اشاره به اهمیت و جایگاه پیشکسوتان عرصه‌های مختلف فرهنگی, ادبی و هنری تاکید کرد که در دوران مدیریتش تلاش خواهد کرد این روند ادامه پیدا کرده و از این سرمایه‌های ارزشمند منطقه به شکل شایسته‌تری یاد گردد.
بنده هم بعنوان رییس انجمن عکاسان جوانرود, اشاره‌ای به اهمیت و ارزش عکس در گذر زمان بعنوان اسناد تاریخی, فرهنگی و هویتی یک جامعه کرده و ضمن تقدیر از تاریخ‌سازی میرزا احمد برای منطقه, ابراز امیدواری کردم که بتوانیم از آرشیو عکس‌های قدیمی ایشان یک نمایشگاه برای بازدید عموم برپا نماییم.

در پایان این دیدار, با اهدای یادبودهایی از طرف اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی و انجمن عکاسان شهرستان, از زحمات و فعالیت این پیشکسوت عرصه هنر عکاسی شهرستان جوانرود تجلیل بعمل آمد.
@hawraman
https://www.instagram.com/p/B8J2vlylWKY/?igshid=10pthw41qegw0

مصاحبه‌ام با شبکه جهانی سپیده که بهار امسال انجام شده و امروز پخش شده است.
@hawraman


https://www.instagram.com/tv/B8O7PmfFcZr/?igshid=1pc5mi9fpr0et

#هنر_برای_هویت

سالهاست قدم در مسیری گذاشته‌ام که نه با اختیار از بیرون، که براساس درخواست و نیرویی از اعماق وجودم بوده.
دنیایی پر از رنگ، پر از راز، پر از رمز و سرشار از عشق و مهربانی، دنیای هنر با اهالی آن که در همان نگاه اول گویی سالهاست آشنایند.
تجربه‌های زیادی کسب کرده‌ام با سختی‌هایی که چشیده‌ام، بسیار حظ برده‌ام از تمام لذت‌های رنگارنگ عالم هنر و اهالی آن... در حوزه عکاسی که طعم‌های فراوانی وجود دارد، بسیاری را چشیده‌ام، از همان دوران سخت و پرهیجان آنالوگ تا دوره سریع و عالم‌گیر دیجیتال، از ژانرهای مختلف و گرایش‌های متنوع... با توجه به باوری که دارم و هنر را ابزاری توانمند برای خدمت به هویت جامعه می‌دانم و قطعا عکاسی از همان ابتدای تولدش بعنوان قدرتمندترین هنرِ هویت‌بخشِ تاریخی، در جهان خودنمایی کرده است، لذا می‌خواهم از پروژه‌ای برای ماندگاری هویتِ هنریِ دیار خودم صحبت کنم.

ثبت پرتره هنرمندان حوزه‌های مختلف هنر در اورامانات به عنوان یکی از دغدغه‌هایی که داشته‌ام و برای آن قدم‌هایی را برداشته‌ام را با شما دوستان در میان می‌گذارم.

درخواستی عمومی از همه شما عزیزان دارم که هر هنرمندی در هریک از حوزه‌های هنر و در هر سطحی که می‌شناسید معرفی کنید:
هنر اول #موسیقی
هنر دوم #حرکات_نمایشی مانند رقص و سیرک
هنر سوم #هنرهای_ترسیمی مانند طراحی، نقاشی، عکاسی، گرافیک
هنر چهارم #هنرهای_تجسمی مانند معماری، کاریکاتور، دکوراسیون، طراحی لباس، صنایع دستی
هنر پنجم #هنرهای_ادبی مانند نویسندگی، شعر، داستان، سفرنامه، فیلمنامه و ...
هنر ششم #هنرهای_نمایشی مانند بازیگری، نمایشنامه نویسی، کارگردانی در بخش تئاتر و نمایش
هنر هفتم #سینما

تنها فیلترهایی مورد نظر برای این انتخاب:
الف-اهل منطقه اورامانات(یکی از شهرستانهای پاوه، جوانرود، روانسر، ثلاث باباجانی) باشند.
ب- در حوزه هنر خود بعنوان هنرمند شناخته شده باشند و فعالیتی موثر داشته باشند.

شیو‌ه‌های معرفی:
۱-عزیزان بزرگوار فعال در حوزه‌های مختلف هنر به بنده افتخار داده برایم شماره تماس و محل سکونتشان را ارسال نمایند.
۲-اگر هنرمندی میشناسید که پیج اینستاگرام دارند زیر همین پست تگ بفرمایید.
۳-اسم، محل سکونت، شماره تماس را بصورت لیست به دایرکت یا تلگرامم ارسال نمایید(لطفا بصورت تکی نفرستید)

و اگر کسی را نمی‌شناسید این پست را باشتراک بگذارید تا دوستان دیگری همراهی کنند.

سپاس از مهرتان
__________________
عکس: دوست و استاد بزرگوارم آقای ریاحی عزیز
__________________
#هنر
#اورامانات
#جوانرود
#پاوه
#روانسر
#ثلاث_باباجانی

https://www.instagram.com/p/B8ikKsZlUf8/?igshid=16y3nrkd5urec

با آرزوی سلامتی برای استاد محمدرضا شجریان
───┤ ♩♬♫♪♭ ├───
در نظر بازی ما بی‌ خبران حیرانند!
من چنینم که نمودم…
دگر ایشان دانند
عاقلان نقطه ی پرگار وجودند ولی…

عشق داند
که در این دایره سرگردانند!
جلوه گاه رخ او؛ دیده ی من تنها نیست
ماه و خورشید همین آینه می‌ گردانند!
───┤ ♩♬♫♪♭ ├───

تصنیف کوردی #نیشتمان
کُرخوانی استاد شجریان ۱۳۵۸
@hawraman

داستان ما

پیش از ما: جهان هستی میلیونها سال بدون حضور بشر در یک نظم دقیق و ساختاری درست به پیش می‌رفت.

پرده اول: انسان پا بر عرصه جهان گذاشت و خود را در مقابل جهان پیرامون دید، به مشاهده و شناخت پرداخت.

پرده دوم: قدم جلو گذاشت و وارد لایه‌های ناشناخته شد و به کشف نظم دنیا رسید.

پرده سوم: اولین قدمها برای بر هم زدن نظم ساختاری هستی به نفع خویش برداشت تا بتواند به سیر کردن شکم از راه آسانش بپردازد.

پرده چهارم: سیر شدن شکم افزایش جمعیت را بهمراه داشت و گرسنگی بیشتر و درنتیجه بلعیدن بیشتر خاک.

پرده پنجم: جهان هستی برای رسیدن به نظم ساختاری جدید قدرت خود را بکار می‌گیرد و با تغییراتی در نظم موجود چهره جدیدی برای خود تعریف می‌کند.

پرده ششم: در نظم جدید جهان در برابر بشر می‌ایستد و برای از بین بردن این موجود مضر و مزاحم تمام راههای تامین غذا و حیات او را مسدود می‌کند.

پرده آخر: پس از انقراض بشر، هستی به نظم ساختاری اولیه پیش از بشر بازمی‌گردد.

Photos: Edris Khosravizadeh
_______________________
Our story

Before Us: The universe would have been going on for a precise, structured order for millions of years without human presence.

First step: The human being stepped into the arena of the world, observing and recognizing himself in front of the world around him.

Second step: Step forward and enter the unknown layers and discover the order of the world.

Third step; He took the first steps to disrupt the structural order of existence in his own favor, so that he could fill the stomach with ease.

The fourth step: the aging of the abdomen increased the population and increased hunger and thus devoured the soil.

The fifth step: the universe is exercising its power to achieve a new structural order and defining a new face with changes in the existing order.

The sixth step: In the new order, the world stands before mankind, blocking all means of sustaining its food and life in order to eliminate this harmful creature.

After us: after the extinction of human beings, the universe returns to the basic pre-human structural order.

@hawraman
https://www.instagram.com/p/B86415WF-qy/?igshid=1t3am1lw85wpx

مسابقه عکس جایزه Levallois 2020

https://prix-levallois.com

@hawraman

پیشنهاد:
👉 @kalamaton