TARİX ¹
16.4K subscribers
459 photos
28 videos
261 files
309 links
Reklam / iş birliyi @Dreamer_888

Tarix Vastap qrupumuz 👇🏻
https://chat.whatsapp.com/JE7vh6AFPUr9KcxpZm5Izb

Kanalda Quizlər, Konspektlər, PDF sınaq testlər, qəbula düşmüş suallar📖 və lazımlı
məlumatlar 📚 mütəmadi paylaşılır.
Download Telegram
*Şəddadilər dövlətini yaradıb:*?

_💙 Məhəmməd ibn Şəddad_ _💚Əli Ləşkəri_ _❤️Fəzl ibn Məhəmməd_ _💜Əbüləsvar Şavur_
Anonymous Quiz
31%
💙
53%
💚
11%
❤️
5%
💜
❤7👍2👏2
🏺 QƏDİM DÖVR (Eramızdan əvvəl dövrlər)💕💕

🔹 1. Daş dövrü

İnsanların ilk yaşayış mərhələsi daş dövrü adlanır.

Üç hissəyə bölünür:

Paleolit (Qədim daş dövrü)

Mezolit (Orta daş dövrü)

Neolit (Yeni daş dövrü)



🔹 2. Paleolit dövrü

İnsanlar əsasən mağaralarda yaşayırdı.

Ovçuluq və yığıcılıqla məşğul olurdular.

Azərbaycanda ən qədim insan məskənləri:

Azıx mağarası (Azıxantrop – 350–400 min il əvvəl)

Tağlar mağarası


Ən qədim insan Azıx adamı (Azıxantrop) sayılır.


🔹 3. Mezolit dövrü

İnsanlar ox və kaman ixtira etdilər.

İlk balıqçılıq bu dövrdə yarandı.

Qobustan qaya rəsmləri bu dövrə aiddir.
Rəsmlər insanın ov, rəqs və gündəlik həyatını göstərir.


🔹 4. Neolit dövrü

İnsanlar əkinçilik və maldarlığa keçdilər.

Daimi yaşayış məskənləri yarandı.

Gil qablar hazırlayırdılar.

Bu dövrdə əmlak bərabərsizliyi yaranmağa başladı.


🔹 5. Eneolit dövrü (Mis-daş dövrü)

Mis məmulatları hazırlanmağa başlandı.

Kültəpə, Şomutəpə, Aliköməktəpə kimi yaşayış məskənləri bu dövrdəndir.

İlk ticarət əlaqələri formalaşdı.


@History_aze
👍2🥰2❤1
🛡️🇦🇿 CAVANŞİR — MEHRANİLƏR SÜLALƏSİNİN MƏŞHUR HÖKMDARI



📌 1. Cavanşir kim idi?

Cavanşir (I Cavanşir) — Albaniya (Qafqaz Albaniyası) dövlətinin ən məşhur hökmdarlarından və sərkərdələrindən biridir.
Onun fəaliyyəti VII əsrə təsadüf edir.
O, Məsudilər/Cavanşirlər sülaləsinə mənsub idi.



📌 2. Yaşadığı dövr

630–681-ci illər arası hakimiyyətdə olduğu qəbul edilir.

O dövr Qafqazda çox qarışıq idi:

Xəzərlər hücum edirdi

Ərəb xilafəti Qafqaza girirdi

Bizans və İran (Sasani) mübarizəsi davam edirdi



Cavanşir isə dövlətini bu güclər arasında diplomat kimi qoruyurdu.



📌 3. Harada hakim olub?

Qəbələ, Bərdə və Arran ərazilərinə rəhbərlik edib.

Albaniyanın əsas siyasi mərkəzi o dövrdə Bərdə şəhəri idi.



⚔️ 4. Cavanşirin SƏRKƏRDƏ kimi fəaliyyəti

🔥 Xəzərlərə qarşı döyüşlər

Cavanşir dövründə xəzərlər Albaniyanı tez-tez talayırdı.
Cavanşir onların hücumlarını dəf etmiş və ölkəni qorumuşdur.

🔥 Ərəb-Xilafəti ilə münasibətlər

Ərəblər Qafqaza daxil olanda Cavanşir:

bəzən onlarla döyüşüb,

bəzən müqavilə bağlayaraq ölkəni müharibədən qoruyub.


🔥 Bizansla əlaqələri

Bizans imperatoru II Konstans ona:

hədiyyələr,

şərəf nişanı,

və titul verib.


Bu da Cavanşirin böyük diplomatik nüfuzunun göstəricisidir.




📌 5. Xarakteri və fəaliyyəti

Cavanşir:

⭐ igid sərkərdə,

⭐ diplomat,

⭐ dövlət xadimi,

⭐ xalqını qoruyan hökmdar kimi tanınır.

Albaniya tarixində ən ağıllı hökmdarlardan biri sayılır.



📌 6. Ölümü

Cavanşir 681-ci ildə daxili saray xəyanəti nəticəsində qətlə yetirilib.
Bu, Albaniyanın zəifləməsinə səbəb olmuşdur.



📌 7. Cavanşirin tarixi əhəmiyyəti

✨ Qafqaz Albaniyasını dağıntıdan qorudu
✨ Xəzər, ərəb və bizans siyasətini balanslaşdırdı
✨ Dövlətin birliyini saxladı
✨ Tarixdə ən güclü albaniyalı sərkərdələrdən hesab olunur
✨ Qafqazdakı xalq və tayfaları birləşdirən lider idi



📚 8. Testlərdə tez-tez düşən məqamlar (sizlər üçün ❤️)

❗ Cavanşir — Qafqaz Albaniyasının hökmdarıdır

❗ Bərdə onun əsas idarə mərkəzi idi

❗ Xəzərlərə qarşı mübarizə aparıb

❗ Bizans imperatoru ona fəxri adlar verib

❗ 681-ci ildə öldürülüb




😇Tərtib etdi:SEVİNC💕


@History_aze💞
👍3❤2🥰1
🌄 MANNA DÖVLƏTİ — GÖYÇƏK TARİXİMİZİN ƏN QƏDİM DÖVRÜ✨✨



🕰 1. Yaranma vaxtı və yerləşməsi

E.ə. IX–VII əsrlərdə Cənubi Azərbaycan ərazisində yaranmış qədim türk mənşəli dövlətdir.

Əsas əraziləri:

Urmiya gölünün şərqi və cənubu,

Arazın aşağı axarı,

Həmçinin indiki Təbriz, Urmia, Sərab, Miyana, Süleymaniyyə bölgələri.



⚔️ Manna həm Assuriya, həm Urartu ilə sərhəd idi və daim bu iki güclə mübarizə aparırdı.



👑 2. Paytaxt

Əvvəl İzirtu (İranzu dövründə xüsusilə böyüdülüb möhkəmləndirilirdi).

Sonralar bəzi mənbələrdə Urmia yaxınlığında başqa siyasi mərkəzlər də qeyd olunur.



👥 3. Əhali və dili

Mannalıların türk mənşəli tayfalar olduğu güclü ehtimal sayılır.

Əhali əsasən maldarlıq və kənd təsərrüfatı ilə məşğul idi.

Dağlıq ərazilərdə yaşadıqları üçün igid və döyüşçü xalq kimi tanınıblar.



⚔️ 4. Manna hökmdarları

Ən tanınmış hökmdarları:

🔹 İranzu (e.ə. 740–719)

Dövlətin güclənməsi məhz onun adı ilə bağlıdır.

Urartuya qarşı uğurlu müharibələr aparıb.


🔹 Aza (İranzunun oğlu)

Taxta çıxanda daxildə qiyam olmuşdu.


🔹 Ullusunu

Assuriya və Urartu arasındakı ağıllı diplomatiyası ilə tanınır.




🏛 5. Manna dövlətinin inkişafı

Güclü orduya və istehkam şəhərlərinə malik idi.

Suvarma kanalları, torpaq əkini və ticarət geniş yayılmışdı.

Şərq-Qərb ticarət yollarına nəzarət edirdi.



🔥 6. Manna dövlətinin süqutu

E.ə. VII əsrin sonlarında İskit və Midiya tayfalarının hücumları nəticəsində zəifləməyə başladı.

Daha sonra Manna əraziləri Midiya dövlətinin tərkibinə daxil oldu.



🌟 7. Mannanın tariximizdə rolu

Azərbaycanın ən qədim dövlətlərindən biridir.

Sonrakı dövrlərdə yaranan Midiya, Atropatena və Albaniya dövlətlərinin əsas etnik və mədəni bazasını formalaşdırıb.

Mannanın dövlətçilik ənənələri Azərbaycan türklərinin formalaşmasında mühüm yer tutur.



🌹Tərtib etdi: SEVİNC 💕


@History_aze
❤9🥰1🤡1
UZUN HƏSƏN🫠💕

🔹 Kim idi Uzun Həsən

Uzun Həsənin həqiqi adı Həsən bəy Bayandur idi.

1423‑cü ildə doğulmuşdu.

“Uzun Həsən” ləqəbi — uca boylu olduğuna görə ona verilmişdi.


🔹 Hakimiyyəti və Ağqoyunlu Dövlətinin Güclənməsi

Uzun Həsən, Ağqoyunlu dövləti‑nin banisi və ən məşhur hökmdarı idi.

Onun dövründə Ağqoyunlu dövləti yalnız kiçik bir bəylikdən güclü imperiyaya çevrildi.

O, tayfa‑feodal bölünmələrini zəiflədərək, dövləti birləşdirməyə — mərkəzləşmiş hakimiyyət yaratmağa çalışdı.

Həmçinin, həmən dövrdə nizami ordu və odlu silah (top‑qədərli atəşli silahlar və topçu ordusu) sisteminin bünövrəsini qoydu.

Beləliklə, Ağqoyunlu ordusunun gücü artdı və dövlət regional gücə çevrildi.


🔹 Daxili və Xarici Siyasət, Diplomatiya

Uzun Həsən dövründə Ağqoyunlu dövləti Avropa (məsələn, Venesiya Respublikası), Qafqaz, Orta Şərq və qonşu türk‑müsəlman dövlətləri ilə diplomatik əlaqələr saxlayırdı.

Onun sarayına Venesiya diplomatı kimi səfərlər olmuş — bu diplomatik əlaqələr sayəsində odlu silah və hərbi texnologiyalar transferi planlaşdırılmışdı.

Daxildə isə feodal tayfaların gücünü zəiflətmək, mərkəzi hakimiyyəti gücləndirmək və vergilərdə islahat aparmaq kimi addımlar atmışdı.


🔹 Şəxsiyyəti, Ailə və İrs

Uzun Həsən arıq bədənli, ucaboy, qırmızı sifətli, “şən xasiyyətli” insan kimi xarakterizə olunurdu — belə yazırdı Venesiya diplomatı səfir.

O, Teodora Məqale Komni adlanan, yəni Despina Xatun adlı xanımla evli olmuşdu. Onlardan bir neçə övladı — oğul və qızları olmuşdu.

Uzun Həsənin dövrünə aid qanunlar və inzibati islahatlar həyata keçirmiş, “qanunnamə” hazırlatdırmışdı. Hərçənd bu qanunların orijinal mətni bizə çatmamışdır — amma tarixi mənbələrdə “Həsən padşah qanunları” kimi xatırlanır.


🔹 Tarixi Əhəmiyyəti və Mirası

Uzun Həsən sayəsində Ağqoyunlu dövləti daha öncəki fraksional tayfa birliyi olmadan, vahid və güclü dövlətə ► çevrildi.

Onun islahatları, silahlanma strategiyası və diplomatik siyasəti nəticəsində dövləti həm daxildə sabitləşdirdi, həm də xaricdə nüfuz qazandı.

Uzun Həsənin dövrü, sonradan bölgədə baş verəcək siyasi-sosial inkişaflara zəmin hazırladı — yəni Azərbaycan və Cənubi Qafqaz tarixində mühüm mərhələdir.


🔹 Müasir Dövrdə Təbərrüfatı və Xatirəsi

2023‑cü ildə Heydər Əliyev Mərkəzi‑də “Uzun Həsən – Ağqoyunlu dövlətinin hökmdarı” adlı sərgi açılıb. Orada Uzun Həsənin həyatı, dövrü, dövləti, ailəsi və onun dövrünə aid eksponatlar nümayiş etdirilir.

Bu sərgi və ona paralel hazırlanmış kitab vasitəsilə — qədim dövrləri, Ağqoyunlu dövlətini və Uzun Həsənin tarixdəki rolunu daha yaxından tanımaq mümkündür.


SEVİNC 💕

@History_aze
❤8
Forwarded from PDF-lər
📌100% tam pulsuz

✔️ Vatsap qrupları🔽🔽


I QRUP ⬇️⬇️
https://chat.whatsapp.com/EBXUNVONYTZFV8TLFNsBHv
II QRUP FƏNLƏRİ⬇️⬇️
https://chat.whatsapp.com/F5lIdHVM91p3BlEqkP5gK8
III QRUP FƏNLƏRİ ⬇️⬇️
https://chat.whatsapp.com/BlzSgU1kAEAHh9208T4pry
IV QRUP FƏNLƏRİ ⬇️⬇️
https://chat.whatsapp.com/Gyrbi9OQLOgCb85LOOSgDA

Tarix Test 🔽
https://chat.whatsapp.com/EI60TCTLl8J31hx0ZA4Bej
✅TARİXÇİLƏR ⬇️
https://chat.whatsapp.com/BRmXXzoLCCr2LOOy56DepD
Azərbaycan dili Qayda 🔽
https://chat.whatsapp.com/JwcMrfkdFLqEd3dJxiu8YS
Azərbaycan dili Test🔽
https://chat.whatsapp.com/JvEjovzpyTR7TOMjGLXtfS
Ədəbiyyat Qayda 🔽
https://chat.whatsapp.com/CYb2KCbfT1DBU01vBkbdGI
Ədəbiyyat Test 🔽
https://chat.whatsapp.com/FLIvsaQP3FwB1QMULqwZ7X
Riyaziyyat Test🔽
https://chat.whatsapp.com/IoCc8hUrqAkCUCEerR5UGq
Riyaziyyat Məsələ🔽
https://chat.whatsapp.com/CpXQJTHRaDhB6fS9APHel2
Fizika Qayda 🔽
https://chat.whatsapp.com/GNUr8Zht9emDN97L0O7RgG?mode=r_c
Fizika Test 🔽
https://chat.whatsapp.com/IHGi57ZhSiX9k2l3QYFPBc
Biologiya Qayda🔽
https://chat.whatsapp.com/G7G0ofVk1GOBqJg4gzSpCm?mode=r_c
Biologiya Test🔽
https://chat.whatsapp.com/LnpThCbtyvzEgZivYdCo8a
Kimya Qayda 🔽
https://chat.whatsapp.com/B5t3wRlYoksGqOJnAZqnoi?mode=r_c
Kimya Test 🔽
https://chat.whatsapp.com/FNLFHRxTakV1kxIHydTYiC
Coğrafiya Qayda🔽
https://chat.whatsapp.com/FKLtY0Lgzis0U6g7V4dR7q
Coğrafiya Test 🔽
https://chat.whatsapp.com/CvyUTW3Davv9R92bJcatjm
İngilis dili Qayda🔽
https://chat.whatsapp.com/GbOd3GW2r0c64wgsxuccXi
İngilis dili Test 🔽
https://chat.whatsapp.com/JeKkuavq2GU5q30L72wrWN
Rus dili Qayda🔽
https://chat.whatsapp.com/KACoBE8fKOmKtBcuZNf0xa
Rus dili Test 🔽
https://chat.whatsapp.com/DhYpQBLmdC9KTaRj2lE7zO
Fransız dili Qayda 🔽
https://chat.whatsapp.com/BlNjEkcniqND0X145NIE0g
İbtidai Sinif Müəllimləri 🔽
https://chat.whatsapp.com/LCPt5hsZlXhBgJi1meuDgJ
PDF-lər🔽
https://chat.whatsapp.com/GiERzvRfsCU1ItlQBOLyAR
Kurikulum  Qayda 🔽
https://chat.whatsapp.com/E2zPQEFszeuISQYMcqG9Cn
Kurikulum Test 🔽
https://chat.whatsapp.com/LRBmI6J38CA2c9O9AuafMf
Müsahibə 🔽
https://chat.whatsapp.com/Ehqe4ISWxuKCs8Woz5beFn
Sertfikatasiya 🔽
https://chat.whatsapp.com/JYUTEfNgCDZ5T5IHSLRW9K
MİQ 🔽
https://chat.whatsapp.com/LEaTylvpQll5vzj6CKPIhH
Motivasiya🔽
https://chat.whatsapp.com/JWaidXLxUHyGTnhO8KNVnx
Bürclər qrupu 🔽
https://chat.whatsapp.com/LULkKqxiiIiKe3jWs3luEu
Mətbəx qrupu🔽
https://chat.whatsapp.com/InjHbgRMimoE2lqY3smR7c?mode=ems_copy_t


📌100% tam pulsuz⬆️⬆️

✔️ Vatsap qrupları
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❤5
Tarixdən ən məşhur mövzu (imtahanların dəyişməzi) budur 👇

🔥 Dövlətlər və hökmdarlar

Bu mövzu demək olar ki, hər imtahanda düşür.


📌 Ən çox soruşulan tarix mövzuları

1️⃣ Azərbaycan dövlətləri

– Atropatena
– Qafqaz Albaniyası
– Şirvanşahlar
– Səfəvilər

⚠️ Tələ: dövlət – paytaxt – hökmdar qarışdırılır.



2️⃣ Səfəvilər dövləti

– I Şah İsmayıl
– Qızılbaşlar
– Şiəliyin dövlət dini elan olunması (1501)


3️⃣ Xronologiya

– Tarixləri düzgün ardıcıllıqla düz
– əvvəl–sonra sualları


4️⃣ İslahatlar və fərmanlar

– kim verdi?
– nəyi dəyişdi?


5️⃣ Müharibələr və döyüşlər

– tərəflər
– nəticə
– ərazi dəyişiklikləri


⚠️ Ən məşhur tələlər

❌ Hökmdarı səhv dövrə salmaq
❌ Tarixi 1–2 il səhv yazmaq


⭐️ Qızıl qayda

> Tarix = dövlət + hökmdar + tarix + nəticə

📚Tərtib etdi: 👩🏻‍🏫Sevinc müəllimə


@History_aze
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM
❤13👍8🎉1😍1🫡1
🟥 1947-ci ilin bu günü SSRİ Nazirlər Kabineti azərbaycanlıların Ermənistandan deportasiya olunması ilə bağlı qərar qəbul edib.

🟥 Həmin qərar nəticəsində 150 mindən çox azərbaycanlı tarixi dədə-baba yurdlarından zorla və kütləvi surətdə sürgün olunmuşdu. Deportasiya zamanı iqlim şərtləri də nəzərə alınmamışdı. Köçürülənlərin böyük qismi Kür-Araz ovalığında yerləşdirilmişdi. Beləliklə , bir çox həmyerlimiz yeni təbii şəraitə uyğunlaşa bilməyərək həyatını itirmişdi.

@ovaxtinsohbeti
❤1
❤2
❤1
Forwarded from PDF-lər
Tarix. Olimpiada. IX sinif (2026).pdf
597.2 KB
📚Tarix.Olimpiyada

🗂️lX sinif

📂18.01.2026

@pdf_ler_N1
Forwarded from PDF-lər
PDF_GO_Tarix_10_Az_2026_rayon.pdf
2 MB
📚Tarix.Olimpiyada

🗂️ X sinif

📂18.01.2026

@pdf_ler_N1
PDF_GO_Tarix_11_Az_2026_rayon.pdf
1.8 MB
📚Tarix.Olimpiyada

🗂️Xl sinif

📂18.01.2026

@pdf_ler_N1
❤1
Forwarded from PDF-lər
imtahan qrafiki .pdf
290.7 KB
Uğurlar hər kəsə ♡

📝imtahan qrafiki

11-ci siniflər üçün Buraxılış imtahanları⬇️

📝1-ci Zona 9 Mart
📝2-ci Zona 15 mart

Əvvəlki ilin məzunları üçün Buraxılış imtahanı⤵️

📝19 Aprel

9-cu siniflər üçün Buraxılış imtahanları⤵️

📝1-ci Zona 5 Aprel
📝2-ci Zona 12 Aprel
📝3-cü Zona 26 Aprel



@pdf_ler_N1
❤2🥰1
Forwarded from PDF-lər
Abituriyent Jurnalı 2026 Buraxılış @Estuari1.pdf
26.3 MB
📚 Abituriyent Jurnalı

📂2026 Buraxılış (Model Testlər, Balların Hesablanma Qaydası, Mövzular)

@pdf_ler_N1
Audio
🎧 İngilis Dili Dinləməsi

@pdf_ler_N1
Forwarded from PDF-lər
Abituriyent_Jurnalı_2026_Rus_sektor_11_buraxılış_@Estuari1_@Dimruspdf.pdf
71.3 MB
📚 Abituriyent Jurnalı 2026 Rus sektor 11 buraxılış

🇷🇺 Журнал Абитуриент 2026 года Русский сектор


@pdf_ler_N1
❤1
7 fevral — Milli Qürurumuzun sarsılmaz zirvəsi, qeyrət və ləyaqət simvolumuz Mübariz İbrahimovun doğum günüdür.
​Azərbaycanın müasir hərb tarixinə və milli şüuruna fundamental təsir göstərmiş fenomenal şəxsiyyət, Milli Qəhrəman Mübariz İbrahimovun bu gün doğum günüdür. Onun 2010-cu ildə nümayiş etdirdiyi fərdi rəşadət, sadəcə bir hərbi əməliyyat deyil, xalqın kollektiv yaddaşında dərin iz qoyan və milli müqavimət ruhunu reanimasiya edən transsendent bir hadisədir. Mübariz İbrahimov düşmənin çoxşaxəli müdafiə sistemini asimmetrik üsulla iflic edərək, hərb elminin klassik stereotiplərini alt-üst etmiş və bir fərdin sarsılmaz iradəsinin hərbi-texniki üstünlükdən daha effektiv olduğunu bütün dünyaya sübut etmişdir.
​Onun yazdığı vida məktubu bir gəncin vətənə olan metafizik bağlılığının və şəhidlik zirvəsinə rasional deyil, ruhani bir eşqlə can atmasının təcəssümüdür. Mübariz obrazı gənc nəsil üçün dövlətçilik ideologiyasının və milli identikliyin formalaşmasında əsas strateji sütunlardan birinə çevrilmişdir. Məhz onun göstərdiyi bu unikal fədakarlıq, illər sonra qazanılacaq böyük Zəfərin mənəvi-psixoloji fundamentini təşkil etdi. Bu gün biz Mübariz İbrahimovu sadəcə bir hərbçi kimi deyil, Azərbaycanın qətiyyət rəmzi, sarsılmaz bir qeyrət etalonu kimi yaddaşlara həkk olundu. Ruhun şad olsun, millətin qəhrəman oğlu! 🇦🇿

​✍️ Müəllif: Əbəlfəz Abdullazadə
❤10🥰1🤓1
TARİX ¹ pinned a photo