حسین دباغ دکتری فلسفه اخلاق، گرایش روان شناسی و عصب پژوهی اخلاق، را در دانشگاه های ردینگ و آکسفورد انگلستان خوانده است. او پیش از این در دانشگاه تهران، مدیریت (و اقتصاد) و در دانشگاه شهید بهشتی، فلسفه غرب (و اسلامی) خوانده است. او هم اکنون استادیار فلسفه در موسسه تحصیلات تکمیلی دوحه و استاد میهمان در پژوهشکده علوم شناختی تهران است. مضاف بر آن او مدیریت مدرسه مولانا در ارائه دروس اخلاق، دین و عرفان را بر عهده دارد.


وی پیش از این محقق در زمینه اخلاق مهاجرت در موسسه اخلاق اجتماعی دانشگاه لوسرن و محقق در زمینه علم قانون اساسی در موسسه مطالعات حقوقی-اجتماعی دانشگاه آکسفورد بوده است. همچنین او در دهه هشتاد شمسی عضو شورای مرکزی انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه تهران و شورای تحقیق دفتر تحکیم وحدت بوده است.


حوزه تخصصی فعالیت های او عمدتا در این موارد خلاصه می شود: فلسفه اخلاق (معرفت شناسی اخلاق، روان شناسی اخلاق، تئوری های هنجاری و اخلاق کاربردی)، عصب شناسی اخلاق، علوم شناختی، فلسفه زبان (استعاره)، فلسفه دین، تئوری موسیقی ایرانی، روشنفکری دینی و عرفان اسلامی.


از او تا به حال کتاب های زیر به چاپ رسیده است: مجاز در حقیقت (تالیف) و آزمایشگاه ذهن (ترجمه). برخی از مقالاتی که به انگلیسی و فارسی از او به چاپ رسیده نیز بدین قرار است: «اخلاق پزشکی در مجازات قصاص»، «از قبض و بسط کانتی تا قبض و بسط کواینی»، «روان شناسی اخلاق خدایان»، «تجربه تجربه دینی»، «فتیشیزم اخلاقی» ، «روایی اخلاقی ختنه پسران؛ استحباب یا حرمت؟»، «بازخوانی نقد کاتوزیان بر فلسفه اقتصاد پوپر» و...

خدمت همه همراهان فیس بوکی و تلگرامی!



پس از عرض سلام و تحیت،


شاید بتوان اعتراف کرد کم و بیش آرزوی همه آدمیان این است که «بهترین حال ها» را داشته باشند. اینک در ایام اعتدال بهار و سال نو بسیاری از فارسی زبانان چنین چیزی را به دعا از خداوند خواستارند. اما اینکه «حال خوب» چیست یکی از سوالات فلسفی پیچیده و غامضی است که قدمت آن را شاید بتوان به زمان افلاطون و ارسطو رساند. مضاف بر آن می توان پرسید آیا «حال خوب» چیزی است که از «جایی دیگر» فراهم می شود یا می توان به اراده و اختیار آن را در آغوش گرفت. این سوالات و سوالاتی از این قبیل یکی از دغدغه ها و مشغله های ذهنی نگارنده است که در باب آن تاکنون قلم زده است.

به همت و توصیه دوستان نیک دل و همراه، کانال تلگرام و صفحه فیس بوک بنده راه اندازی شده است. بناست از طریق این مجرا، به قدر طاقت بشری، مقالات، درسگفتارها، گفتگوها و... در باب فلسفه اخلاق، عصب شناسی و روان شناسی اخلاق، علوم شناختی، استعاره ها، فلسفه دین، تئوری موسیقی ایرانی، عرفان اسلامی و روشنفکری دینی را به گوش مخاطبان علاقه مند برسانم. بی شک بدون پیشنهادات و انتقادات شما طی کردن این راه برای من و گردانندگان سخت و دشوار خواهد بود. بدون هیچ تکلفی از شما همراهان محترم می خواهم اگر نکته ای انتقادی در باب نوشته های بنده به ذهن شما رسید با من در میان بگذارید تا از آنها بهره ببرم و در کار بگیرم.



حسین دباغ

نوروز هزار و سیصد و نود و پنج

ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ ﺩﺭﮔﺬﺷﺖ ﻫﯿﻼﺭﯼ ﭘﺎﺗﻨﻢ، ﻓﯿﻠﺴﻮﻑ ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ
"ﺑﺪﺭﻭﺩ ﻫﯿﻼﺭﯼ !"
ﺣﺴﯿﻦ ﺩﺑﺎﻍ


ﻫﯿﻼﺭﯼ ﻭﺍﯾﺘﻬﺎﻝ ﭘﺎﺗﻨﻢ ‏( Hilary Putnam ‏) ، ﻓﯿﻠﺴﻮﻑ، ﺭﯾﺎﺿﯽ ﺩﺍﻥ، ﻣﻨﻄﻖ ﺩﺍﻥ ﻭ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺷﻨﺎﺱ ﺷﻬﯿﺮ ﺁﻣﺮﯾﮑﺎﯾﯽ ﻭ ﺍﺳﺘﺎﺩ ﺑﺎﺯﻧﺸﺴﺘﻪ ﺩﺍﻧﺸﮕﺎﻩ ﻫﺎﺭﻭﺍﺭﺩ، ﭼﻨﺪ ﺭﻭﺯ ﭘﯿﺶ ﺍﺯ ﺩﻧﯿﺎ ﺭﻓﺖ . ﺑﻪ ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻣﯽ ﺗﻮﺍﻥ ﺍﻭ ﺭﺍ ﯾﮑﯽ ﺍﺯ ﻣﻬﻤﺘﺮﯾﻦ ﻓﯿﻠﺴﻮﻓﺎﻥ ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ ﻣﻌﺎﺻﺮ ﺩﺍﻧﺴﺖ . ﻧﻮﺍﻡ ﭼﺎﻣﺴﮑﯽ، ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﯾﮑﯽ ﺍﺯ ﻣﺨﺎﻟﻔﺎﻥ ﭘﺎﺗﻨﻢ، ﺍﻭ ﺭﺍ ﯾﮑﯽ ﺍﺯ ﻣﻮﺛﺮﺗﺮﯾﻦ ﻓﯿﻠﺴﻮﻓﺎﻥ ﻣﻌﺎﺻﺮ ﺧﻄﺎﺏ ﮐﺮﺩﻩ ﺍﺳﺖ . ﺳﺎﯾﻪ ﺳﻨﮕﯿﻦ ﻭ ﺣﺘﯽ ﺍﻧﻘﻼﺑﯽ ﻧﻈﺮﯾﺎﺕ ﻭ ﺍﺳﺘﺪﻻﻝ ﻫﺎﯼ ﺍﻭ ﺩﺭ ﺯﻣﯿﻨﻪ ﺫﻫﻦ ﻭ ﺯﺑﺎﻥ ﺑﺮ ﺗﺎﺭﯾﺦ ﻓﻠﺴﻔﻪ ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ ﻣﻌﺎﺻﺮ ﺩﯾﮕﺮ ﻓﯿﻠﺴﻮﻓﺎﻥ ﺭﺍ ﻭﺍﺩﺍﺭ ﮐﺮﺩﻩ ﺍﺳﺖ ﺗﺎ ﺑﻪ ﻧﺤﻮﯼ ﻟﻪ ﯾﺎ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﺪﻋﯿﺎﺕ ﺍﻭ ﺍﺗﺤﺎﺫ ﻣﻮﺿﻊ ﮐﻨﻨﺪ .
ﭘﺎﺗﻨﻢ ﻓﯿﻠﺴﻮﻑ ﺑﻪ ﻏﺎﯾﺖ ﺟﺬﺍﺑﯽ ﺍﺳﺖ؛ ﺷﯿﻮﻩ ﻣﻮﺍﺟﻬﻪ ﺍﻭ ﺑﺎ ﭘﺪﯾﺪﻩ ﻫﺎ، ﺗﻔﮑﺮ ﺍﻧﺘﻘﺎﺩﯼ ﻭ ﺍﺳﺘﺪﻻﻝ ﻫﺎﯼ ﺩﺍﺳﺘﺎﻥ ﮔﻮﻧﻪ ﺍﻭ ﺑﺮﺍﯼ ﻫﺮ ﺍﻫﻞ ﻓﻠﺴﻔﻪ ﺍﯼ ﻣﯽ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﺩﺭﺱ ﺁﻣﻮﺯ ﺑﺎﺷﺪ . ﯾﮑﯽ ﺍﺯ ﺟﺬﺍﺑﯿﺖ ﻫﺎﯼ ﺍﻭ ﻣﯽ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﻫﻤﯿﻦ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﻋﻠﯿﻪ ﺍﺳﺘﺎﺩ ﺧﻮﺩ ﯾﻌﻨﯽ ﺭﻭﺩﻟﻒ ﮐﺎﺭﻧﭗ ﺷﻮﺭﯾﺪ ﻭ ﺩﺭ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﭘﻮﺯﯾﺘﻮﯾﺴﻢ ﻣﻨﻄﻘﯽ ﺑﻪ ﻗﻮﺕ ﺍﯾﺴﺘﺎﺩ . ﺷﯿﻮﻩ ﺩﯾﻦ ﻭﺭﺯﯼ ﺍﻭ ﻫﻢ ﻣﯽ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﺍﺯ ﺩﯾﮕﺮ ﺟﺬﺍﺑﯿﺖ ﻫﺎﯼ ﺍﻭ ﺑﺎﺷﺪ : ﺑﺎ ﺍﯾﻨﮑﻪ ﻃﺒﻖ ﻧﻈﺮ ﺑﺮﺧﯽ ﺍﺯ ﻣﻔﺴﺮﯾﻦ ﻻﺯﻣﻪ ﻣﻨﻄﻘﯽ ﻓﻠﺴﻔﻪ ﭘﺎﺗﻨﻢ ﺧﺪﺍﻧﺎﺑﺎﻭﺭﯼ ﺍﺳﺖ، ﺍﻣﺎ ﺍﻭ ﺩﺭ ﻋﻤﻞ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﯾﻬﻮﺩﯼ ﻣﯽ ﺩﺍﻧﺴﺖ ﻭ ﺳﻠﻮﮎ ﺩﯾﻨﯽ - ﻣﺬﻫﺒﯽ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺟﺪ ﺍﺩﺍ ﻣﯽ ﮐﺮﺩ ﻭ ﺣﺘﯽ ﻓﻠﺴﻔﻪ ﯾﻬﻮﺩﯼ ﺭﺍ ‏« ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﺭﺍﻫﯽ ﺑﺮﺍﯼ ﺯﻧﺪﮔﯽ ‏» ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻣﯽ ﮐﺮﺩ . ﺑﺎ ﺍﯾﻦ ﺣﺎﻝ ﺑﺮﺍﯼ ﺍﺧﻼﻕ ﻭ ﻗﻀﺎﻭﺕ ﻫﺎﯼ ﺍﺧﻼﻗﯽ ﺟﺎﯾﯽ ﺑﺮﺍﯼ ﻋﯿﻨﯿﺖ ﺑﺎﻗﯽ ﻧﻤﯽ ﮔﺬﺍﺷﺖ .
ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﺎﻧﻪ ﭘﺎﺗﻨﻢ ﺍﺯ ﻓﯿﻠﺴﻮﻓﺎﻥ ﮐﻢ ﻭ ﺑﯿﺶ ﻧﺎﻡ ﺁﺷﻨﺎ ﺩﺭ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻓﻠﺴﻔﯽ ﺍﯾﺮﺍﻥ ﺍﺳﺖ . ﺑﺮﺧﯽ ﺍﺯ ﺁﺛﺎﺭ ﺍﻭ ﻣﺜﻞ ‏« ﺍﺧﻼﻕ ﺑﺪﻭﻥ ﻫﺴﺘﯽ ﺷﻨﺎﺳﯽ ‏» ، ‏« ﺩﻭﮔﺎﻧﮕﯽ ﻭﺍﻗﻌﯿﺖ - ﺍﺭﺯﺵ ‏» ، ‏« ﻣﻌﻨﺎﯼ ﻣﻌﻨﺎ ‏» ، ‏« ﺭﺋﺎﻟﯿﺴﻢ ﭼﯿﺴﺖ؟ ‏» ﻭ … ﺗﺮﺟﻤﻪ ﻭ ﭘﺎﯾﺎﻥ ﻧﺎﻣﻪ ﻫﺎﯼ ﺑﺴﯿﺎﺭﯼ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺍﻭ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ . ﻣﻦ ﮐﻪ ﺍﺯ ﺳﻔﺮﻩ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻓﻠﺴﻔﯽ ﺍﻭ ﻟﻘﻤﻪ ﻫﺎﯼ ﺑﺴﯿﺎﺭ ﺑﺮﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮﺩﻡ، ﻋﺰﻡ ﮐﺮﺩﻡ ﺗﺎ ﺩﺭ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺍﯼ ﮐﻮﺗﺎﻩ ﺍﻧﺪﮐﯽ ﺍﺯ ﺩﯾﻦ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺍﻭ ﺍﺩﺍ ﮐﻨﻢ . ﺩﺭ ﺯﯾﺮ ﻣﯽ ﮐﻮﺷﻢ ﺑﻪ ﺍﺧﺘﺼﺎﺭ ﻫﺮ ﭼﻪ ﺗﻤﺎﻣﺘﺮ ﺑﺮﺧﯽ ﺍﺯ ﺍﯾﺪﻩ ﻫﺎﯼ ﻣﻬﻢ ﺍﻭ ﺭﺍ ﺑﺮﺍﯼ ﺧﻮﺍﻧﻨﺪﮔﺎﻥ ﻓﻠﺴﻔﻪ ﻧﺨﻮﺍﻧﺪﻩ ﺗﻮﺿﯿﺢ ﺩﻫﻢ .


✅ﯾﮏ . ﺩﻭﻗﻠﻮﯼ ﺯﻣﯿﻦ
ﻓﺮﺽ ﮐﻨﯿﺪ ﭼﻨﺪ ﻗﺮﻥ ﭘﯿﺶ ﺩﺭ ﺟﺎﯼ ﺩﯾﮕﺮﯼ ﺩﺭ ﺍﯾﻦ ﮐﯿﻬﺎﻥ ﺳﯿﺎﺭﻩ ﺩﯾﮕﺮﯼ ﺷﺒﯿﻪ ﺯﻣﯿﻦ ﺑﻪ ﻧﺎﻡ ‏« ﺩﻭﻗﻠﻮﯼ ﺯﻣﯿﻦ ‏» ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺍﺳﺖ . ﺩﺭ ﺩﻭﻗﻠﻮﯼ ﺯﻣﯿﻦ ﻫﻤﻪ ﭼﯿﺰ ﺍﺯ ﺍﺷﯿﺎﺀ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎ ﺁﺩﻣﯿﺎﻥ ﻣﻮﻟﮑﻮﻝ ﺑﻪ ﻣﻮﻟﮑﻮﻝ ﻣﺜﻞ ﻭ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺯﻣﯿﻦ ﺍﺳﺖ ﻏﯿﺮ ﺍﺯ ﯾﮏ ﭼﯿﺰ : ﺩﺭ ﺩﻭﻗﻠﻮﯼ ﺯﻣﯿﻦ ﺁﺏ ﻭﺟﻮﺩ ﻧﺪﺍﺭﺩ . ﺑﺎ ﺍﯾﻨﮑﻪ ﻣﺎﯾﻌﯽ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺩﻭﻗﻠﻮﯼ ﺯﻣﯿﻦ ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺭﺩ ﺩﺭ ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺒﯿﻪ ﺁﺏ ﻭ ﺣﺘﯽ ﺑﺮﻃﺮﻑ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺗﺸﻨﮕﯽ ﺍﺳﺖ ﺍﻣﺎ ﺑﻪ ﺟﻬﺖ ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﻓﺮﻣﻮﻝ ﺩﯾﮕﺮﯼ ﺩﺍﺭﺩ . ﯾﻌﻨﯽ ﺍﮔﺮ ﻓﺮﻣﻮﻝ ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﺁﺏ ﺩﺭ ﺯﻣﯿﻦ H2O باشد ﺩﺭ ﺩﻭﻗﻠﻮﯼ ﺯﻣﯿﻦ ﺷﺒﯿﻪ ﺁﻥ ﻓﺮﻣﻮﻝ ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﭘﯿﭽﯿﺪه ﺩﺍﺭﺩ ﮐﻪ ﻣﯽ ﺗﻮﺍﻥ ﺑﻪ ﻃﻮﺭ ﺧﻼﺻﻪ ﺁﻥ ﺭﺍ XYZ ﻣﻌﺮﻓﯽ ﮐﺮﺩ . ﺑﺎ ﺍﯾﻨﮑﻪ ﺳﺎﮐﻨﺎﻥ ﺯﻣﯿﻦ ﻭ ﺩﻭﻗﻠﻮﯼ ﺯﻣﯿﻦ ﻫﯿﭻ ﺍﯾﺪﻩ ﺍﯼ ﻧﺪﺍﺭﻧﺪ ﮐﻪ ﻓﺮﻣﻮﻝ ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﺁﺏ H2O ﻭ XYZ ﺍﺳﺖ، ﺳﺎﮐﻨﺎﻥ ﺩﻭﻗﻠﻮﯼ ﺯﻣﯿﻦ ﺑﻪ XYZ ﺁﺏ ﻣﯽ ﮔﻮﯾﻨﺪ . ‏(ﺑﺮﺍﯼ ﻣﺜﺎﻝ ﺭﺟﻮﻉ ﮐﻨﯿﺪ ﺑﻪ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﭘﺎﺗﻨﻢ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۱۹۷۳ ﺑﺎ ﻋﻨﻮﺍﻥ ‏« ﻣﻌﻨﺎ ﻭ ﺍﺭﺟﺎﻉ ‏» )
ﺣﺎﻝ بیاییم ﺍﺯ ﺧﻮﺩﻣﺎﻥ ﺑﭙﺮﺳﯿﻢ ﺁﯾﺎ ﻭﻗﺘﯽ ﻓﺮﺩ ﺍﻟﻒ ﺩﺭ ﺯﻣﯿﻦ ﻭ ﺩﻭﻗﻠﻮﯼ ﺍﻭ ﺩﺭ ﺩﻭﻗﻠﻮﯼ ﺯﻣﯿﻦ ﺗﻌﺒﯿﺮ ﺁﺏ ﺭﺍ ﺑﻪ ﮐﺎﺭ ﻣﯽﺑﻨﻨﺪ ﻭﺍﻗﻌﺎ ﯾﮏ ﻣﻌﻨﺎ ﺭﺍ ﻣﺮﺍﺩ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ؟ ﺑﺎ ﺍﯾﻨﮑﻪ ﻓﺮﺩ ﺍﻟﻒ ﺩﺭ ﺯﻣﯿﻦ ﻭ ﺩﻭﻗﻠﻮﯼ ﺍﺵ ﺩﺭ ﺩﻭﻗﻠﻮﯼ ﺯﻣﯿﻦ ﺩﺍﺭﺍﯼ ﺳﻠﻮﻝ ﻫﺎﯼ ﻣﻐﺰﯼ ﯾﮑﺴﺎﻥ ﻫﺴﺘﻨﺪ، ﺍﻣﺎ ﻭﻗﺘﯽ ﺍﻟﻒ ﺩﺭ ﺯﻣﯿﻦ ﺗﻌﺒﯿﺮ ﺁﺏ ﺭﺍ ﺑﻪ ﮐﺎﺭ ﻣﯽ ﺑﺮﺩ ﺍﺷﺎﺭﻩ ﺑﻪ H2O ﺩﺍﺭﺩ ﻭﻟﯽ ﺩﻭﻗﻠﻮﯼ ﺍﻟﻒ ﺩﺭ ﺩﻭﻗﻠﻮﯼ ﺯﻣﯿﻦ ﻭﻗﺘﯽ ﺗﻌﺒﯿﺮ ﺁﺏ ﺭﺍ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﺍﺷﺎﺭﻩ ﺑﻪ XYZ ﺩﺍﺭﺩ .
ﭘﺎﺳﺦ ﭘﺎﺗﻨﻢ ﺑﻪ ﭘﺮﺳﺶ ﺑﺎﻻ ﻣﺜﺒﺖ ﺍﺳﺖ . ﺍﻭ ﺍﺯ ﻃﺮﯾﻖ ﺁﺯﻣﺎﯾﺶ ﺫﻫﻨﯽ ﺑﺎﻻ ﺗﻼﺵ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﺍﺳﺘﺪﻻﻟﯽ ﻃﺮﺍﺣﯽ ﮐﻨﺪ ﺗﺎ ﻭﻓﻖ ﺁﻥ ﺷﻬﻮﺩﺍً ﻣﺎ ﺭﺍ ﺑﺪﯾﻦ ﻧﺘﯿﺠﻪ ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﻓﺮﺩ ﺍﻟﻒ ﻭ ﺩﻭﻗﻠﻮﯼ ﺍﻭ ﺩﺭ ﻭﺍﻗﻊ ﺍﺯ ﻭﺍﮊﻩ ﺁﺏ ﯾﮏ ﻣﻌﻨﺎ ﺭﺍ ﻣﺮﺍﺩ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﺑﺎ ﺍﯾﻨﮑﻪ ﻓﺮﻣﻮﻝ ﺷﯿﻤﯿﺎﯾﯽ ﻣﺘﻔﺎﻭﺗﯽ ﺩﺍﺭﻧﺪ . ﺩﺭ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﭘﺎﺗﻨﻢ ﺑﺎ ﺍﯾﻦ ﺍﺳﺘﺪﻻﻝ ﺑﻪ ﻣﺎ ﻧﺸﺎﻥ ﻣﯽ ﺩﻫﺪ ﮐﻪ ﻣﻌﻨﺎ ﺍﻣﺮﯼ ﺫﻫﻨﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﻭ ﻣﺤﺘﻮﺍﯼ ﻣﻐﺰ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﺑﺮﺍﯼ ﯾﺎﻓﺘﻦ ﻣﺮﺟﻊ ﻭﺍﮊﮔﺎﻥ ﮐﻔﺎﯾﺖ ﻧﻤﯽ ﮐﻨﺪ .ﺑﻠﮑﻪ ﺍﻭﻻ ﻣﻌﻨﺎ ﺟﺎﯾﯽ ﺑﯿﺮﻭﻥ ﺍﺯ ﻣﺎ ﺩﺭ ﺟﻬﺎﻥ ﺧﺎﺭﺝ ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺭﺩ، ﺛﺎﻧﯿﺎ ﯾﺎﻓﺘﻦ ﻣﺮﺟﻊ ﻭﺍﮊﮔﺎﻥ ﺑﻪ ﻧﺤﻮ ﺗﺎﺭﯾﺨﯽ ﻭ ﻋﻠّﯽ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽ ﺷﻮﺩ .

✅ﺩﻭ . ﻣﻐﺰ ﺩﺭ ﺧﻤﺮﻩ
ﻓﺮﺽ ﮐﻨﯿﺪ ﺩﺍﻧﺸﻤﻨﺪﯼ ﺩﯾﻮﺍﻧﻪ ﺑﻪ ﻧﺤﻮﯼ ﻋﺠﯿﺐ ﻭ ﻏﺮﯾﺐ ﺑﺘﻮﺍﻧﺪ ﻣﻐﺰ ﮐﺴﯽ ﺭﺍ ﺍﺯ ﺑﺪﻥ ﺍﻭ ﺟﺪﺍ ﮐﻨﺪ ﻭ ﺩﺭ ﺧﻤﺮﻩ ﺍﯼ ﺍﺯ ﻣﺎﯾﻊ ﻣﺨﺼﻮﺹ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﻫﺪ ﺗﺎ ﻣﻐﺰ ﺍﻭ ﺯﻧﺪﻩ ﺑﻤﺎﻧﺪ . ﺍﯾﻦ ﺩﺍﻧﺸﻤﻨﺪ ﺗﻼﺵ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﺗﻤﺎﻣﯽ ﻧﻮﺭﻭﻥ ﻫﺎﯼ ﻣﻐﺰ ﺍﯾﻦ ﻓﺮﺩ ﺭﺍ ﺍﺯ ﻃﺮﯾﻖ ﺳﯿﻢ ﺑﻪ ﯾﮏ ﺍﺑﺮﺭﺍﯾﺎﻧﻪ ﻭﺻﻞ ﮐﻨﺪ ﺗﺎ ﺗﻤﺎﻡ ﭘﺎﻟﺲ ﻫﺎﯼ ﺍﻟﮑﺘﺮﯾﮑﯽ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻣﻐﺰ ﻭﯼ ﺩﺭ ﺟﺮﯾﺎﻥ ﺍﺳﺖ ﺭﺍ ﺩﺭﯾﺎﻓﺖ ﮐﻨﺪ .
ﭼﻨﯿﻦ ﺍﺑﺮﺭﺍﯾﺎﻧﻪ ﺍﯼ ﻣﯽ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﺗﺎ ﺣﺪ ﺯﯾﺎﺩﯼ ﻭﺍﻗﻌﯿﺖ ﺭﺍ ﺷﺒﯿﻪ ﺳﺎﺯﯼ ﮐﻨﺪ، ﺑﺪﯾﻦ ﺷﮑﻞ ﮐﻪ ﻣﻐﺰ ﺑﯽ ﺑﺪﻥ ﻣﯽ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﺑﻪ ﺻﻮﺭﺕ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﻭ ﺁﮔﺎﻫﺎﻧﻪ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻫﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻥ ﯾﮏ ﻣﻐﺰ ﺑﺎ ﺑﺪﻥ ﺭﺍ ﺍﺯ ﺳﺮ ﺑﮕﺬﺭﺍﻧﺪ ﺑﺎ ﺍﯾﻦ ﺗﻔﺎﻭﺕ ﮐﻪ ﻣﻐﺰ ﺑﯽ ﺑﺪﻥ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻫﺎﯾﺶ ﺭﺍ ﺑﯽ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﺎ ﺍﺷﯿﺎﺀ ﻭ ﺭﻭﯾﺪﺍﺩﻫﺎﯼ ﺟﻬﺎﻥ ﺧﺎﺭﺝ ﻣﯽ ﮔﺬﺭﺍﻧﺪ . ﺑﺮﺍﯼ ﻣﺜﺎﻝ، ﻓﺮﺽ ﮐﻨﯿﺪ ﻣﺎ ﺑﺘﻮﺍﻧﯿﻢ ﺍﺯ ﻃﺮﯾﻖ ﺍﺑﺮﺭﺍﯾﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﻣﻐﺰ ﺩﺭ ﺧﻤﺮﻩ ﺍﻟﻘﺎ ﮐﻨﯿﻢ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺣﺎﻝ ﺩﻭﯾﺪﻥ ﺍﺳﺖ . ﺁﻧﮕﺎﻩ ﮔﻮﯾﯽ ﻣﻐﺰ ﺩﺭ ﺧﻤﺮﻩ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺩﻭﯾﺪﻥ ﺭﺍ ﺍﺯ ﺳﺮ ﻣﯽ ﮔﺬﺭﺍﻧﺪ . ‏(ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺭﺟﻮﻉ ﮐﻨﯿﺪ ﺑﻪ ﮐﺘﺎﺏ ﭘﺎﺗﻨﻢ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۱۹۸۱ ﺑﺎ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻋﻘﻞ، ﺻﺪﻕ ﻭ ﺗﺎﺭﯾﺦ ‏)
ﺣﺎﻝ ﺍﺯ ﺧﻮﺩﻣﺎﻥ ﺑﭙﺮﺳﯿﻢ ﺍﮔﺮ ﻣﺎ ﺩﺭ ﺍﯾﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻪ ﻣﺜﺎﺑﻪ ﻣﻐﺰﻫﺎﯾﯽ ﺩﺭ ﺧﻤﺮﻩ ﺑﺎﺷﯿﻢ، ﭼﮕﻮﻧﻪ می‌توانیم ﺑﻔﻬﻤﯿﻢ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺍﻣﺮﯼ ﺣﻘﯿﻘﺘﺎ ﺷﻨﺎﺧﺖ ﭘﯿﺪﺍ ﮐﺮﺩﻩ ﺍﯾﻢ؟ ﭘﺎﺗﻨﻢ ﺍﯾﻦ ﺁﺯﻣﺎﯾﺶ ﺫﻫﻨﯽ ﺭﺍ ﺑﺮﺍﯼ ﺍﺳﺘﺪﻻﻟﯽ ﻟﻪ ﺷﮑﺎﮐﯿﺖ ﺩﺭ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺷﻨﺎﺳﯽ ﺍﻗﺎﻣﻪ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ . ﯾﻌﻨﯽ ﺍﻭ ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺍﺳﺖ ﺍﺯ ﻧﻈﺮﮔﺎﻩ ﻣﻐﺰﻫﺎﯾﯽ ﺩﺭ ﺧﻤﺮﻩ ﻣﺎ ﻧﻤﯽ ﺗﻮﺍﻧﯿﻢ ﺑﻔﻬﻤﯿﻢ ﮐﻪ ﺑﺎﻭﺭﻫﺎﯼ ﻣﺎ ﻭﺍﻗﻌﺎ ﺻﺎﺩﻕ ﯾﺎ ﮐﺎﺫﺏ ﻫﺴﺘﻨﺪ . ﺩﺭ ﺣﻘﯿﻘﺖ، ﺍﯾﻦ ﺍﺳﺘﺪﻻﻝ ﺑﯿﺎﻥ ﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﺍﺯ ﺁﻧﺠﺎﯾﯿﮑﻪ ﻣﺎ ﻧﻤﯽ ﺗﻮﺍﻧﯿﻢ ﺑﺪﺍﻧﯿﻢ ﮐﻪ ﻣﻐﺰ ﺩﺭ ﺧﻤﺮﻩ ﻫﺴﺘﯿﻢ، ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﯾﻦ ﻣﺎ ﻧﻤﯽ ﺗﻮﺍﻧﯿﻢ ﺑﺪﺍﻧﯿﻢ ﺁﯾﺎ ﺑﺎﻭﺭﻫﺎﯼ ﻣﺎ ﮐﺎﺫﺏ ﺍﺳﺖ ﯾﺎ ﻧﻪ . ﺑﺪﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ، ﺑﻪ ﺳﺨﺘﯽ ﻣﯽ ﺗﻮﺍﻥ ﻣﺒﺎﻧﯽ ﻓﻠﺴﻔﯽ ﻣﻮﺟﻬﯽ ﺑﺮﺍﯼ ﺑﺎﻭﺭ ﺑﻪ ﺍﻣﻮﺭﯼ ﮐﻪ ﺑﺎﻭﺭ ﺩﺍﺭﯾﻢ ﭘﯿﺪﺍ ﮐﻨﯿﻢ ﭼﺮﺍ ﮐﻪ ﻣﺎ ﻧﻤﯽ ﺗﻮﺍﻧﯿﻢ ﺁﻥ ﻣﺒﺎﻧﯽ ﻓﻠﺴﻔﯽ ﺭﺍ ﺑﺪﺍﻧﯿﻢ .


✅ﺳﻪ . ﻧﻈﺮﯾﻪ ﻋﻠّﯽ ﺍﺭﺟﺎﻉ
ﭘﺎﺗﻨﻢ ﺑﻪ ﻫﻤﺮﺍﻩ ﻓﯿﻠﺴﻮﻑ ﺩﯾﮕﺮﯼ ﺑﻪ ﻧﺎﻡ ﮐﺮﯾﭙﮑﯽ ﺩﺭ ﻓﻠﺴﻔﻪ ﺯﺑﺎﻥ ﻧﻈﺮﯾﮥ ﻣﺸﻬﻮﺭﯼ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﻧﻈﺮﯾﻪ ﺍﺭﺟﺎﻉ ﺩﺍﺭﻧﺪ . ﻧﻈﺮﯾﮥ ﺁﻧﻬﺎ ﺭﺍ ﺍﻏﻠﺐ ﺑﺎ ﻧﺎﻣﻬﺎﯼ ‏« ﻧﻈﺮﯾﻪ ﻋﻠّﯽ ﺍﺭﺟﺎﻉ ‏» ، ‏« ﻧﻈﺮﯾﻪ ﺍﺷﺎﺭﻩﺍﯼ ﺑﻮﺩﻥ ‏» ﻭ ‏« ﻧﻈﺮﯾﻪ ﺍﺭﺟﺎﻉ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ‏» ﻣﯽﺷﻨﺎﺳﻨﺪ .
ﻟﺐّ ﻣﺪﻋﺎﯼ ﺁﻧﺎﻥ ﺩﺭ ﺑﺪﺳﺖ ﺩﺍﺩﻥ ﺗﺒﯿﯿﻨﯽ ﺑﺮﺍﯼ ﯾﺎﻓﺘﻦ ﻣﺮﺟﻊ ﻭﺍﮊﮔﺎﻥ ﺍﺳﺖ . ﻃﺒﻖ ﻧﻈﺮ ﺁﻧﺎﻥ ﻣﺮﺟﻊ ﯾﮏ ﻭﺍﮊﻩ ﺩﺭ ﯾﮏ ‏«ﻣﺮﺍﺳﻢ ﻧﺎﻣﮕﺬﺍﺭﯼ‏» ﻣﺸﺨﺺ ﻣﯽ ﺷﻮﺩ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺷﮑﻞ ﻋﻠّﯽ ﺍﯾﻦ ﻣﺮﺟﻊ ﺑﺎ ﺁﻧﭽﻪ ﺍﻣﺮﻭﺯ ﻣﺎ ﺁﻥ ﺭﺍ ﻣﯽﻧﺎﻣﯿﻢ ﭘﯿﻮﻧﺪ ﺩﺍﺭﺩ .ﺑﺮﺍﯼ ﻣﺜﺎﻝ ﻭﻗﺘﯽ ﻣﯽﺧﻮﺍﻫﯿﻢ ﻣﺮﺟﻊ ﻭﺍﮊﻩ ‏«ﻃﻼ ‏» ﺭﺍ ﺑﯿﺎﺑﯿﻢ، ﮐﺎﻓﯽ ﺍﺳﺖ ﺑﻪ ﺁﻥ ﺍﺷﺎﺭﻩ ﮐﻨﯿﻢ؛ ﻭ ﺍﯾﻦ ﻧﺎﻡ ﭘﯿﻮﻧﺪ ﻋﻠّﯽﺍﯼ ﺩﺍﺭﺩ ﺑﺎ ﺁﻧﭽﻪ ﺩﺭ ﯾﮏ ﻣﺮﺍﺳﻢ ﺍﺳﻢ ﮔﺬﺍﺭﯼ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ .ﺍﻟﺒﺘﻪ ﻧﻈﺮﯾﻪ ﭘﺎﺗﻨﻢ- ﮐﺮﯾﭙﮑﯽ ﺑﻪ ﺳﺨﺘﯽ ﻣﯽ ﺗﻮﺍﻧﺪ ﺑﺮﺍﯼ ﻣﺮﺟﻊ ﺗﻤﺎﻡ ﻭﺍﮊﮔﺎﻥ ﻧﺴﺨﻪ ﺑﭙﯿﭽﺪ . ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﯽ ﺁﯾﺪ ﻧﻈﺮﯾﻪ ﺁﻧﺎﻥ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺑﺮﺍﯼ ﺍﻧﻮﺍﻉ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﻭ ﻭﺍﮊﮔﺎﻧﯽ ﻣﻄﻠﻮﺏ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮﺟﻊ ﺁﻧﻬﺎ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻥ ﺩﺍﺧﻠﯽ ﺧﻮﺩ ﻭﺍﮊﻩ ﺍﺳﺖ . ﺑﺮﺍﯼ ﻣﺜﺎﻝ ﻭﺍﮊﻩﻫﺎﯼ ﻣﺜﻞ ﺍﺳﺐ، ﺍﺗﺎﻕ، ﻃﻼ، ﺁﺏ ﻭ … ﺍﺯ ﺍﯾﻦ ﺣﯿﺚ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺍﻣﻮﺭ ﺩﯾﮕﺮ ﺭﺑﻄﯽ ﻧﺪﺍﺭﻧﺪ ﻭ ﺭﻭﯼ ﭘﺎﯼ ﺧﻮﺩ ﺍﯾﺴﺘﺎﺩﻩ ﺍﻧﺪ ﺑﺮﺍﯼ ﺗﺌﻮﺭﯼ ﭘﺎﺗﻨﻢ - ﮐﺮﯾﭙﮑﯽ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺍﻧﺪ . ﺍﻣﺎ ﻭﺍﮊﻩﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺍﻣﻮﺭ ﺩﯾﮕﺮ ﺭﺑﻂ ﺩﺍﺭﻧﺪ ﻧﻤﯽ ﺗﻮﺍﻧﻨﺪ ﺍﺯ ﻣﺼﺎﺩﯾﻖ ﺧﻮﺏ ﺗﺌﻮﺭﯼ ﭘﺎﺗﻨﻢ - ﮐﺮﯾﭙﮑﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ . ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻭﺍﮊﻩﻫﺎﯼ ﭘﺴﺘﭽﯽ،ﺑﺎﺭ ﺍﻟﮑﺘﺮﯾﮑﯽ، ﺟﻨﺴﯿﺖ ﻭ … ﺍﺯ ﺍﯾﻦ ﺩﺳﺖ ﻫﺴﺘﻨﺪ .
ﺗﺌﻮﺭﯼ ﭘﺎﺗﻨﻢ - ﮐﺮﯾﭙﮑﯽ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﺍﺯ ﺫﺍﺕ ﮔﺮﺍﯾﯽ ﻧﯿﺰ ﻣﺘﻌﻬﺪ ﺍﺳﺖ . ﺑﻪ ﺍﯾﻦ ﻣﻌﻨﺎ ﮐﻪ ﻧﺰﺩ ﺁﻧﺎﻥ ﺍﻧﻮﺍﻉ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﻭ ﻭﺍﮊﮔﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﻣﺮﺟﻊ ﺁﻧﻬﺎ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻥ ﺩﺍﺧﻠﯽ ﺧﻮﺩ ﻭﺍﮊﻩ ﺍﺳﺖ ﺫﺍﺗﯽ ﺩﺍﺭﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﯽ ﺗﻮﺍﻥ ﺑﺎ ﺍﺷﺎﺭﻩ ﻭ ﺑﻪ ﻧﺤﻮ ﻋﻠّﯽ ﺑﻪ ﺁﻥ ﺍﺭﺟﺎﻉ ﺩﺍﺩ . ﺩﺭ ﺣﻘﯿﻘﺖ، ‏« ﻧﻈﺮﯾﻪ ﻋﻠّﯽ ﺍﺭﺟﺎﻉ‏» ﺑﯿﺎﻥ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺳﻞ ﺑﻪ ﺧﺼﯿﺼﻪ ﺑﺎﻻﺷﺎﺭﯼ ﺑﻮﺩﻥ ﻣﮑﺎﻧﯿﺰﻡﻫﺎﯼ ﺗﺜﺒﯿﺖ ﻣﺮﺟﻊ، ﺍﯾﻦ ﺍﻣﮑﺎﻥ ﺑﺮﺍﯼ ﺍﻧﻮﺍﻉ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﻓﺮﺍﻫﻢ ﻣﯽﺁﯾﺪ ﺗﺎ ﺑﻮﺳﯿﻠﻪ ﺫﻭﺍﺕ ‏« ﻭﺍﻗﻌﯽ ‏» ﻣﺘﻌﯿﻦ ﺷﻮﻧﺪ . ﺍﺯ ﻣﻨﻈﺮ ﭘﺎﺗﻨﻢ - ﮐﺮﯾﭙﮑﯽ ﺫﺍﺕ ﻭﺍﻗﻌﯽ ﻣﺮﺟﻊِ ﯾﮏ ﻭﺍﮊﻩ، ﻫﻤﺎﻥ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎﻥ ﺩﺍﺧﻠﯽ ﺁﻥ ﻭﺍﮊﻩ ﺍﺳﺖ . ‏( ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﻣﺜﺎﻝ ﺭﺟﻮﻉ ﮐﻨﯿﺪ ﺑﻪ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﭘﺎﺗﻨﻢ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۱۹۷۵ ﺑﺎ ﻋﻨﻮﺍﻥ ‏« ﻣﻌﻨﺎﯼ ﻣﻌﻨﺎ ‏» )


***
ﺁﻭﺭﺩﻩ ﺍﻧﺪ ﮐﻪ ﭘﺎﺗﻨﻢ ﺩﺭ ﺳﻦ ۶۸ ﺳﺎﻟﮕﯽ ﺑﻪ ﺭﯾﺸﻪ ﻫﺎ ﻭ ﺁﻣﻮﺯﻩ ﻫﺎﯼ ﯾﻬﻮﺩﯼ ﺧﻮﺩ ﺭﺟﻌﺖ ﺩﻭﺑﺎﺭﻩ ﻣﯿﮑﻨﺪ ﻭ ﻣﺮﺍﺳﻢ ﻣﺬﻫﺒﯽ ﯾﻬﻮﺩﯾﺎﻥ ﺑﻪ ﻧﺎﻡ ﺑﺎﺭﻣﯿﺘﺰﻭﺍ ‏(ﻣﺮﺍﺳﻢ ﺳﻦ ﺑﻠﻮﻍ ﭘﺴﺮﺍﻥ ‏) ﺭﺍ ﺑﻪ ﺟﺎ ﻣﯽ ﺁﻭﺭﺩ . ﺍﺯ ﺁﻥ ﺑﻪ ﺑﻌﺪ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻫﺎﯼ ﺍﻭ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺍﺧﻼﻕ ﻭ ﻓﻠﺴﻔﻪ ﯾﻬﻮﺩﯼ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻣﯽ ﺷﻮﺩ . ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﺍﻧﺪ ﺍﻭ ﺑﻌﺪ ﺍﺯ ﺑﺎﺯﻧﺸﺴﺘﮕﯽ ﺍﺯ ﺩﺍﻧﺸﮕﺎﻩ ﻫﺎﺭﻭﺍﺭﺩ ﻭ ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ﻫﺎﯼ ﭘﺎﯾﺎﻧﯽ ﻋﻤﺮ ﺧﻮﺩ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻭﻗﺖ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺻﺮﻑ ﺑﺎﻏﺒﺎﻧﯽ ﻭ ﺑﺎ ﻣﺤﺼﻮﻻﺕ ﻭ ﺳﺒﺰﯾﺠﺎﺕ ﺑﺎﻏﭽﻪ ﺧﻮﺩ ﺁﺷﭙﺰﯼ ﻣﯽ ﮐﺮﺩﻩ ﺍﺳﺖ .
ﺩﻓﺘﺮ ﺯﻧﺪﮔﯽ ﺍﻭ ﺩﺭ ﺳﺎﻋﺎﺕ ﭘﺎﯾﺎﻧﯽ ﺳﯿﺰﺩﻫﻢ ﻣﺎﺭﭺ ﺳﺎﻝ ﺟﺎﺭﯼ ﺑﺮ ﺍﺛﺮ ﺳﺮﻃﺎﻥ ﺭﯾﻪ ﺩﺭ ﺳﻦ ﻫﺸﺘﺎﺩ ﻭ ﻧﻪ ﺳﺎﻟﮕﯽ ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪ ﻭ ﺟﺎﻣﻪ ﻓﻠﺴﻔﻪ ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ ‏( ﺑﺎﻻﺧﺺ ﺩﺭ ﺁﻣﺮﯾﮑﺎ ‏) ﺑﻪ ﺳﻮﮒ ﯾﮑﯽ ﺍﺯ ﺍﻋﻀﺎﺀ ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ ﺧﻮﺩ ﻧﺸﺴﺖ.

ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ ﺩﺭﮔﺬﺷﺖ ﻫﯿﻼﺭﯼ ﭘﺎﺗﻨﻢ، ﻓﯿﻠﺴﻮﻑ ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ
نوشتاری از حسین دباغ:

🌐http://zeitoons.com/4448

✅ مصاحبه‌ اختصاصی دکتر حسین دباغ با "صدانت"

💢این مصاحبه در ابتدا پیرامون "خودکشی" بود اما به سبب پیوند مسئله خودکشی با "معنای زندگی" این مصاحبه در ادامه به بحث درباب معنای زندگی و معنای زندگی ادیان و ازدواج و فرزندآوری نیز ادامه یافت که به تدریج در سایت صدانت منتشر خواهد شد.
@hossein_dabbagh @sedanet
💢اکنون بخش اول این مصاحبه که پیرامون خودکشی است تقدیم شما می‌گردد:

🌐 http://3danet.ir/%D8%AE%D9%88%D8%AF%DA%A9%D8%B4%DB%8C/

✅✅برشی از مصاحبه

«امید» به خودکشی؟

....کسی که می‌خواهد خودکشی کند یا به آینده امیدوار است که در این شرایط به نظرم دلیل قانع کننده ای برای خودکشی پیدا نکرده است یا امیدوار نیست که به باور من کسی که امیدوار نیست هم به یک معنا امیدوار است؛ با این توضیح که به وضعیت کنونی امیدوار نیست ولی امیدوار است به وضعیت نامعلوم بعدی که در آن قرار خواهد گرفت. این امیدواری به وضعیت بعدی برای خودکشی از فرد معقول بر نمی آید چون می‌توانیم از این شخص بپرسیم که اگر همچنان به وضعیت دیگر (وضعیت بعدی) امیدوار هستی چرا نتوانی همان امید را در همین وضعیت کنونی به کار ببندی؟ چرا نتوانی همچنان در همین وضعیت کنونی امیدوار بمانی؟ ببینید در واقع این استدلال من مبتنی بر یک واقعیت شناختی بسیار ساده است و آن این که مغز ما آدمیان محدودیت های شناختی زیادی دارد. ما از همه چیز خبر نداریم و نمی توانیم به طور قطع از آینده خبر بگیریم. این عواطف ناموجه ماست که امور را چنان بازنمایی می کند که گویی آینده در چنگ ماست و مثل اکنون تلخ یا شیرین است.
نقطه اتکای استدلال من امید به آینده ای مجهول است. وقتی کسی به آینده «امیدوار» است و از آن خبر ندارد طبیعتا به جنبه های مثبت آینده می نگرد و نه منفی. اگر به جنبه های منفی بنگرد که دیگر اسمش امید نیست.... کسی که خود را امیدوار می بیند تلاش می کند جنبه های مثبت زندگی را حتی تا حد کمی برتر از جنبه های منفی زندگی ببیند. خوب می دانم که مثبت اندیشی بستگی زیادی به احوال و شخصیت افراد دارد و کسی که روان رنجوری دارد به سختی می تواند چنین اندیشه ای داشته باشد. ولی گمان نکنید این سخن من یک نصیحت غیرعلمی است برای اینکه مثبت فکر کنید. به باور من کسی که معقول است چنین می اندیشد. روان شناسان شناختی که در حیطه «رفتار درمانی شناختی» (CBT: Cognitive Behaviour Therapy) فعالیت می کنند چنین می گویند. این روان شناسان معتقدند فردی که روان متعادل و معتدل دارد روی به مثبت اندیشی می آورد.

@hossein_dabbagh

به "طبیعت" مان بازگردیم!


ژان-ژاک روسو، فیلسوف نامدار قرن هجدهم، شاید از اولین فیلسوفانی است که به داد طبیعت می‌رسد، ندا در می‌دهد و همگان را به "بازگشت به طبیعت" دعوت می‌کند. روسو بر این باور بود که آدمیان هر چقدر از زندگی "طبیعی" دور شوند و "مصنوعی" زندگی کنند "از خود بیگانه" خواهند شد. من هر وقت به این شعار روسو می‌اندیشم به یاد سخنرانی "بازگشت به خویشتن" شریعتی می‌افتم. شریعتی گمان می‌کرد مسلمانان روزگار او (و شاید روزگار ما) چندان استعمار زده‌اند که از طبیعت خویش فاصله گرفته و "از خود بیگانه" شده‌اند. بحقیقت، هر دوی این بزرگواران ما را به رجعتی فرا می‌خوانند: یکی به "طبیعت" بیرون از ما و دیگری "هویت" ما قبل استعمار ما.
@hossein_dabbagh

اما من گمان می‌کنم اگر "بازگشت به طبیعت" یک معنای محصل داشته باشد، یافتن "طبیعت خود" است؛ یافتن اینکه خودمان کیستیم و چه چیزی ما را "ما" می‌کند. برای مثال، به یاد بیاورید مولانا را که می گفت "ای برادر تو همان اندیشه ای"، یعنی این "اندیشه"های ماست که "هویات" ما را می‌سازند. یا فیلسوفانی مثل جان لاک و درک پارفیت معتقدند که "حافظه" آدمیان "هویت" آنها را می‌سازد. اما جدا از این بحث های فلسفی من گمان می‌کنم سوال از "طبیعت" هر چیزی یک سوال روانشناختی هم می‌تواند باشد. سؤال از اینکه "طبیعت و سرشت ما چیست" علاوه بر بار فلسفی ای که دارد، به روان شناسی ما آدمیان نیز باز می‌گردد. اگر چنین چیزی صادق باشد، شاید بتوان گفت مهمترین کاری که هر فرد باید در حق خویش انجام دهد یافتن "طبیعت روان خود" است.
@hossein_dabbagh

یکی از کارهای روان شناسانه ای که می‌تواند به یافتن طبیعت هر یک از ما کمک کند، توجه به آثار جورج جورجیوف، فیلسوف روسی قرن بیستم است(بالاخص کتاب "زندگی تنها زمانی حقیقی است که من خودم باشم"). جورجیوف معتقد بود عموم آدمیان از آنجا که خود را نشناخته‌اند به مرحله "آگاهی از خود" نرسیده اند؛ مثل کسانی که در خواب راه می‌روند. یعنی شاید راه بروند و نشانه‌ای از حیات در آنها دیده شود اما در حقیقت خوابند و غافل از خویشتن. به قول حافظ "بر او نمرده به فتوای من نماز کنید". کلادیو نارانجیو از روانپزشکان شهیر اهل شیلی در دانشگاه برکلی تحت تأثیر آموزه‌های جورجیوف تست شخصیت شناسی ای طراحی کرده است که به تست نه‌گانه اینیاگرام معروف است. با همه اعتراضات و نقدهایی که می‌توان به این تست داشت، به گمان من می‌تواند شروع خوبی برای پی بردن به "طبیعت" پنهان ما باشد. تا دیر نشده است به "طبیعت"تان بازگردید!
✅حسین دباغ
@hossein_dabbagh

تیپ های نه گانه شخصیت
@hossein_dabbagh

✅برای آزمون تیپ های شخصیت شناسی می‌توانید از تارنما های زیر استفاده نمایید:
🌐https://www.enneagraminstitute.com/
🌐http://www.enneagramtest.net/
🌐http://mehshid.blogfa.com/post-175.aspx


✅در تارنمای زیر نیز توضیح مختصری درباره تیپ های نه گانه شخصیت آمده است: @hossein_dabbagh


🌐 https://fa.m.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%86%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85

☄مصاحبه اختصاصی صدانت با دکتر حسین دباغ☄
بخش دوم | @hossein_dabbagh
فروردین 95 |خوشبختی، بهزیستی و معنای زندگی

✨ →http://goo.gl/mFXkX3

مقصود از معنای معنای زندگی چیست؟ / ایمان مقوله ای نیست که یکبار و برای همیشه بر آدمی ظاهر شود و تا ابد بماند / فقط خداباوران نیستند که می‌توانند معنای کیهانی را کشف کنند؛چنین معنایی نزد خداناباوران و ناخداباوران نیز می‌تواند پیدا شود / شاید بتوان معنای زندگی در تلقی روزمره و محلی آن را با روش ها و توصیه های روان شناسانه احیا کرد / من تا به حال نتوانستم دلیل موجهی برای معناداری زندگی در تلقی جهانشمول یا کیهانی آن پیدا کنم / حدس فلسفی من این است که اگر بتوان معنای ذاتی ای برای کیهان متصور بود این معنا محتمل باید در بیرون از حدود فیزیک و ماده باشد / من تصور می کنم گفتن اینکه زندگی کیهانی قطعا و یقینا بی معناست قدری دشوار است / بی خبری و ندانم انگاری درباره معنای کیهانی یک لازمه فلسفی بسیار مهم دارد و آن “امید” است / اثبات حیات پس از مرگ به گمان من چندان کار ساده‌ای نیست.تمام آنچه ما نهایتا می‌توانیم به جهت فلسفی به آن متوسل شویم استدلال علیه فیزیکالیزم است.یعنی با رد فیزیکالیزم پنجره ای به سوی روح انگاری باز کنیم.

✅متن کامل مصاحبه از طریق لینک زیر قابل دسترسی است: http://goo.gl/mFXkX3
@hossein_dabbagh