🩸 Қон кетишини бир сонияда тўхтатувчи инновацион спрей яратилди

Жанубий Кореялик олимлар хавфли ва чуқур жароҳатларда қон кетишини деярли бир сония ичида тўхтатишга қодир спрей-порошок ишлаб чиқдилар. KAIST тадқиқотчилари яратган янги материал ярага сепилган заҳоти қон билан реакцияга киришиб, зич гидрогел ҳосил қилади ва ярани герметик беркитади.

Тажрибаларда воситанинг хавфсизлиги ва самарадорлиги юқори экани тасдиқланган: ҳужайралар яшовчанлиги 99 фоиздан ошган, антибактериал таъсири эса 99,9 фоизни ташкил этган. Қон йўқотиш ҳажми мавжуд тиббий воситаларга нисбатан анча кам бўлган.

Илк бор ҳарбий шароитлар учун мўлжалланган ушбу ишланма келгусида шошилинч тиббий ёрдам ва табиий офатлар ҳудудларида қўлланилиши мумкин. Эътиборли жиҳати — спрей хона ҳароратида икки йилгача ўз хусусиятларини сақлаб қолади.

https://t.me/SIRDARYA_NEWS_uz

#Кун_ҳикмати

"Одоб - гапирганда тилини, ёлғиз қолганда қалбини, ташқарига чиққанда кўзини тийиш деганидир"

✍️Юнус Эмро

📲Telegram |facebook|Faceboo

Онадан сўрадилар:

— Қайси фарзандингизни кўпроқ яхши кўрасиз?
Шунда она жавоб берди:
— Уйга келгунича кўчадагисини, соғайиб кетгунича беморини, катта бўлгунича кичигини ва ўлгунимча ҳаммасини!

📲Telegram |facebook|Faceboo

Меҳнат низоларини кўриб чиқувчи сунъий интеллект дастури ишга тушди

Хитойнинг Шэнчжэнида мамлакатда биринчи марта меҳнат низоларини кўриб чиқишга ихтисослашган СИ- судья расман ишга туширилди.

Эндиликда СИ ноқонуний ишдан бўшатилган шахсларнинг ишини кўриб чиқувчи судья вазифасини ўтайди.

Дастурнинг хотирасига ўн йиллар давомида энг кўп учраган 111 турдаги меҳнат низоларига оид ахборот-алгоритмлар киритилган бўлиб, дастур ишга тушганидан сўнг низоларни кўриб чиқиб ҳал этиш вақти икки баробарга қисқарган.

https://t.me/SIRDARYA_NEWS_uz

Трамп ўзини “божлар қироли” деб атади

АҚШ президенти Дональд Трамп ўзини “божлар қироли” деб атаб, Гренландия масаласида кескин баёнот берди. Унинг айтишича, агар айрим давлатлар Қўшма Штатларнинг Гренландия устидан назоратига қарши чиқса, уларга нисбатан божлар жорий этилиши мумкин.

Трамп Гренландияни АҚШ миллий хавфсизлиги учун стратегик ҳудуд, дея баҳолади. Шу билан бирга, Европа давлатларининг Гренландияга ҳарбий миссия юбориши Оқ уй позициясига таъсир қилмаслиги таъкидланди.

Бу баёнот халқаро майдонда янги тортишувларга сабаб бўлмоқда.

https://t.me/SIRDARYA_NEWS_uz

Энди сил касаллигини ташхислашда сунъий интеллектдан фойдаланилади

Бу ҳақда Республика ихтисослаштирилган фтизиатрия ва пульмонология илмий-амалий тиббиёт маркази директори Наргиза Парпиева маълум қилди. Унинг таъкидлашича, Ўзбекистонда сил ва ўпка касалликларини эрта аниқлашда сунъий интеллектга асосланган замонавий технологиялар жорий этилмоқда.

Жорий йилда 1 миллион нафар аҳолини латент сил инфекциясига текшириш, шунингдек, олис ва чекка ҳудудларда яшовчи 200 минг кишини бепул тиббий кўрикдан ўтказиш режалаштирилган.

Маълум қилинишича, ўтган йили мамлакатда сил билан касалланиш кўрсаткичи 3,7 фоизга камайган. Бу натижа илғор “BD MAX” ташхис усули ҳамда сунъий интеллект билан жиҳозланган мобил рентген ускуналарини амалиётга жорий этиш ҳисобига эришилган.

Айни пайтда барча ҳудудларда ушбу технологиялар орқали олинган маълумотлар ягона электрон тизимда жамланиб, касалликларни таҳлил қилиш ва олдиндан прогнозлаш имконияти яратилмоқда.

https://t.me/SIRDARYA_NEWS_uz

Аллергик васкулит нима?

Аллергик васкулит - аллергик реакция туфайли қон томир деворлари яллиғланиши билан кечадиган хасталик.

У кўпинча антибиотиклар, оғриқ қолдирувчи дори воситалари, айрим вакциналар, вирусли инфекциялар ёки озиқ-овқат аллергенлари таъсирида юзага келади.

Касаллик терида қизил-бинафша доғлар, қичишиш, шиш, ҳолсизлик ва баъзан иситма билан намоён бўлади.

Мутахассислар бундай аломатлар кузатилса, ўз вақтида аллергологга мурожаат қилишни тавсия этади.

https://t.me/SIRDARYA_NEWS_uz

Қисқа видеолар мияни “секинлаштирар экан”

Олимлар TikTok каби платформалардаги қисқа видеоларни кўп томоша қилиш инсоннинг ақлий қобилияти ва руҳий саломатлигига салбий таъсир кўрсатишини аниқлашди.

Psychological Bulletin журналида эълон қилинган тадқиқотга кўра, бундай видеолар диққатни жамлашни қийинлаштиради ва ҳис-туйғуларни назорат қилиш қобилиятини сусайтиради.

Қарийб 100 минг киши иштирок этган 70 та тадқиқот таҳлили шуни кўрсатдики, тез ва ёрқин видеолар мияни ўқиш, англаш ва таҳлилий фикрлаш каби “секин” вазифаларга камроқ мослаштиради. Шунингдек, қисқа видеоларга берилиш хавотир, тушкунлик, стресс ва уйқу бузилишига ҳам олиб келиши мумкин.

https://t.me/SIRDARYA_NEWS_uz

#Кун_ҳикмати

"Яхши шифокор касалликдан олдин, доно шифокор эса бемордан олдин фикр юритади"

✍Уильям Ослер

📲Telegram |facebook|Faceboo

Касалликларнинг 80 фоизи ифлосланган сув орқали юқадими?

Мутахассислар таъкидлашича, ифлосланган сув инсон саломатлиги учун энг катта хавф манбаларидан бири ҳисобланади. Очиқ сув ҳавзаларида чўмилиш ёки ифлос сувни истеъмол қилиш, айниқса болалар орасида, турли юқумли ошқозон-ичак касалликларининг кенг тарқалишига сабаб бўлади.

Жаҳон Соғлиқни сақлаш ташкилоти экспертлари маълумотига кўра, дунёдаги касалликларнинг қарийб 80 фоизи айнан ифлосланган сув орқали юқади. Бундай сув қорин тифи, дизентерия, вабо, шунингдек, вирусли гепатитнинг “А” ва “Е” турлари каби хавфли касалликларни келтириб чиқариши мумкин.

Шу боис мутахассислар аҳолини фақат тоза ичимлик сувидан фойдаланишга, очиқ сув ҳавзаларида санитария ва шахсий гигиена қоидаларига қатъий амал қилишга чақирмоқда.

Зеро, саломатлик — энг катта бойлик, уни асраш эса ҳар кимнинг ўз қўлида.

📲Telegram |facebook|Faceboo

Экспертлар хирургик ниқоблар ўрнига респиратор ниқоблардан фойдаланишни тавсия қилишди

Халқаро экспертлар тиббиёт ходимлари учун шахсий ҳимоя воситалари бўйича ёндашувни ўзгартиришни таклиф қилди. Уларнинг таъкидлашича, хирургик ниқоблар ҳаво-томчи орқали юқадиган инфекциялардан етарли даражада ҳимоя бермайди.

Мутахассислар беморлар билан ишлашда FFP2, FFP3 ёки N95 туридаги респиратор ниқоблардан фойдаланишни тавсия қилмоқда. Чунки хирургик ниқоблар зарарли заррачаларнинг тахминан 40 фоизини тўсса, респираторлар 80 фоиздан ортиқ қисмини ушлаб қолади.

Экспертлар фикрича, респиратор ниқобларга ўтиш тиббиёт ходимлари ва беморлар хавфсизлигини сезиларли даражада оширади.

📲Telegram |facebook|Faceboo