Раддия: “Жиҳод” сўзи аслида инсон томонидан барча куч-ғайратини ишга солиб ҳаракат қилишдир. Истилоҳда эса дини, ватани, оиласи, обрўси ва моли ҳимояси учун шариат рухсат берган йўллар билан амалга ошириладиган кураш ҳаракатларини ифода этади. Улар “Ҳақиқий рижоллар керка бўлса ватани, оиласи ва ота-онасини ҳам тарк этиб жиҳодга отланади” деб иддао қилишади, бу динимизга мутлақо зиддир.

Бир киши Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ҳузурларига кириб жиҳодга изн сўраганида Пайғамбаримиз алайҳиссалом: “Ота-онанг тирикми”, деганлар. Бояги киши “Ҳа” деганидан эса, Пайғамбаримиз алайҳиссалом “Ундай бўлса, икковлари (хизмати)да жиҳод қил”, деганлар (Имом Бухорий ривояти).

Ушбу ривоятда келган жиҳод асл жиҳод бўлган. Ушбу ақидапарастлар даъво қилаётган жиҳод эса асл жиҳод эмас.

Шуни таъкидлаш лозимки, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам жиҳодга изн сўраган кимсадан “Ота-онанг борми?” деб сўраяптилар. Бу билан у зот ота-она ва бошқа яқинларни қадри баланд эканига ишора қилдилар. “Ундай бўлса, икковлари (хизмати)да жиҳод қил!” деган сўзлари эса ота-онага ва аҳилларга шу билан бирга мусулмон жамиятига келтириладиган наф ва хизматлар савобли амал эканлигига ишорадир.

Шу ўринда асл дин билан уларнинг даволари орасидаги улкан фарқ юзага чиқади. Улар “Ҳақиқий рижоллар дунёларни тарк этиб, оила лаззати, ота-онанинг муҳаббати, керак бўлса ватан муҳаббатини тарк этиб Аллоҳни йўлига чиқади” десалар пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам ота-онанг борми? Уларнинг хизматини қилишга ундаяптилар. Ғаразли ниятлари пайғамбаримиз Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам асл динидан қанчалик фарқ қилиши кўриниб турибди.
 
Ўткирбек Собиров
Ўзбекистон мусулмонлари идораси бўлим бошлиғи,
Тошкент ислом институти ўқитувчиси