⚜️KIOGE 2026: Қазақстан мұнай өңдеуді 39 млн тоннаға дейін ұлғайтады

▪️Қазақстан мұнай өңдеу зауыттарын кеңейту және жаңа ірі мұнай өңдеу әрі мұнай-химия кешенін салу есебінен мұнай өңдеудің жиынтық қуатын жылына 39 млн тоннаға дейін жеткізуді жоспарлап отыр.

▪️Бұл туралы Алматыда өтіп жатқан 30-шы KIOGE 2026 халықаралық көрмесі мен конференциясында ҚР Энергетика министрлігінің Мұнайды тасымалдау және өңдеу департаментінің директоры Дәулет Арықбаев мәлімдеді.

▪️Жаңа кешеннің жылдық қуаты 10 млн тоннаға дейін болады. Энергетика министрлігі жобаны іске асыруды жеделдетіп, нысанды 2033 жылға дейін пайдалануға беруді жоспарлап отыр. Қазіргі уақытта алдын ала техникалық-экономикалық негіздеме әзірленіп, Ұлытау, Атырау, Маңғыстау және Түркістан облыстарындағы төрт ықтимал алаңға салыстырмалы талдау жүргізілуде. Өңірді түпкілікті таңдау осы жылдың соңына дейін жүзеге асырылады деп жоспарлануда.

▪️«Біз жаңа МӨЗ жобасын іске асыруды жеделдету туралы шешім қабылдадық. Жыл соңына дейін төрт ықтимал облысқа бағалау жүргізіліп, содан кейін құрылыс үшін оңтайлы өңір ресми түрде анықталады. Жаңа зауыт заманауи мұнай-химия кластерінің өзегіне айналады», – деді Дәулет Арықбаев.

▪️Сонымен қатар Қазақстан жұмыс істеп тұрған мұнай өңдеу кәсіпорындарының қуатын қазіргі 18 млн тоннадан жылына 29,2 млн тоннаға дейін арттырып жатыр.

▪️Шымкент мұнай өңдеу зауытының қуатын 2030 жылға қарай жылына 6 млн тоннадан 12 млн тоннаға дейін арттыру жоспарлануда. Жобаның ТЭН әзірлеу жұмыстарын CNPC-нің Шығыс-Қытай жобалау институты жүргізуде.

▪️Павлодар мұнай-химия зауытын 2031 жылға қарай жылдық қуатын 5,5 млн тоннадан 9 млн тоннаға дейін ұлғайту жоспарланып отыр. Атырау мұнай өңдеу зауытында мұнай өңдеу көлемі кезең-кезеңімен 2028 жылға қарай 5,5 млн тоннадан 6,7 млн тоннаға дейін арттырылады. Кәсіпорында жөндеуаралық үш жылдық циклге көшу де жоспарлануда.

▪️Мұнай өңдеу қуаттарының артуына байланысты Қазақстан отандық зауыттарды қажетті көлемде шикізатпен қамтамасыз ету үшін мұнай тасымалдау инфрақұрылымын кеңейтіп жатыр. Атап айтқанда, кеңейтілетін Шымкент МӨЗ-ін мұнаймен қамтамасыз ету мақсатында Қазақстан – Қытай мұнай құбыры жүйесін кеңейту, бес жаңа мұнай айдау станциясын салу және ұзындығы 189 км лупинг тарту мәселесі пысықталуда.

▪️Кенқияқ – Атырау мұнай құбырының өткізу қабілетін жылына 15 млн тоннаға дейін, ал Кенқияқ – Құмкөл учаскесінің өткізу мүмкіндігін жылына 20 млн тоннаға дейін арттыру жоспарлануда. Жобаны Қытай тарапымен паритеттік негізде іске асыру мәселесі қарастырылуда.

▪️Бұған дейін Caspi Bitum зауытын кеңейту жұмыстары аяқталып, оның мұнай өңдеу қуаты жылына 1,5 млн тоннаға жеткізілді. Кәсіпорында жол битумын өндіру көлемі жылына 750 мың тоннаға дейін ұлғайтылды. Сондай-ақ Қазақстанда Jet A-1 авиациялық керосинін өндіруді жолға қою жоспарлануда.

▪️Экспорттық логистика мәселесіне тоқталған Дәулет Арықбаев Қазақстанда өндірілетін мұнайдың шамамен 80%-ы сыртқы нарықтарға жеткізілетінін атап өтті. Қазақстан мұнайының шетелге экспортталатын көлемінің 80%-дан астамы Каспий Құбыр Консорциумы арқылы тасымалданады.

▪️Сонымен қатар Атырау – Самара бағыты, Қытай бағыты және Ақтау порты арқылы Транскаспий халықаралық көлік маршруты, одан әрі Баку – Тбилиси – Джейхан мұнай құбыры пайдаланылуда.

⚜️Казахстан увеличит переработку нефти до 39 млн тонн: в Минэнерго озвучили планы на KIOGE 2026

▪️Казахстан планирует довести совокупные мощности по переработке нефти до 39 млн тонн в год за счет расширения действующих заводов и строительства нового крупнотоннажного нефтеперерабатывающего и нефтехимического комплекса.

▪️Об этом на 30-й юбилейной международной выставке и конференции KIOGE 2026 в Алматы сообщил директор Департамента транспортировки и переработки нефти Министерства энергетики РК Даулет Арыкбаев.

▪️Новый комплекс планируется построить мощностью до 10 млн тонн нефти в год. Министерство энергетики намерено ускорить реализацию проекта и ориентируется на ввод объекта до 2033 года. Сейчас завершается разработка пред-ТЭО и сравнительный анализ четырех потенциальных площадок в Улытауской, Атырауской, Мангистауской и Туркестанской областях. Окончательный выбор региона планируется сделать до конца текущего года.

▪️«Мы приняли решение ускорить реализацию проекта нового НПЗ. До конца текущего года будет завершена оценка четырех потенциальных областей, после чего будет официально определен оптимальный регион для строительства. Новый завод станет ядром современного нефтехимического кластера», — сообщил Даулет Арыкбаев.

▪️Параллельно Казахстан расширяет мощности действующих нефтеперерабатывающих предприятий с нынешних 18 до 29,2 млн тонн в год.

▪️Мощность Шымкентского НПЗ планируется увеличить с 6 до 12 млн тонн нефти в год к 2030 году. Разработку ТЭО проекта ведет Восточно-Китайский проектный институт CNPC.

▪️Павлодарский нефтехимический завод планируется расширить с 5,5 до 9 млн тонн в год к 2031 году. Атырауский НПЗ поэтапно увеличит переработку с 5,5 до 6,7 млн тонн в год к 2028 году. На предприятии также планируется переход на трехлетний межремонтный цикл.

▪️В связи с ростом мощностей переработки Казахстан расширяет нефтетранспортную инфраструктуру для обеспечения отечественных заводов необходимым объемом сырья. В частности, для снабжения расширяемого Шымкентского НПЗ прорабатывается расширение нефтепроводной системы Казахстан — Китай со строительством пяти новых насосных станций и лупинга протяженностью 189 км. Пропускную способность нефтепровода Кенкияк — Атырау планируется увеличить до 15 млн тонн, а участка Кенкияк — Кумколь — до 20 млн тонн в год. Реализация проекта рассматривается на паритетных началах с китайской стороной.

▪️Ранее было завершено расширение завода Caspi Bitum до 1,5 млн тонн переработки нефти в год. Производство дорожного битума на предприятии увеличено до 750 тыс. тонн в год. Также планируется наладить в Казахстане выпуск авиационного керосина Jet A-1.

▪️В части экспортной логистики Даулет Арыкбаев отметил, что около 80% добываемой в Казахстане нефти поставляется на внешние рынки. Более 80% зарубежных поставок казахстанской нефти приходится на Каспийский трубопроводный консорциум. Также используются маршруты Атырау — Самара, направление в Китай и Транскаспийский международный транспортный маршрут через порт Актау с дальнейшим выходом на трубопровод Баку — Тбилиси — Джейхан.

🔺Энергомин AI & Digital Bridge 2026 алаңында энергетикадағы цифрлық шешімдерді таныстырды

▪️Астана, 2026 жылғы 2 қазан. Энергетика министрлігі AI & Digital Bridge 2026 аясында энергетика саласын цифрлық трансформациялауға, оның тиімділігі мен сенімділігін арттыруға бағытталған технологиялық шешімдер кешенін таныстырды.

▪️Бірыңғай технологиялық тұжырымдама аясында өзара байланысты төрт бағыт біріктірілген: жасанды интеллектіні қолдана отырып энергетикалық нысанды жобалау, нақты уақыт режимінде басқару, деректерді беру арналарын кванттық қорғау және аса маңызды инфрақұрылымды ұшқышсыз ұшу аппараттарынан қорғауға арналған шешімдер.

▪️Мұндай тәсіл энергетикалық нысанның өмірлік циклінің әртүрлі кезеңдерінде - жобалау мен жедел басқарудан бастап ақпараттық және физикалық қауіпсіздікті қамтамасыз етуге дейін - цифрлық технологияларды кешенді қолдану мүмкіндіктерін көрсетеді.

▪️Жасанды интеллектіні қолдана отырып жобалау бағытын PowerChina Chengdu компаниясы ұсынады. Жасанды интеллект құрылыс жұмыстары басталғанға дейін энергетикалық нысанның орналасу алаңы мен параметрлерін есептеу үшін қолданылады. Сондай-ақ осы бағыт аясында әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-мен бірлескен R&D орталығын құру көзделуде.

▪️Rauda Technologies компаниясы Palanor платформасын пайдалана отырып, энергетикалық жүйені нақты уақыт режимінде мониторингтеу және басқару шешімдерін ұсынады. Жүйе ауытқуларды олар туындаған сәтте анықтауға және әрекет ету нұсқаларын қалыптастыруға мүмкіндік береді. Бұл ретте түпкілікті шешімді диспетчер қабылдайды.

▪️Жеке бағыт деректерді қорғауға арналған. Qubitera әл-Фараби атындағы ҚазҰУ жанындағы Қазақстан-Сингапур кванттық технологиялар орталығымен бірлесіп, энергетикалық нысандардың деректерді беру арналарын кванттық әдістермен қорғау жөніндегі пилоттық жобаны іске асыруда. Жоба перспективалық есептеу технологияларынан туындайтын ықтимал қауіптерді ескере отырып, аса маңызды деректерді беру арналарының қорғалу деңгейін арттыруға бағытталған.

▪️Dominor Partners шешімдері аса маңызды инфрақұрылымды ұшқышсыз ұшу аппараттарынан қорғауға бағытталған. Энергетикалық нысанның айналасында ықтимал қауіптерді анықтау, тану және оларға ден қою контуры қалыптастырылады. Бұл ретте әрекет ету тәсілі туралы шешімді оператор қабылдайды.

▪️Сонымен қатар Энергетика министрлігі KMG.AIAN бастамасын таныстырады. Ол мұнай өнімдері айналымының төрт буынын - өндіруді, тасымалдауды, өңдеуді және өткізуді - елдің бірыңғай отын балансына біріктіруді көздейді. Мұндай тәсіл жекелеген өңірлерде тапшылық туындауының ықтимал тәуекелдерін алдын ала анықтауға және басқарушылық шешімдер қабылдау кезінде деректерді тиімді пайдалануға мүмкіндік береді.

▪️Энергетика саласының цифрлық трансформациясы жекелеген технологиялық шешімдерден оларды кешенді қолдануға көшуді көздейді. Жасанды интеллект, заманауи басқару жүйелері және деректерді қорғаудың жаңа құралдары инфрақұрылымның сенімділігін арттыруға және қабылданатын шешімдердің тиімділігін күшейтуге ықпал етуі тиіс. Ұсынылған жобалар осындай технологиялардың практикалық мүмкіндіктерін көрсетуге және оларды энергетика саласында одан әрі қолдану перспективаларын бағалауға мүмкіндік береді».

▪️Энергетика министрлігі заманауи цифрлық шешімдерді енгізу, деректерді талдау және жасанды интеллект құралдарын дамыту, сондай-ақ отын-энергетика кешенінің технологиялық орнықтылығын нығайту бағытындағы жүйелі жұмысты жалғастырады.

🔺Минэнерго представило на AI & Digital Bridge 2026 комплекс цифровых решений для энергетики

▪️Астана, 2 октября 2026 года. Министерство энергетики в рамках AI & Digital Bridge 2026 представило комплекс технологических решений, направленных на цифровую трансформацию, повышение эффективности и надежности энергетической отрасли.

▪️В рамках единой технологической концепции объединены четыре взаимосвязанных направления: проектирование энергообъекта с применением искусственного интеллекта, управление в режиме реального времени, квантовая защита каналов передачи данных и решения по защите критической инфраструктуры от беспилотных летательных аппаратов.

▪️Такой подход демонстрирует возможности комплексного применения цифровых технологий на различных этапах жизненного цикла энергообъекта - от проектирования и оперативного управления до обеспечения информационной и физической безопасности.

▪️Направление AI-проектирования представлено PowerChina Chengdu. Искусственный интеллект используется для расчета площадки и параметров энергообъекта еще до начала строительства. В рамках данного направления также предусматривается создание совместного R&D-центра с КазНУ им. Аль-Фараби.

▪️Rauda Technologies с использованием платформы Palanor представляет решения для мониторинга и управления энергосистемой в реальном времени. Система позволяет фиксировать отклонения в момент их возникновения и формировать варианты реагирования, при этом окончательное решение подтверждает диспетчер.

▪️Отдельный блок посвящен защите данных. Qubitera совместно с Казахстанско-Сингапурским центром квантовых технологий КазНУ им. Аль-Фараби реализует пилотный проект по защите каналов передачи данных энергообъектов квантовыми методами. Проект ориентирован на повышение защищенности критически важных каналов передачи информации с учетом перспективных вычислительных угроз.

▪️Решения Dominor Partners направлены на защиту критической инфраструктуры от беспилотных летательных аппаратов. Вокруг энергообъекта формируется контур обнаружения, распознавания и реагирования на потенциальные угрозы, при этом решение о способе реагирования принимает оператор.

▪️Отдельно Министерство энергетики представляет инициативу KMG.AIAN. Она предусматривает объединение четырех звеньев оборота нефтепродуктов - добычи, транспортировки, переработки и реализации - в единый топливный баланс страны. Такой подход позволяет заранее выявлять потенциальные риски дефицита в отдельных регионах и использовать данные для принятия управленческих решений.

▪️Цифровая трансформация энергетики предполагает переход от отдельных технологических решений к их комплексному применению. Искусственный интеллект, современные системы управления и новые инструменты защиты данных должны способствовать повышению надежности инфраструктуры и эффективности принимаемых решений. Представленные проекты позволяют продемонстрировать практические возможности таких технологий и оценить перспективы их дальнейшего применения в энергетической отрасли.

▪️Министерство энергетики продолжает работу по внедрению современных цифровых решений, развитию инструментов анализа данных и искусственного интеллекта, а также укреплению технологической устойчивости топливно-энергетического комплекса.