🗣Цифрландыру және жасанды интеллект жылы: 2026 жылы Қазақстан энергетикасы цифрлық жобаларды ауқымдауға көшеді

✔️Мемлекет басшысы 2026 жылды Цифрландыру және жасанды интеллект жылы деп жариялады. Энергетика министрлігі отын-энергетика кешенінің негізгі процестеріне жасанды интеллект технологияларын жүйелі түрде енгізіп келеді.

✔️Министрліктің тәсілі эксперименттік әзірлемелерге емес, инфрақұрылымның сенімділігін арттыруға, апаттылықты төмендетуге және шығындарды оңтайландыруға бағытталған қолданбалы пилоттық жобаларды іске асыруға негізделген.

⏩Қазіргі уақытта салада үш негізгі практикалық кейс жүзеге асуда:

▪️Ұшқышсыз ұшу аппараттарын қолдана отырып, электр беру әуе желілерін ЖИ-дефектоскопиялау. Компьютерлік көру және машиналық оқыту технологиялары 4K-камералар, жылу анықтау және лидар жүйелерінен алынған деректер негізінде тірек конструкциялары мен сымдардағы ақауларды, қызып кетулерді, деформацияларды және басқа да жасырын тәуекелдерді автоматты түрде анықтауға мүмкіндік береді.

▪️Акустикалық резонанс технологиясына негізделген жылу желілерінің роботтандырылған құбырішілік диагностикасы. Бұл шешім жүйені ашпай-ақ және тоқтатпай-ақ құбырлардың жай-күйін нүктелік бағалауды қамтамасыз етеді.

▪️Газ саласына арналған ЖИ-ассистент, ол мобильді қосымшада түсірілген фотосурет арқылы газ есептегіштердің көрсеткіштерін автоматты түрде таниды. Бұл адам факторын азайтып, есепке алудың дәлдігін арттырады.

✔️Аталған шешімдердің барлығы пилоттық режимде апробациядан өтіп, жоғары тиімділігін көрсетті: диагностика уақыты жеделдеді, апаттылық деңгейі төмендеді және ресурстарды үнемдеу айтарлықтай артты.

✔️Президент қойған міндеттерге сәйкес, 2026 жылы Энергетика министрлігі электр және жылумен жабдықтау салаларында ЖИ-шешімдерді пилоттық кезеңнен ауқымды енгізуге көшіруді жоспарлап отыр.

✔️Басым бағыттардың қатарында: ЖИ-дефектоскопиядағы ақаулар классификаторларын кеңейту, магистральдық құбыржолдарда құбырішілік диагностика технологияларын енгізу, сондай-ақ газ саласындағы цифрлық сервистерді одан әрі дамыту бар.

✔️Сонымен қатар, Министрлік жасанды интеллект технологияларын әзірлейтін отандық ІТ-компаниялармен қол қойылған меморандумдар аясында жүйелі ынтымақтастықты жалғастырады.

📌2026 жылдың Цифрландыру және жасанды интеллект жылы деп жариялануы озық технологияларды жедел енгізуге және Қазақстан энергетикасын орнықты, цифрлық әрі технологиялық тұрғыдан тәуелсіз салаға айналдыруға қуатты серпін береді.

🗣Год цифровизации и ИИ: энергетика Казахстана в 2026 году переходит к масштабированию цифровых проектов

✔️Глава государства объявил 2026 - Годом цифровизации и искусственного интеллекта. Министерство энергетики последовательно внедряет технологии ИИ в ключевые процессы топливно-энергетического комплекса.

✔️Подход Министерства основан не на экспериментальных разработках, а на реализации прикладных пилотных проектов, ориентированных на повышение надежности инфраструктуры, снижение аварийности и оптимизацию затрат.

⏩В настоящее время в отрасли реализуются три ключевых практических кейса:

▪️ИИ-дефектоскопия воздушных линий электропередачи с применением беспилотных летательных аппаратов. Использование компьютерного зрения и машинного обучения позволяет автоматически выявлять дефекты опор и проводов, перегревы, деформации и другие скрытые риски на основе данных 4K-камер, тепловизоров и лидарных систем.

▪️Роботизированная внутритрубная диагностика тепловых сетей, основанная на технологии акустического резонанса. Решение обеспечивает точечную оценку состояния трубопроводов без вскрытия и остановки системы.

▪️ИИ-ассистент для газовой отрасли, автоматически распознающий показания газовых счетчиков по фотографии в мобильном приложении, что снижает влияние человеческого фактора и повышает точность учета.

✔️Все решения апробированы в пилотном режиме и уже продемонстрировали высокую эффективность — ускорение диагностики, снижение аварийности и существенную экономию ресурсов.

✔️В рамках задач, поставленных Президентом, в 2026 году Министерство энергетики планирует переход от пилотов к масштабированию ИИ-решений в электро- и теплоснабжении.

✔️В числе приоритетов: расширение классификаторов дефектов в ИИ-дефектоскопии, внедрение внутритрубной диагностики на магистральных трубопроводах, дальнейшее развитие цифровых сервисов в газовой отрасли.

✔️Параллельно Министерство продолжит системное сотрудничество с отечественными ИТ-компаниями разрабатывающих ИИ технологии в рамках подписанных меморандумов.

📌Объявление 2026 года Годом цифровизации и искусственного интеллекта становится важным импульсом для ускоренного внедрения передовых технологий и трансформации энергетики Казахстана в устойчивую, цифровую и технологически независимую отрасль.

🗣Жарты гигаватт жасыл энергия: 2025 жылы Қазақстанда ЖЭК бойынша 9 жоба іске қосылды

✔️Қазақстан жаңартылатын энергия көздері (ЖЭК) саласы тұрақты дамып келеді. Бүгінде елімізде жалпы белгіленген қуаты 3,5 гигаваттты құрайтын 162 ЖЭК нысаны жұмыс істейді. Оның ішінде: 67 жел электр станциясы, 49 күн электр станциясы, 43 су электр станциясы және 3 биогаз электр станциясы бар.

✔️2025 жылдың қорытындысы бойынша «таза» генерацияның үлесі 7%-ға жетіп, орнықты энергетикалық теңгерімге қарай оң динамиканы көрсетті. Айта кетейік, 2024 жылы ЖЭК үлесі елдегі электр энергиясының жалпы өндірісінің 6,43%-ын құраған болатын.

✔️2025 жылы жалпы қуаты 503 МВт болатын 9 жаңа ЖЭК нысаны пайдалануға берілді. Оның ішінде: 5 жел электр станциясы – 387 МВт, 3 күн электр станциясы – 90 МВт, 1 су электр станциясы – 26 МВт.

✔️Жаңа нысандар Қарағанды, Ұлытау, Ақтөбе, Жетісу, Қызылорда және Маңғыстау облыстарында орналасқан.

✔️ЖЭК нарығын дамытудың маңызды бөлігі – 2024–2027 жылдарға арналған жалпы қуаты 6,7 ГВт болатын жоспар шеңберінде өткізілетін аукциондар. 2025 жылғы желтоқсан айындағы жағдай бойынша шамамен 4 ГВт қуат бөлінген, бұл инвесторлардың жоғары қызығушылығын және «жасыл» генерация нарығының белсенді екенін көрсетеді.

✔️Total Eren, Masdar, China Power International Holding, China Energy сияқты стратегиялық инвесторлардың қатысуымен халықаралық жобалар жүзеге асырылатын болады.

📌Жалпы алғанда, 2035 жылға дейін Қазақстанда 8 ГВт-тан астам ЖЭК қуаттарын іске асыру жоспарланған. Бұл еліміздің тұрақты «жасыл» энергетикаға көшу, энергетикалық қауіпсіздікті нығайту және ұлттық энергожүйенің тұрақтылығын арттыру бағытындағы жүйелі саясатын айқындайды.

🗣Полгигаватта зелёной энергии: в 2025 году в Казахстане введено 9 проектов ВИЭ

✔️Казахстан продолжает устойчивое развитие в сфере возобновляемых источников энергии. На сегодняшний день в стране функционируют 162 объекта ВИЭ общей установленной мощностью 3,5 гигаватт. Это включает: 67 ветровых электростанций, 49 солнечных электростанций, 43 гидроэлектростанции и 3 биогазовые электростанции.

✔️По итогам 2025 года доля «чистой» генерации достигла 7%, отражая положительную динамику на пути к устойчивому энергетическому балансу. Напомним, в 2024 году доля ВИЭ составляла 6,43 % от общего производства электроэнергии в стране.

✔️В 2025 году введено в эксплуатацию 9 новых объектов ВИЭ общей мощностью 503 МВт, из которых: 5 объектов ВЭС — 387 МВт, 3 объекта СЭС — 90 МВт и 1 объект ГЭС — 26 МВт. География новых объектов охватывала следующие регионы: Карагандинская, Улытау, Актюбинская, Жетісу, Кызылординская, Мангистауская область.

✔️Важной частью развития рынка ВИЭ является проведение аукционных торгов в рамках плана на 2024–2027 годы общей мощностью 6,7 ГВт. По состоянию на декабрь 2025 года распределено около 4 ГВт, что демонстрирует заинтересованность инвесторов и живой рынок «зелёной» генерации.

✔️Будут реализованы международные проекты с участием стратегических инвесторов, включая Total Eren, Masdar, China Power International Holding, China Energy.

📌В целом, до 2035 года в Казахстане запланирована реализация свыше 8 ГВт мощностей ВИЭ, что подтверждает последовательный курс страны на переход к устойчивой «зелёной» энергетике, укрепление энергетической безопасности и повышение устойчивости национальной энергосистемы.

🗣Апта қорытындылары 5 - 9 қаңтар:

📌Цифрландыру және жасанды интеллект жылы: 2026 жылы Қазақстан энергетикасы цифрлық жобаларды ауқымдауға көшеді

📌Жарты гигаватт жасыл энергия: 2025 жылы Қазақстанда ЖЭК бойынша 9 жоба іске қосылды

🗣Дайджест 5 - 9 января:

📌Год цифровизации и ИИ: энергетика Казахстана в 2026 году переходит к масштабированию цифровых проектов

📌Полгигаватта зелёной энергии: в 2025 году в Казахстане введено 9 проектов ВИЭ

⚜️Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің Жаңартылатын энергия көздері департаментінің директоры қызметіне Тұрар Әлімжан Қамбарұлы тағайындалды

✔️Тұрар Әлімжан Қамбарұлы — «Болашақ» бағдарламасы аясында Ұлыбританиядағы University of Southampton университетін «электроэнергетика» мамандығы бойынша тәмамдаған.

✔️Еңбек жолын «KEGOC» АҚ-да жабдықтарды жөндеу жөніндегі электросілесір болып бастап, кейін құрылыс саласында және мемлекеттік қызметте жалғастырған.

✔️Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінде Атомдық және энергетикалық қадағалау мен бақылау комитетінің аумақтық департаментінде бас маман қызметінен бастап, Электроэнергетиканы дамыту департаментінде басшылық лауазымдарға дейін қызмет атқарды. Осы кезеңде жылу және электр энергетикасы салаларын трансформациялау жөніндегі реформаларды үйлестірді.

⚜️На должность директора Департамента по возобновляемым источникам энергии Министерства энергетики РК назначен Тұрар Әлімжан Қамбарұлы

✔️Он выпускник University of Southampton (Великобритания) по программе «Болашак» по специальности «электроэнергетика».

✔️Тұрар Әлімжан – начинал свой трудовой путь как электрослесарь по ремонту оборудования в АО «КЕГОК», продолжив ее в строительной отрасли и на государственной службе.

✔️В Министерстве энергетики занимал должности от главного специалиста Территориального департамента Комитета атомного и энергетического надзора и контроля до руководящих должностей в департаменте развития электроэнергетики, курируя реформы по трансформации отраслей тепло и электроэнргетики.

🗣Қара теңізде танкерлермен болған оқиғаларға қатысты Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігінің ресми хабарламасы

🔵Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігі 2026 жылғы 13 қаңтарда Қара теңіз акваториясында, КҚК теңіз терминалы маңында Қазақстанның экспорттық мұнайын тасымалдауға қатысқан екі кемеде тіркелген келеңсіз оқиғалар туралы ақпаратты ресми түрде растайды.

🔵Мальта туымен жүрген «Matilda» танкері «ҚазМұнайГаз» ұлттық компаниясының қосалқы ұйымы арқылы жалға алынған және ҰҰА шабуылына ұшырағаны расталды. Кемеде жарылыс тіркелгенімен, өрт шықпаған. Экипаж арасында зардап шеккендер жоқ. Техникалық қызметтердің алдын ала бағалауына сәйкес, танкер теңізде жүзуге қабілетті, кеменің корпусында аса қауіпті зақымданулар анықталмаған.

🔵Либерия туымен жүрген «Delta Harmony» танкері де жүктеу жұмыстарына дайындық кезеңінде ұшқышсыз ұшу аппараты шабуылына ұшырағаны расталды. Салдарынан өрт шығып, жедел сөндірілген. Экипаж мүшелері зардап шеккен жоқ. Оперативтік штаб деректеріне сәйкес, оқиға кезінде кемеге мұнай тиеу жұмыстары жүргізілмеген, жүк цистерналары бос болғандықтан, Қазақстан Республикасының экспорттық ресурстарына зиян келтірілмеген.

🔵Энергетика министрлігі логистикалық тізбектердің қауіпсіздігін қамтамасыз ету және экспорттық жеткізілімдердің үздіксіз жұмысын қамтамасыз ету мақсатында «ҚазМұнайГаз» ұлттық операторымен, консорциум әкімшілігімен және кемелер иелерімен іс-қимылдарды жедел түрде үйлестіріп отыр.

🗣Официальное сообщение Министерства энергетики РК касательно инцидентов с танкерами в Черном море

🔵Министерство энергетики Республики Казахстан подтверждает информацию об инцидентах, произошедших 13 января 2026 года в акватории Черного моря в районе морского терминала КТК с двумя судами, задействованными в транспортировке казахстанской экспортной нефти.

🔵Танкер «Matilda» под флагом Мальты, зафрахтованный дочерней организацией национальной компании «КазМунайГаз» подвергся атаке БПЛА. На судне зафиксирован взрыв без последующего горения. Жертв и пострадавших среди экипажа нет. По предварительной оценке технических служб, танкер сохраняет мореходность, признаков критических повреждений корпуса на данный момент не выявлено.

🔵Танкер «Delta Harmony» под флагом Либерии – также подвергся атаке БПЛА, находясь в режиме ожидания погрузки. В результате инцидента произошло возгорание, которое было оперативно ликвидировано. Пострадавших среди членов экипажа нет. По данным оперативного штаба, на момент происшествия погрузка нефти на судно еще не производилась, грузовые танки были пусты, в связи с чем ущерба экспортным ресурсам Республики Казахстан не нанесено.

🔵Министерство энергетики в оперативном режиме координирует действия с национальным оператором «КазМунайГаз», администрацией консорциума и судовладельцами для обеспечения безопасности логистических цепочек и бесперебойности экспортных поставок.

🗣Official statement of the Ministry of Energy of the Republic of Kazakhstan regarding incidents involving tankers in the Black Sea

🔵The Ministry of Energy of the Republic of Kazakhstan confirms the information regarding the incidents that occurred on 13 January 2026 in the waters of the Black Sea near the CPC marine terminal involving two vessels engaged in the transportation of Kazakhstan’s export crude oil.

🔵The tanker “Matilda”, flying the flag of Malta and chartered by a subsidiary of the national company KazMunayGas, was attacked by an unmanned aerial vehicle (UAV). An explosion was recorded on board without any subsequent fire. There were no casualties or injuries among the crew. According to a preliminary assessment by technical services, the tanker remains seaworthy and no signs of critical hull damage have been identified at this stage.

🔵The tanker “Delta Harmony”, flying the flag of Liberia, was also attacked by a UAV while waiting to load. As a result of the incident, a fire broke out, which was promptly extinguished. No crew members were injured. According to the operational headquarters at the time of the incident, loading of crude oil into the vessel had not yet commenced and the cargo tanks were empty.
therefore, no damage was caused to the export resources of the Republic of Kazakhstan.

🔵The Ministry of Energy is coordinating, on an operational mode, with the national operator KazMunayGas, the consortium administration and the shipowners to ensure the safety of logistics chains and the continuity of export supplies.

🇰🇿🇦🇪Қазақстанның Энергетика министрлігі Abu Dhabi Sustainability Week іс-шарасына қатысты

✔️Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігі Абу-Даби тұрақты даму апталығына (Abu Dhabi Sustainability Week, ADSW) қатысты. Аталған іс-шара тұрақты дамудың жаһандық күн тәртібін ілгерілетуге, сондай-ақ климаттық және экологиялық мақсаттарға қол жеткізуге бағытталған халықаралық күш-жігерді қолдайтын жетекші халықаралық платформалардың бірі болып саналады.

✔️ADSW аясында энергетикалық өтпелі кезеңді жеделдетуде цифрландыру мен жасанды интеллект технологияларының маңызына ерекше назар аударылды. Іс-шара барысында энергожүйелердің тиімділігін арттыру, «ақылды» инфрақұрылымды дамыту және ресурстарды тұтынуды оңтайландыру мәселелері қаралды.

✔️Сонымен қатар, платформа таза және жаңартылатын энергия көздері негізінде жұмыс істейтін деректерді өңдеу орталықтарына инвестициялар тарту мәселелерін талқылауға арналған маңызды алаң болып, бұл цифрлық экономиканы дамытудың негізгі факторларының бірі ретінде қарастырылды және көміртек шығарындыларын азайтуға мүмкіндік береді.

✔️Іс-шараны Біріккен Араб Әмірліктері Үкіметінің қолдауымен Masdar компаниясы ұйымдастырды және оған мемлекет басшылары мен үкімет басшылары, халықаралық ұйымдардың өкілдері, бизнес қауымдастығы, ғылыми орта және сарапшылар қатысады. ADSW аясында энергетикалық өтпелі кезең, декарбонизация, жаңартылатын энергия көздерін дамыту, орнықты экономикалық өсу және инновациялық технологияларды енгізу мәселелері талқыланды.

✔️Абу-Даби тұрақты даму апталығы үздік тәжірибелермен алмасуға, халықаралық ынтымақтастықты нығайтуға және тұрақты даму мен климаттың өзгеруіне қарсы күрес саласында бірлескен шешімдер әзірлеуге арналған маңызды халықаралық алаң саналады. Ауқымды шараға Қазақстан Республикасы Энергетика вице-министрі Бақытжан Ілияс қатысты.

📌Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігі энергетика саласын тұрақты дамытуға, «жасыл» технологияларды енгізуге, сондай-ақ энергетикалық қауіпсіздік пен орнықты даму жолында халықаралық ынтымақтастықты нығайтуға бағытталған осындай халықаралық бастамаларға қатысудың маңыздылығын атап өтеді.

🇰🇿🇦🇪Минэнерго Казахстана приняло участие в Abu Dhabi Sustainability Week

✔️Неделя устойчивого развития Абу-Даби (Abu Dhabi Sustainability Week, ADSW) является одной из ведущих международных платформ, направленных на продвижение глобальной повестки устойчивого развития и поддержку международных усилий по достижению климатических и экологических целей.

✔️В рамках ADSW особое внимание уделяется роли цифровизации и технологий искусственного интеллекта в ускорении энергетического перехода, повышении эффективности энергосистем, развитии «умной» инфраструктуры и оптимизации потребления ресурсов.

✔️Кроме того, платформа служит важной площадкой для обсуждения привлечения инвестиций в центры обработки данных, функционирующие на основе чистых и возобновляемых источников энергии, как одного из ключевых факторов развития цифровой экономики при одновременном снижении углеродного следа.

✔️Мероприятие организуется компанией Masdar при поддержке Правительства Объединённых Арабских Эмиратов и объединяет глав государств и правительств, представителей международных организаций, бизнеса, научного сообщества и экспертных кругов. В рамках ADSW обсуждаются ключевые вопросы энергетического перехода, декарбонизации, развития возобновляемых источников энергии, устойчивого экономического роста и внедрения инновационных технологий.

✔️Неделя устойчивого развития Абу-Даби служит важной площадкой для обмена лучшими практиками, укрепления международного сотрудничества и выработки совместных решений в сфере устойчивого развития и борьбы с изменением климата.

📌В работе недели устойчивого развития принял участие вице-министра энергетики РК Бакытжан Ильяс. Министерство энергетики Республики Казахстан отмечает значимость участия в подобных международных инициативах, направленных на развитие устойчивой энергетики, внедрение «зелёных» технологий и укрепление международного сотрудничества в сфере энергетической безопасности и устойчивого развития.

📊 Энергетика министрлігінің мәліметінше, 2025 жылы 124,6 млрд кВтсағ тұтыну деңгейінде электр энергиясын өндіру 123,1 млрд кВтсағ-қа жетті. Бір жыл ішінде жалпы белгіленген қуат 25,3 ГВт-тан 26,7 ГВт-қа дейін өсті. Генерацияның негізгі көздері бұрынғысынша көмір стансалары болып қала береді (51,4%), алайда газ генерациясының үлесі (25,6%) мен ЖЭК (13,5%) те өсуде.

🔺 Соңғы екі жылда нарықты ырықтандыру нәтижесінде күрделі жөндеуге 902 млрд теңге тартылды, бұл технологиялық ереже бұзу санын 27%-ға төмендетуге және 9 ЖЭО-ны «қызыл» аймақтан шығаруға мүмкіндік берді. Бұл ретте компаниялардың иелеріне дивиденд төленген жоқ. Барлық қаражат тек қана станса жабдықтарын реконструкциялауға және жаңартуға кері инвестициялануда. Бұл активтерді жаңарту жобаларының пулын арттыруға және генерация секторына нақты капиталдың келуін қамтамасыз етуге мүмкіндік берді.

🏭 Сондай-ақ Мемлекет басшысының тапсырмалары шеңберінде таза көмір технологиялары негізінде көмір генерациясын дамыту перспективалары қаралды. Бүгінгі таңда мердігерлер анықталып, стратегиялық маңызды нысандарды жүзеге асыру басталды. Олардың қатарында Екібастұз ГРЭС-3 (2 640 МВт), Курчатов қаласындағы жаңа станса (700 МВт), сондай-ақ Көкшетау (240 МВт), Семей (360 МВт) және Өскемен (360 МВт) қалаларындағы жылу электр орталықтары бар.

🏗 Желілік инфрақұрылымды дамытуға қатысты «KEGOC» АҚ-ның Оңтүстік аймақ желісін күшейту бойынша жұмыстар жүргізілуде, яғни ұзындығы 475 шақырым «Шу – Жамбыл – Шымкент» (500 кВ) әуе электр тарату желісі тартылуда. Сондай-ақ ұзындығы 604,3 шақырым болатын «Өлке – Қарабатан» (500 кВ) әуе желісін салуды көздейтін Батыс Қазақстан энергожүйесін ЕЭҚ елдерімен біріктіру жобасы жүзеге асырылуда. Екі жоба да кестеге сәйкес жүргізілуде, 2027 жылы аяқталады деп жоспарланып отыр.

▫️ Компания 2035 жылға дейінгі ұзақмерзімді перспективада 6 659 шақырым жаңа 220-500 кВ желісін іске қосуды және 10 591 шақырым желіні реконструкциялауды жоспарлап отыр. Бүгінгі таңда ұлттық электр желісіне 83 қосалқы станса мен жалпы ұзындығы 27,9 мың шақырым болатын 398 әуе желісі кіреді, трансформаторлардың жалпы қуаты – 38 893,6 МВА.

✔️ «Самұрық-Энерго» АҚ-ның жобалар портфелінде 2035 жылға дейін жаңа қуаттарды іске қосу жоспары 7,4 ГВт-ты құрайды. Негізгі жобалардың қатарында 2026 жылдың қазан айында іске қосылатын Алматы ЖЭО-2-ны жаңғырту, сондай-ақ Екібастұз ГРЭС-2 стансасын 2028 жылдың қазан айында 3-ші блогын және 2030 жылдың қазан айында 4-ші блогын іске қоса отырып, кеңейту және реконструкциялау жұмыстары бар.

📱 @KZgovernment