⚠️ Қалалар мен елді мекендер аумақтарын абаттандырудың үлгілік қағидаларына қатысты түсіндірме

Бірқатар бұқаралық ақпарат құралдары мен әлеуметтік желілерде 2026 жылғы 1 шілдеден бастап Қазақстанда тұрғын үйлердің маңында автокөліктерді қоюға тыйым салынады деген ақпарат таралуда.

❌ Аталған ақпарат шындыққа сәйкес келмейді.

Қазақстан Республикасы Өнеркәсіп және құрылыс министрінің «Қалалар мен елді мекендер аумақтарын абаттандырудың үлгілік қағидаларын бекіту туралы» бұйрығында тұрғын үйлердің жанында автокөліктерді қоюға жаңа тыйым салу көзделмеген.

📄 Құжат бойынша негізгі мақсат – нормативтік құқықтық базаны Қазақстан Республикасының Құрылыс кодексіне сәйкестендіру және елді мекендерді абаттандыру саласындағы қолданыстағы нормаларды қайта бекіту. Қолданыстағы ережелер бұған дейін де Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрінің 2015 жылғы 20 наурыздағы №235 бұйрығымен бекітілген Қалалар мен елді мекендер аумақтарын абаттандырудың үлгілік қағидаларында (Қазақстан Республикасы Өнеркәсіп және құрылыс министрі міндетін атқарушының 2024 жылғы 14 маусымдағы №219 бұйрығымен енгізілген редакцияда) қолданылып келген.

Атап айтқанда, жаңа қағидаларда азаматтарға тұрғын үйлердің жанындағы арнайы қарастырылған автотұрақ орындарына көлік қоюға тыйым салатын нормалар жоқ.

Өзгерістер тек нақтылау мақсатында енгізілді. Мәселен, қағидалардың 32-тармағында жеке тұрғын үйлерге іргелес аумақта жинап, сақтап қоюға рұқсат берілмейтін жылжымалы мүліктің тізбесі нақтыланды. Бұрын «өзге де жылжымалы заттар» деген жалпы тұжырым қолданылса, жаңа редакцияда оларға автокөлік құралдары, тіркемелер мен арбалар да жататыны нақты көрсетілген.

🅿️ Бұл ретте сөз автокөлік құралдарын пайдалануға немесе белгіленген орындарда қоюға тыйым салу туралы емес, ортақ пайдаланудағы іргелес аумақта мүлікті ұзақ уақыт сақтауға және үйіп қоюға жол бермеу туралы болып отыр.

📢 Сондай-ақ аталған Қағидалар жол қозғалысын ұйымдастыру, автотұрақтар мен тұрақ орындарын реттеу және көлік құралдарын пайдалану мәселелерін қамтымайтынын атап өткен жөн. Сондықтан жарияланымдарда айтылған автокөліктерді қоюға жаңа шектеулер енгізіледі деген тұжырымдар құжаттың мазмұнына сәйкес келмейді.

▪️Қазақстан Республикасы Өнеркәсіп және құрылыс министрлігі азаматтарды тек ресми ақпарат көздеріне сүйенуге және нормативтік құқықтық актілерге қатысты шындыққа жанаспайтын түсіндірмелерді таратпауға шақырады.

⚠️ Разъяснение Типовых правил благоустройства территорий городов и населенных пунктов
 
В ряде средств массовой информации и социальных сетей распространяется информация о том, что с 1 июля 2026 года в Казахстане якобы вводится запрет на парковку автомобилей возле жилых домов.

❌ Данная информация не соответствует действительности.

Приказ Министра промышленности и строительства Республики Казахстан «Об утверждении Типовых правил благоустройства территорий городов и населенных пунктов» не предусматривает введение нового запрета на парковку автомобилей возле домов.

📄 Основной целью документа является приведение нормативной базы в соответствие со Строительным кодексом Республики Казахстан и переутверждение действующих норм благоустройства территорий населенных пунктов. Изложенные в утвержденных правилах положения ранее уже действовали в Типовых правилах благоустройства территорий городов и населенных пунктов, утвержденных приказом Министра национальной экономики Республики Казахстан от 20 марта 2015 года №235 (в редакции приказа и.о. Министра промышленности и строительства РК от 14 июня 2024 года №219).

В частности, в новых правилах не содержатся нормы, запрещающие гражданам оставлять автомобили возле жилых домов на специально предусмотренных для этого парковочных местах.

Изменения носят исключительно уточняющий характер. Так, в пункте 32 правил конкретизирован перечень движимого имущества, которое не допускается складировать на прилегающей территории индивидуальных жилых домов. Если ранее использовалась общая формулировка «иные движимые вещи», то в новой редакции дополнительно уточняется, что к ним относятся автотранспортные средства, прицепы и тележки.

🅿️ При этом речь идет именно о складировании и длительном хранении имущества на прилегающей территории общего пользования, а не о запрете эксплуатации или парковки транспортных средств в установленных местах.

📢 Следует отметить, что данные Правила не регулируют вопросы дорожного движения, организации парковок, автостоянок и эксплуатации транспортных средств. Поэтому содержащиеся в публикациях выводы о введении новых ограничений на парковку автомобилей не соответствуют содержанию документа.

▪️ Министерство промышленности и строительства Республики Казахстан призывает руководствоваться официальными источниками информации и не распространять недостоверные трактовки нормативных правовых актов.

📈 Теміржол машиналарын жасау саласы өнімдерінің жекелеген түрлерін локализациялау деңгейі 35-40%-ға жетті — Ерсайын Нағаспаев Үкімет отырысында сөз сөйледі

Қазақстан Республикасы Премьер-министрі Олжас Бектенов төрағалық еткен Үкімет отырысында Өнеркәсіп және құрылыс министрі Ерсайын Нағаспаев теміржол машиналарын жасау саласының қазіргі жай-күйі туралы баяндады.

Министр еліміздегі жалпы машина жасау өндірісінің 13%-ын құрайтын аталған саланың маңызды рөлін атап өтті. Бүгінде Қазақстанның теміржол машиналарын жасау секторында 8 мыңнан астам адам еңбек ететін 60 кәсіпорын жұмыс істеп тұр.

«Өткен жылдың қорытындысы бойынша саладағы өнім шығару көлемі 22,5%-ға өсіп, 734 млрд теңгеге жетті. Жалпы алғанда, кейінгі 5 жылда ұлттық тасымалдаушының вагон паркін жаңартуды ынталандыруға бағытталған бағдарламалардың іске асырылуы арқасында салада инвестициялық белсенділік артты. Соның нәтижесінде Wabtec, Alstom және Stadler сияқты әлемдік жетекші компаниялардың өндірістері локализацияланды. Теміржол машиналарын жасау саласы өнімдерінің жекелеген түрлері бойынша локализациялау деңгейі 35-40%-ға жетті», – деді Ерсайын Нағаспаев.

📈 Уровень локализации по отдельным видам продукции ж/д машиностроения достиг 35-40% —  Ерсайын Нагаспаев выступил на заседании Правительства

На заседании Правительства под председательством Премьер-министра РК Олжаса Бектенова министр промышленности и строительства Ерсайын Нагаспаев выступил с докладом о текущем состоянии сектора ж/д машиностроения.

Министр подчеркнул ключевую роль отрасли, на которую приходится 13% от общего объема машиностроения. В секторе железнодорожного машиностроения  работают 60 предприятий, где на сегодня занято свыше 8 тыс. граждан.

”По итогам прошлого года объем выпуска продукции вырос на 22,5% и достиг 734 млрд тенге. В целом за последние 5 лет в отрасли наблюдается рост инвестиционной активности вследствие реализации программ, направленных на стимулирование обновления парка вагонов национального оператора. В результате локализованы производства ведущих мировых компаний Wabtec, Alstom, Stadler. Уровень локализации по отдельным видам продукции достиг 35-40%”, — подчеркнул Ерсайын Нагаспаев.

📌 Бірқатар ірі инвестициялық жобалардың іске асырылуы арқасында теміржол машиналарын жасау саласында оң динамика қамтамасыз етілді

Үкімет отырысында ҚР Өнеркәсіп және құрылыс министрі Ерсайын Нағаспаев Премьер-министр Олжас Бектеновті отандық жеткізушілермен кооперацияны кеңейту, қосалқы бөлшектердің жаңа түрлерін өндіру және бірлескен өндірістер құру арқылы локализациялауды тереңдету бойынша атқарылып жатқан жұмыстар туралы хабардар етті.

Биылғы 5 айдың қорытындысы бойынша жылжымалы құрам өндірісінің көлемі 9%-дан астамға, ал жекелеген өнім түрлерін өндіру 1,7 есеге дейін артты. Тек локомотивтер бойынша 17,5%-ға төмендеу байқалды.

«Жыл қорытындысы бойынша өндіріс көлемі өткен жылдың деңгейінде сақталып, басқа өнім түрлерінің шығарылымын арттыру есебінен аздаған өсім күтілуде. Саладағы оң динамика негізінен бірқатар ірі инвестициялық жобалардың іске асырылуы есебінен қамтамасыз етіліп отыр», – деді ең маңызды жобаларға тоқталған Ерсайын Нағаспаев.

Былтыр Астанада жылына 100 дана жолаушы вагонын шығаруға қауқарлы «Stadler Қазақстан» зауыты іске қосылғаны ерекше атап өтілді. 2030 жылға дейін ҚТЖ-ға  557 вагон дайындап беруге келісімшарт жасалған. Биыл теміржол бағыттарына заманауи технологиялармен жабдықталған жаңа вагондар шығарылады.

Маңызды жобалардың бірі — “ЗИКСТО” зауыты базасында жолаушы вагондары өндірісін ұлғайту. Кәсіпорын жылына 200-ге дейін жолаушы вагонын шығаруды қамтамасыз етеді. 2026-2027 жылдары өндірісті жаңғыртуға және өнім көлемін ұлғайтуға бағытталған құны 24 млрд теңге болатын инвестициялық жобаны іске асыру жоспарлануда. Бұл шамамен 470 жұмыс орнын құруға, сондай-ақ отандық вагон жасау саласының құзыретін және локализациялау деңгейін арттыруға мүмкіндік береді. Биылдан бастап теміржол бағыттарында жаңартылған жолаушылар вагондары пайдаланылуда.

Сонымен қатар былтыр Атырау облысында жылына 6 мың жүк вагоны мен вагон-цистерна шығаруға қауқарлы вагон жасау зауыты іске қосылды. Кәсіпорын вагон-цистерна өндіруге сертификат алып, биыл алғашқы 70 бірлікті шығаруды жоспарлап отыр. Сонымен қатар локализациялау деңгейін арттыру мақсатында инвестор тарапынан жылына 60 мың тонна бөлшек шығаратын құю зауытының құрылысы басталды. Зауытты іске қосу 2027 жылға жоспарланған.

Семей машина жасау зауытында жылына 600-ге дейін жартылай вагон өндіретін жаңа желі пайдалануға берілді.

Сонымен қатар Екібастұзда дайын теміржол техникасын, сондай-ақ қосалқы бөлшектер мен маңызды компоненттерді өндіруге маманданған кәсіпорындар кластері қалыптастырылды. Мұнда жылына 160 мың бірлік өнім шығаруға мүмкіндік беретін бандаж кешені де іске қосылды.

Alstom компаниясымен бірлесіп локомотивтерге сервистік қызмет көрсетуді локализациялауды дамыту – маңызды бағыттардың бірі. Саланы ілгерілетудің маңызды бағыттарының бірі – Alstom компаниясымен бірлесіп локомотивтерге сервистік қызмет көрсетуді локализациялауды дамыту. Инвестициялық келісім аясында Астана, Алматы, Шу және Арыс қалаларында төрт сервистік орталықтың құрылысы жүргізілуде. Шу және Алматыдағы орталықтар пайдалануға берілсе, Астана мен Арыста құрылыс жұмыстары жалғасуда.

«Жобаны іске асыру 700 жұмыс орнын құруға, локомотивтерге толық циклді қызмет көрсетуді қамтамасыз етуге, сондай-ақ отандық машина жасауды локализациялау деңгейі мен технологиялық құзыретін арттыруға мүмкіндік береді», – деді министр.

📌 Положительная динамика в ж/д машиностроении обеспечена реализацией ряда крупных инвестпроектов

На заседании Правительства министр промышленности и строительства РК проинформировал Премьер-министра Республики Казахстан Олжаса Бектенова о проводимой работе по углублению локализации через расширение кооперации с отечественными поставщиками, освоение новых видов комплектующих и создание совместных производств.

По итогам 5 месяцев т.г. объем производства подвижного состава вырос более чем на 9%, а по отдельным видам продукции — до 1,7 раза. Снижение отмечается только по локомотивам на 17,5%.

«По итогам года ожидается сохранение объемов производства на уровне прошлого года с небольшим ростом за счет увеличения выпуска других видов продукции. Положительная динамика в отрасли во многом обеспечена реализацией ряда крупных инвестиционных проектов», — отметил Ерсайын Нагаспаев, остановившись на наиболее значимых из них.

Отмечен введенный в прошлом году в Астане завод «Stadler Казахстан» мощностью до 100 пассажирских вагонов в год. До 2030 года законтрактована поставка 557 вагонов для КТЖ. В этом году на маршрутах появятся вагоны, оснащенные современными технологиями.

Одним из ключевых проектов является расширение производства пассажирских вагонов на базе завода «ЗИКСТО». Предприятие обеспечивает выпуск до 200 пассажирских вагонов. В 2026–2027 годах планируется реализация инвестиционного проекта стоимостью 24 млрд тенге, направленного на модернизацию производства и увеличение объемов выпуска. Это позволит создать порядка 470 рабочих мест, а также повысить уровень локализации и компетенций отечественного вагоностроения. С текущего года на железнодорожных маршрутах используются обновлённые пассажирские вагоны.

Также в прошлом году в Атырауской области запущен вагоностроительный завод мощностью 6 тысяч грузовых вагонов и цистерн в год. Предприятие прошло сертификацию на производство вагонов-цистерн и уже в этом году выпустит первые 70 единиц продукции. Одновременно для повышения уровня локализации инвестором начато строительство литейного завода мощностью 60 тыс. тонн деталей в год. Запуск завода запланирован на 2027 год.

На Семипалатинском машиностроительном заводе запущена новая производственная линия по выпуску полувагонов мощностью до 600 единиц ежегодно.

В Экибастузе сформирован кластер предприятий, специализирующихся на выпуске как готовой железнодорожной техники, так и комплектующих и других важных компонентов для обеспечения работы железнодорожного транспорта. Здесь же введён в эксплуатацию бандажный комплекс мощностью 160 тыс. единиц готовых изделий.

Важным направлением является развитие локализации сервисного обслуживания локомотивов в сотрудничестве с компанией Alstom. В рамках инвестиционного соглашения ведется строительство четырех сервисных центров в Астане, Алматы, Шу и Арыси. Центры в Шу и Алматы уже введены в эксплуатацию, в Астане и Арыси продолжаются строительные работы.

«Реализация проекта позволит создать 700 рабочих мест, обеспечить полный цикл обслуживания локомотивов, а также повысить уровень локализации и технологические компетенции отечественного машиностроения», — отметил министр.

📌 Ерсайын Нағаспаев Үкімет отырысында жылжымалы құрам паркін жаңарту бойынша бірқатар ұсыныс айтты

«Жылжымалы құрамды жаңарту отандық машина жасау саласын дамыту ісімен тығыз байланыста жүзеге асырылуы тиіс. Бұл өндірістік қуаттарды арттыру мен паркті жаңартуды қатар жүзеге асыруға мүмкіндік береді», – деп атап өтті министр.

Айтылған ұсыныстардың бір бөлігі:

➡️Бірінші кезекте Қазақстанда жасалған вагондар мен локомотивтерді (жылжымалы құрамды) сатып алу тетіктерін пысықтау;
➡️ҚТЖ-ның отандық өндірушілерден вагондар мен жартылай вагондар сатып алу үшін тиісті субсидиялау көлемі қажеттіліктен төмен болғандықтан, қаржыландыруды жеткілікті деңгейге көтеру мәселесін қарастыру;
➡️Қолданыстағы кәсіпорындардың тұрақты жұмысын және отандық өндіріс орындарының өнімдеріне болжамды сұранысты қамтамасыз ету үшін ұзақ мерзімді оффтейк-келісімшарттар жасау мүмкіндігін қарастыру.

«Министрлік елдің экономикалық өсуін қамтамасыз ету шеңберінде теміржол машиналарын жасау саласын дамыту жұмысын жалғастырады», – деп қорытындылады Ерсайын Нағаспаев.

📌 Ерсайын Нагаспаев на заседании Правительства озвучил ряд предложений по обновлению подвижного состава

«Обновление подвижного состава должно осуществляться в тесной взаимосвязи с развитием отечественного машиностроительного сектора, что позволит синхронно наращивать производственные мощности и модернизировать парк», — отметил министр.

Среди предложенных мер:

➡️Проработать механизмы приоритетного закупа подвижного состава у отечественных производителей.
➡️На сегодняшний день объем выделенных средств на субсидирование процентной ставки по приобретению КТЖ вагонов и полувагонов у отечественных производителей существенно ниже существующей потребности. В этой связи необходимо проработать вопрос обеспечения достаточного финансирования для указанных целей.
➡️Проработать возможность заключения долгосрочных оффтейк-контрактов для обеспечения стабильной загрузки действующих производств и прогнозируемого спроса на продукцию отечественных предприятий.

«Министерство продолжит работу по развитию железнодорожного машиностроения в рамках обеспечения экономического роста страны», — подытожил Ерсайын Нагаспаев.

🇰🇿🇫🇷 Қазақстан мен Франция өкілдері Стратегиялық маңызды шикізат материалдары жөніндегі жұмыс тобының алғашқы отырысын өткізді

Қазақстан-Франция үкіметаралық комиссиясының 2025 жылғы желтоқсанда өткен отырысы қорытындысы бойынша қол жеткізілген уағдаластықтарды іске асыру мақсатында Стратегиялық маңызды шикізат материалдары саласындағы ынтымақтастық жөніндегі бірлескен жұмыс тобының алғашқы отырысы бейнеконференция форматында өтті.

Кездесу екі ел елшіліктерінің қолдауымен, ҚР Өнеркәсіп және құрылыс министрлігі Өнеркәсіп комитеті төрағасының орынбасары Олжас Әлібеков пен Францияның минералдық шикізат және металдармен стратегиялық қамтамасыз ету жөніндегі ведомствоаралық делегаты Бенжамен Галлезоның тең төрағалығымен ұйымдастырылды.

Қазақстан мен Францияның стратегиялық маңызды шикізат материалдары саласындағы ынтымақтастығы –жоғары деңгейде қол жеткізілген келісімдердің жалғасы болып есептеледі. Бұл 2023 жылы бекітілген Стратегиялық минералдар жөніндегі бірлескен ниеттестік декларациясына, сондай-ақ Қазақстан Республикасы Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың Францияға 2024 жылғы мемлекеттік сапары барысында қол қойылған Жол картасына негізделген.

Отырыс барысында Қазақстан мен Францияның мемлекеттік органдары, геологиялық қызметтері және бизнес өкілдері геологиялық картография, деректер алмасу, зертханалық зерттеулер, геологиялық барлау, жер қойнауын пайдалану және заманауи тау-кен өнеркәсібін дамыту бағыттарындағы өзара іс-қимыл перспективаларын талқылады. Сонымен қатар титан және басқа да стратегиялық ресурстарды жеткізу саласындағы серіктестікке, сондай-ақ бизнес құрылымдар арасындағы тікелей байланыстарды кеңейтуге ерекше назар аударылды.

Олжас Әлібеков Қазақстанның Еуропалық одақтың тиісті тізбесіне енгізілген стратегиялық маңызды шикізат материалдарының 34 түрінің 21-ін өндіріп әрі өңдейтінін атап өтті. Сондай-ақ Қазақстандағы инвестициялық ахуалды жақсарту және жер қойнауын пайдалану саласын цифрландыру бағытында жүргізіліп жатқан жұмыстарға назар аударылды.

Өнеркәсіп және құрылыс министрлігінің өкілдері қазақстандық тараптың франциялық серіктестерімен өзара тиімді әрі мазмұнды ынтымақтастықты дамытуға дайын екендерін растап, оларды геологиялық барлау, шикізатты өңдеу және заманауи технологияларды енгізу салаларындағы бірлескен жобаларды іске асыруға белсенді түрде қатысуға шақырды.

🤝 Кездесу қорытындысы бойынша тараптар ұзақ мерзімді стратегиялық әріптестікті одан әрі ілгерілетуге өзара мүдделі екендіктерін растады және бірлескен бастамалар мен жобаларды іске асыруды жалғастыра беруге уағдаласты.