🟧या भारतीयाने सलग दुसऱ्यांदा जिंकली निवडणूक.
अमेरिकेतील राष्ट्राध्यक्ष पदाच्या निवडणुकीमध्ये भारतीय वंशाचे डेमोक्रॅटिक खासदार राजा कृष्णमूर्तींनी सलग दुसऱ्यांदा विजय मिळवला आहे. २०१० पासून निवडणूक लढणाऱ्या कृष्णमुर्ति यांचा पहिल्याचा निवडणुकीमध्ये पराभव झाल्यानंतर ते २०१६ साली दुसऱ्या प्रयत्नात निवडूण आले होते. त्यानंतर आता पुन्हा ते निवडणूक जिंकले आहेत. त्यामुळे ते आता ते दुसऱ्यांदा अमेरिकेतील निर्वाचित सदस्यांच्या हाउस ऑफ रिप्रेझेंटेटीव्हमध्ये दिसणार आहेत.
बुधवारी दुपारी बारा वाजेपर्यंतच्या (भारतीय प्रमाणवेळ) मतमोजणीनुसार ४७ वर्षीय कृष्णामूर्ति यांना ७१ टक्के मतं मिळाली आहेत. त्यांनी लिबरटेरियन पक्षाचे उमेदवार प्रेस्टन नेल्सन यांचा पराभव केला आहे. दिल्लीत जन्मलेल्या कृष्णमूर्ति यांचे आई-वडील हे तामिळनाडूचे आहेत. असोसिएट फ्री प्रेसच्या आकडेवारीनुसार कृष्णामूर्ति यांना एक लाख ४६ हजारहून अधिक मतं मिळाली आहेत तर त्यांच्या विरोधकाला म्हणजेच नेल्सन यांना ६० हजार मतं मिळाली आहेत. म्हणजेच कृष्णामूर्ती यांनी दुसऱ्या क्रमांकावरील उमेदवारापेक्षा दुप्पटीहून अधिक मतं मिळवलीू आहेत.
याचबरोबर काँग्रेसच्या सदस्या प्रमिला जयपाल या वॉशिंग्टनमधून तिसऱ्यांदा निवडणूक लढवत आहेत. राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या रिपब्लिकन पक्षाच्या उमेदवाराविरोधात निवडणूक लढवणाऱ्या प्रेस्टन कुलकर्णी यांचा पराभव झाला आहे. टेक्साससारख्या मुख्य राज्यामधून कुलकर्णी निवडणूक लढवत होते. रिपब्लिकन उमेदावर ट्रॉय नेहल्स यांनी टेक्सासमधून विजय मिळवला आहे. नेहल्स यांना ५१ टक्के मते मिळाली तर कुलकर्णी यांना ४४ टक्के मते मिळाल्याचे असोसिएट प्री प्रेसने म्हटलं आहे.
अमेरिकेतील राष्ट्राध्यक्ष पदाच्या निवडणुकीमध्ये भारतीय वंशाचे डेमोक्रॅटिक खासदार राजा कृष्णमूर्तींनी सलग दुसऱ्यांदा विजय मिळवला आहे. २०१० पासून निवडणूक लढणाऱ्या कृष्णमुर्ति यांचा पहिल्याचा निवडणुकीमध्ये पराभव झाल्यानंतर ते २०१६ साली दुसऱ्या प्रयत्नात निवडूण आले होते. त्यानंतर आता पुन्हा ते निवडणूक जिंकले आहेत. त्यामुळे ते आता ते दुसऱ्यांदा अमेरिकेतील निर्वाचित सदस्यांच्या हाउस ऑफ रिप्रेझेंटेटीव्हमध्ये दिसणार आहेत.
बुधवारी दुपारी बारा वाजेपर्यंतच्या (भारतीय प्रमाणवेळ) मतमोजणीनुसार ४७ वर्षीय कृष्णामूर्ति यांना ७१ टक्के मतं मिळाली आहेत. त्यांनी लिबरटेरियन पक्षाचे उमेदवार प्रेस्टन नेल्सन यांचा पराभव केला आहे. दिल्लीत जन्मलेल्या कृष्णमूर्ति यांचे आई-वडील हे तामिळनाडूचे आहेत. असोसिएट फ्री प्रेसच्या आकडेवारीनुसार कृष्णामूर्ति यांना एक लाख ४६ हजारहून अधिक मतं मिळाली आहेत तर त्यांच्या विरोधकाला म्हणजेच नेल्सन यांना ६० हजार मतं मिळाली आहेत. म्हणजेच कृष्णामूर्ती यांनी दुसऱ्या क्रमांकावरील उमेदवारापेक्षा दुप्पटीहून अधिक मतं मिळवलीू आहेत.
याचबरोबर काँग्रेसच्या सदस्या प्रमिला जयपाल या वॉशिंग्टनमधून तिसऱ्यांदा निवडणूक लढवत आहेत. राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या रिपब्लिकन पक्षाच्या उमेदवाराविरोधात निवडणूक लढवणाऱ्या प्रेस्टन कुलकर्णी यांचा पराभव झाला आहे. टेक्साससारख्या मुख्य राज्यामधून कुलकर्णी निवडणूक लढवत होते. रिपब्लिकन उमेदावर ट्रॉय नेहल्स यांनी टेक्सासमधून विजय मिळवला आहे. नेहल्स यांना ५१ टक्के मते मिळाली तर कुलकर्णी यांना ४४ टक्के मते मिळाल्याचे असोसिएट प्री प्रेसने म्हटलं आहे.
🟧गृहनिर्माण व शहरी कामकाज मंत्रालयाचे ‘नर्चरिंग नेबरहूड्स चॅलेंज.
गृहनिर्माण व शहरी कामकाज मंत्री हरदीप सिंग पुरी यांच्या हस्ते ‘नर्चरिंग नेबरहूड्स चॅलेंज’ कार्यक्रमाचे उद्घाटन झाले. या कार्यक्रमातून बालकांसाठी आणि त्यांच्या कुटूंबियांसाठी सुविधाजनक शहरे बनविण्यावर भर दिला जाणार आहे.
ठळक बाबी.
WRI इंडिया या संस्थेच्या तांत्रिक सहकार्याने आणि नेदरलँडच्या बर्नार्ड वान लीर फाउंडेशन यांच्या पाठिंब्याने हा कार्यक्रम आयोजित केला गेला आहे.
कार्यक्रमाच्या माध्यमातून, निवडक शहरांना तांत्रिक सहाय्य आणि क्षमता बांधणी विषयक मदत दिली जाणार, ज्यामधून उद्याने व मोकळ्या जागेच्या उपयोगासाठी पुनर्विचार केला जाणार; तसेच बालपणातल्या सुविधांची उपलब्धता करून देण्यात सुधारणा केली जाणार आणि सुलभ, सुरक्षित, चालण्यायोग्य रस्ते तयार करण्यासाठी काम केले जाणार.
सर्व स्मार्ट शहरे, पाच लक्षाहून अधिक लोकसंख्या असणारी शहरे आणि राज्ये व केंद्रशासित प्रदेशांच्या राजधान्या या कार्यक्रमात भाग घेवू शकतात.
गृहनिर्माण व शहरी कामकाज मंत्री हरदीप सिंग पुरी यांच्या हस्ते ‘नर्चरिंग नेबरहूड्स चॅलेंज’ कार्यक्रमाचे उद्घाटन झाले. या कार्यक्रमातून बालकांसाठी आणि त्यांच्या कुटूंबियांसाठी सुविधाजनक शहरे बनविण्यावर भर दिला जाणार आहे.
ठळक बाबी.
WRI इंडिया या संस्थेच्या तांत्रिक सहकार्याने आणि नेदरलँडच्या बर्नार्ड वान लीर फाउंडेशन यांच्या पाठिंब्याने हा कार्यक्रम आयोजित केला गेला आहे.
कार्यक्रमाच्या माध्यमातून, निवडक शहरांना तांत्रिक सहाय्य आणि क्षमता बांधणी विषयक मदत दिली जाणार, ज्यामधून उद्याने व मोकळ्या जागेच्या उपयोगासाठी पुनर्विचार केला जाणार; तसेच बालपणातल्या सुविधांची उपलब्धता करून देण्यात सुधारणा केली जाणार आणि सुलभ, सुरक्षित, चालण्यायोग्य रस्ते तयार करण्यासाठी काम केले जाणार.
सर्व स्मार्ट शहरे, पाच लक्षाहून अधिक लोकसंख्या असणारी शहरे आणि राज्ये व केंद्रशासित प्रदेशांच्या राजधान्या या कार्यक्रमात भाग घेवू शकतात.
🟧मार्लन सॅम्यूएल्सची निवृत्ती
वेस्ट इंडिजचा फलंदाज मार्लन सॅम्यूएल्स याने सर्व प्रकारच्या क्रिकेटमधून निवृत्ती जाहीर केली.
वेस्ट इंडिजने जिंकलेल्या दोन्ही ट्वेन्टी-20 विश्वचषक स्पर्धेच्या अंतिम फेरीत सॅम्यूएल्सने सर्वाधिक धावा फटकावल्या होत्या.
सॅम्यूएल्स डिसेंबर 2018मध्ये अखेरचा सामना खेळला असून त्याने आपला निवृत्तीचा निर्णय जून महिन्यातच वेस्ट इंडिज क्रिकेट मंडळाला कळवला होता.
मंडळाचे अध्यक्ष जॉनी ग्रेव्ह यांनी या वृत्ताला दुजोरा दिला आहे.
तर 39 वर्षीय सॅम्यूएल्सने 79 कसोटी, 207 एकदिवसीय आणि 67 ट्वेन्टी-20 सामन्यांमध्ये वेस्ट इंडिजचे प्रतिनिधित्व केले आहे. त्याने 11 हजारपेक्षा जास्त आंतरराष्ट्रीय धावा काढल्या असून 150 बळीही मिळवले आहेत.
वेस्ट इंडिजचा फलंदाज मार्लन सॅम्यूएल्स याने सर्व प्रकारच्या क्रिकेटमधून निवृत्ती जाहीर केली.
वेस्ट इंडिजने जिंकलेल्या दोन्ही ट्वेन्टी-20 विश्वचषक स्पर्धेच्या अंतिम फेरीत सॅम्यूएल्सने सर्वाधिक धावा फटकावल्या होत्या.
सॅम्यूएल्स डिसेंबर 2018मध्ये अखेरचा सामना खेळला असून त्याने आपला निवृत्तीचा निर्णय जून महिन्यातच वेस्ट इंडिज क्रिकेट मंडळाला कळवला होता.
मंडळाचे अध्यक्ष जॉनी ग्रेव्ह यांनी या वृत्ताला दुजोरा दिला आहे.
तर 39 वर्षीय सॅम्यूएल्सने 79 कसोटी, 207 एकदिवसीय आणि 67 ट्वेन्टी-20 सामन्यांमध्ये वेस्ट इंडिजचे प्रतिनिधित्व केले आहे. त्याने 11 हजारपेक्षा जास्त आंतरराष्ट्रीय धावा काढल्या असून 150 बळीही मिळवले आहेत.
🟧भारतीय हवाई दलाच्या ताफ्यात आणखी तीन राफेल विमानं दाखल
तीन राफेल लढाऊ विमानांची दुसरी तुकडी आज भारतात दाखल झाली. गुजरातमधील जामनगर एअरबेसवर ही विमानं उतरली. यापूर्वी पंजाबमधील अंबालामध्ये पाच राफेल विमानांची पहिली बॅच दाखल झाली होती.
भारताने फ्रान्सकडून एकूण 36 राफेल विमानं खरेदी केली आहेत. ती टप्प्याटप्प्याने भारतात दाखल होत आहेत. आत्तापर्यंत एकूण आठ विमानं भारतात आली आहेत.
तर 29 जुलै रोजी पाच राफेल विमानांचा पहिला जत्था अंबाला एअरबेसवर दाखल झाला होता. अबुधाबीतील अल ढफरा एअरबेसवर एक थांबा घेत ही विमानं भारतात दाखल झाली होती.
त्यानंतर 10 सप्टेंबर रोजी एका औपचारिक कार्यक्रमात ही विमान भारतीय हवाई दलात दाखल झाली होती.दरम्यान, हवाई दलाच्या माहितीनुसार आज आलेल्या तीन राफेल विमानांनी मध्ये कुठलाही थांबा घेतला नाही.
प्रवासादरम्यान फ्रान्सच्या आणि भारताच्या विमानांद्वारे या विमानांमध्ये इंधन भरण्यात आले. हवाई दलाला प्रत्येक दोन महिन्यांनंतर तीन ते चार राफेल विमानं दिली जाणार आहेत.
तसेच जून 1997 मध्ये रशियाच्या सुखोई-30 या लढाऊ विमानं भारतीय हवाई दलात सामिल झाल्यानंतर 23 वर्षांनंतर राफेल लढाऊ विमानं खरेदी करण्यात आली आहेत. या विमानांमुळे भारतीय हवाई दल अधिक आक्रमक होणार असून त्यांची क्षमताही वाढली आहे.
तीन राफेल लढाऊ विमानांची दुसरी तुकडी आज भारतात दाखल झाली. गुजरातमधील जामनगर एअरबेसवर ही विमानं उतरली. यापूर्वी पंजाबमधील अंबालामध्ये पाच राफेल विमानांची पहिली बॅच दाखल झाली होती.
भारताने फ्रान्सकडून एकूण 36 राफेल विमानं खरेदी केली आहेत. ती टप्प्याटप्प्याने भारतात दाखल होत आहेत. आत्तापर्यंत एकूण आठ विमानं भारतात आली आहेत.
तर 29 जुलै रोजी पाच राफेल विमानांचा पहिला जत्था अंबाला एअरबेसवर दाखल झाला होता. अबुधाबीतील अल ढफरा एअरबेसवर एक थांबा घेत ही विमानं भारतात दाखल झाली होती.
त्यानंतर 10 सप्टेंबर रोजी एका औपचारिक कार्यक्रमात ही विमान भारतीय हवाई दलात दाखल झाली होती.दरम्यान, हवाई दलाच्या माहितीनुसार आज आलेल्या तीन राफेल विमानांनी मध्ये कुठलाही थांबा घेतला नाही.
प्रवासादरम्यान फ्रान्सच्या आणि भारताच्या विमानांद्वारे या विमानांमध्ये इंधन भरण्यात आले. हवाई दलाला प्रत्येक दोन महिन्यांनंतर तीन ते चार राफेल विमानं दिली जाणार आहेत.
तसेच जून 1997 मध्ये रशियाच्या सुखोई-30 या लढाऊ विमानं भारतीय हवाई दलात सामिल झाल्यानंतर 23 वर्षांनंतर राफेल लढाऊ विमानं खरेदी करण्यात आली आहेत. या विमानांमुळे भारतीय हवाई दल अधिक आक्रमक होणार असून त्यांची क्षमताही वाढली आहे.
🟧केरळमध्येही आता सीबीआयला राज्यात सामान्य परवानगीला स्थगिती दिली आहे.
त्यामुळे राज्यात जर चौकशी करायची असल्यास सीबीआयला केरळ सरकारची परवानगी घ्यावी लागणार आहे.
सीबीआयला विरोध करणारे केरळ हे चौथं राज्य ठरले आहे
केरळचे मुख्यमंत्री पिनरायी विजयन
👇CBI ला विरोध करणारी 4 राज्ये:-
✔️पश्चिम बंगाल
✔️राजस्थान
✔️महाराष्ट्रानंतर
✔️ केरळ
त्यामुळे राज्यात जर चौकशी करायची असल्यास सीबीआयला केरळ सरकारची परवानगी घ्यावी लागणार आहे.
सीबीआयला विरोध करणारे केरळ हे चौथं राज्य ठरले आहे
केरळचे मुख्यमंत्री पिनरायी विजयन
👇CBI ला विरोध करणारी 4 राज्ये:-
✔️पश्चिम बंगाल
✔️राजस्थान
✔️महाराष्ट्रानंतर
✔️ केरळ
🟧ट्रम्प आणि बायडेन दोघांनाही प्रत्येकी २६९ मते मिळाल्यास कोण होणार राष्ट्राध्यक्ष.
अमेरिकी अध्यक्षपदाच्या निवडणुकीत तेथील मतदार वर्ग राजकीय दृष्टय़ा दुभंगल्याचे स्पष्ट झाले. विद्यमान अध्यक्ष आणि रिपब्लिकन पक्षाचे उमेदवार डोनाल्ड ट्रम्प आणि त्यांना आव्हान देणारे डेमोक्रॅटिक पक्षाचे उमेदवार जो बायडेन या दोघांनी आपापले पारंपरिक मतदार गड राखले आहेत. त्यामुळे निकाल फिरवू शकतील अशा मोजक्या राज्यांकडे साऱ्यांचे लक्ष लागून राहिले आहे.
भारतीय वेळेनुसार रात्री उशिरापर्यंत ५३८ प्रातिनिधिक मतांपैकी (इलेक्टोरल व्होट्स) बायडेन यांना २२४, तर ट्रम्प यांना २१३ मते मिळाली होती. विजयासाठी २७० प्रातिनिधिक मतांची आवश्यकता आहे. बायडेन हे विजयाच्या अगदी जवळ असून तुलनेने ट्रम्प बरेच मागे पडले आहेत. असं असलं तरी मतमोजणी प्रक्रिया पूर्ण होत नाही तोपर्यंत कोणताही निष्कर्ष काढणे घाईचे ठरु शकते असं मत राजकीय जाणकार व्यक्त करतात. त्यामुळेच दोघांना समान म्हणजे २६९ मते मिळाल्यास काय यासंदर्भात आता चर्चा सुरु झाली आहे.
बायडेन यांनी २०१६ हिलरी क्लिंटन यांनी जिंकलेल्या सर्व राज्यांबरोबरच मिशीगन, विस्कॉन्सीन आणि अॅरेझॉनामध्ये विजय मिळवल्यास दोन्ही उमेदवारांना समसमान म्हणजेच २६९ मते मिळतील. किंवा हिलरी यांनी जिंकलेली सर्व राज्ये आणि मिशीगन तसेच पेनसिल्वेनिया बायडन यांनी जिंकल्यास दोन्ही उमेदवारांना समान मतं होतील.
अमेरिकी अध्यक्षपदाच्या निवडणुकीत तेथील मतदार वर्ग राजकीय दृष्टय़ा दुभंगल्याचे स्पष्ट झाले. विद्यमान अध्यक्ष आणि रिपब्लिकन पक्षाचे उमेदवार डोनाल्ड ट्रम्प आणि त्यांना आव्हान देणारे डेमोक्रॅटिक पक्षाचे उमेदवार जो बायडेन या दोघांनी आपापले पारंपरिक मतदार गड राखले आहेत. त्यामुळे निकाल फिरवू शकतील अशा मोजक्या राज्यांकडे साऱ्यांचे लक्ष लागून राहिले आहे.
भारतीय वेळेनुसार रात्री उशिरापर्यंत ५३८ प्रातिनिधिक मतांपैकी (इलेक्टोरल व्होट्स) बायडेन यांना २२४, तर ट्रम्प यांना २१३ मते मिळाली होती. विजयासाठी २७० प्रातिनिधिक मतांची आवश्यकता आहे. बायडेन हे विजयाच्या अगदी जवळ असून तुलनेने ट्रम्प बरेच मागे पडले आहेत. असं असलं तरी मतमोजणी प्रक्रिया पूर्ण होत नाही तोपर्यंत कोणताही निष्कर्ष काढणे घाईचे ठरु शकते असं मत राजकीय जाणकार व्यक्त करतात. त्यामुळेच दोघांना समान म्हणजे २६९ मते मिळाल्यास काय यासंदर्भात आता चर्चा सुरु झाली आहे.
बायडेन यांनी २०१६ हिलरी क्लिंटन यांनी जिंकलेल्या सर्व राज्यांबरोबरच मिशीगन, विस्कॉन्सीन आणि अॅरेझॉनामध्ये विजय मिळवल्यास दोन्ही उमेदवारांना समसमान म्हणजेच २६९ मते मिळतील. किंवा हिलरी यांनी जिंकलेली सर्व राज्ये आणि मिशीगन तसेच पेनसिल्वेनिया बायडन यांनी जिंकल्यास दोन्ही उमेदवारांना समान मतं होतील.
🟧जागतिक त्सुनामी जागृती दिन: 5 नोव्हेंबर.
2016 सालापासून दरवर्षी 5 नोव्हेंबर या दिवशी संयुक्त राष्ट्रसंघ आपत्ती निवारण कार्यालय (United Nations Office for Disaster Risk Reduction -UNISDR) यांच्या नेतृत्वात जागतिक त्सुनामी जागृती दिन पाळला जात आहे.
त्सुनामीमुळे उद्भवणार्या धोक्याबद्दल जागृती वाढविणे आणि अधिक लवचिक व सर्वसमावेशक समाज तयार करण्याची गरज याविषयी जागृती वाढविणे हा या दिनाचा उद्देश्य आहे.
यावर्षी जागतिक त्सुनामी जागृती दिन "सेंडाई सेव्हन कॅम्पेन"च्या लक्ष्य-(e) याला प्रोत्साहन देत आहे. "सेंडाई सेव्हन कॅम्पेन"चे लक्ष्य-(e) हे “2020 सालापर्यंत राष्ट्रीय व स्थानिक आपत्ती निवारण धोरणे रचलेल्या देशांची संख्या मोठ्या प्रमाणात वाढवणे” असे आहे.
सन 2030 पर्यंत जगातली अंदाजे 50 टक्के लोकसंख्या समुद्रकिनारपट्टीच्या भागात वास्तव्याला असणार, ज्यांना पूर, वादळ आणि त्सुनामीचा सामना करावा लागणार आहे.
▪️त्सुनामी म्हणजे काय?
त्सुनामी या उंच सागरी लाटा असतात, ज्यामुळे तटीय क्षेत्र आणि बंदरांचे मोठ्या प्रमाणात नुकसान होते. समुद्रात होणार्या भूकंपानंतर या घटनेला सुरुवात होते. हवेच्या प्रचंड प्रवाहामुळे तसेच भूकंपामुळे उद्भवणार्या कंपामुळे सागरी लहरी या अपेक्षेपेक्षा अधिक उंचीच्या असतात.
▪️पार्श्वभूमी.
“इनामुरो-नो-ही” या जापानी कथेप्रमाणे, 1854 साली जापानमध्ये राहणार्या वाकायामा यांनी 5 नोव्हेंबरला एका प्रांतात आलेल्या उच्च तीव्रतेच्या भूकंपानंतर त्सुनामीविषयी चिंतेत पडले.
तेव्हा त्यांनी पहाडावर धानाच्या पेंढ्या नेऊन आग लावून दिली होती. जेव्हा ग्रामस्थांचे या आगीकडे लक्ष गेले, तेव्हा ते आग विझवण्यासाठी पहाडावर चढले. या दरम्यान खाली त्सुनामी लहरींमुळे संपूर्ण गाव नष्ट झाले. ही घटना त्सुनामीच्या पूर्व चेतावनीचे नोंद झालेले पहिले उदाहरण होते. या घटनेला दृष्टीत ठेवून तज्ञांनी दरवर्षी 5 नोव्हेंबर ही तारीख जागतिक त्सुनामी जागृती दिन म्हणून साजरा करण्याचे मान्य केले.
2016 साली प्रथम जागतिक त्सुनामी जागृती दिन भारत सरकारच्या नेतृत्वात नवी दिल्लीत आयोजित केला गेला होता.
भारत सरकार आणि UNISDR यांनी 3-5 नोव्हेंबर 2016 या कालावधीत झालेल्या 7 व्या ‘आपत्ती निवारण विषयक आशियाई मंत्र्यांची परिषद’ (Asian Ministerial Conference on Disaster Risk Reduction -AMCDRR) मध्ये सेंडाई कार्यचौकट विषयक सहकार्य घोषणापत्र (Statement of Cooperation on Sendai Framework) यावर स्वाक्षर्या केल्या.
आपत्ती निवारण विषयक सेंडाई फ्रेमवर्क (Sendai Framework on Disaster Risk Reduction -SFDRR) याच्या प्रभावी अंमलबजावणीसाठी आणि देखरेखीसाठी मार्गदर्शक तत्त्वे, उद्दिष्ट्ये आणि सहकार्य या बाबींविषयी स्पष्टता या घोषणापत्रात दिली गेली आहे.
2016 सालापासून दरवर्षी 5 नोव्हेंबर या दिवशी संयुक्त राष्ट्रसंघ आपत्ती निवारण कार्यालय (United Nations Office for Disaster Risk Reduction -UNISDR) यांच्या नेतृत्वात जागतिक त्सुनामी जागृती दिन पाळला जात आहे.
त्सुनामीमुळे उद्भवणार्या धोक्याबद्दल जागृती वाढविणे आणि अधिक लवचिक व सर्वसमावेशक समाज तयार करण्याची गरज याविषयी जागृती वाढविणे हा या दिनाचा उद्देश्य आहे.
यावर्षी जागतिक त्सुनामी जागृती दिन "सेंडाई सेव्हन कॅम्पेन"च्या लक्ष्य-(e) याला प्रोत्साहन देत आहे. "सेंडाई सेव्हन कॅम्पेन"चे लक्ष्य-(e) हे “2020 सालापर्यंत राष्ट्रीय व स्थानिक आपत्ती निवारण धोरणे रचलेल्या देशांची संख्या मोठ्या प्रमाणात वाढवणे” असे आहे.
सन 2030 पर्यंत जगातली अंदाजे 50 टक्के लोकसंख्या समुद्रकिनारपट्टीच्या भागात वास्तव्याला असणार, ज्यांना पूर, वादळ आणि त्सुनामीचा सामना करावा लागणार आहे.
▪️त्सुनामी म्हणजे काय?
त्सुनामी या उंच सागरी लाटा असतात, ज्यामुळे तटीय क्षेत्र आणि बंदरांचे मोठ्या प्रमाणात नुकसान होते. समुद्रात होणार्या भूकंपानंतर या घटनेला सुरुवात होते. हवेच्या प्रचंड प्रवाहामुळे तसेच भूकंपामुळे उद्भवणार्या कंपामुळे सागरी लहरी या अपेक्षेपेक्षा अधिक उंचीच्या असतात.
▪️पार्श्वभूमी.
“इनामुरो-नो-ही” या जापानी कथेप्रमाणे, 1854 साली जापानमध्ये राहणार्या वाकायामा यांनी 5 नोव्हेंबरला एका प्रांतात आलेल्या उच्च तीव्रतेच्या भूकंपानंतर त्सुनामीविषयी चिंतेत पडले.
तेव्हा त्यांनी पहाडावर धानाच्या पेंढ्या नेऊन आग लावून दिली होती. जेव्हा ग्रामस्थांचे या आगीकडे लक्ष गेले, तेव्हा ते आग विझवण्यासाठी पहाडावर चढले. या दरम्यान खाली त्सुनामी लहरींमुळे संपूर्ण गाव नष्ट झाले. ही घटना त्सुनामीच्या पूर्व चेतावनीचे नोंद झालेले पहिले उदाहरण होते. या घटनेला दृष्टीत ठेवून तज्ञांनी दरवर्षी 5 नोव्हेंबर ही तारीख जागतिक त्सुनामी जागृती दिन म्हणून साजरा करण्याचे मान्य केले.
2016 साली प्रथम जागतिक त्सुनामी जागृती दिन भारत सरकारच्या नेतृत्वात नवी दिल्लीत आयोजित केला गेला होता.
भारत सरकार आणि UNISDR यांनी 3-5 नोव्हेंबर 2016 या कालावधीत झालेल्या 7 व्या ‘आपत्ती निवारण विषयक आशियाई मंत्र्यांची परिषद’ (Asian Ministerial Conference on Disaster Risk Reduction -AMCDRR) मध्ये सेंडाई कार्यचौकट विषयक सहकार्य घोषणापत्र (Statement of Cooperation on Sendai Framework) यावर स्वाक्षर्या केल्या.
आपत्ती निवारण विषयक सेंडाई फ्रेमवर्क (Sendai Framework on Disaster Risk Reduction -SFDRR) याच्या प्रभावी अंमलबजावणीसाठी आणि देखरेखीसाठी मार्गदर्शक तत्त्वे, उद्दिष्ट्ये आणि सहकार्य या बाबींविषयी स्पष्टता या घोषणापत्रात दिली गेली आहे.
🟧अमेरिकेतील सहावीच्या अभ्यासक्रमात भारतीयाच्या जीवनावर आधारित धडा.
भारताचे वनपुरुष म्हणजेच ‘फॉरेस्ट मॅन ऑफ इंडिया’ म्हणून लोकप्रिय असणाऱ्या जादव यांनी एकट्याने संपूर्ण जंगल उभारलं आहे असं सांगितल्यास तुम्हाला आश्चर्य वाटेल.
पायेंग यांच्या या कामाची दखल आता थेट पाश्चिमात्य देशांकडून घेण्यात येत आहे. नुकताच अमेरिकेतील एका अभ्यासक्रमामध्ये पायेंग यांच्या कार्याबद्दल माहिती देणाऱ्या एका धड्याचा समावेश करण्यात आला आहे.
कनेक्टीकटमधील ब्रिस्टोल येथील ग्रीन हिल्स स्कूलने सहावीच्या अभ्यासक्रमामध्ये पायेंग यांच्या कामासंदर्भातील धड्याचा समावेश केला आहे. इकोलॉजी म्हणजेच पर्यावरणशास्त्रामध्ये या धड्याचा समावेश करण्यात आला आहे.
आता येथील मुलं पद्मश्री पुरस्कारप्राप्त पायेंग यांच्या कार्याबद्दल शिकणार आहेत.
जगभरामध्ये पर्यावरणासंदर्भात अनेक गोष्टी घडत असतानाच वातावरणातील बदलांसंदर्भात चिंता व्यक्त केली जात आहे.
पर्यावरणाबद्दल संवेदनशील राहण्यासंदर्भात लहान मुलांना शालेय वयामध्येच शिक्षण देण्याच्या उद्देशाने जगभरामध्ये प्रयत्न सुरु आहेत. अशा मुलांसमोर वयाच्या 16 वर्षापासूनच पर्यावरण संरक्षणाचे काम करणाऱ्या पायेंग यांच्यापेक्षा अधिक चांगले उदाहरण कोणाचे असू शकते.
पायेंग यांच्या कार्याने मुलांनाही प्रेरणा मिळेल या उद्देशाने त्यांच्या आयुष्यावरील धड्याचा अभ्यासक्रमामध्ये समावेश करण्यात आला आहे.
जादव यांनी एकट्याने उभ्या केलेल्या जंगलाला मोलाईचे जंगल असं म्हणतात. या जंगलाचा आकार न्यू यॉर्कमधील सेंट्रल पार्कपेक्षाही मोठा आहे. हे जंगला आता बंगाल टायगर, भारतीय गेंडे, वेगवेगळ्या प्रकारचे सरपटणारे प्राणी आणि 100 हून अधिक प्रजातीची हरणं आणि ससे यांचा अधिवास आहे.
भारताचे वनपुरुष म्हणजेच ‘फॉरेस्ट मॅन ऑफ इंडिया’ म्हणून लोकप्रिय असणाऱ्या जादव यांनी एकट्याने संपूर्ण जंगल उभारलं आहे असं सांगितल्यास तुम्हाला आश्चर्य वाटेल.
पायेंग यांच्या या कामाची दखल आता थेट पाश्चिमात्य देशांकडून घेण्यात येत आहे. नुकताच अमेरिकेतील एका अभ्यासक्रमामध्ये पायेंग यांच्या कार्याबद्दल माहिती देणाऱ्या एका धड्याचा समावेश करण्यात आला आहे.
कनेक्टीकटमधील ब्रिस्टोल येथील ग्रीन हिल्स स्कूलने सहावीच्या अभ्यासक्रमामध्ये पायेंग यांच्या कामासंदर्भातील धड्याचा समावेश केला आहे. इकोलॉजी म्हणजेच पर्यावरणशास्त्रामध्ये या धड्याचा समावेश करण्यात आला आहे.
आता येथील मुलं पद्मश्री पुरस्कारप्राप्त पायेंग यांच्या कार्याबद्दल शिकणार आहेत.
जगभरामध्ये पर्यावरणासंदर्भात अनेक गोष्टी घडत असतानाच वातावरणातील बदलांसंदर्भात चिंता व्यक्त केली जात आहे.
पर्यावरणाबद्दल संवेदनशील राहण्यासंदर्भात लहान मुलांना शालेय वयामध्येच शिक्षण देण्याच्या उद्देशाने जगभरामध्ये प्रयत्न सुरु आहेत. अशा मुलांसमोर वयाच्या 16 वर्षापासूनच पर्यावरण संरक्षणाचे काम करणाऱ्या पायेंग यांच्यापेक्षा अधिक चांगले उदाहरण कोणाचे असू शकते.
पायेंग यांच्या कार्याने मुलांनाही प्रेरणा मिळेल या उद्देशाने त्यांच्या आयुष्यावरील धड्याचा अभ्यासक्रमामध्ये समावेश करण्यात आला आहे.
जादव यांनी एकट्याने उभ्या केलेल्या जंगलाला मोलाईचे जंगल असं म्हणतात. या जंगलाचा आकार न्यू यॉर्कमधील सेंट्रल पार्कपेक्षाही मोठा आहे. हे जंगला आता बंगाल टायगर, भारतीय गेंडे, वेगवेगळ्या प्रकारचे सरपटणारे प्राणी आणि 100 हून अधिक प्रजातीची हरणं आणि ससे यांचा अधिवास आहे.
प्रश्न:- योग्य पर्याय निवडा
Anonymous Quiz
20%
1) सावित्रीबाईंनी 1852 मध्ये महिला सेवा मंडळाची स्थापना केली
13%
2) त्या स्वतः या मंडळाच्या सचिव होत्या
37%
3) मंडळाने पुण्याच्या कलेक्टरच्या पत्नी ले.डफरीनच्या अध्यक्षतेखाली तीळगुळाच्या कार्यक्रमाचे आयोजन
29%
4) हा कार्यक्रम सर्व जातीधर्मांच्या महिलांसाठी आयोजित करण्यात आला होता.