جلسه دوم دوره آموزشی مسئولین فنی هم اکنون در سالن اجتماعات شرکت شهرکهای صنعتی سمنان

حضور اعضای محترم هیئت مدیره سازمان نظام مهندسی معدن استان سمنان در دوره آموزشی مسئولین فنی(جناب آقای مهندس برهانی ریاست محترم سازمان و آقای مهندس پیوندی عضو محترم هیئت مدیره سازمان)

دوره آموزشی مسئولین فنی امروز پس از برگزاری آزمون در ساعت 15 به پایان رسید.

فرم سوزنی (Acicular) - بلور ناترولیت

اولیوین سبز
@nmosemnan

عملیات انفجار در سینه کار معدن سنگ لاشه اهکی
@nmosemnan

💚💫بلورهای زیبای فلوئوريت

@nmosemnan

💠💠مخترع دینامیت 💠💠

⚜آلفرد برنارد شيميدان، مهندس، مبتکر و اسلحه‌ساز سوئدي است که به عنوان مخترع ديناميت شناخته مي‌شود. او از سال 1894 تا روز فوتش صاحب اسلحه‌سازي بزرگ بوفورس بود و در تغيير آن از يک کارخانه ذوب‌آهن به يک توپخانه‌سازي مدرن و يک کارخانه توليد مواد شيميايي نقشي اساسي داشت. وي در آخرين وصيتنامه خود سرمايه حيرت‌انگيزش را براي تامين هزينه‌هاي جايزه نوبل اختصاص داد. عنصر شيميايي نوبليم به احترام او نامگذاري شده‌است.

⚜نوبل، نوه يکي از دانشمندان قرن هفدهم ميلادي، اولاس رودبک بود که در 21 اکتبر 1833 به دنيا آمد.او که متولد استکهلم بود، همراه با خانواده‌اش در سال 1842 به سنت‌پيترزبرگ مهاجرت کرد. در آن جا پدرش (که اولين تخته چندلايي را اختراع کرده بود) يک کارخانه تسليحات‌سازي ايجاد کرده بود و مين‌هاي آبي مي‌ساخت. آلفرد در آن شهر تحت نظر نيکلاي نيکلايويچ زينين به مطالعه شيمي پرداخت. در سال 1859، کارخانه خانوادگي آن‌ها به عهده پسر دوم، لودويگ نوبل گذاشته شد که آن را وسعت قابل ملاحظه‌اي بخشيد. اين شرکت خانوادگي بعد از مدتي ورشکسته شد و آلفرد به همراه خانواده‌اش به آمريکا رفت. وي تمام وقت خود را به تحقيق درباره مواد منفجره، مخصوصاً ايمن سازي و استفاده بهتر از نيتروگليسيرين پرداخت. در پي آزمايش‌ها گوناگون، چندين انفجار در کارخانه‌اي که خانواده اش در هلن بورگ خريده بودند به وقوع پيوست که در پي يکي از آن انفجار‌ها؛ در سال 1864 برادر کوچک آلفرد و چند نفر از کارگران کشته شدند.سرانجام ديناميت در سال 1866 در کرومل (هامبورگ، آلمان) اختراع و در سال 1867 به ثبت رسيد.پس از آن نوبل به دقت بر ساخت و ساز ديناميت نظارت مي‌کرد و سريعا باعث تعطيلي توليد‌کنندگان غير‌مجاز آن مي‌شد. هر چند بعضي تجار آمريکايي با ايجاد تغييرات اندکي در ترکيب اصلي؛ او را دور زدند، با اين حال ديناميت ثروت قابل توجهي نصيب نوبل کرد.

⚜گفته مي‌شود که انتشار مطلب دروغين فوت نوبل در يک روزنامه فرانسوي در سال 1888، در حالي که او را به خاطر اختراع ديناميت گناهکار خوانده بود، او را به فکر ايجاد تصوير بهتري از خود نزد آيندگان واداشت. اين نشريه اينگونه نوشته بود:«فرشته مرگ مرده‌است، دکتر آلفرد نوبل، فردي که براي ايجاد راهي براي کشتن افراد بيشتر در زمان کمتر ثروتمند شده بود؛ ديروز فوت کرد.»در تاريخ 27 نوامبر 1895 در باشگاه نروژي‌ها-سوئدي‌ها در پاريس، آلفرد نوبل آخرين وصيتنامه خود را امضا کرد و بيشتر دارايي خود را به جايزه‌اي اختصاص داد تا همه ساله بدون توجه به مليتي خاص، به افراد شايسته اهدا گردد.او بر اثر سکته قلبي در گذشت و مبلغ 31 ميليون کرون سوئد، حدوداً معادل 2/4 ميليون دلار آمريکا به جايزه مذکور تعلق يافت. آلفرد برنارد نوبل هرگز ازدواج نکرد. مقبره وي در نورّابگراونينگزپلاتسن در استکهلم قرار دارد.

مشخصات باریت:
باریت ترکیب طبیعی سولفات باریم به فرمول BaSO4 می باشد که به نام Heavy Spar نیزشناخته می‌شود که جزو گروه سولفاتها می‌باشد. نام باریت از واژه یونانی barys به معنای سنگین و به دلیل سنگینی ویژه و بالای آن گرفته شده است. سیستم تبلور آن ارتورومیک می‌باشد. باریت در طبیعت به صورت رگه‌ای ، لایه‌ای و بر جای مانده یافت می‌شود.
باریت یکی از کانیهای عادی رگه‌ها است و معمولا همراه کوارتز و کلسیت ظاهر می‌شود. همچنین در سنگهای آهکی و ماسه سنگ نیز دیده می‌شود و در بعضی کنکرسیونها مقدار آن زیاد است ولی در هر صورت به عنوان کانی اولیه سنگها نادر است. صفت مشخصه مهم باریت این است که در مقایسه با سایر مواد غیرفلزی بسیار سنگین می‌باشد.

این کانی یک کانی صنعتی بوده و از آن استفاده‌های زیادی در صنعت می‌شود. ولی به خاطر سنگینی زیاد باریت معمولا حمل و نقل آن برای مسافت زیادی چه توسط کامیون و چه توسط قطار با صرفه نبوده و ضمنا به خاطر پراکندگی وسیع این ماده معمولا استخراج آن بیشتر از شرایط زمین شناسی تابع شرایط محیط است.

بلورهاي باريت معمولاً شفاف تا نيمه شفاف و کدر بوده و رنگ آنها سفيد تا بي رنگ است که گاهي تمايل به زرد شفاف، خاکستري، آبي کم رنگ، قرمز يا قهوه اي و بندرت قهوه اي تيره است. جلاي اين کاني شيشه اي تا صدفي و گاهي جلاي صمغي و مرواريدي دارد. رنگ خاکه آن سفيد است که بر اثر مالش، گاهي اوقات بودار مي شود.
باريت خالص از65.7 % اکسيدباريم  BaO و34.3% اکسيد سولفورو SO3 تشکيل شده و بندرت به صورت خالص در طبيعت يافت مي شود.
باريت داراي خاصيت فسفرسانس و فلوئورسانس بوده و ساختمان بلوري آن بر اثرگرما (شعله فوتک ) شکسته شده و به سختي گداخته مي شود. حرارت دادن شديد آن، سبب تظاهر رنگ فلوئورسانس نارنجي درخشان تا متمايل به نارنجي (نشانه وجود هماتيت يا کاني هاي سولفيدي)، قرمز ارغواني ( نشانه وجود عنصر استرانسيم) و سبز متمايل به زرد       (نشانه وجود عناصر قليايي ) مي گردد،
بر روي زغال ابتدا پرل Perle مشخصي ايجاد مي نمايد ولي با ادامه حرارت، توده هماتيتي به صورت گسترده بر روي زغال تشکيل مي شود.

باریت در حالت معمولی سفید رنگ تا خاکستری روشن است ولی ممکن است به رنگهای متمایل به آبی ، قهوه‌ای یا سیاه نیز دیده شود. باریت یک کانی اوپک تیره بوده و دارای جلای صدفی تا شیشه‌ای می‌باشد. نمونه‌های تیپیک آن به صورت بلورهای اورترومبیک کشیده دیده می‌شود اما باریت تجارتی به صورت دانه ‌دانه ، توده‌های بلورین و یا قلوه‌ای تهیه می‌شود.

وزن مخصوص این کانی زیاد می‌باشد و در حدود 4.3 تا 4.6 می‌باشد. این مشخصه باریت کمک زیادی به شناسایی آن می‌کند. سختی باریت دارای دامنه تغییرات قابل ملاحظه‌ای می‌باشد و از 2.5 تا 3.5 متغیر می‌باشد که معمولا نواحی مختلف باریت با سختی متفاوتی را تولید می‌نمایند.

پودر باريت BaSo4 به صورت پودري سنگين با وزن مخصوص4.5، سختي3.5- 2.5، سفيد رنگ تا خاكستري با جلاي شيشه اي، كليواژ كامل در جهت {001}، بدون بو و غيرمحلول در آب و حلال هاي آلي است و به علت محلول نبودن در آب خاصيت سمي ندارد حال آن که سولفيد باريم به علت محلول بودن و آزاد شدن يون باريم در آب به شدت سمي است.

راههای شناسایی از دیگر کانیها:

باريت از نظر شيميايي خنثي بوده و وزن مخصوص آن نسبتاً زياد است و از ديدگاه شکل شناسي مي تواند با کلسيت، سلستين، ويتريت، آراگونيت، آلبيت، ژيپس، فلوئورين و انيدريت تشابه داشته باشد. از کلسيت، ويتريت و ژيپس بواسطه غيرقابل حل بودن در اسيد، از آلبيت ( و بطور اعم از فلدسپارها) بواسطه نرمي، از سلستين و انيدريت بواسطه فلوئورسانس نارنجي پس از گداخته شدن و سبز نمودن رنگ شعله فوتک،از فلوئوريت بواسطه فقدان فلوئورسانس و از آراگونيت بوسيله و مخصوص بالا و رخ شناخته مي شود. 
باريت از نظر ساختمان بلورين تنها با ويتريت (کربنات باريم) مشابه است و از نظر کاربرد در صنايع، ويتريت مي تواند جايگزين نسبتاً مناسبي باشد ولي تظاهر اتفاقي آن و تجمع با کانه هاي فلزي بويژه سرب و روي از اقتصادي بودن آن مي کاهد.

نحوه تشکیل باریت :
باریت یک کانی رایج با گسترش زیاد است. بطور معمول به عنوان یکی کانی باطله در رگه‌های گرمایی همراه با کانسنگهای نقره، سرب ،مس،کبالت ، منگنز ، آنتیموان و همچنین در رگه‌های موجود در سنگ آهکی با کلسیت یا به صورت توده‌های باز مانده در رسهای پوشاننده سنگ آهکها و نیز در ماسه سنگها با کانسنگهای مس یافت می‌شود در بعضی مناطق به عنوان سیمان ماسه سنگها عمل می‌کند. گاهی نیز از چشمه‌های آب گرم رسوب می‌کند.

مکانهای مهم رخداد بلورهای باریت عبارتند از: دستمورلند و کامبریا انگلستان ، فلسوبانیا و دیگر مناطق رومانی و ساکسونی آلمان عمدتا به صورت رگه‌ای ، آشیانه‌ای و توده‌های نامنظم در سنگ آهکها و یا دولومیت متحده در جورجیا ، تشی ، میسوری و آرکانزاس استخراج شده است.

اشکال پ

پیدایش باریت: 

نوع رگه‌ای: 

محلولهای گرمایی وماگمایی که ترکیبات شیمیایی خاصی دارند در گسل‌ها ، شکستگیها و فضای خالی بین ذرات و قطعات سنگ به تشکیل باریت منجر می‌شوند. همراه بعضی از کانسارهای گرمایی نقره ، سرب ،روی و فلوریت باریت نیز دیده می‌شود. 
نوع رسوبی آتشفشانی: 
کانسارهای باریت نوع لایه‌ای بیشتر با ذخایر ماسیوسولفاید و ذخایر استراتی باند استراتی فرم رسوبی در ارتباط هستند. در ماسیوسولفیدهای نوع کروکوباریت در قسمت فوقانی و اطراف ذخیره ماسیوسولفید یافت می‌شود. در بعضی از کانسارهای استراتی باند استراتی فرم رسوبی ، لایه‌های باریت‌دار گزارش شده است. باریت به صورت لایه‌ای و گاهی به صورت سیمان سنگ دیده می‌شود. لایه‌های باریت‌دار بیشتر به رنگ خاکستری هستند که از بالا و اطراف به چرت و شیلهای سیلیسی ختم می‌شوند. میزان باریت بین 50 تا 95 درصد متغیر است.

کانسارهای باریت بر جای مانده: 



این کانسارها بدین طریق تشکیل می‌شوند که سنگ و یا رگه حاوی باریت در سطح زمین هوازده شده ، باریت به دلیل وزن مخصوص زیاد و مقاومت شیمیایی در محل باقی می‌ماند و تشکیل کانسار باریت بر جای مانده را می‌دهد.

کاربرد و موارد مصرف باریت: 

حفاریهای نفت و گاز: 

در حفاریهای عمیق برای نفت و گاز در طریقه روتاری و در مناطقی که فشار گاز یا مایع از پایین زیاد می‌باشد برای سونداژ نیاز به یک محصول سنگینی می‌باشد که ضمن چرخش از خروج مواد و جلوگیری و فشار آن را کنترل کند. به خاطر شرایط مناسب باریت در این مورد از آن استفاده می‌گردد. در این حالت پودر باریت به محلول معمولی آب و گل رس اضافه می‌شود. به خاطر خواص مفید این مخلوط مانند سنگینی خنثی بودن از نظر ترکیب شیمیایی ، تمیز بودن و قیمت نسبتا ارزان آن بسیار مورد پسند می‌باشد.
معمولا3.4 باریت تولید شده سالیانه در این زمینه جذب و مصرف می‌شود. باریت کانی ای حیاتی در صنعت حفاری نفت و گاز محسوب می‌گردد. طبق آمار سال 1980 ، حدود 90 درصد از باریت تولیدی دنیا در گل حفاری به مصرف رسیده است. باریت به دلیل وزن مخصوص بالا ، سادگی مصرف در حین کار ، خنثی بودن از نظر شیمیایی ، نرمی و مناسب بودن از نظر قیمت ، در گل حفاری مورد استفاده قرار می‌گیرد. میزان باریت مصرفی در هر کیلومتر حفاری حدود 429 تن گزارش شده است.

تهیه مواد شیمیایی باریم دار: 

دومین مورد مصرف مهم باریت به عنوان منبع تهیه مواد شیمیایی باریم‌دار است که مصارف متعدد آن در صنایع مختلف گسترده می‌باشد. سولفات باریم رسوب شده به عنوان سیل کننده رنگ ، پوشش در صنعت کاغذ سازی ، لاستیک سازی و مواد لینولئوم بکار می‌رود کلرور باریم در صنعت چرم سازی ، پارچه بافی و کربنات باریم به عنوان لعاب و پرداخت سرامیک بکار می‌رود.
از اکسیدهای باریم در صنعت شیشه سازی ، کوره‌های الکتریکی و متالوژی استفاده می‌گردد. هیدروکسید باریم معمولا در تصفیه و تهیه شکر از ملاس و نیترات آن یکی از اجزا گلوله‌های منور و چاشنی های انفجاری است. باریت همچنین در موارد متعددی به صورت فرعی در ترکیبات شیمیایی بکار گرفته می‌شود. 10% از کل باریت تولید شده برای مصرف در تهیه مواد شیمیایی باریم‌دار استفاده می‌شود. باريم با شعاع يوني1.36  انگستروم، پتانسيل يوني 1.5، الکترونگاتيوي0.85 ، عدد کوردينانسيون 8 بوده و از عناصر ليتوفيل محسوب مي شود. 
باريم از نظر شيميايي بسيار شبيه به كلسيم است و فرم خالص آن به رنگ سفيد- نقره مشابه سرب است. اين فلز زماني در معرض هوا قرار مي گيرد، بسيار آسان اكسيد مي شود و با آب و الكل واكنش پذيري بالايي دارد و توسط آب و يا الكل تجزيه مي شود.
بيشتر مواد مركب حاوي عنصر باريم به علت وزن مخصوص بالاي آن  كاني شفاف و سنگين ناميده مي شوند.

مصارف باریت خرد شده :

باریت به صورت خرد شده مستقیما به عنوان روکش و پوشش لاستیک سازی و سیال کننده رنگ بکار می‌رود. همچنین اگر اندازه دانه‌های باریت خرد شده به اندازه ماسه درشت باشد می‌توان از آن در صنعت شیشه سازی استفاده کرده در این حالت باریت به عنوان کمک ذوب تسهیل کننده کار روی شیشه و ایجاد کننده شفافیت بکار گرفته می‌شود. باریت خرد شده به عنوان پوشش سیمان لوله‌های زیر آب در نقل و انتقال نفت و گاز مصرف می‌شود. علت استفاده از باریت در این حالت به خاطر سنگینی و خنثی بودن آن می‌باشد.

کاربرد باریت در سرامیک: 

در شیشه سازی به عنوان همگن کننده ماده مذاب ، کاهش حباب و در درخشندگی و شفافیت محصول کاربرد دارد. شیشه‌های حاوی باریم شفاف تر و درخشنده تر از شیشه‌های سربی و یا Ca O هستند. سرامیک های پیشرفته حاوی باریم در صنایع الکترونیک         (کندانسور ، گوشی ، بلندگوو تلفن) و مغناطیس دائم کاربرد دارند. 

کاربرد باریت در پرکننده‌ها: 

باریت در صنایع رنگ سازی ، پلاستیک ، کاغذ و لاستیک به عنوان ماده پرکننده به مصرف می‌رسد. همچنین به دلیل وزن مخصوص بالا و خاصیت جذب اشعه رادیواکتیو

يز را نصب و از آنها جهت تبديل باريت كم عيار به باريت پرعيار استفاده مي كند.

l     اندازه گیری رطوبت:

 

 

l     حدود 100gr از نمونه را با دقت 0.01gr توزین نموده (w1) و آن را به مدت 4ساعت در درجه حرارت 220 f در داخل اتوو خشک می کنیم سپس نمونه را در داخل دیسکاتور خنک نموده و مجددا توزین می کنیم.(w2)

l     درصد رطوبت=100 w1-w2 .

اندازه گیری وزن مخصوص:

بکار بردن ظرف lechatelier ساده ترین طریقه می باشد ولی دقت آن کم است ظرف مذکور را با یک مایع غیر فرار (نفت یا کروسن )تا زیر نشان ساقه پر کرده (حجم v1)و آن را به صورتی که تا گردن در آب باشد در بن ماری(حمام آب) در دمای 32 c به مدت 20 دقیقه در همین دمای ثابت قرار می دهیم.
به طور متناوب نفت پاشیده شده به جداره های ساقه و دهانه ورودی پیکو متر را خشک می نمائیم و پس از طی شدن 20 دقیقه حجم مایع را مستقیما در روی ظرف می خوانیم(v1).سپس ظرف را در داخل مایع بیرون آورده و مجددا جداره های ساقه را خشک می نمائیم
 حدود 85gr w ازنمونه مورد آزمایش که قبلا خشک نموده ایم را با دقت 0.01gr توزین نموده و در داخل ظرف به آرامی و با دقت می ریزیم . مایع داخل ظرف معادل حجم نمونه روی ساقه ظرف به طرف بالا جابجا می شود.پس از خارج نمودن حبابهای هوا یبین ذرات نمونه بوسیله تکان دادن و ضربه زدن (به آرامی) ظرف lechatelier (پیکومتر با در بسته) ظرف مذکور را به مدت 20 دقیقه در بن ماری با درجه حرارت 32c قرار می دهیم و سپس مجددا حجم را می خوانیمv2 .اختلاف حجم اولیه و ثانویه را محاسبه نموده وبا توجه به مقدار نمونه توزین شده وزن مخصوص را محاسبه می کنیم. SP.G=IP/V2-V1
باریت 85gr
هماتیت(فروبار)100gr
کائولن,کربنات کلسیم60gr

l     مواد و وسایل مورد نیاز:

.1 میکسر: دارای میله ای به طول 125-230mm که در پائین دارای پره ای به شعاع 20mm باشد سرعت حرکت میله در محلول سوسپانسیون باریت باید 1500-2000دور بر دقیقه باشد.

.2 ویسکومتر

.3 گچ خالص

.4آب مقطر

    در دو ظرف جداگانه هر کدام مقدار تعیین شده ای باریت را در 250 میلی لیتر آب مقطر مخلوط مینمائیم.بطوریکه مخلوط حاصل باید وزن مخصوصی برابر 2.5gr/mlرا داشته باشد.توسط میکسر هریک از مخلوط را به مدت 15دقیقه بهم می زنیم در حین بهم زدن متناوبا جداره های ظرف را با آژیتاتور پاک میکنیم تا مواد باریت چسبیده به جداره ها وارد ظرف گردد.سپس درب ظرف ها را بسته و به مدت 18 ساعت به کناری گذاشته و پس از سپری شدن این زمان مخلوط ها را به مدت 5 دقیقه توسط میکسر بهم می زنیم و ویسکوزیته ظاهری یکی از مخلوط ها را توسط ویسکو متر اندازه گیری   می کنیم          

به مخلوط دیگر 2.5grگچ خالص افزوده و به مدت 30دقیقه در کناری نگه داشته و سپس ویسکوزیته ظاهری این مخلوط را نیز توسط ویسکو متر تعیین می نمائیم.
افزودن گچ به مخلوط جهت مشخص شدن مواد اضافی موجود در باریت استفاده می شود که اگرجسم نا خالصی در باریت وجود داشته باشد حتما گرانروی با حالت قبلی تفاوت خواهد داشت.

نمونه های زیبای باریت
☝️☝️☝️☝️☝️☝️☝️

قيمت جهاني مس