Marketingga qancha sarflash kerak, kimni yollash kerak, natija deb nimani hisoblash kerak? O'zbekistonda bu savollarga javob beradigan mahalliy ma'lumot hozirgacha yo'q edi.

Lokals Marketing shu bo'shliqni to'ldiradigan tadqiqot chiqardi. Agentlik 2019-yildan beri O'zbekiston va Markaziy Osiyoda mahalliy va xalqaro brendlar bilan ishlaydi va 200 dan ortiq strategik va kommunikatsiya loyihasini amalga oshirgan.

Tadqiqot uchun 54 ta biznes egasi, CEO va marketing direktori bilan chuqur intervyu o'tkazilgan. Xulosalar esa I-Hamkorning 157 mingdan ortiq kompaniya bo'yicha 2025-yilgi soliq ma'lumotlarida tekshirilgan.

Eng qiziq raqamlar:
• kompaniyalarning 65 foizida marketing qarorlarini egasining o'zi qabul qiladi, 70 foizida strategiya yo'q;
• aylanmasi 100 mln dollardan oshgan 71 ta kompaniya bozor tushumining 18,9 foizini oladi. Bu eng kichik 146 ming kompaniya birgalikda ishlaganidan ko'p.

Natijada "7 Qadam" marketing narvoni chiqqan: biznes aylanmasiga qarab bosib o'tadigan yetti bosqich. Har biri uchun marketingga kim javob berishi, qancha byudjet odatiy ekani, kompaniyalar qaysi tuzoqqa tushishi va nimaga hozircha pul sarflamaslik kerakligi yozilgan.

Startap yoki o'sayotgan biznes egasi bo'lsangiz, 4 ta savol orqali kompaniyangiz qaysi qadamda ekanini va marketingingiz biznesdan orqada qolmaganini tekshirib olasiz.

Tadqiqot haqida batafsil: https://lokals.uz/uz/insights/7-qadam

@nuruddinblogs

Ijtimoiy tarmoqlarda 1in8b.life veb-o‘yini paydo bo‘ldi. Bu yer yuzidagi tasodifiy inson hayotini boshdan kechirish uchun simulyator bo‘lib, unda bola hayotining birinchi daqiqasidan to o‘limigacha davom etishi kerak. Odatda voqealar fonda kechsa-da, ba’zan o‘yin asosiy qarorlarni qabul qilishni so‘raydi.

Bu "sinf burchagida yolg‘iz o‘tirgan bola bilan gaplashaymi," "kuchukchaga ism tanla," keyin ish, sherik va hokazo. O‘yin qahramon yashaydigan mamlakatga moslashadi.

Nuanslardan: mualliflar reallik ustida bosh qotirgan, sizning qahramoningiz Hindiston yoki Nigeriyada tug‘ilish ehtimoli katta.

Bu o‘yinning yaratgan hikoyalaridan biri:
"O‘yinda o‘yinchining 16 yashar qizi bor edi. U tug‘ilgan mamlakatda qizlarni 16 yoshda erga berishadi. Qarindosh-urug‘lari, shahar oqsoqollari unga turmushga chiq, deb zug‘um o‘tkazardi.

O‘yinchi bu bosimga qarshilik qildi, atrofdagilar bilan munosabati buzilishiga qaramay, qizining o‘qishini davom ettirishini, universitetga kirishini talab qildi.

O‘yinchining virtual hayoti tugagach, dafn marosimida qizi aytdi:

"Otam doim biz tomonda edi."

Hatto o‘yinda ham himoya qilmoqchi bo‘lgan odamingni topganday bo‘lasan.

Albatta, bunday ta’sirli lahzalardan tashqari, eng dramatik voqealar ham talaygina. Masalan, qimorboz hech qachon ajrashishga ariza bermagan, er-xotinning o‘limi sababli esa 5 marta uylangan - qimorbozning o‘zi, shunday bo‘lsa ham, hech bo‘lmasa politsiyaga qo‘ng‘iroq qilish kerak, degan.


@nuruddinblogs

Bu belaruslik Silikon vodiysida muhandis bo‘lib ishlagan, hozir milliardlab ko‘rishlar soniga ega va Gordon Ramzi bilan ishlaydigan dunyodagi eng mashhur pazandalik blogerlaridan biri.

Ishimiz tugasa shunaqa ishlar bilan shugullansek bo'ladi)

@nuruddinblogs

Bu hafta Apple press-relizlarga boy böladiganga körinadi va bugun yangi OLED iPad Mini bilan boşlanmoqda:

- 8,5 dyuymli OLED displeyi
- A20 Pro çipi
- Karnay örniga "Akustik displey"
- IP67 darajadagi himoya
- N1 va C2 chiplari
- Boşlanğiç narxi 699$ (avvalgi avlodga nisbatan 200$ qimmat)

Ekran ANÇA yaxshilangan, chip ham ANÇA kuchli, xullas, kutilgan yangilanish bo‘ldi. Yangi audiotizimni sinab köriş kk. Lekin saytda 120 gersli yoki ProMotion haqida hech narsa yöq, demak... 60 Gers ekan-da?

@nuruddinblogs

Suyunchiiii….

Apple pay ishladi

@nuruddinblogs

Y COMBINATOR’NING STARTAPLAR UÇUN YANGI SÖROVLARI: 
Y Combinator hamkorlari e’tibor qaratayotgan yönalişlar yangi kompaniyalarga juda zarur bölgan ön bitta asosiy iqtisodiy tösiq va texnologik imkoniyatni körsatadi.

1. Kosmosga keng yöl oçilgan dunyodagi startaplarŞ SpaceX har yili minglab Starship parvozlarini amalga oşirişni rejalaştirayotgan bir paytda, har bir kilogramm yukni kosmosga olib çiqiş xarajatlari 100 barobar yoki undan köproq arzon bölişi kutilmoqda. Bir martalik Starship narxi allaqaçon köp martalik Falcon 9 xarajatlariga yaqinlaşdi, ammo uning yuk kötariş qobiliyati ança yuqori. Endi asosçilar tez rivojlanayotgan orbital iqtisodiyot uçun maxsus biznes modellarini yaratişlari kerak.

2. Soatiga 15 dollar oladigan ekspertŞ Sun’iy intellekt işçilar örniga diplomsiz xodimlarni mutaxassisga aylantirişi mumkin. Ma’muriy xodimlarni maxsus AI bilan qurollantirgan holda, mutaxassis bölmagan işçilar ham kompaniyalarni birlaştiriş, ta’minot zanjirini optimallaştiriş, soliq deklaratsiyalarini töldiriş, suğurta da’volari, tibbiy tölovlar va immigratsiya kabi iş jarayonlarini böşata oladi.

3. Amerikada işlov berilgan robotlarŞ 2025-yilda Amerikada sanoat robotlarini örnatiş körsatkiçi 12 foizga oşgan bölsa-da, mahalliy işlov beriş hali ham çet el ta’minot zanjirlariga, xususan, Xitoyning nodir yer metallaridan tayyorlangan magnitlariga qattiq boğliq bölib qolmoqda. Yangi federal qoidalarga köra, mobil robotlar tarkibidagi mahalliy butlovçi qismlar uluşi hozirda 65 foizdan oşişi, 2029-yilga kelib esa 75 foizga yetişi şart. Mahalliy magnitlar, motorlar, tölqinli reduktorlar, enkoderlar, datçiklar va tutqiçlar (gripperlar) işlab çiqarişda katta imkoniyatlar mavjud.

4. Ravon yozadigan katta til modellari (LLM)Ş Dasturlaş va matematika uçun işlatiladigan standart mustahkamlab öqitiş (RL) rağbatlantiriş signallari hozirgi til modellarining yoziliş uslubi va ohangini bir qolipga solib, ularni robot kabi gapiradigan qilib qöydi. Katta SI laboratoriyalar adabiy nozikliklardan köra mantiqiy mulohaza yuritiş va agentlik iş jarayonlariga köproq e’tibor qaratmoqda. Bu odamlar bilan jozibali muloqot qilişga möljallangan modellarni yaratuvçi startaplar uçun ajoyib imkoniyatdir.

5. Davlat nafaqalari uçun Plaid tizimi: Davlat imtiyozlari dasturlariga ariza topşiriş bir-biri bilan boğlanmagan idoralar portallarida hujjatlarni qayta-qayta qölda kiritişni talab qiladi. Bu esa keçikiişlar va yiliga yarim trillion dollarlik firibgarliklarga olib keladi. Rozilik asosidagi yagona API qatlami tasdiqlangan daromad, soliq va yaşaş joyi haqidagi ma’lumotlarni töğridan-töğri manbalardan olişi mumkin. Bu esa 2027-yilgi majburiy Medicaid qayta tekşiruvlaridan voz keçib, bir vaqtning özida bir neçta dasturlar böylab lahzalik tekşiruvlarni amalga oşiriş imkonini beradi.

6. Jismoniy infratuzilmani quriş uçun Uoll-strit: GPU klasterlari, ma’lumotlar markazlari va daromad keltiruvçi robotlar parki kabi jismoniy SI infratuzilmasi an’anaviy banklar moliyalaştira olmaydigan darajada katta böşlanğiç sarmoyani talab qiladi. Startap asosçilari jismoniy SI iqtisodiyotiga moslaştirilgan yangi moliyaviy vositalar, ixtisoslaşgan kreditlaş tizimlari, uskunalarni lizingga beriş tuzilmalari, GPU put-opsionlari va sekyuritizatsiya mexanizmlarini yaratişlari mumkin.

7. Vertikal fundamental modellar: Işlab çiqariş, energetika, biologiya kabi ixtisoslaşgan sohalar katta hisob-kitob xarajatisiz (inferens) qaror qabul qiliş ehtimolliklari va prognozlarini taqdim etadigan sohaga xos fundamental modellarni talab qiladi. Tekşirilişi mumkin bölgan vertikal rağbatlar va bir bosqiçli arxitekturadan foydalangan holda, uşbu yengil modellar bir neça barobar kamroq hisob-kitob quvvati bilan umumiy maqsadli modellarning aniqligiga tenglaşadi yoki undan özib ketadi.

8. Şahar hokimiyati uçun sun’iy intellekt: Ruxsatnomalar beriş, hududiy rejalaştirişni körib çiqiş, 311 xizmati murojaatlari va davlat inspeksiyalari quriliş va mahalliy biznes uçun katta qiyinçiliklarni keltirib çiqarmoqda. Çizmalarni tekşiriş va arizalarni körib çiqişni avtomatlaştiriş ruxsatnomalarni tasdiqlaş vaqtini 90 foizga qisqartirişi mumkin. Bu esa Amerikaning 19,000 ta munitsipalitetida har yili yangi mulk soliğidan 16 milliard dollar qöşimça daromad keltirişi mumkin.

9. Ma’lumotlar markazlari ta’minot zanjiri: Global miqyosda SI ma’lumotlar markazlarining qurilişi tarixda eng katta kapital xarajatlar loyihasi hisoblanadi. GPU’lardan taşqari jismoniy ta’minotda ham jiddiy muammolar mavjud: kuç transformatorlari yetkazib beriş muddati uç yilga uzaytiriladi, taqsimlaş qurilmalari va suyuq sovitiş tizimlari allaqaçon sotib bölingan, mamlakat içida teksturali elektr texnik pölat taqçilligi kuzatilmoqda. Startaplar ma’lumotlar markazi ta’minot zanjirining barça jismoniy qismlarida yangiliklarni yaratişi mumkin.

10. Air-Gapped iqtisodiyot uçun sun’iy intellekt: Mudofaa pudratçilari, moliya institutlari, şifoxonalar va yadroviy obektlar kabi öta muhim sohalar maxfiy ma’lumotlarni bulutli API’larga yubora olmaydi. Ilğor SI imkoniyatlarini mahalliy xavfsizlik devorlari (fayervollar) ortiga olib kiriş uçun korxonaning özida örnatiladigan modellar, xavfsizlikni avtomatlaştirilgan akkreditatsiyadan ötkaziş vositalari, mahalliy apparat ta’minotini joylaştiriş va taşqi tarmoqdan uzilgan xavfsiz infratuzilma kerak.

11. Öz intellektingizga egalik qiling: Oçiq vaznli (open-weight) modellar eng yaxşi yopiq API’lar bilan tenglaşar ekan, kompaniyalar tokenlarni ijaraga olişdan voz keçib, özlarining şaxsiy intellektlariga egalik qilişmoqda. Bizneslarga kundalik iş jarayonlarini baholaş mezonlariga (bençmark) va iş tajribasini öqitiş ma’lumotlariga aylantiradigan, şuningdek, ma’lumotlar ustidan töliq nazoratni saqlab qolgan holda moslaştirilgan (fine-tuned) modellarni yangilab boradigan dasturlar kerak.

Töliq röyxat: ycombinator.com/rfs

@nuruddinblogs