🏙 بنیادهای فلسفی و اساطیری شهر ایرانی
اندیشهء آرمانشهری بخشی از میراث فرهنگی دین و مرز و بوم ایران است و با رنگ بوی فرهنگ ایرانی پدید آمده است و از دیرینهترین روزگاران آغاز شد تا به دوران اسلامی کشیده شده است.
اندیشهء آرمانشهری در ایران باستان در دو مرحله درخور بررسی است.
🌀 ۱- دوران فراتاریخی بناها
در این دوران میتوان از بناهای ور جمکرد، گنگ دژ، کاخ کیکاووس، کاخ افراسیاب، فرشکرد را نام برد.
🌀 ۲- دوران تاریخی
در دوران تاریخی میتوان عصر بهرام پنجم – عصر زرین انوشیروان را نام برد .
🔹🔹 1-2شهرنشینی در زمان حکومت مادها و هخامنشیان:
زمان حکومت مادها را میتوان زمان تکامل اجتماعی قبایل و طوایف آزاد دامدار و کشاورز دانست شهرهای این دوره بیشتر جنبه اداری – سیاسی داشتند. مادها دژهای مستحکمی میساختند دژهای مزبور ساختمان های محکمی بودند که بر روی ارتفاعات و صخرههای طبیعی و یا راهی بر خاکریزها و تپه های مصنوئی ساخته میشدند گرداگرد آن لااقل یک دیوار (خارخار) و یا گاهی چندین حصار متحدالمرکز (کی شسو) کشیده بودند.(به عنوان نمونه شهر هگمتانه)
پيدايش امپراتوري هخامنشي و ايجاد نظام شهپدري متمركز، دو سازمان شهري ناهمسان را در قلمروي واحد گرد آورد. يكي سازمان شهري كم رشد سرزمينهاي ايراني وديگري سازمان شهري رشد يافته در سرزمينهاي فتح شده .
شهر به عنوان مقر پادشاه و وابستگان او، مظهر عظمت و قدرت امپراتوري و مكان صدور فرمان و ابلاغ آن بديگر نقاط بوده است .
در این دوره، همانند دورههاي بعدي كه تقسيم كار ميان كشاورزي، صنعت و تجارت در اجتماعات شهري و روستايي پديد ميآمد، اين امر صورت نگرفت ودر نتيجه تمايز وكشاكش نيز ميان شهر و ده به وجود نيامد.
🔹🔹 2-2شهرنشینی در عهد سلوكيه و پارتها(اشکانیان):
این دوره با رشد سريع شهرنشيني وپيدايش شهرهايی خودفرمان همراه میباشد.
سكونتگاههاي شهري در اين دوره، را به چهار گروه ميتوان تقسيم كرد :
1. شهرهاي نوساز ايجاد شده توسط يونانيها
2. شهرهاي ايراني تغيير يافته
3. روستاها و شهركهاي تبديل به شهر شده
4. كلني هاي نظامي كه با ترقي عنوان پوليس ميگرفتند.
🔹🔹 3-2شهرنشینی در زمان حکومت ساسانیان
از ویژگی های اقتصادی دوره ساسانیان که در رشد و توسعه شهر مؤثّر بوده است :
1- استفاده از سکّه در مبادلات با توجه به رونق تجارت.
2- پیدایش روابط پولی ، اعتباری و بانکی مانند برات بصورت سند مالکیت رسمی.
3- استفاده از چک (اصلاح تضمین سند) بعنوان یکی از ابداعات مؤسسات بانکی ایران.
4- رونق تجارت دریایی و صید مروارید و تجارت آن
از ویژگیهای مهم شهرهای این عصر وجود بازارهای مجهز در آنها میباشد عنوان «وازاربد» «بازاربد» به معنی رئیس بازار در کتیبه کعبه زردشت گویای شکل گرفتن فضای بازار بعنوان عنصری مهم در شهر میباشد.
@oldhistor
http://dalahoo.com/mi_ax/original/1393/05/5689.jpg
اندیشهء آرمانشهری بخشی از میراث فرهنگی دین و مرز و بوم ایران است و با رنگ بوی فرهنگ ایرانی پدید آمده است و از دیرینهترین روزگاران آغاز شد تا به دوران اسلامی کشیده شده است.
اندیشهء آرمانشهری در ایران باستان در دو مرحله درخور بررسی است.
🌀 ۱- دوران فراتاریخی بناها
در این دوران میتوان از بناهای ور جمکرد، گنگ دژ، کاخ کیکاووس، کاخ افراسیاب، فرشکرد را نام برد.
🌀 ۲- دوران تاریخی
در دوران تاریخی میتوان عصر بهرام پنجم – عصر زرین انوشیروان را نام برد .
🔹🔹 1-2شهرنشینی در زمان حکومت مادها و هخامنشیان:
زمان حکومت مادها را میتوان زمان تکامل اجتماعی قبایل و طوایف آزاد دامدار و کشاورز دانست شهرهای این دوره بیشتر جنبه اداری – سیاسی داشتند. مادها دژهای مستحکمی میساختند دژهای مزبور ساختمان های محکمی بودند که بر روی ارتفاعات و صخرههای طبیعی و یا راهی بر خاکریزها و تپه های مصنوئی ساخته میشدند گرداگرد آن لااقل یک دیوار (خارخار) و یا گاهی چندین حصار متحدالمرکز (کی شسو) کشیده بودند.(به عنوان نمونه شهر هگمتانه)
پيدايش امپراتوري هخامنشي و ايجاد نظام شهپدري متمركز، دو سازمان شهري ناهمسان را در قلمروي واحد گرد آورد. يكي سازمان شهري كم رشد سرزمينهاي ايراني وديگري سازمان شهري رشد يافته در سرزمينهاي فتح شده .
شهر به عنوان مقر پادشاه و وابستگان او، مظهر عظمت و قدرت امپراتوري و مكان صدور فرمان و ابلاغ آن بديگر نقاط بوده است .
در این دوره، همانند دورههاي بعدي كه تقسيم كار ميان كشاورزي، صنعت و تجارت در اجتماعات شهري و روستايي پديد ميآمد، اين امر صورت نگرفت ودر نتيجه تمايز وكشاكش نيز ميان شهر و ده به وجود نيامد.
🔹🔹 2-2شهرنشینی در عهد سلوكيه و پارتها(اشکانیان):
این دوره با رشد سريع شهرنشيني وپيدايش شهرهايی خودفرمان همراه میباشد.
سكونتگاههاي شهري در اين دوره، را به چهار گروه ميتوان تقسيم كرد :
1. شهرهاي نوساز ايجاد شده توسط يونانيها
2. شهرهاي ايراني تغيير يافته
3. روستاها و شهركهاي تبديل به شهر شده
4. كلني هاي نظامي كه با ترقي عنوان پوليس ميگرفتند.
🔹🔹 3-2شهرنشینی در زمان حکومت ساسانیان
از ویژگی های اقتصادی دوره ساسانیان که در رشد و توسعه شهر مؤثّر بوده است :
1- استفاده از سکّه در مبادلات با توجه به رونق تجارت.
2- پیدایش روابط پولی ، اعتباری و بانکی مانند برات بصورت سند مالکیت رسمی.
3- استفاده از چک (اصلاح تضمین سند) بعنوان یکی از ابداعات مؤسسات بانکی ایران.
4- رونق تجارت دریایی و صید مروارید و تجارت آن
از ویژگیهای مهم شهرهای این عصر وجود بازارهای مجهز در آنها میباشد عنوان «وازاربد» «بازاربد» به معنی رئیس بازار در کتیبه کعبه زردشت گویای شکل گرفتن فضای بازار بعنوان عنصری مهم در شهر میباشد.
@oldhistor
http://dalahoo.com/mi_ax/original/1393/05/5689.jpg
🔴 دکتر جلودار:
بندر ساسانی «بتانه» استان بوشهر در آستانه نابودی کامل است!
دکتر اسماعیلی جلودار استاد دانشگاه و سرپرست باستان شناسی بندر سیراف: بسیاری از بنادر در خلیج فارس هستند که متأسفانه به علت بیتوجهی یا سهلانگاری خطرات متعددی متوجه آنهاست. بندر «بتانه» که یکی از بنادر ساسانی-اسلامی خلیج فارس است و کتیبه ها و سکه های متعددی در آن بدست آمده سند زنده خلیج فارس محسوب میشود. این بندر از نظر موقعیتی از شرق به سیراف، از غرب به بندر ریشهر، سینیز، گناوه و در ادامه به بندر ماهروبان میرسد، و متاسفانه در معرض تهدید است.
گلویمان را بغض میگیرد، وقتی آثار تاریخیمان در حال نابودی هستند، اما در نقطه مقابل ما در شیخ نشین های حاشیه خلیج فارس همه تلاش خود را برای تاریخسازی جعلی برای این خلیج ایرانی میکنند!
اسماعیلی جلودار با اشاره به فعال شدن گروههای مردمنهاد در حوزه میراث فرهنگی، این میزان فعالیتها را بسیار خوب ارزیابی میکند و بیان میکند: با این وجود به دلیل نداشتن بازوی اجرایی آن فعالیتها کافی نیست، زیرا این بندر هنوز ثبت ملی هم نشده است. باید همه سازمانها و دستگاهها در حفظ مواریث فرهنگی به ویژه مواریث کهن ایرانی در خلیج فارس تلاش کنند. چون متاسفانه اتفاقی که اکنون بر سر بنادر تاریخی خلیج فارس میآید، شایسته ایران نیست.
@oldhistor
http://www.cgie.org.ir/fa/news/126995
بندر ساسانی «بتانه» استان بوشهر در آستانه نابودی کامل است!
دکتر اسماعیلی جلودار استاد دانشگاه و سرپرست باستان شناسی بندر سیراف: بسیاری از بنادر در خلیج فارس هستند که متأسفانه به علت بیتوجهی یا سهلانگاری خطرات متعددی متوجه آنهاست. بندر «بتانه» که یکی از بنادر ساسانی-اسلامی خلیج فارس است و کتیبه ها و سکه های متعددی در آن بدست آمده سند زنده خلیج فارس محسوب میشود. این بندر از نظر موقعیتی از شرق به سیراف، از غرب به بندر ریشهر، سینیز، گناوه و در ادامه به بندر ماهروبان میرسد، و متاسفانه در معرض تهدید است.
گلویمان را بغض میگیرد، وقتی آثار تاریخیمان در حال نابودی هستند، اما در نقطه مقابل ما در شیخ نشین های حاشیه خلیج فارس همه تلاش خود را برای تاریخسازی جعلی برای این خلیج ایرانی میکنند!
اسماعیلی جلودار با اشاره به فعال شدن گروههای مردمنهاد در حوزه میراث فرهنگی، این میزان فعالیتها را بسیار خوب ارزیابی میکند و بیان میکند: با این وجود به دلیل نداشتن بازوی اجرایی آن فعالیتها کافی نیست، زیرا این بندر هنوز ثبت ملی هم نشده است. باید همه سازمانها و دستگاهها در حفظ مواریث فرهنگی به ویژه مواریث کهن ایرانی در خلیج فارس تلاش کنند. چون متاسفانه اتفاقی که اکنون بر سر بنادر تاریخی خلیج فارس میآید، شایسته ایران نیست.
@oldhistor
http://www.cgie.org.ir/fa/news/126995
نابوﺩﯼ ﺗﻤﺪﻥ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﺩﺭ ﮐﺮﻣﺎﻥ
.
ﺑﺎ ﺁﻏﺎﺯ ﺩﻭﺑﺎﺭﻩ ﺧﺎﮐﺒﺮﺩﺍﺭﯼ ﺑﺮﺍﯼ ﺳﺎﺧﺖ ﺳﺪ ﻫﻨﺰﺍﻑ ﮐﺮﻣﺎﻥ ، ﻣﺤﻮﻃﻪ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﺟﺎﯼ ﻣﺎﻧﺪﻩ ﺍﺯ ﺗﻤﺪﻥ ﻫﻠﯿﻞﺭﻭﺩ ﺑﻪ ﺯﯾﺮ ﺁﺏ ﻣﯽﺭﻭﺩ. ﺍﯾﻦ ﻣﺤﻮﻃﻪ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﺑﺎﺷﮑﻮﻫﯽ ﺍﺯ ﻫﻨﺮ ﻣﻔﺮﻍ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﺑﺨﺸﯽ ﺍﺯ ﺗﻤﺪﻥ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﺟﯿﺮﻓﺖ ﺍﺳﺖ.
ﺍﻳﻦ ﺩﺭ ﺣﺎﻟﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﮔﺮﻭﻩ ﺑﺎﺳﺘﺎﻥﺷﻨﺎﺳﺎﻥ ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ ﻭ ﺁﻣﺮﯾﮑﺎﯾﯽ ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ ﮐﺎﻭﺵﻫﺎﯼ ﺑﺎﺳﺘﺎﻥﺷﻨﺎﺳﯽ ﺩﺭ ﻭﯾﺮﺍﻧﻪﻫﺎﯼ این ﺗﻤﺪﻥ ﺑﺎﯾﺪ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﯾﺎﺑﺪ. ﺗﺎﮐﻨﻮﻥ ﺑﯿﺶ ﺍﺯ ۵۰۰ ﻗﻄﻌﻪ ﺍﺷﯿﺎﯼ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﺍﺯ ﺍﯾﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﮐﺸﻒ ﻭ ﺑﻪ ﻣﻮﺯﻩ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﺷﺪﻩﺍﻧﺪ.
ﺩﻛﺘﺮ ﻳﻮﺳﻒ ﻣﺠﻴﺪﺯﺍﺩﻩ ﺍﺯ ﺑﺎﺳﺘﺎﻥﺷﻨﺎﺳﺎﻥ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻴﻦﺍﻟﻤﻠﻠﯽ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﻣﺴﺌﻮﻝ ﭘﻴﺸﻴﻦ ﮐﺎﻭﺵﻫﺎﯼ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﺍﻳﻦ ﺳﺎﻣﺎﻧۀ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﺩﺭ ﮔﻔﺘﮕﻮﯼ ﻭﻳﮋﻩ ﺑﺎ ﻭﺑﺴﺎﻳﺖ ﺍﻧﺠﻤﻦ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺯﺭﺗﺸﺘﻴﺎﻥ ﺩﺭ ﺍﯾﻦ ﺑﺎﺭﻩ ﮔﻔﺘﻪ ﺍﺳﺖ:
ﺯﻣﺎﻧﯽ ﻛﻪ ﺍﺷﻴﺎ ﺭﺍ ﺍﺯ ﻗﺎﭼﺎﻗﭽﻴﺎﻥ ﻣﯽﮔﺮﻓﺘﻨﺪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻛﺮﺩﻡ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻦ ﺍﺟﺎﺯﻩ ﻋﻜﺴﺒﺮﺩﺍﺭﯼ ﺩﺍﺩﻩ ﺷﻮﺩ ﻭ ﺍﺯ ﺗﻤﺎﻣﯽ ﺍﺷﻴﺎ ﻋﻜﺴﺒﺮﺩﺍﺭﯼ ﻛﺮﺩﻡ ﻭ ﺑﻪ ﻣﺤﺾ ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺑﻪ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ ﻫﻤﺎﻥ ﻳﺎﻓﺘﻪﻫﺎ، ﻛﺘﺎﺏ ﻛﺎﺗﺎﻟﻮﮒ ﺟﻠﺪ ﺍﻭﻝ ﺭﺍ ﺑﻪ ﭼﺎﭖ ﺭﺳﺎﻧﺪﻡ. ﺩﻟﻴﻞ ﺍﺻﻠﯽ ﻫﻢ ﺍﻳﻦ ﺑﻮﺩ ﻛﻪ ﺩﻳﺪﻡ ﺍﻳﻦ ﺍﺷﻴﺎ ﺩﺭ ﺑﺎﺯﺍﺭﻫﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺩﻧﻴﺎ، ﺍﺯ ﺍﺭﻭﭘﺎ ﻭ ﺁﺳﻴﺎ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻭ ﺣﺘﯽ ﺩﺭ ﺷﻴﺦﻧﺸﻴﻦﻫﺎﯼ ﺣﻮﺯۀ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ، ﺑﻪ ﻓﺮﻭﺵ ﻣﯽﺭﺳﻨﺪ.
ﻣﻦ ﻗﺼﺪ ﺩﺍﺷﺘﻢ ﺑﺎ ﭼﺎﭖ ﺍﯾﻦ ﻛﺘﺎﺏ، ﺑﻪ ﺁﻥ ﺍﺷﻴﺎﺀ ﺷﻨﺎﺳﻨﺎﻣﻪ ﺩﺍﺩﻩ ﺑﺎﺷﻢ ﻭ ﺑﺎ ﺍﺭﺳﺎﻝ ﺁﻥ ﺑﻪ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥﻫﺎﯼ ﻳﻮﻧﺴﻜﻮ ﺑﮕﻮﻳﻢ ﺗﺎ ﻫﻤﻪ ﺑﺪﺍﻧﻨﺪ ﻛﻪ ﺍﻳﻦ ﺍﺷﻴﺎ ﺑﺎ ﺍﻳﻦ ﻣﺸﺨﺼﺎﺕ ﻣﺮﺑﻮﻁ ﺑﻪ ﺗﻤﺪﻥ ﺟﻴﺮﻓﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺳﺖ.
افتخار روحیفر
@oldhistor
https://telegram.me/oldhistor/1080
.
ﺑﺎ ﺁﻏﺎﺯ ﺩﻭﺑﺎﺭﻩ ﺧﺎﮐﺒﺮﺩﺍﺭﯼ ﺑﺮﺍﯼ ﺳﺎﺧﺖ ﺳﺪ ﻫﻨﺰﺍﻑ ﮐﺮﻣﺎﻥ ، ﻣﺤﻮﻃﻪ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﺟﺎﯼ ﻣﺎﻧﺪﻩ ﺍﺯ ﺗﻤﺪﻥ ﻫﻠﯿﻞﺭﻭﺩ ﺑﻪ ﺯﯾﺮ ﺁﺏ ﻣﯽﺭﻭﺩ. ﺍﯾﻦ ﻣﺤﻮﻃﻪ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﺩﻭﺭﺍﻥ ﺑﺎﺷﮑﻮﻫﯽ ﺍﺯ ﻫﻨﺮ ﻣﻔﺮﻍ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﺑﺨﺸﯽ ﺍﺯ ﺗﻤﺪﻥ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﺟﯿﺮﻓﺖ ﺍﺳﺖ.
ﺍﻳﻦ ﺩﺭ ﺣﺎﻟﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﮔﺮﻭﻩ ﺑﺎﺳﺘﺎﻥﺷﻨﺎﺳﺎﻥ ﺍﯾﺮﺍﻧﯽ ﻭ ﺁﻣﺮﯾﮑﺎﯾﯽ ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ ﮐﺎﻭﺵﻫﺎﯼ ﺑﺎﺳﺘﺎﻥﺷﻨﺎﺳﯽ ﺩﺭ ﻭﯾﺮﺍﻧﻪﻫﺎﯼ این ﺗﻤﺪﻥ ﺑﺎﯾﺪ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﯾﺎﺑﺪ. ﺗﺎﮐﻨﻮﻥ ﺑﯿﺶ ﺍﺯ ۵۰۰ ﻗﻄﻌﻪ ﺍﺷﯿﺎﯼ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﺍﺯ ﺍﯾﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﮐﺸﻒ ﻭ ﺑﻪ ﻣﻮﺯﻩ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﺷﺪﻩﺍﻧﺪ.
ﺩﻛﺘﺮ ﻳﻮﺳﻒ ﻣﺠﻴﺪﺯﺍﺩﻩ ﺍﺯ ﺑﺎﺳﺘﺎﻥﺷﻨﺎﺳﺎﻥ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻴﻦﺍﻟﻤﻠﻠﯽ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﻭ ﻣﺴﺌﻮﻝ ﭘﻴﺸﻴﻦ ﮐﺎﻭﺵﻫﺎﯼ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﺍﻳﻦ ﺳﺎﻣﺎﻧۀ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﯽ ﺩﺭ ﮔﻔﺘﮕﻮﯼ ﻭﻳﮋﻩ ﺑﺎ ﻭﺑﺴﺎﻳﺖ ﺍﻧﺠﻤﻦ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺯﺭﺗﺸﺘﻴﺎﻥ ﺩﺭ ﺍﯾﻦ ﺑﺎﺭﻩ ﮔﻔﺘﻪ ﺍﺳﺖ:
ﺯﻣﺎﻧﯽ ﻛﻪ ﺍﺷﻴﺎ ﺭﺍ ﺍﺯ ﻗﺎﭼﺎﻗﭽﻴﺎﻥ ﻣﯽﮔﺮﻓﺘﻨﺪ، ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻛﺮﺩﻡ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻦ ﺍﺟﺎﺯﻩ ﻋﻜﺴﺒﺮﺩﺍﺭﯼ ﺩﺍﺩﻩ ﺷﻮﺩ ﻭ ﺍﺯ ﺗﻤﺎﻣﯽ ﺍﺷﻴﺎ ﻋﻜﺴﺒﺮﺩﺍﺭﯼ ﻛﺮﺩﻡ ﻭ ﺑﻪ ﻣﺤﺾ ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺑﻪ ﺗﻬﺮﺍﻥ ﺑﺮ ﺍﺳﺎﺱ ﻫﻤﺎﻥ ﻳﺎﻓﺘﻪﻫﺎ، ﻛﺘﺎﺏ ﻛﺎﺗﺎﻟﻮﮒ ﺟﻠﺪ ﺍﻭﻝ ﺭﺍ ﺑﻪ ﭼﺎﭖ ﺭﺳﺎﻧﺪﻡ. ﺩﻟﻴﻞ ﺍﺻﻠﯽ ﻫﻢ ﺍﻳﻦ ﺑﻮﺩ ﻛﻪ ﺩﻳﺪﻡ ﺍﻳﻦ ﺍﺷﻴﺎ ﺩﺭ ﺑﺎﺯﺍﺭﻫﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺩﻧﻴﺎ، ﺍﺯ ﺍﺭﻭﭘﺎ ﻭ ﺁﺳﻴﺎ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻭ ﺣﺘﯽ ﺩﺭ ﺷﻴﺦﻧﺸﻴﻦﻫﺎﯼ ﺣﻮﺯۀ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎﺭﺱ، ﺑﻪ ﻓﺮﻭﺵ ﻣﯽﺭﺳﻨﺪ.
ﻣﻦ ﻗﺼﺪ ﺩﺍﺷﺘﻢ ﺑﺎ ﭼﺎﭖ ﺍﯾﻦ ﻛﺘﺎﺏ، ﺑﻪ ﺁﻥ ﺍﺷﻴﺎﺀ ﺷﻨﺎﺳﻨﺎﻣﻪ ﺩﺍﺩﻩ ﺑﺎﺷﻢ ﻭ ﺑﺎ ﺍﺭﺳﺎﻝ ﺁﻥ ﺑﻪ ﺳﺎﺯﻣﺎﻥﻫﺎﯼ ﻳﻮﻧﺴﻜﻮ ﺑﮕﻮﻳﻢ ﺗﺎ ﻫﻤﻪ ﺑﺪﺍﻧﻨﺪ ﻛﻪ ﺍﻳﻦ ﺍﺷﻴﺎ ﺑﺎ ﺍﻳﻦ ﻣﺸﺨﺼﺎﺕ ﻣﺮﺑﻮﻁ ﺑﻪ ﺗﻤﺪﻥ ﺟﻴﺮﻓﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺍﺳﺖ.
افتخار روحیفر
@oldhistor
https://telegram.me/oldhistor/1080
Telegram
تاریخ روایی ایران
کاخ داریوش (تچر)
پارسه/ تخت جمشید
@oldhistor
http://forum.avastarco.com/forum/gallery/files/2/8/1/7/_mg_5461_2_3_tonemapped.jpg
پارسه/ تخت جمشید
@oldhistor
http://forum.avastarco.com/forum/gallery/files/2/8/1/7/_mg_5461_2_3_tonemapped.jpg
🔴 ✔️ اندیشه معمارانه داریوش در ساخت آپادانای شوش
داریوش فرمان داد تا کاخی با شکوه آنچنان که در خور فرمانروایی وی باشد در شوش برپا دارند لذا معماران با توجه به جمیع مسائل تپه آپادانا را با این منظور انتخاب کردند کاخ اصلی داریوش روی این تپه بنا شد و اقامتگاه درباریان و تاسیسات دولتی بر روی دو تپه «ارک» و «شهر شاهی» ایجاد شد.
آپادانا کاخی است مرتفع و پهناور که از بخشهای مختلفی تشکیل یافته است.این واحدها شامل تالار حرمسرا دروازه کاخ پذیرایی و دیگر بخشها است.در آغاز معماران زمان هخامنشی گرداگرد تپه را دیواری قطور با ارتفاعی حدود 20 متر و قطری به همین اندازه برپا کردند و پشت آنرا با خاک پرکردند . بر روی این تختگاه ابتدایی پی بناها کنده شد سپس دیوارها برپا گردید و ستونها در جای خود استوار گشت.
در این زمینه کتیبهای از داریوش بر جای مانده است که خود گویای بسیاری از مسائل معماری این بنای بزرگ و با شکوه است داریوش در این کتیبه چنین نوشته است:
«این کاخ را من ساختم – زیور آن از راه دور آورده شد زمین کنده شد تا اینکه به خاک سفت (کف سنگی) رسیدم و خندقی درست شد. سپس قلوهسنگ و شفته در آن انباشته شد در طرفی به بلندی 40 ارش و سوی دیگری تا حدود 20 ارش روی آن شفته کاخ بنا گردید.
کند وکوب و انباشتن و خشتهایی که در قالب زده شده کار مردم بابل بوده الوارکاج از کوهی آورده شد که آنرا لبنان گویند.
مردم آشور آنرا به بابل و مردم کارکه و یونانیان آنرا از بابل به شوش آوردند. چوب یکا از گاندهارا و کرمانا آورده شد. زر از سارد و بلخ آمد و در اینجا بر روی آن کار شد. سنگ لاجورد گران قیمت و عقیق شنگرفی را از سغد آوردند و فیروزه را از خوارزم . سیم و آبنوس از مصر آمد.
تزئینی که دیوارها با آن زیور یافته از یونان عاج از اتیوپی و از هند و از رخج آورده شد ولی در اینجا روی آنها کار شده سنگهایی که در اینجا به صورت ستون در آمده سنگ آنرا از شهری در ایلام بنام «آبی رادو» آوردند. سنگبران و سنگتراشان که آنها را ساختند از مردم سارد و یونان بودند. آنهایی که طلاها را به کار گرفتند مادی و مصری بودند. منبتکاران ساردی و مصری بودند. آنان که از عاج خاتم میساختند بابلی و یونانی بودند. آنها که به تزئین دیوار پرداختند مادی و مصری بودند.
به یاری اهورامزدا کاخی با شکوه در شوش بنا نهادم . اهورامزدا مرا و پدرم و کشورم را از هر آسیبی نگهدارد.»
🔻🔺🔻🔺🔻🔺🔻🔺
متن کتیبه آنچنان گویا و قابل توجه است که همانند قرارداد پیمانکار ساختمانی است که احتمالا یک راهنمای درستی در فنون ساختمانی بناهای شبیه به آن در تخت جمشید و سایر امکنه هخامنشی به شمار می رفته اکنون از آن اطلاعات و تجربه های فنی قابل ملاحظه ای آشکار می شود.
و علاوه بر اینها چند نکته اساسی و مهم در این کتیبه نهفته است
⬅️⬅️ 1- چون در طرح بنا ساخت دیوارهای بلند در نظر بوده، لذا معمار زمین را تا خاک بکر حفر کرده تا ساختمان مستحکمی داشته باشد.
⬅️⬅️ 2- چون تپه طبیعی است در نتیجه پیسازی بستگی به فراز و نشیب تپه داشته است.
⬅️⬅️ 3- چون ستونهایی یا اندازه و وزن زیاد در بنا طرحریزی شده بود پیسازی میباید از استحکام کافی برخوردار باشد. به همین دلیل محلهایی که لازم بود، با سنگ و شن پر کرده و کوفتهاند. سپس دیوارها و ستونها را بر پا داشتهاند. نتایج کاوشها روشهای مورد بحث در کتیبه را تایید میکند.
🔺🔻دیوارهای کاخ عموما از خشت و گل ساخته شده که مصالحی مناسب برای دشت خوزستان است. روی دیوارها را با گچ و یا نقاشی دیواری تزئین کرده بودند. البته دیوارهای ایوان سمت حیاط مرکزی با آجر لعابدار پوشانیده شده بود. که بر روی آن نقوش مختلف از جمله ردیف سربازان جاویدان نقش شیر جانوران افسانهای همچون گاو یا شیر بالدار، دال شیر با سر انسان، نقش فروهر کتیبههای به خط میخی و غیره تزئین شده بود. علاوه بر این، نقوش گلنار پارسی در همه جای این تزئینات جایگاه ویژهای دارد. در طرفین پلههای کاخ نیز ردیف سربازان جاویدان مشاهده میشود.
بخشی از آپادانا در زمان اردشیر اول (پس از سال 461 ق.م) دچار آتشسوزی شد و پس از آن قابل سکونت نبود. در زمان داریوش دوم، اقدامی درباره این کاخ صورت نگرفت ولی در زمان اردشیر دوم بازسازی شد.
@oldhistor
https://upload.wikimedia.org/wikipedia/fa/thumb/2/26/Katibeh_dariush_bozorg_kakh_apadana_shoosh.jpg/250px-Katibeh_dariush_bozorg_kakh_apadana_shoosh.jpg
داریوش فرمان داد تا کاخی با شکوه آنچنان که در خور فرمانروایی وی باشد در شوش برپا دارند لذا معماران با توجه به جمیع مسائل تپه آپادانا را با این منظور انتخاب کردند کاخ اصلی داریوش روی این تپه بنا شد و اقامتگاه درباریان و تاسیسات دولتی بر روی دو تپه «ارک» و «شهر شاهی» ایجاد شد.
آپادانا کاخی است مرتفع و پهناور که از بخشهای مختلفی تشکیل یافته است.این واحدها شامل تالار حرمسرا دروازه کاخ پذیرایی و دیگر بخشها است.در آغاز معماران زمان هخامنشی گرداگرد تپه را دیواری قطور با ارتفاعی حدود 20 متر و قطری به همین اندازه برپا کردند و پشت آنرا با خاک پرکردند . بر روی این تختگاه ابتدایی پی بناها کنده شد سپس دیوارها برپا گردید و ستونها در جای خود استوار گشت.
در این زمینه کتیبهای از داریوش بر جای مانده است که خود گویای بسیاری از مسائل معماری این بنای بزرگ و با شکوه است داریوش در این کتیبه چنین نوشته است:
«این کاخ را من ساختم – زیور آن از راه دور آورده شد زمین کنده شد تا اینکه به خاک سفت (کف سنگی) رسیدم و خندقی درست شد. سپس قلوهسنگ و شفته در آن انباشته شد در طرفی به بلندی 40 ارش و سوی دیگری تا حدود 20 ارش روی آن شفته کاخ بنا گردید.
کند وکوب و انباشتن و خشتهایی که در قالب زده شده کار مردم بابل بوده الوارکاج از کوهی آورده شد که آنرا لبنان گویند.
مردم آشور آنرا به بابل و مردم کارکه و یونانیان آنرا از بابل به شوش آوردند. چوب یکا از گاندهارا و کرمانا آورده شد. زر از سارد و بلخ آمد و در اینجا بر روی آن کار شد. سنگ لاجورد گران قیمت و عقیق شنگرفی را از سغد آوردند و فیروزه را از خوارزم . سیم و آبنوس از مصر آمد.
تزئینی که دیوارها با آن زیور یافته از یونان عاج از اتیوپی و از هند و از رخج آورده شد ولی در اینجا روی آنها کار شده سنگهایی که در اینجا به صورت ستون در آمده سنگ آنرا از شهری در ایلام بنام «آبی رادو» آوردند. سنگبران و سنگتراشان که آنها را ساختند از مردم سارد و یونان بودند. آنهایی که طلاها را به کار گرفتند مادی و مصری بودند. منبتکاران ساردی و مصری بودند. آنان که از عاج خاتم میساختند بابلی و یونانی بودند. آنها که به تزئین دیوار پرداختند مادی و مصری بودند.
به یاری اهورامزدا کاخی با شکوه در شوش بنا نهادم . اهورامزدا مرا و پدرم و کشورم را از هر آسیبی نگهدارد.»
🔻🔺🔻🔺🔻🔺🔻🔺
متن کتیبه آنچنان گویا و قابل توجه است که همانند قرارداد پیمانکار ساختمانی است که احتمالا یک راهنمای درستی در فنون ساختمانی بناهای شبیه به آن در تخت جمشید و سایر امکنه هخامنشی به شمار می رفته اکنون از آن اطلاعات و تجربه های فنی قابل ملاحظه ای آشکار می شود.
و علاوه بر اینها چند نکته اساسی و مهم در این کتیبه نهفته است
⬅️⬅️ 1- چون در طرح بنا ساخت دیوارهای بلند در نظر بوده، لذا معمار زمین را تا خاک بکر حفر کرده تا ساختمان مستحکمی داشته باشد.
⬅️⬅️ 2- چون تپه طبیعی است در نتیجه پیسازی بستگی به فراز و نشیب تپه داشته است.
⬅️⬅️ 3- چون ستونهایی یا اندازه و وزن زیاد در بنا طرحریزی شده بود پیسازی میباید از استحکام کافی برخوردار باشد. به همین دلیل محلهایی که لازم بود، با سنگ و شن پر کرده و کوفتهاند. سپس دیوارها و ستونها را بر پا داشتهاند. نتایج کاوشها روشهای مورد بحث در کتیبه را تایید میکند.
🔺🔻دیوارهای کاخ عموما از خشت و گل ساخته شده که مصالحی مناسب برای دشت خوزستان است. روی دیوارها را با گچ و یا نقاشی دیواری تزئین کرده بودند. البته دیوارهای ایوان سمت حیاط مرکزی با آجر لعابدار پوشانیده شده بود. که بر روی آن نقوش مختلف از جمله ردیف سربازان جاویدان نقش شیر جانوران افسانهای همچون گاو یا شیر بالدار، دال شیر با سر انسان، نقش فروهر کتیبههای به خط میخی و غیره تزئین شده بود. علاوه بر این، نقوش گلنار پارسی در همه جای این تزئینات جایگاه ویژهای دارد. در طرفین پلههای کاخ نیز ردیف سربازان جاویدان مشاهده میشود.
بخشی از آپادانا در زمان اردشیر اول (پس از سال 461 ق.م) دچار آتشسوزی شد و پس از آن قابل سکونت نبود. در زمان داریوش دوم، اقدامی درباره این کاخ صورت نگرفت ولی در زمان اردشیر دوم بازسازی شد.
@oldhistor
https://upload.wikimedia.org/wikipedia/fa/thumb/2/26/Katibeh_dariush_bozorg_kakh_apadana_shoosh.jpg/250px-Katibeh_dariush_bozorg_kakh_apadana_shoosh.jpg
Forwarded from سمان
بررسی های جغرافیایی از سرزمین های فارس،مرآة البلدان ناصری(آینه شهرها)،محمدحسن خان اعتمادالسلطنه ملقب به صنیع الدوله/ کتابخانه کنگره آمریکا👆
Forwarded from اتحادیه کشورهای وارث تمدن ایرانی
🔴🔴🔴 نام خوزستان در نقشه محمود کاشغری (سدهٔ ۱۱م، ۱۰۰۰سال پیش ) که تجزیه طلبان جاعل نام خوزستان در برابر آن،تنها سکوت می کنند.
کانال اتحادیه کشورهای وارث تمدن ایرانی
https://telegram.me/CUIIC
کانال اتحادیه کشورهای وارث تمدن ایرانی
https://telegram.me/CUIIC
برگی از نسخۀ خطی وندیداد
وندیداد یکی از دفترهای اوستاست که مجموعۀ قوانین مذهبی است و چند فصل آن اطلاعاتی چون نام جاها، داستان جمشید، دربارۀ بیماریها و داستانی از زرتشت را نیز داراست.
@oldhistor
وندیداد یکی از دفترهای اوستاست که مجموعۀ قوانین مذهبی است و چند فصل آن اطلاعاتی چون نام جاها، داستان جمشید، دربارۀ بیماریها و داستانی از زرتشت را نیز داراست.
@oldhistor
Forwarded from کانون ایرانشناسی دانشآموختگان دانشگاه تهران
کاخ ساسانی سروستان
جنوب شرق شیراز
این کاخ، رامشگاهی بوده در میان یک چهار باغ شکارگاهی؛ بنایی از دوره بهرام گور (پنجم) ساسانی و بنا به تاریخ طبری سازنده آن، وزیر او، مهر نرسه بوده است
@utiranshenasi
جنوب شرق شیراز
این کاخ، رامشگاهی بوده در میان یک چهار باغ شکارگاهی؛ بنایی از دوره بهرام گور (پنجم) ساسانی و بنا به تاریخ طبری سازنده آن، وزیر او، مهر نرسه بوده است
@utiranshenasi
🌀🌀نسبت طلایی یا عدد فی (به انگلیسی: Golden ratio)
در ریاضیات و هنر هنگامی است که «نسبت بخش بزرگتر به بخش کوچکتر، برابر با نسبت کل به بخش بزرگتر» باشد.
تعریف دیگر این عدد نسبت طلایی این است که «عددی مثبت است که اگر به آن یک واحد اضافه کنیم به مربع آن خواهیم رسید». تعریف هندسی آن چنین است: طول مستطیلی به مساحت واحد که عرض آن یک واحد کمتر از طولش باشد. 🔹🔹🔹
روانشناسان هم بر این باورند زیباترین مستطیل به دید انسان، مستطیلی است که نسبت طول به عرض آن برابر عدد طلایی باشد. دلیل این امر آن است که این نسبت در شبکیه چشم انسان رعایت شده و هر مستطیلی که این نسبت را دارا باشد به چشم انسان زیبا می آید.
🌀نسبت طلایی در ایران
🔹برج و میدان آزادی: طول بنا ۶۳ و عرض ان ۴۲ است که ۵/۱=۴۲: ۶۳ و به عدد طلایی نزدیک میباشدسبک معماری آن نیزطاق بزرگی است که تلفیقی از سبک هخامنشی و ساسانی و اسلامی است که منحنی آن با الهام از طاق کسری معماری ایران باستان را تداعی مینماید.
🌀قلعه دالاهو، کرمانشاه: خطی از استحکامات به طول دو و نیم کیلومتر و عرض چهار متر با قلوه و لاشه سنگ به همراه ملات دیوار گچ را میسازد. سرتاسر نمای خارجی این دیوار با مجموعهای از برجهای نیم دایرهای شکل تقویت شده است. میدانیم۶/۱=۵/۲: ۴ که همان عدد طلایی است.
🌀بیستون از دوره هخامنشی، کرمانشاه: به طول ۵ کیلومتر و عرض ۳ کیلومتراست. اعداد۵و۳هردوجزودنباله فیبوناتچی هستندو۶/۱=۵:۳ و ابعاد برجسته کاری ۱۸ در ۱۰ پاست که قامت "داریوش"۵ پا و ۸ اینچ (۱۷۰ سانتیمتر) بلندی داردکه هر دو اعداد فیبوناتچی هستند.
🌀 یکی از هنرهای معماری در تخت جمشید این است که نسبت ارتفاع سر درها به عرض آنها و همینطور نسبت ارتفاع ستونها به فاصلهٔ بین دو ستون نسبت طلایی است. نسبت طلایی نسبت مهمی در هندسه است که در طبیعت وجود دارد. این نشانگر هنر ابرانیان باستان در معماری است.
🌀 پل ورسک در مازندران: این پل بر روی رودخانه ورسک در مجاورت سواد کوه بنا شد. بلندی این پل ۱۱۰ متر است وطول قوس آن ۶۶ متر میباشد(۶/۱ = ۶۶: ۱۱۰).
🌀مقبره ابن سینا: آرامگاه دروسط تالاری مربع شکل قرارگرفته که پله مدور (مارپیچ فیبوناتچی) و پایههای دوازدهگانه برج را احاطه کردهاند. سطح حیاط باسه پله سراسری به ایوان متصل است. ایوان با دری به ارتفاع ۲/۳ متر و عرض ۹/۱ متر به سرسرای آرامگاه متصل است (۶/۱=۹/۱: ۲/۳)در دو طرف سرسرا دو تالار قرار دارد یکی در جنوب که تالار سخنرانی و اجتماعات است؛ و یکی در شمال که کتابخانه آرامگاه است. طول تالار کتابخانه ۴۵/۹ متر وعرض آن ۷۵/۵ متر است(۶/۱=۷۵/۵: ۴۵/۹)
🌀ارگ بم: این بنا ۳۰۰ متر طول و ۲۰۰ متر عرض داشته و از ۲ قسمت تشکیل شده است. این دژ ۵ شیوه ساختاری از خشت خام دارد. (۳ و ۲ و ۵ اعداد دنباله فیبوناتچی هستند)
🌀میدان نقش جهان و مسجد لطفالله: در کتب اخیر، نویسنده جیسون الیوت بر این باور است که نسبت طلایی توسط طراحان میدان نقش جهان و در مجاورت مسجد لطفالله مورد استفاده قرار گرفته است.
🌀خوشنویی میرعماد حسنی: با بررسی اکثریت قاطع حروف و کلمات میرعماد متوجه میشویم که این نسبت به عنوان یک الگو در تار و پود حروف و واژهها وجود دارد و زاویه ۴۴۸/۶۳ درجه که مبنای ترسیم مستطیل طلایی است، در شروع قلم گذاری و ادامه رانش قلم، حضوری تعیین کننده دارد.
@oldhistor
http://www.kooolak.com/wp-content/uploads/1335508897.jpg
در ریاضیات و هنر هنگامی است که «نسبت بخش بزرگتر به بخش کوچکتر، برابر با نسبت کل به بخش بزرگتر» باشد.
تعریف دیگر این عدد نسبت طلایی این است که «عددی مثبت است که اگر به آن یک واحد اضافه کنیم به مربع آن خواهیم رسید». تعریف هندسی آن چنین است: طول مستطیلی به مساحت واحد که عرض آن یک واحد کمتر از طولش باشد. 🔹🔹🔹
روانشناسان هم بر این باورند زیباترین مستطیل به دید انسان، مستطیلی است که نسبت طول به عرض آن برابر عدد طلایی باشد. دلیل این امر آن است که این نسبت در شبکیه چشم انسان رعایت شده و هر مستطیلی که این نسبت را دارا باشد به چشم انسان زیبا می آید.
🌀نسبت طلایی در ایران
🔹برج و میدان آزادی: طول بنا ۶۳ و عرض ان ۴۲ است که ۵/۱=۴۲: ۶۳ و به عدد طلایی نزدیک میباشدسبک معماری آن نیزطاق بزرگی است که تلفیقی از سبک هخامنشی و ساسانی و اسلامی است که منحنی آن با الهام از طاق کسری معماری ایران باستان را تداعی مینماید.
🌀قلعه دالاهو، کرمانشاه: خطی از استحکامات به طول دو و نیم کیلومتر و عرض چهار متر با قلوه و لاشه سنگ به همراه ملات دیوار گچ را میسازد. سرتاسر نمای خارجی این دیوار با مجموعهای از برجهای نیم دایرهای شکل تقویت شده است. میدانیم۶/۱=۵/۲: ۴ که همان عدد طلایی است.
🌀بیستون از دوره هخامنشی، کرمانشاه: به طول ۵ کیلومتر و عرض ۳ کیلومتراست. اعداد۵و۳هردوجزودنباله فیبوناتچی هستندو۶/۱=۵:۳ و ابعاد برجسته کاری ۱۸ در ۱۰ پاست که قامت "داریوش"۵ پا و ۸ اینچ (۱۷۰ سانتیمتر) بلندی داردکه هر دو اعداد فیبوناتچی هستند.
🌀 یکی از هنرهای معماری در تخت جمشید این است که نسبت ارتفاع سر درها به عرض آنها و همینطور نسبت ارتفاع ستونها به فاصلهٔ بین دو ستون نسبت طلایی است. نسبت طلایی نسبت مهمی در هندسه است که در طبیعت وجود دارد. این نشانگر هنر ابرانیان باستان در معماری است.
🌀 پل ورسک در مازندران: این پل بر روی رودخانه ورسک در مجاورت سواد کوه بنا شد. بلندی این پل ۱۱۰ متر است وطول قوس آن ۶۶ متر میباشد(۶/۱ = ۶۶: ۱۱۰).
🌀مقبره ابن سینا: آرامگاه دروسط تالاری مربع شکل قرارگرفته که پله مدور (مارپیچ فیبوناتچی) و پایههای دوازدهگانه برج را احاطه کردهاند. سطح حیاط باسه پله سراسری به ایوان متصل است. ایوان با دری به ارتفاع ۲/۳ متر و عرض ۹/۱ متر به سرسرای آرامگاه متصل است (۶/۱=۹/۱: ۲/۳)در دو طرف سرسرا دو تالار قرار دارد یکی در جنوب که تالار سخنرانی و اجتماعات است؛ و یکی در شمال که کتابخانه آرامگاه است. طول تالار کتابخانه ۴۵/۹ متر وعرض آن ۷۵/۵ متر است(۶/۱=۷۵/۵: ۴۵/۹)
🌀ارگ بم: این بنا ۳۰۰ متر طول و ۲۰۰ متر عرض داشته و از ۲ قسمت تشکیل شده است. این دژ ۵ شیوه ساختاری از خشت خام دارد. (۳ و ۲ و ۵ اعداد دنباله فیبوناتچی هستند)
🌀میدان نقش جهان و مسجد لطفالله: در کتب اخیر، نویسنده جیسون الیوت بر این باور است که نسبت طلایی توسط طراحان میدان نقش جهان و در مجاورت مسجد لطفالله مورد استفاده قرار گرفته است.
🌀خوشنویی میرعماد حسنی: با بررسی اکثریت قاطع حروف و کلمات میرعماد متوجه میشویم که این نسبت به عنوان یک الگو در تار و پود حروف و واژهها وجود دارد و زاویه ۴۴۸/۶۳ درجه که مبنای ترسیم مستطیل طلایی است، در شروع قلم گذاری و ادامه رانش قلم، حضوری تعیین کننده دارد.
@oldhistor
http://www.kooolak.com/wp-content/uploads/1335508897.jpg