Как должна работать система региональных стандартов

Ее введение должно привести к сокращению региональных разрывов и выравнивание условий жизни

Региональное неравенство — объективная реальность любой страны. Оно проявляется в уровне ВВП на душу населения, заработных платах, состоянии рынка труда, обеспеченности инфраструктурой и в целом — в качестве жизни людей.

Первый вице-министр национальной экономики Азамат Амрин в своей колонке для «Власти» пишет о том, как введение системы региональных стандартов должно помочь изменить ситуацию.

🔗https://t.me/presseconomy

Серік Жұманғарин Қаржы министрлігінің кеңейтілген алқасында бюджет-салық саясатының басымдықтарын белгіледі

📌 Вице-премьер – ұлттық экономика министрі Серік Жұманғарин ҚР Қаржы министрлігінің кеңейтілген алқасына қатысты.

Вице-премьер ведомствоның мемлекеттік қаржының тұрақтылығын қамтамасыз етуге қосқан үлесін атап өтіп, қызметкерлердің жас буыны елдің бюджет жүйесін тиімді басқару жұмысын лайықты жалғастырып келе жатқанын атап көрсетті.

Оның айтуынша, Үкіметтің экономикалық блогының алдында ауқымды міндеттер тұр. Оны жүзеге асыру көбінесе Қаржы министрлігінің жүйелі әрі мақсатты жұмысына байланысты.

💬Өткен жылы мемлекеттік қаржыны шоғырландыруға арналған бюджет-салық реформасы жүргізілді. Бүгінде оны жүзеге асыруда Қаржы министрлігі шешуші рөл атқарады. Мемлекеттің әлеуметтік бағдарын сақтай отырып, біз бюджет шығыстарын қатаң тексеріп отыруымыз қажет💬, — деді Серік Жұманғарин.

➖

Серик Жумангарин обозначил приоритеты бюджетно-налоговой политики на расширенной коллегии Минфина

📌 Заместитель Премьер-министра – министр национальной экономики Серик Жумангарин принял участие в расширенной коллегии Министерства финансов РК.

Вице-премьер отметил вклад ведомства в обеспечение устойчивости государственных финансов, подчеркнув, что молодое поколение сотрудников достойно продолжает работу по эффективному управлению бюджетной системой страны. Особое внимание уделено разъяснению проводимых структурных изменений и масштабных преобразований, оказывающих влияние на долгосрочное развитие страны. Призвал участников коллегии принять участие в референдуме по принятию новой Конституции.

По словам вице-премьера, перед экономическим блоком Правительства стоят масштабные задачи, реализация которых во многом зависит от системной и точечной работы Министерства финансов.

💬В прошлом году была проведена бюджетно-налоговая реформа, направленная на консолидацию государственных финансов. Сегодня ключевая роль в ее реализации отводится Министерству финансов. Сохраняя социальную направленность государства, мы должны проводить жесткую ревизию бюджетных расходов💬, — отметил Серик Жумангарин.

📱 @KZgovernment

346 мың өзін-өзі жұмыспен қамтыған азамат және 1,2 млн кәсіпкер арнайы режимді таңдады

📌 Премьер-министрдің орынбасары – ұлттық экономика министрі Серік Жұманғариннің төрағалығымен өткен Салық кодексін енгізу жөніндегі жобалық кеңсенің жетінші отырысында салық режимдерін таңдау бойынша деректер жарияланды. Кәсіпкерлер ағымдағы жылғы 1 наурызға дейін салық режимін таңдауға тиіс болатын.

Қаржы министрлігінің мәліметінше, өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға арналған режимді 346 мың адам таңдаған, оның ішінде 265 мыңы – көлеңкелі айналымнан шыққан жаңа қатысушылар.

Еске салсақ, салық реформасының негізгі мақсатының бірі – еңбек нарығын заңдастыру және заңды түрде жұмыс істеу үшін қарапайым, түсінікті әрі қолжетімді жағдай жасау. Өзін-өзі жұмыспен қамтығандарға арналған арнайы режимнің басты артықшылығы, табысқа салық салынбайды және жеке кәсіпкер ретінде тіркелу міндетті емес. Бұл бұрын тіркеусіз жұмыс істеген азаматтардың заңды түрде жұмыс істеуіне мүмкіндік береді.

Жеңілдетілген декларация негізіндегі арнайы режимді 1,2 млн кәсіпкер таңдады.

➖

346 тыс. самозанятых и 1,2 млн предпринимателей выбрали спецрежимы

📌 На седьмом заседании Проектного офиса по внедрению Налогового кодекса под председательством заместителя Премьер-министра – министра национальной экономики Серика Жумангарина озвучены данные о выборе налоговых режимов. Как известно, определиться с налоговым режимом бизнес должен был до 1 марта этого года.

По информации Министерства финансов, режим для самозанятых выбрали 346 тыс. человек, из них 265 тыс. — новые участники, вышедшие из тени.

Напомним, что одной из ключевых целей налоговой реформы являлось «обеление» рынка труда и создание простых, понятных и доступных условий для легальной работы. Введение отдельного режима для самозанятых, преимуществом которого является освобождение получаемого дохода от налога и отсутствие необходимости регистрации в качестве индивидуальных предпринимателей, позволило вовлечь в правовое поле тех, кто ранее работал без оформления.

Спецрежим на основе упрощенной декларации выбрали 1,2 млн предпринимателей.

📱 @KZgovernment

Әлеуметтік маңызы бар сала: ӨҚМ бизнес-қоғамдастықпен бірлесіп, жеңіл өнеркәсіпті дамыту бағдарламасын әзірлеуге кіріседі

📌 Үкіметте ҚР Премьер-министрінің орынбасары – ұлттық экономика министрі Серік Жұманғариннің төрағалығымен экономикалық өсуді қамтамасыз ету жөніндегі штаб отырысы өтті. Онда жеңіл өнеркәсіпті дамыту мәселесі қаралды.

Талқылауға салалық қауымдастықтардың, оның ішінде «Qaz Textile Industry» жеңіл өнеркәсіп кәсіпорындарының ұлттық бірлестігі» өзін-өзі реттейтін ұйымының және «Жеңіл өнеркәсіп кәсіпорындарының өзін-өзі реттейтін ұйымы» ЗТБ және саланың ірі кәсіпорындарының, оның ішінде «AZALA Group» МК, «Qazaq Tigin Fabrikasy» ЖШС, «Қазжеңілөнеркәсіп-Алматы» ЖШС, «Глобал-Арнайыкиім» ЖШС, «ТаразТеріАяқкиім» ЖШС төрағалары және басқалар қатысты.

Өнеркәсіп және құрылыс министрлігінің мәліметінше, соңғы бес жылда жеңіл өнеркәсіп тұрақты дамуды көрсетіп келеді. 2025 жылдың қорытындысы бойынша өндіріс көлемі НКИ-нің 3%-ға өсу жоспарымен 13,2%-ға өсіп, 260 млрд теңгеге жетті. Өңдеу өнеркәсібінің құрылымындағы жеңіл өнеркәсіптің үлесі – 0,8%. Айта кетсек, жеңіл өнеркәсіп құрылымында 60%-дан астам тоқыма өндірісі, 32% – киім өндірісі және 6,5% аяқ киім мен былғарыдан жасалған бұйым өндіріледі. Кәсіпорындардың 97%-дан астамы шағын бизнес субъектілері.

➖

Социально значимая отрасль: МПС совместно с бизнес-сообществом приступают к разработке программы развития легкой промышленности

📌 В Правительстве под председательством заместителя Премьер-министра – министра национальной экономики РК Серика Жумангарина состоялось заседание штаба по обеспечению экономического роста, где рассмотрели вопрос развития легкой промышленности.

В обсуждении приняли участие председатели отраслевых ассоциаций в том числе саморегулируемой организации «Национальное объединение предприятий легкой промышленности «Qaz Textile Industry» и ОЮЛ «Саморегулируемая организация Ассоциация предприятий легкой промышленности» и крупных предприятий отрасли, в том числе ГК «AZALA Group», ТОО «Qazaq Tigin Fabrikasy», ТОО «Казлегпром-Алматы», ТОО «Глобал-Спецодежда», ТОО «ТаразКожОбувь» и других.

По информации Министерства промышленности и строительства, за последние пять лет легкая промышленность демонстрирует устойчивое развитие. По итогам 2025 года объем производства вырос на 13,2% при плане роста ИФО на 3% и достиг 260 млрд тенге. В структуре обрабатывающей промышленности доля легпрома составляет – 0,8%. Стоит отметить, что в структуре легкой промышленности свыше 60% занимает производство текстиля, 32% – производство одежды и 6,5% – обуви и изделий из кожи. Более 97% предприятий – субъекты малого бизнеса.

📱 @KZgovernment

Қазақстанда әлеуметтік кәсіпкерлер саны бір жылда екі есеге жуық өсті

Министрлік 2025 жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша Әлеуметтік кәсіпкерлік субъектілерінің тізілімін бекітті. Оған 1431 әлеуметтік кәсіпкерлік субъектісі енгізілген. Ал 2024 жылғы қорытынды бойынша тізілімде 835 кәсіпорын болған.

Тізілімге сәйкес, әлеуметтік кәсіпкерлердің көбі Астана мен Алматы қаласында, сондай-ақ Батыс Қазақстан, Алматы және Абай облыстарында шоғырланған.

Қызмет түрлері бойынша әлеуметтік кәсіпкерлердің шамамен 60% - ы білім беру, 20% - ы әлеуметтік қызмет көрсету, тағы 10% - ы денсаулық сақтау және т.б. салада жұмыс істейді.

Тізілімді қалыптастыру және жүргізу облыстардың, республикалық маңызы бар қалалардың және астананың жергілікті атқарушы органдары ұсынатын мәліметтер негізінде жүзеге асырылады. Өтінімдерді алдын ала арнайы комиссия қарайды.

Комиссияның негізгі міндеті — Әлеуметтік кәсіпкерлік саласындағы қызметті жүзеге асыратын дара кәсіпкерлер мен заңды тұлғаларды (ірі кәсіпкерлік субъектілерін қоспағанда) Тізілімге енгізу бойынша ұсыным әзірлеу.

Қолданыстағы заңнамаға сәйкес, Тізілімді Министрлік жыл сайын өткен күнтізбелік жылғы 31 желтоқсандағы жағдай бойынша ағымдағы жылғы 1 наурызға дейін бекітеді.

Еске салсақ, Қазақстанда әлеуметтік кәсіпкерліктің жұмыс істеуі үшін заңнамалық негіз 2021 жылы қалыптасты. Содан кейін нормативтік деңгейде "әлеуметтік кәсіпкерлік" ұғымы, яғни азаматтар мен қоғамның әлеуметтік мәселелерін шешуге арналған кәсіпкерлік қызмет бекітілді.

Әлеуметтік кәсіпкерлікке мүгедектігі бар адамдар құрған кәсіпорындар, сондай-ақ ерекше қажеттілігі бар адамдар мен халықтың әлеуметтік осал тобы өкілдері үшін жұмыс орнын қамтамасыз ететін бизнес жатады.

***

В Казахстане число социальных предпринимателей за год выросло почти в два раза

Министерством утвержден Реестр субъектов социального предпринимательства по состоянию на 31 декабря 2025 года. В него включен 1431 субъект социального предпринимательства, тогда как по итогам 2024 года в реестре числилось 835 предприятий.

Согласно Реестру, наибольшее число социальных предпринимателей сосредоточено в городах Астана и Алматы, а также в Западно-Казахстанской, Алматинской областях и области Абай.

По видам деятельности около 60% социальных предпринимателей работают в сфере образования, 20% - в сфере оказания социальных услуг, еще 10% - в сфере здравоохранения.

Формирование и ведение Реестра осуществляется на основании сведений, представляемых местными исполнительными органами областей, городов республиканского значения и столицы. Предварительно заявки рассматриваются специальной комиссией.

Основной задачей комиссии является выработка рекомендаций по включению в Реестр индивидуальных предпринимателей и юридических лиц (за исключением субъектов крупного предпринимательства), осуществляющих деятельность в сфере социального предпринимательства.

В соответствии с действующим законодательством Реестр утверждается Министерством ежегодно до 1 марта текущего года по состоянию на 31 декабря предыдущего календарного года.

Напомним, законодательная основа для функционирования социального предпринимательства в Казахстане была сформирована в 2021 году. Тогда на нормативном уровне было закреплено понятие «социальное предпринимательство» - предпринимательская деятельность, направленная на решение социальных проблем граждан и общества.

К социальному предпринимательству также относятся предприятия, созданные людьми с инвалидностью, а также бизнес, обеспечивающий рабочие места для лиц с особыми потребностями и представителей социально уязвимых слоев населения.

🔗https://t.me/presseconomy

Қазақстанда әйелдер кәсіпкерлігін қолдау күшейіп келеді: ШОБ кәсіпкерлерінің 48,1%-ы — әйелдер
 
Бүгінгі таңда әйелдер кәсіпкерлігі экономика өсуінің негізгі нүктесінің бірі. 2025 жылы Қазақстанда бір миллионнан астам әйел шағын және орта бизнесті басқаруда. Бұл шағын және орта кәсіпкерлік субъектілерінің 48,1%-ы.

Әйелдер сауданы, қызметтерді, сұлулық индустриясын, қоғамдық тамақтануды, білім беру жобаларын, сондай-ақ экологиялық және әлеуметтік бастамаларды батыл дамытуда. Олар өңір экономикасын нығайта әрі заманауи даму трендін қолдай отырып, тұрақты, технологиялық және қоғамдастыққа бағытталған кәсіпорындар құруда.
ҚР Ұлттық экономика министрлігінің қолдауымен елімізде 20 Кәсіпкерлерге қызмет көрсету орталығы және шағын қалалар мен ауылдарда 164 өңірлік орталық жұмыс істейді. Олар қызметтерді ақысыз ұсынып, ісін жаңа бастаған және жұмыс істеп тұрған кәсіпкерлерді қамтиды.
Бүгінгі таңда әйелдер кәсіпкерлігін қолдау үшін төрт негізгі құрал бар.

Біріншісі — ақпараттық-консультациялық көмек. Әйелдер негізгі сұрақтарға жауап алады: бизнесті қалай тіркеу, ЭҚЖЖ таңдау, құжат ресімдеу, мемлекеттік қолдауды пайдалану және тендерлерге қатысу.  2026 жылғы 1 қаңтарда 16 326 әйелге 60 249 қызмет көрсетілді.
Екіншісі — жұмыс істеп тұрған бизнесті сервистік қолдау. Бұл бухгалтерлік есеп, салық, есептілік, "1С", бизнес-жоспар мен ілгерілету стратегиясын әзірлеу. Барлығы 6 410 әйелге 7 106 қызмет ұсынылды.

Үшінші құрал — "Іскерлік байланыстар". Кәсіпкерлер шетелдік әріптестермен байланыс орнатып. шетелде тағылымдамадан өтеді. Бағдарламаны 36 кәсіпкер, оның ішінде 10 әйел аяқтады.

Төртінші құрал — жергілікті өндірушілердің әлеуетін ашуға көмектесетін және ауылдық жердің экономикалық дамуын күшейтетін "Бір ауыл-бір өнім" жобасы. Бүгінгі таңда қатысушылардың 90%-ы әйелдер. 1 мыңнан астам қатысушы кеңес алса, оның ішінде 742-сі әйел. 38-і финалист атанды. Жоба 5 млн теңгеге дейін мемлекеттік грант алуға және оқытуда, брендингте және өнімді жылжытуға қолдау алуға мүмкіндік береді.

Тағы бір бағыт — ЕҚДБ-мен бірлескен "Бизнестегі әйелдер " бағдарламасы. 2015 жылдан бастап 565 консалтингтік және коучингтік жоба өткізілген. Қазақстанның түкпір-түкпіріндегі 10 мыңға жуық кәсіпкер "Микробизнестегі әйелдер” бес модульді онлайн бағдарламасына қатысты.

Мемлекеттік субсидиялау және кепілдік беру құралдары кәсіпкер әйелдер үшін қаржы мен бизнесті дамытуға тең жағдай жасайды.
Кредиттер бойынша сыйақы мөлшерлемесінің бір бөлігін субсидиялау құралы 13,2%, ал әлеуметтік кәсіпкерлер үшін 12,2% ставка бойынша беріледі. Несиелер 3 жылға дейін 200 млн теңгеге дейін беріледі.
Барлығы 3373 жоба 365,7 млрд теңгеге қолдау тауып, 268,5 млрд теңге субсидия төленді.
Оның ішінде 1423 жоба, яғни 42% - әйелдердікі. Несие сомасы 119,7 млрд теңге.

Кепіл жетіспейтін кәсіпкерлер үшін мемлекет кепілдік береді.
1 және 2 Кепілдік қорлары шеңберінде кепілдік беру құралы. Бұл тетік шағын және орта бизнеске 7 млрд теңгеге дейін ірі несие алуға көмектеседі. Кепілдіктің ең жоғары мөлшері-85% дейін, бірақ 3,5 млрд теңгеден аспайды.
603,4 млрд теңгеге 3 110 жобаға қолдау көрсетіліп, 304,2 млрд теңгеге кепілдік берілді.
Оның ішінде 1 262 жобаны әйелдер іске асырған: олар 67,7 млрд теңгеге кепілдікпен 132,4 млрд теңгеге несие алды.

Қазақстандағы әйелдер кәсіпкерлігін қолдау шаралары шағын және орта бизнесті дамытуға ықпал етіп қана қоймай, сонымен қатар "Гендерлік теңдікті қамтамасыз ету және барлық әйелдер мен қыздардың құқықтары мен мүмкіндіктерін кеңейту" тұрақты даму мақсатына қол жеткізуге елеулі үлес қосады.
Әйелдер кәсіпкерлігін қолдау бағдарламаларын дамыту, қаржыландыруға қол жеткізу, сондай-ақ оқыту мен тәлімгерлік әйелдер үшін қосымша мүмкіндік туғызып, Қазақстанда гендерлік теңдікке қол жеткізудегі прогресті жеделдетеді.

🔗https://t.me/presseconomy

В Казахстане усиливается поддержка женского предпринимательства: 48,1% предпринимателей МСБ - женщины
 
Сегодня женское предпринимательство является одной из ключевых точек роста экономики. В 2025 году в Казахстане более одного миллиона женщин возглавили малый и средний бизнес, что составляет 48,1% от общего числа субъектов малого и среднего предпринимательства.

Женщины уверенно развивают торговлю, услуги, бьюти-индустрию, общественное питание, образовательные проекты, а также экологичные и социальные инициативы. Они все чаще создают устойчивые, технологичные и ориентированные на сообщество предприятия, укрепляя экономику регионов и поддерживая современные тренды развития.

При поддержке Министерства национальной экономики РК в стране функционируют 20 Центров обслуживания предпринимателей и 164региональных центров в малых городах и селах. Они предоставляют услуги бесплатно и охватывают начинающих и действующих предпринимателей.

Сегодня для поддержки женского предпринимательства действует четыре основных инструмента.

Первый - информационно-консультационная помощь. Женщины получают ответы на ключевые вопросы: как зарегистрировать бизнес, выбрать ОКЭД, оформить документы, воспользоваться господдержкой и участвовать в тендерах.  На 1 января 2026 года оказано 60 249 услуг для 16 326 женщин.

Второй - сервисная поддержка действующего бизнеса. Это бухгалтерия, налоги, отчётность, «1С», разработка бизнес-планов и стратегий продвижения. Всего предоставлено 7 106 услуг для 6 410 женщин.
Третий инструмент - «Деловые связи». Предпринимательницы налаживают контакты с зарубежными партнёрами и проходят стажировки за рубежом. Программу прошли 36 предпринимателей, включая 10 женщин.

Четвёртый инструмент  -  проект «Одно село -один продукт», который помогает раскрывать потенциал местных производителей и усиливает экономическое развитие сельских районов. Сегодня 90% участников - женщины. Консультации получили более 1 тыс. участников, из них 742 женщины, а 38 стали финалистками. Проект дает возможность получить государственный грант до 5 млн тенге и поддержку в обучении, брендинге и продвижении продукции.

Отдельное направление  - программа «Женщины в бизнесе» совместно с ЕБРР. С 2015 года проведено 565 консалтинговых и коучинговых проектов, около 10 тыс. предпринимательниц со всего Казахстана приняли участие в пятимодульной онлайн-программе «Женщины в микробизнесе.

Государственные инструменты субсидирования и гарантирования создают для женщин-предпринимательниц равные условия доступа к финансам и развитию бизнеса.
Инструмент субсидирование части ставки вознаграждения по кредитам предоставляется по ставке 13,2%, а для социальных предпринимателей - 12,2%. Кредиты предоставляются до 200 млн тенге сроком до 3 лет.
Всего поддержано 3 373 проектов на 365,7 млрд тенге, выплачено 268,5 млрд тенге субсидий.
Из них 1423 проекта, то есть 42%, - женские, на сумму кредита 119,7 млрд тенге.

Для предпринимателей, которым не хватает залога, государство предоставляет гарантии.
Инструмент гарантирования в рамках Гарантийных фондов 1 и 2. Этот механизм помогает малому и среднему бизнесу получать более крупные кредиты - до 7 млрд тенге. Максимальный размер гарантии - до 85%, но не более 3,5 млрд тенге.
Поддержано 3 110 проектов на 603,4 млрд тенге, предоставлено гарантий на 304,2 млрд тенге.
Из них 1 262 проекта реализованы женщинами: они получили кредиты на 132,4 млрд тенге при гарантиях на 67,7 млрд тенге.

Меры поддержки женского предпринимательства в Казахстане не только способствуют развитию малого и среднего бизнеса, но и вносят значительный вклад в достижение Цели устойчивого развития - «Обеспечение гендерного равенства и расширение прав и возможностей всех женщин и девочек».
Развитие программ поддержки женского предпринимательства, доступ к финансированию, а также обучение и наставничество создают дополнительные возможности для женщин и ускоряют прогресс в достижении гендерного равенства в Казахстане.

🔗https://t.me/presseconomy

ВАК сиыр етін экспорттау, жұмыртқа импорты және аналық мал басын сақтау туралы шешім қабылдады

📌 Үкіметте Премьер-министрдің орынбасары – ұлттық экономика министрі Серік Жұманғариннің төрағалығымен өткізілген сыртқы сауда және халықаралық экономикалық ұйымдарға қатысу мәселелері жөніндегі Ведомствоаралық комиссияның (ВАК) отырысында еліміздің азық-түлік және экономикалық қауіпсіздігіне әсер ететін бірқатар түйінді мәселе қаралды.

Картопты экспорттауға тыйым салынбайды

Ішкі нарықтағы бағаның айтарлықтай тұрақтануын және жеткілікті қор бар екенін ескере отырып, картоп экспортына уақытша шектеу енгізудің жөнсіздігі туралы шешім қабылданды.

Сиыр етін экспорттаушыларға квота беру талабы жеңілдетіледі

Квота бөлудің қолданыстағы тетігі кемінде 5 мың басқа арналған жеке бордақылау алаңы мен өзінің ет комбинатының болуы секілді бірқатар талапты көздейді. Шешім қабылдау кезінде ВАК-қа қатысушылар Үкімет бекіткен Мал шаруашылығын дамытудың кешенді жоспарын да назарға алды. Құжат ірі қара мал санын 7,9 млн-нан 12 млн басқа арттыруды, сондай-ақ экспорттық әлеуетті нығайтуды және қазақстандық сиыр етін өткізудің жаңа нарығын ашуды көздейді. Ауыл шаруашылығы министрлігі квота бөлудің қолданыстағы ережесіне тиісті өзгеріс енгізеді.

➖

МВК приняла решения по экспорту говядины, импорту яиц и сохранению маточного поголовья

📌 На заседании Межведомственной комиссии по вопросам внешней торговли и участия в международных экономических организациях (МВК), прошедшем в Правительстве под председательством заместителя Премьер-министра – министра национальной экономики Серика Жумангарина, рассмотрен ряд ключевых вопросов, влияющих на продовольственную и экономическую безопасность страны.

Запрет на экспорт картофеля вводить не будут

С учетом значительной стабилизации цен на внутреннем рынке и наличия достаточных запасов принято решение о нецелесообразности введения временных ограничений на экспорт картофеля.

Требования к экспортерам говядины для получения квоты будут смягчены

Действующий механизм распределения квот предусматривает ряд требований, включая наличие собственной откормочной площадки не менее чем на 5 тыс. голов и собственного мясокомбината. При принятии решения участники МВК также приняли во внимание Комплексный план развития животноводства, утвержденный Правительством. Документ предусматривает увеличение поголовья крупного рогатого скота с 7,9 млн до 12 млн голов, а также расширение экспортного потенциала и открытие новых рынков сбыта казахстанской говядины. Министерство сельского хозяйства внесет соответствующие изменения в действующие правила распределения квот.

📱 @KZgovernment

ШОБ-ты мемлекеттік қолдау жұмыспен қамтудың өсуіне ықпал етуде: бұл салада 4,5 млн қазақстандық еңбек етеді

Кәсіпкерлікті мемлекеттік қолдау шаралары экономикалық белсенділіктің артуына және жаңа жұмыс орындарының құрылуына ықпал етуде. Ресми статистикаға сәйкес, шағын және орта бизнес секторы (ШОБ) тұрақты өсім көрсетіп, ел экономикасындағы рөлін күшейтіп келеді.

2025 жылғы үшінші тоқсан қорытындысы бойынша ЖІӨ-дегі ШОБ үлесі 2024 жылғы ұқсас кезеңмен салыстырғанда (39,3%) 1,2 пайыздық тармаққа ұлғайып, 40,5% - ға жетті.
Кәсіпкерлікті дамытудың негізгі әсерінің бірі жұмыспен қамтудың өсуі болып қала береді. ШОБ секторында бүгінде 4,5 млн адам жұмыс істейді. Бұл өткен жылмен салыстырғанда 3,4% - ға артық (4,37 млн адам). Бұл экономикадағы әрбір екінші жұмысшының барлығы дерлік шағын және орта бизнеспен байланысты дегенді білдіреді.
Кәсіпкерлердің тауарлар мен қызметтерді өндіруге қосқан үлесі де айтарлықтай өсті. ШОБ субъектілерінің өнім шығару көлемі 2025 жылғы үшінші тоқсанда 73,1 трлн теңгеге жетіп, 2024 жылғы сәйкес кезеңмен салыстырғанда бірден 28% - ға артты (57,1 трлн теңге).

Өсудің негізгі факторының бірі бизнесті мемлекеттік қолдау құралы болып қала береді. Неғұрлым сұранысқа иелердің қатарына кредиттер бойынша сыйақы мөлшерлемесінің бір бөлігін субсидиялау және операторы "Даму"Қоры болып табылатын мемлекеттік кепілдіктер беру жатады.

Бүгінгі таңда субсидиялау экономиканың басым секторындағы шағын кәсіпкерлік субъектілері үшін қолжетімді. Кәсіпкерлер үшін кредит мөлшерлемесі жылдық 13,2%. Кредиттеу мерзімі - 3 жылға дейін, қарыздың ең жоғары сомасы - 200 млн теңге.

2025 жылғы қорытынды бойынша субсидиялау шеңберінде 3 373 жобаға 365,7 млрд теңге несие сомасы қолдау тапты. Қолдау көлік және қоймалау, өңдеу өнеркәсібі, сауда, білім беру, денсаулық сақтау, туризм, құрылыс, агроөнеркәсіптік кешен мен қызмет көрсету салаларын қамтиды.

Бизнестің қаржыландыруға қол жеткізуін арттырудың қосымша құралы — кепілдік қорлары.

ШОБ-қа арналған кепілдік қоры қаржыландыру көлемі 7 млрд теңгеге дейінгі жобаларды қолдайды. Тіпті кепілмен қамтамасыз ету жеткіліксіз болса да, кәсіпкерлерге несие алуға көмектеседі. 2025 жылы осы құрал шеңберінде 509,2 млрд теңге сомасында 3 105 жобаға қолдау көрсетілді. Оның 282,5 млрд теңгесі — берілген кепілдіктер.
Ірі инвестициялық жобаларға арналған кепілдік қоры экономикаға банк секторының қосымша өтімділігін тарта отырып, 7 млрд теңгеден астам қаржыландырумен жобаларды қамтиды. 2025 жылғы қорытынды бойынша 5 жобаға 94,2 млрд теңге қолдау көрсетілді. Бұл ретте берілген кепілдік көлемі 21,8 млрд теңге.

2025 жылдан бастап "Өрлеу" атты бизнесті жеңілдікпен қаржыландырудың жаңа бағдарламасы іске қосылды. Ол жылдық 12,6% белгіленген мөлшерлемені және бір қарыз алушыға немесе байланысты қарыз алушылар тобына 7 млрд теңгеге дейін қаржыландырудың ең жоғары лимитін қарастырады.

Бағдарлама өндірісті кеңейтуге, кәсіпорындарды жаңғыртуға, жаңа жұмыс орындарын құруға және экономиканы әртараптандыруға бағытталған. Қаржыландыруды басым салалар – өңдеу өнеркәсібі, агроөңдеу, логистика, білім беру, денсаулық сақтау және басқа да салалардағы жобалар алады. 2025 жылғы қорытынды бойынша бағдарлама шеңберінде 588,2 млрд теңге кредит сомасына 2 278 жоба қолдау тапты.

Мемлекеттік қолдаудың кешенді шараларының нәтижесінде кәсіпкерлер өндірісті кеңейтіп, жаңа кәсіпорындар ашады. Жұмыс орындары құрылады. Бұл экономиканың өсуіне және халықтың жұмыспен қамтылуын арттыруға тікелей ықпал етеді.

🔗https://t.me/presseconomy