شیشه ها
موارد متعددی از خرابی نماهای شیشهای، درهای شیشهای ضخیم یا پنجرههای شیشه ای مشاهده شده است که نمونه از آنها در تصاویر 31 تا 37 دیده میشود. پراکندگی محل شکست شیشهها در تصویر 31 بازهم بیانگر غیریکنواختی مصالح و فرآیند ساخت است. در تصویر 32 علاوه بر شکستن شیشه پنجره ها، ترک خوردگی و فروافتادگی موضعی جان پناه در بخش اورژانس بیمارستان شهر قابل تعمق است.
در تصویر 33 اندازه قطعات شکسته شده در شیشهای ضخیم بانک رفاه کارگران در مقایسه با در خودکار آبی رنگ در میانه تصویر دیده میشود. تصویر 34 شیشه های شکسته پنجره یک ساختمان را که ترکی برروی روکار دیوارهای آن دیده نمیشود نشان میدهد. مورد مشابهی در تصاویر 35 و 36 دیده میشود. این موارد نشان میدهند که شیشه پنجره از نماهای شکننده بسیار آسیب پذیرتر است. افقی در تراز بام که در نمای ساختمان در تصویر 36 دیده میشود در اثر جابجایی جان پناه بوجود آمده است. در حقیقت این ترک مقدمه ای برای خرابی جان پناه بوده است اما به دلیل ارتفاع کوتاه و ضخامت نسبتاً زیاد آن فرونیافتاده است. شرایط مشابهی در تصویر 37 در ساختمانی که طرف راست تصویر قرار گرفته دیده میشود، در حالی که در ساختمان طرف چپ تصویر علاوه بر شکستن شیشه پنجره ها جانپناه نیز سقوط کرده است.
@retrofitting
موارد متعددی از خرابی نماهای شیشهای، درهای شیشهای ضخیم یا پنجرههای شیشه ای مشاهده شده است که نمونه از آنها در تصاویر 31 تا 37 دیده میشود. پراکندگی محل شکست شیشهها در تصویر 31 بازهم بیانگر غیریکنواختی مصالح و فرآیند ساخت است. در تصویر 32 علاوه بر شکستن شیشه پنجره ها، ترک خوردگی و فروافتادگی موضعی جان پناه در بخش اورژانس بیمارستان شهر قابل تعمق است.
در تصویر 33 اندازه قطعات شکسته شده در شیشهای ضخیم بانک رفاه کارگران در مقایسه با در خودکار آبی رنگ در میانه تصویر دیده میشود. تصویر 34 شیشه های شکسته پنجره یک ساختمان را که ترکی برروی روکار دیوارهای آن دیده نمیشود نشان میدهد. مورد مشابهی در تصاویر 35 و 36 دیده میشود. این موارد نشان میدهند که شیشه پنجره از نماهای شکننده بسیار آسیب پذیرتر است. افقی در تراز بام که در نمای ساختمان در تصویر 36 دیده میشود در اثر جابجایی جان پناه بوجود آمده است. در حقیقت این ترک مقدمه ای برای خرابی جان پناه بوده است اما به دلیل ارتفاع کوتاه و ضخامت نسبتاً زیاد آن فرونیافتاده است. شرایط مشابهی در تصویر 37 در ساختمانی که طرف راست تصویر قرار گرفته دیده میشود، در حالی که در ساختمان طرف چپ تصویر علاوه بر شکستن شیشه پنجره ها جانپناه نیز سقوط کرده است.
@retrofitting
پیگیری گزارش " رفتار اجزاء غير سازه ای در زلزله بم " را در روزهای آینده خدمتتان پیشکش می کنیم.
مقاوم سازي سازه ها در برابر زلزله بااستفاده از مواد پليمري 👇👇👇👇👇👇
چكيده :
در اين مقاله، روش هاي جديدمقاوم سازي دربرابر سا زه ها يعني:سيستم هاي پايه جدا، سيستم ها ي منفعل ،فعال،نيمه فعال و هيبريدي و برتري هاي آن نسبت به روش قديمي تر، سيستم هاي پايه ثابت و كاستي هايشان ارايه گرديد ه اند . در اين راستا نقش مواد پليمري به شكل لاستيك در سيستم هاي ايزولاسيون لاستيكي و ويژگي آن ها ،ويسكوالاستيسيته در سيستم هاي اتلاف انرژي مرور گشته اند .
بالشتك هاي لاستبكي فناوري كاملا جا افتاده اي دارند و ما مي توانيم بناهاي مهم را با آنها در برابر زلزله با كمترين بها محاغظت نماييم . اما ديگر سيستم هاي نيازمند مطالعه بيشترند .
در بخش بعدي پليمرهاي تقويت شده با الياف و تاريخچه ، خواص،استفاده هايشان در مهندسي عمران و غيره معرفي گشته اند . به خاطر خواص بي همتاي پلاستيك هاي تقويت شده با الياف ما مي توانيم آنها رامواد فردا بناميم ،به ويژه در مورد زلزله آنها مي توانند به آساني (درست مانند نصب كاغذ ديواري) مورد استفاده قرار گيرند تا سازه هاي گوناگون بهسازي يا مرمت گردند .
هدف اين مقاله نمايش اهميت مواد پليمري درمهند سي عمران و صنعت ساختمان سازي با تاكيد بر زلزله است .به علاوه برخي مثالهاي عيني درهربخش گنجانده شده است تا امكانپذيري بهره گيري از آنها نشان داده شود .
واژگان كليدي: طراحي مقاوم در برابر زلزله،بالشتكهاي پلاستيكي،سيستمهاي پايه جدا ، ابزار هدردهنده انرژي ، پلاستيكهاي تقويت شده با الياف .
@retrofitting
در اين مقاله، روش هاي جديدمقاوم سازي دربرابر سا زه ها يعني:سيستم هاي پايه جدا، سيستم ها ي منفعل ،فعال،نيمه فعال و هيبريدي و برتري هاي آن نسبت به روش قديمي تر، سيستم هاي پايه ثابت و كاستي هايشان ارايه گرديد ه اند . در اين راستا نقش مواد پليمري به شكل لاستيك در سيستم هاي ايزولاسيون لاستيكي و ويژگي آن ها ،ويسكوالاستيسيته در سيستم هاي اتلاف انرژي مرور گشته اند .
بالشتك هاي لاستبكي فناوري كاملا جا افتاده اي دارند و ما مي توانيم بناهاي مهم را با آنها در برابر زلزله با كمترين بها محاغظت نماييم . اما ديگر سيستم هاي نيازمند مطالعه بيشترند .
در بخش بعدي پليمرهاي تقويت شده با الياف و تاريخچه ، خواص،استفاده هايشان در مهندسي عمران و غيره معرفي گشته اند . به خاطر خواص بي همتاي پلاستيك هاي تقويت شده با الياف ما مي توانيم آنها رامواد فردا بناميم ،به ويژه در مورد زلزله آنها مي توانند به آساني (درست مانند نصب كاغذ ديواري) مورد استفاده قرار گيرند تا سازه هاي گوناگون بهسازي يا مرمت گردند .
هدف اين مقاله نمايش اهميت مواد پليمري درمهند سي عمران و صنعت ساختمان سازي با تاكيد بر زلزله است .به علاوه برخي مثالهاي عيني درهربخش گنجانده شده است تا امكانپذيري بهره گيري از آنها نشان داده شود .
واژگان كليدي: طراحي مقاوم در برابر زلزله،بالشتكهاي پلاستيكي،سيستمهاي پايه جدا ، ابزار هدردهنده انرژي ، پلاستيكهاي تقويت شده با الياف .
@retrofitting
مقدمه
يكي از كاربردهاي مهم پليمرها،استفاده آنها در مهندسي عمران است و مي توان گفت در اين زمينه شاهد يك دوره گذرا هستيم ،چرا كه هر روز بر اهميت مواردي همچون سبك كردن ساختمان، استفاده بهينه از انرژي و عايق كاري صوتي افزوده شده و اين امر سبب به كارگيري پليمرها به عنوان موادي كه به خوبي اين نيازها را بآورده مي سازند، گشته است.مثلا اگر چه پيشتر پليمرها در قالب فرش در زير پاي ما ،رنگ بر ديوار خانه هاي ما و مبلمان استفاده مي شدند و مي شوند كه بيشتر ماهيت تزييني و تجملاتي دارند،امروزه پليمرها توانسته اند به صورت پروفايل براي توليد در و پنجره و يا پوشش بر روي شيشه (براي عبور نور و بازتاب گرما)به خوبي در صرفه جويي مصرف انرژي به كار آيند.طبق آمار منتشر شده توسط اتحاديه توليد كنندگان پلاستيك ها در اروپادر 1995 ،صنعت ساختمان پس از بسته بندي بزرگترين مصرف كننده مواد پليمري بود.اما مهمترين نقش يك ساختمان ،حفاظت از ساكنان آن در مقابل عوامل بيروني است و زلزله يكي از عوامل نادر،اما بسيار پر خطر بيروني است كه ميتواند جان افراد را به مخاطره بيندازد. از سوي ديگر خطر پذيري در برابر زلزله تابعي از زلزله خيزي و آسيب پذيري محيط ساختمان است .از انجا كه مهندسي زلزله هيچ گونه كنترلي بر خود زلزله ندارد ،كاهش خطر زلزله به معني طراحي سازه هايي است كه مي توانند به طور ايمن در برابر زمين لرزه مقاومت كنند و بر حركات زميني ناشي از آن فايق آيد و در بهترين حالت اين قابليت بايد با كم ترين بها بدست آيد[1].
براي مثال پارچه ها و ورق هاي پلاستيكي تقويت شده با الياف جايگزين مناسبي براي زره بتني يا فولادي براي بازيابي ظرفيت حمل بار تيرهاي بتني تقويت شده ،يا اتصالت تير-بتن زلزله زده است. آنها سبك بوده و قابليت نصب سريع دارند كه در مورد آنها بيشتر توضيع داده شده است.
@retrofitting
يكي از كاربردهاي مهم پليمرها،استفاده آنها در مهندسي عمران است و مي توان گفت در اين زمينه شاهد يك دوره گذرا هستيم ،چرا كه هر روز بر اهميت مواردي همچون سبك كردن ساختمان، استفاده بهينه از انرژي و عايق كاري صوتي افزوده شده و اين امر سبب به كارگيري پليمرها به عنوان موادي كه به خوبي اين نيازها را بآورده مي سازند، گشته است.مثلا اگر چه پيشتر پليمرها در قالب فرش در زير پاي ما ،رنگ بر ديوار خانه هاي ما و مبلمان استفاده مي شدند و مي شوند كه بيشتر ماهيت تزييني و تجملاتي دارند،امروزه پليمرها توانسته اند به صورت پروفايل براي توليد در و پنجره و يا پوشش بر روي شيشه (براي عبور نور و بازتاب گرما)به خوبي در صرفه جويي مصرف انرژي به كار آيند.طبق آمار منتشر شده توسط اتحاديه توليد كنندگان پلاستيك ها در اروپادر 1995 ،صنعت ساختمان پس از بسته بندي بزرگترين مصرف كننده مواد پليمري بود.اما مهمترين نقش يك ساختمان ،حفاظت از ساكنان آن در مقابل عوامل بيروني است و زلزله يكي از عوامل نادر،اما بسيار پر خطر بيروني است كه ميتواند جان افراد را به مخاطره بيندازد. از سوي ديگر خطر پذيري در برابر زلزله تابعي از زلزله خيزي و آسيب پذيري محيط ساختمان است .از انجا كه مهندسي زلزله هيچ گونه كنترلي بر خود زلزله ندارد ،كاهش خطر زلزله به معني طراحي سازه هايي است كه مي توانند به طور ايمن در برابر زمين لرزه مقاومت كنند و بر حركات زميني ناشي از آن فايق آيد و در بهترين حالت اين قابليت بايد با كم ترين بها بدست آيد[1].
براي مثال پارچه ها و ورق هاي پلاستيكي تقويت شده با الياف جايگزين مناسبي براي زره بتني يا فولادي براي بازيابي ظرفيت حمل بار تيرهاي بتني تقويت شده ،يا اتصالت تير-بتن زلزله زده است. آنها سبك بوده و قابليت نصب سريع دارند كه در مورد آنها بيشتر توضيع داده شده است.
@retrofitting
1- روش جديد ضد زلزله كردن سازه ها
سيستمهاي قديمي مقاوم در مقابل زلزله، پايه ثابت بودند،يعني بر روي زمين ثابت شده بودند. آنها مقاومت در برابر زلزله را از توانايي جذب انرژي در نواحي طراحي شده خاصي از سازه مانند تيرها ،اتصالات نزديك تير-بتن چهارچوب هاي بتني تقويت شده بدست مي آورند.اين نقاط بايد قابليت تغيير شكل به ناحيه غيركشسان و برقراري چرخه هاي برگشت ناپذير تغيير شكل پلاستيك زياد، بدون از دست دادن استحكام و سختي به حدي كه پايداري و تماميت سازه به مخاطره افتد را داشته باشند.اين كشش هاي غير كشسان به معني تغيير شكلهاي زياد در اجزاي اصلي سازه است كه منجر به آسيبهاي شديد ساختاري و غير ساختاري و به طبع آن رانش بين طبقه اي زياد مي گردد،اما به هر حال از سقوط سازه از دست دادن جان افراد پيشگيري مي كند. عدم ايمني بالا، محدوديت در استفاده و گراني از معايب اين روش است.
1-1سيستم هاي پايه منفك
در سيستم هاي پايه منفك، روسازه به وسيله ابزار ويژه اي كه از انتقال حركت زمين به سازه مي كاهد، از پي جدا مي گردد. اين ابزار به جدا شدن روسازه از اجزا ويرانگر زمين لرزه كمك كرده و انرژي زلزله را با افزودن ميرايش چشمگير به آن جذب مي كند. در مقايسه با سيستمهاي پايه ثابت، اين روش به طور قابل توجهي از پاسخ سازه و آسيب به اجزا ساختاري وغير ساختاري مي كاهد. تعداد زيادي ابزار ايزولاسيون پايه گسترش يافته اند،كه برخي آنها هم اكنون در دنياي واقعي استفاده قرار گرفته اند.
در آغاز مطرح ساختن اين ايده،غلتك ها و لايه هاي شن با موادي مشابه استفاده مي شد،چنانكه ساختماني در اوكراين و مدرسه اي پنج طبقه در مكزيكوسيتي روي غلتك بنا شده اند. براي ايجاد امكان لغزش در هنگام وقوع زلزله در نظر گرفته شده اند.
به طور كلي دو گونه سيستم ايزولاسيون وجود دارد:بالشتك هاي لاستيكي و سرسره ها.بالشتك هاي لاستيكي سازگاري بيشتري دارند و ساختمان سازه را از اجزاي افقي حركت زمين با بهره گيري از سختي افقي اندك ميان سازه و پي رها مي سازند.
راحتي توليد ،نداشتن جزء متحرك، عدم تاثير زمان ومقاومت بالا به تخريب محيطي از مزيت هاي بالشتك هاي لاستيكي است[2].
به طور كلي استفاده از سيستم پايه منفك با رعايت آئين نامه هاي مرسوم براي برقراري حداقل محافظت ،حدود 5% از روشهاي قديمي گرانتر است. اما هنگامي كه ايمني بالاتر نياز است در مقايسه با طراحي هاي قديمي تر مقاوم در برابر زلزله،بسيار مقرون به صرفه تر مي باشد.با اين حال طراحي يك سيستم پايه منفك هنوز فرآيند پيچيده اي است و پاسخ پوياي آن نسبت به سيستم پايه ثابت پيچيده تر است.در حال حاضر تنها گونه هايي خاص از سازه ها براي مقاومت در برابر زلزله به خوبي با اين روش طراحي مي شوند كه آن هم بيشتر در ساختمانهاي بزرگ با اهميت اقتصادي بالا يا ماهيت امداد و ارژانس به كار رفته اند،هر چند فناوري به تدريج اين محدوديت را رفع خواهد كرد.
سيستمهاي قديمي مقاوم در مقابل زلزله، پايه ثابت بودند،يعني بر روي زمين ثابت شده بودند. آنها مقاومت در برابر زلزله را از توانايي جذب انرژي در نواحي طراحي شده خاصي از سازه مانند تيرها ،اتصالات نزديك تير-بتن چهارچوب هاي بتني تقويت شده بدست مي آورند.اين نقاط بايد قابليت تغيير شكل به ناحيه غيركشسان و برقراري چرخه هاي برگشت ناپذير تغيير شكل پلاستيك زياد، بدون از دست دادن استحكام و سختي به حدي كه پايداري و تماميت سازه به مخاطره افتد را داشته باشند.اين كشش هاي غير كشسان به معني تغيير شكلهاي زياد در اجزاي اصلي سازه است كه منجر به آسيبهاي شديد ساختاري و غير ساختاري و به طبع آن رانش بين طبقه اي زياد مي گردد،اما به هر حال از سقوط سازه از دست دادن جان افراد پيشگيري مي كند. عدم ايمني بالا، محدوديت در استفاده و گراني از معايب اين روش است.
1-1سيستم هاي پايه منفك
در سيستم هاي پايه منفك، روسازه به وسيله ابزار ويژه اي كه از انتقال حركت زمين به سازه مي كاهد، از پي جدا مي گردد. اين ابزار به جدا شدن روسازه از اجزا ويرانگر زمين لرزه كمك كرده و انرژي زلزله را با افزودن ميرايش چشمگير به آن جذب مي كند. در مقايسه با سيستمهاي پايه ثابت، اين روش به طور قابل توجهي از پاسخ سازه و آسيب به اجزا ساختاري وغير ساختاري مي كاهد. تعداد زيادي ابزار ايزولاسيون پايه گسترش يافته اند،كه برخي آنها هم اكنون در دنياي واقعي استفاده قرار گرفته اند.
در آغاز مطرح ساختن اين ايده،غلتك ها و لايه هاي شن با موادي مشابه استفاده مي شد،چنانكه ساختماني در اوكراين و مدرسه اي پنج طبقه در مكزيكوسيتي روي غلتك بنا شده اند. براي ايجاد امكان لغزش در هنگام وقوع زلزله در نظر گرفته شده اند.
به طور كلي دو گونه سيستم ايزولاسيون وجود دارد:بالشتك هاي لاستيكي و سرسره ها.بالشتك هاي لاستيكي سازگاري بيشتري دارند و ساختمان سازه را از اجزاي افقي حركت زمين با بهره گيري از سختي افقي اندك ميان سازه و پي رها مي سازند.
راحتي توليد ،نداشتن جزء متحرك، عدم تاثير زمان ومقاومت بالا به تخريب محيطي از مزيت هاي بالشتك هاي لاستيكي است[2].
به طور كلي استفاده از سيستم پايه منفك با رعايت آئين نامه هاي مرسوم براي برقراري حداقل محافظت ،حدود 5% از روشهاي قديمي گرانتر است. اما هنگامي كه ايمني بالاتر نياز است در مقايسه با طراحي هاي قديمي تر مقاوم در برابر زلزله،بسيار مقرون به صرفه تر مي باشد.با اين حال طراحي يك سيستم پايه منفك هنوز فرآيند پيچيده اي است و پاسخ پوياي آن نسبت به سيستم پايه ثابت پيچيده تر است.در حال حاضر تنها گونه هايي خاص از سازه ها براي مقاومت در برابر زلزله به خوبي با اين روش طراحي مي شوند كه آن هم بيشتر در ساختمانهاي بزرگ با اهميت اقتصادي بالا يا ماهيت امداد و ارژانس به كار رفته اند،هر چند فناوري به تدريج اين محدوديت را رفع خواهد كرد.
1-2-سيستم هاي اتلاف انرژي منفعل
سيستم هاي قديمي پايه ثابت براي كنترل پاسخ زلزله به استحكام و انعطافپذيري متكي بودند. استراتژي كنوني كه براي افزايش كارايي سيستم هاي پايه ثابت در برابر زلزله بسيار مورد استقبال قرار گرفته،اتلاف انرژي زلزله به وسيله ابزار هدر دهنده انرژي است.يك سيستم هدردهنده انرژي با افزودن چند ميراينده انرژي به سازه ايجاد مي شود . به اين ترتيب مقدار زيادي از انرژي لرزشي پيش از رسيدن پاسخ سازه به حد تخريب يا از دست رفتن كارايي آن به هدر مي رود و ايمني سازه در برابر زمين لرزه تضمين مي گردد.به علاوه اين ابزار براي هدر دادن انرژي باد هم مفيدند .هدر دهنده هاي انرژي مي توانند در بسته ها،ديوارها،اتصالات بخش هاي ارتباط دهنده،اجزاي غير ساختاري يا هر فضاي مناسب ديگر در سازه قرار گيرند.
نگاهي اجمالي به منابع مهندسي نشان مي دهد تعدادي از ابزارهاي هدر دهنده انرژي از پسماند گرمايي فلزات ،ميرايش گرانرو ،اصطكاك و ويسكوالاستيسيته بهره مي گيرند كه تعداد اندكي در عمل مورد استفاده قرار گرفته اند.
ميرايش فراهم شده به وسيله ابزارهاي هدردهنده انرژي تغيير شكل بيشتر وآسيب به سيستم هاي پايه ثابت را در كمترين بار ملي كنترل مي كنند .نتايج آزمايش ها نشان مي دهد به وسيله آنها ميتوان40تا60درصد از اثر زلزله كاست . به هر حال مسايل زيادي در زمينه نصب اين ابزار به سيستم هاي ساختاري،تحليل آنها،طراحي روش شناسي ساختن و جنبه هاي معماري وجود دارد كه كانون تحقيق و توسعه در سال هاي آتي خواهد بود.
ويژگي اي كه در مورد استفاده از پليمر ها در اين زمينه بايد توجه شود،ويسكوالاسيتسته آنهاست و اين همان جنبه اي است كه در ساخت ميراينده هاي انرژي صوتي براي عايق كاري صوتي و انرژي الكترومغناطيس براي ضد رادار كردن هواپيماها و كشتي ها و به طور كلي دفع نويز بدان توجه شده است. با توجه به ماهيت موج گونه زلزله و خصوصيات آن ،طراحي ابزار هدردهنده اين انرژي موجي به وسيله مواد پليمري،دور از ذهن نيست.اگر به زلزله به عنوان ضربه هم نگريسته شود،باز جنبه ضربه گيري پليمرها وارد مي شود.
1-3-سيستم هاي كنترل فعال،نيمه فعال و هيبريدي
درمقابل سيستم هاي مقاوم در برابر زلزله كه بيشتر ياد شد،دسته در حال رشد ديگري با نام سيستم هاي هوشمند يا كنترل فعال نيز وجود دارند. سيستم هاي فعال از اين نظر با سيستم هاي منفعل تفاوت دارند كه آنها پاسخ به زلزله را در طريق تنظيم بجاي درون ساختاري با تغيير در تحرك زمين لرزه كنترل مي كنند. به ديگر سخن سيستم هاي كنترل فعال عناصر پويايي و سازگاري را به سازه وارد مي كنند و بدين ترتيب بر ظرفيت مقاومت در برابر زلزله شديد مي افزايند.مطالعات بسيار و كاربردهاي عملي اندك پتانسيل آنها در كاهش پاسخ زلزله را نشان مي دهد. به هر حال مشكلات جدي در زمينه تاخير زماني در كنش هاي كنترلي، خطاهاي مدلسازي،عدم كفايت حس گرها و كنترل كننده ها ، رفتار غير خطي ساختار و اطمينان وجود دارند كه نياز به يادآوري بهاي عمليات نيست. محققين براي رفع اين محدوديت ها با مفاهيم جديد مشغول به كارند تا دسته مقرون به صرفه هيبريدي و نيمه فعال سيستمها را كه ميتواند قوت سيستم هاي منفعل را با سازگاري سيستم هاي فعال تركيب كند، عرصه دارند[3]. سيستم كنترل نيمه فعال با افزودن چند ابزار ساده به ديوارهاي سازه تشكيل شده كه ميرايش و سختي متغيري براي كاهش پاسخ سازه به زلزله در حين آن به دست ميدهد. اين ابزار در زلزله هاي متوسط و باد به عنوان هدردهنده انرژي و در زلزله هاي بسيار شديد با وارد كردن بسيار كم به صورت يك كنترل كننده فعال عمل مي كند. اين سيستم نسبت به سيستم كنترل فعال بسيار مطمئن و ساده تر و نسبت به سيستم كنترل منفعل براي كاهش پاسخ سازه كار آمدتر است. استفاده از اين روش در ساختمانها يا تاسيسات مهم مناسب است.
@retrofitting
سيستم هاي قديمي پايه ثابت براي كنترل پاسخ زلزله به استحكام و انعطافپذيري متكي بودند. استراتژي كنوني كه براي افزايش كارايي سيستم هاي پايه ثابت در برابر زلزله بسيار مورد استقبال قرار گرفته،اتلاف انرژي زلزله به وسيله ابزار هدر دهنده انرژي است.يك سيستم هدردهنده انرژي با افزودن چند ميراينده انرژي به سازه ايجاد مي شود . به اين ترتيب مقدار زيادي از انرژي لرزشي پيش از رسيدن پاسخ سازه به حد تخريب يا از دست رفتن كارايي آن به هدر مي رود و ايمني سازه در برابر زمين لرزه تضمين مي گردد.به علاوه اين ابزار براي هدر دادن انرژي باد هم مفيدند .هدر دهنده هاي انرژي مي توانند در بسته ها،ديوارها،اتصالات بخش هاي ارتباط دهنده،اجزاي غير ساختاري يا هر فضاي مناسب ديگر در سازه قرار گيرند.
نگاهي اجمالي به منابع مهندسي نشان مي دهد تعدادي از ابزارهاي هدر دهنده انرژي از پسماند گرمايي فلزات ،ميرايش گرانرو ،اصطكاك و ويسكوالاستيسيته بهره مي گيرند كه تعداد اندكي در عمل مورد استفاده قرار گرفته اند.
ميرايش فراهم شده به وسيله ابزارهاي هدردهنده انرژي تغيير شكل بيشتر وآسيب به سيستم هاي پايه ثابت را در كمترين بار ملي كنترل مي كنند .نتايج آزمايش ها نشان مي دهد به وسيله آنها ميتوان40تا60درصد از اثر زلزله كاست . به هر حال مسايل زيادي در زمينه نصب اين ابزار به سيستم هاي ساختاري،تحليل آنها،طراحي روش شناسي ساختن و جنبه هاي معماري وجود دارد كه كانون تحقيق و توسعه در سال هاي آتي خواهد بود.
ويژگي اي كه در مورد استفاده از پليمر ها در اين زمينه بايد توجه شود،ويسكوالاسيتسته آنهاست و اين همان جنبه اي است كه در ساخت ميراينده هاي انرژي صوتي براي عايق كاري صوتي و انرژي الكترومغناطيس براي ضد رادار كردن هواپيماها و كشتي ها و به طور كلي دفع نويز بدان توجه شده است. با توجه به ماهيت موج گونه زلزله و خصوصيات آن ،طراحي ابزار هدردهنده اين انرژي موجي به وسيله مواد پليمري،دور از ذهن نيست.اگر به زلزله به عنوان ضربه هم نگريسته شود،باز جنبه ضربه گيري پليمرها وارد مي شود.
1-3-سيستم هاي كنترل فعال،نيمه فعال و هيبريدي
درمقابل سيستم هاي مقاوم در برابر زلزله كه بيشتر ياد شد،دسته در حال رشد ديگري با نام سيستم هاي هوشمند يا كنترل فعال نيز وجود دارند. سيستم هاي فعال از اين نظر با سيستم هاي منفعل تفاوت دارند كه آنها پاسخ به زلزله را در طريق تنظيم بجاي درون ساختاري با تغيير در تحرك زمين لرزه كنترل مي كنند. به ديگر سخن سيستم هاي كنترل فعال عناصر پويايي و سازگاري را به سازه وارد مي كنند و بدين ترتيب بر ظرفيت مقاومت در برابر زلزله شديد مي افزايند.مطالعات بسيار و كاربردهاي عملي اندك پتانسيل آنها در كاهش پاسخ زلزله را نشان مي دهد. به هر حال مشكلات جدي در زمينه تاخير زماني در كنش هاي كنترلي، خطاهاي مدلسازي،عدم كفايت حس گرها و كنترل كننده ها ، رفتار غير خطي ساختار و اطمينان وجود دارند كه نياز به يادآوري بهاي عمليات نيست. محققين براي رفع اين محدوديت ها با مفاهيم جديد مشغول به كارند تا دسته مقرون به صرفه هيبريدي و نيمه فعال سيستمها را كه ميتواند قوت سيستم هاي منفعل را با سازگاري سيستم هاي فعال تركيب كند، عرصه دارند[3]. سيستم كنترل نيمه فعال با افزودن چند ابزار ساده به ديوارهاي سازه تشكيل شده كه ميرايش و سختي متغيري براي كاهش پاسخ سازه به زلزله در حين آن به دست ميدهد. اين ابزار در زلزله هاي متوسط و باد به عنوان هدردهنده انرژي و در زلزله هاي بسيار شديد با وارد كردن بسيار كم به صورت يك كنترل كننده فعال عمل مي كند. اين سيستم نسبت به سيستم كنترل فعال بسيار مطمئن و ساده تر و نسبت به سيستم كنترل منفعل براي كاهش پاسخ سازه كار آمدتر است. استفاده از اين روش در ساختمانها يا تاسيسات مهم مناسب است.
@retrofitting
-بهسازي و مرمت سازه ها با استفاده از پلاستيك هاي تقويت شده با الياف (FRP)
2-1-تاريخچه
پلاستيكهاي تقويت شده با الياف ،نخست براي صنايع هوا فضا توسعه يافتند . كشتي سازي ،خودروسازي ،توليد قطعات ورزشي و فرايندهاي شيميايي ديگر عرصه هايي بوده اند كه اين مواد بدانها راه يافتند. استفاده از اين مواد در مهندسي عمران از كاربردهاي نسبتا جديد اين كامپوزيتها به شمار مي رود كه تاريخچه آن به اوايل دهه 80 بر مي گردد. در آن زمان دكتر اورز ماير از آزمايشگاه ملي سوييس اقدام به آزمايش چسباندن اين نوع كامپوزيتها به تيرها و عرشه هاي بتني زد. او همچنين ستونها و بسياري اجزاي ديگرسازه را با اين مواد دورپيچ كرد . نتايج اين آزمايشات چشمگير بود و مجمع مهندسي عمران ژاپن اين شيوه ها را روشي كارآمد براي جلوگيري از آسيب ساختمان در زلزله هاي سهمگين ارزيابي كرد و براي نخستين از كامپوزيتهاي تجاري براي مرمت و بهسازي بهره جست . تا كنون هزاران سازه در ژاپن با استفاده از كامپوزيتها تقويت شدهاند و امروزه پلاستيك هاي تقويت شده با الياف انتخابي مناسب براي استحكام در مقابل زلزله است. تاخير در پذيرش عمومي از اين مواد در صنايع ساختماني ايالات متحده امريكا ناشي از برخورد محافظه كارانه مجامع مهندسي و آئين نامه هاي سخت ساختمان سازي بود. به هر حال امروزه دانشگاهها و مراكز علمي معتبر زيادي در سراسر جهان در زمينه مقاوم سازي سازه ها با استفاده از پلاستيك هاي تقويت شده با الياف كار مي كنند.
2-2-مواد
الياف مهمترين اجزاي حمل بار در كامپوزيت بوده والياف شيشه،آراميد و كربن پركاربردترين اليافند.بستر فاز پيوسته را تشكيل داده و الياف را به هم متصل مي سازد و نقش پخش نيرو و حفاظت از الياف در مقابل محيط وآسيب هاي فيزيكي و شيميايي را بر عهده دارد. اليافي كه در پلاستيك هاي تقويت شده با الياف در صنعت ساختمان به كار مي روند عبارتند از: الياف شيشه ،كربن كه به صورت بلند استفاده مي شوند. هر چند الياف شيشه ارزانتر از الياف كربن هستند استحكام كمتر اين الياف سبب مي شود براي رسيدن بر استحكام الياف سه تا چهار برابر بيشتر ماده مصرف شود و ماده اضافه و نيروي كار ،قيمت الياف شيشه را به كربن نزديك مي سازد.
2-3-خواص و كاربرد
خواص پلاستيك هاي تقويت شده با الياف به صورت فهرست وار عبارتند از:
سبكي،غيرمغناطيسي بودن،استحكام و سختي ويژه،استحكام ضربه اي بالا،صرفه جويي در مقاوم سازي،عايق بودن، نياز كم به نگهداري،مقاومت جوي،دوام بلند مدت،هدايت حرارتي اندك،راحتي حمل و نقل و استفاده.
پلاستيك هاي تقويت شده با الياف در مقابل خورندگي اسيدها ،بازها و نمك ها در بازه وسيعي از دما مقاومت مي كنند.براي همين از آنها براي محافظت بتنهاي تقويت شده براي جلوگيري از تهاجم محيطي به جاي حفاظت كاتدي بهره مي برند،زيرا اين امر به شدت از استحكام و طول عمر اين سازه ها مي كاهند.علاوه بر آن مي توان از آنها به صورت ميلگرد براي تقويت تير به عنوان جايگزين ميلگردهاي فولادي،تيرهاي حمال،معلق و پل ها ،دورپيچ به دور اجزاي بتني براي بهبود و استحكام فشاري استفاده كرده[4].
2-1-تاريخچه
پلاستيكهاي تقويت شده با الياف ،نخست براي صنايع هوا فضا توسعه يافتند . كشتي سازي ،خودروسازي ،توليد قطعات ورزشي و فرايندهاي شيميايي ديگر عرصه هايي بوده اند كه اين مواد بدانها راه يافتند. استفاده از اين مواد در مهندسي عمران از كاربردهاي نسبتا جديد اين كامپوزيتها به شمار مي رود كه تاريخچه آن به اوايل دهه 80 بر مي گردد. در آن زمان دكتر اورز ماير از آزمايشگاه ملي سوييس اقدام به آزمايش چسباندن اين نوع كامپوزيتها به تيرها و عرشه هاي بتني زد. او همچنين ستونها و بسياري اجزاي ديگرسازه را با اين مواد دورپيچ كرد . نتايج اين آزمايشات چشمگير بود و مجمع مهندسي عمران ژاپن اين شيوه ها را روشي كارآمد براي جلوگيري از آسيب ساختمان در زلزله هاي سهمگين ارزيابي كرد و براي نخستين از كامپوزيتهاي تجاري براي مرمت و بهسازي بهره جست . تا كنون هزاران سازه در ژاپن با استفاده از كامپوزيتها تقويت شدهاند و امروزه پلاستيك هاي تقويت شده با الياف انتخابي مناسب براي استحكام در مقابل زلزله است. تاخير در پذيرش عمومي از اين مواد در صنايع ساختماني ايالات متحده امريكا ناشي از برخورد محافظه كارانه مجامع مهندسي و آئين نامه هاي سخت ساختمان سازي بود. به هر حال امروزه دانشگاهها و مراكز علمي معتبر زيادي در سراسر جهان در زمينه مقاوم سازي سازه ها با استفاده از پلاستيك هاي تقويت شده با الياف كار مي كنند.
2-2-مواد
الياف مهمترين اجزاي حمل بار در كامپوزيت بوده والياف شيشه،آراميد و كربن پركاربردترين اليافند.بستر فاز پيوسته را تشكيل داده و الياف را به هم متصل مي سازد و نقش پخش نيرو و حفاظت از الياف در مقابل محيط وآسيب هاي فيزيكي و شيميايي را بر عهده دارد. اليافي كه در پلاستيك هاي تقويت شده با الياف در صنعت ساختمان به كار مي روند عبارتند از: الياف شيشه ،كربن كه به صورت بلند استفاده مي شوند. هر چند الياف شيشه ارزانتر از الياف كربن هستند استحكام كمتر اين الياف سبب مي شود براي رسيدن بر استحكام الياف سه تا چهار برابر بيشتر ماده مصرف شود و ماده اضافه و نيروي كار ،قيمت الياف شيشه را به كربن نزديك مي سازد.
2-3-خواص و كاربرد
خواص پلاستيك هاي تقويت شده با الياف به صورت فهرست وار عبارتند از:
سبكي،غيرمغناطيسي بودن،استحكام و سختي ويژه،استحكام ضربه اي بالا،صرفه جويي در مقاوم سازي،عايق بودن، نياز كم به نگهداري،مقاومت جوي،دوام بلند مدت،هدايت حرارتي اندك،راحتي حمل و نقل و استفاده.
پلاستيك هاي تقويت شده با الياف در مقابل خورندگي اسيدها ،بازها و نمك ها در بازه وسيعي از دما مقاومت مي كنند.براي همين از آنها براي محافظت بتنهاي تقويت شده براي جلوگيري از تهاجم محيطي به جاي حفاظت كاتدي بهره مي برند،زيرا اين امر به شدت از استحكام و طول عمر اين سازه ها مي كاهند.علاوه بر آن مي توان از آنها به صورت ميلگرد براي تقويت تير به عنوان جايگزين ميلگردهاي فولادي،تيرهاي حمال،معلق و پل ها ،دورپيچ به دور اجزاي بتني براي بهبود و استحكام فشاري استفاده كرده[4].
در زلزله، زمين در هر دو جهت افقي و عمودي حركت مي كند. به سبب سختي ساختار حركت زمين در چهار چوب ساختمان، نيروي برشي ممان خمشي ايجاد مي كند. نيروهاي سختي با جرم جسم متناسب است ولذا شتاب ايجاد شده در زلزله در ساختار با جرم بيشتر ،نيروي بيشتر و به تبع آن خرابي بيشتري به بار مي آورد.اين نكته اهميت سبكي پلاستيك تقويت شده در دادن استحكام به بتن را مي رساند. در طراحي مقاوم در برابر زلزله اطمينان از رفتار انعطاف پذير باشند در سازه مهم است، يعني ساختار بايد بتواند بدون شكست تغيير شكل دهد.ممانهاي خمشي و نيروهاي برشي در اتصالات بيشينه اند و بيشتر شكست ها در سازه هاي زلزله زده در اتصالات مشاهده شده اند. بنابراين لازم است اتصالات انعطاف پذير باشند تا به خوبي نيروي زلزله را هدر دهند. ممان هاي خمشي زياد مي توانند سبب تسليم يا موجي شدن تقويت كننده هاي فولادي شوند.تنش فشاري زياد در بتن هم مي تواند در آن ايجاد ترك نمايد. اگر بتن در تحديد اتصالات كمبود داشته باشد، ممكن است از هم بپاشد و بتن خرد شود.تمامي اين موارد در اتصال ايجاد مفصل و اگر تعداد مفصلها بيشتر از مقدار مجاز براي نگهداشتن پايداري سازه باشد ممكن است تمام آن سقوط كند.اگر تقويت برشي در تير ناكافي باشد ممكن است در نزديكي اتصالات ترك هاي قطري ايجاد شود كه احتمالا به شكست هم منجر خواهد شد. از سوي ديگر استحكام كششي در بتن بسيار كمتراز استحكام فشاري آن است. بنابراين حتي اجزاي تحت فشار اغلب به سبب ايجاد تنش هاي كششي در جهت عمود بر نيروي فشار مي گسلند. اگر يك چنين بتني با استفاده از دورپيچ محدود شود، گسست ناشي از ترك هاي كششي قابل پيشگيري است. استحكام فشاري اجزاي بتني پيچيده شده چندين برابر بيشتر از اجزاي پيچيده نشده اند.بدهي است ميزان افزايش استحكام بستگي به تعداد دورپيچها دارد،اما تابعي يكنواخت از آن نيست و از يك تعدادي به بعد افزايش چشمگيري ايجاد نمي كند.
2-4- استحكام بخشيدن به سازه هاي تقويت نشده در برابر زلزله
يكي از مشكلات عديده اي كه امروزه مهندسين سازه با آن گريبان گير هستند،
سازه هاي تقويت نشده فراوان در نواحي زلزله خيز است. در حالي كه گونه هاي زيادي از اجزاي ساختاري در يك ساختمان وجود دارند، فراوانترين و در معرض خطرترين آنها ديوارهاي حامل بار هستند، اجزاي ديوار كه ممكن است داراي در و پنجره نيز باشند، اساسا به گونه اي طراحي مي شوند كه نيروهاي عمودي را تحمل مي كنند،اما در زلزله بايد بارهاي درون صفحه و خارج از صفحه را هم تحمل مي كنند، علاوه در ديوارهاي حامل ،بسياري از سازه ها شامل تيغه ها و ديوارهاي غير ساختاري تحت اثر آسيب زلزله اند و در پيشگيري بايد به آنها توجه كرد، آسيبهاي ناشي از كمبود تقويت ناكافي در اين اجزا در زلزلهاي اخير به ثبت رسيده است. يك راهكار براي حل اين مشكل، استفاده از پارچه هاي كامپوزيتي از پلاستيكهاي تقويت شده با الياف براي تقويت اين اجزا است. نتايج نشان مي دهد كه اين روش از پتانسيل بالايي برخوردار است و سبب مي شود كه آجرها به طور يكپارچه در برابر تنش ها عمل كنند. به علاوه در سطح مشترك بين آجر و پارچه هيچ گونه جداشدني اتفاق نيفتاده و گسست با تركهاي قطري و گسست فشاري آجرها صورت مي پذيرد[5] .
در پايان اين بخش خاطر نشان مي كنم تعمير و مرمت سازه هاي قديمي با روشها و مواد مرسوم معمولا سخت ، گران و خطرناك است و فعاليتهاي ساختماني را مختل مي سازد . جابه جايي و حمل و نقل مقادير بسياري از بتن و مصالح بنايي سبب تمركز وزن، آلودگي و سرو صدا شده و نياز به دوره هاي زماني طولاني براي استحكام بخشي پيش از بهره برداري مجدد ساختمان دارد. در مقابل كامپوزيتهاي تقويت شده با الياف با توجه به ويژگيهايشان با چيدماني مناسب الياف و بستر پليمري براي مقاوم سازي ميدانهاي پيچيده و چند سويه تنش موجود در اجزاي ساختاري ساختمان به ويژه در هنگام زلزله بسيار كار آمد ند، در عين حال هجم زياد مواد مورد نياز در تعمير ساختمان و بهاي كم مصالح ساختماني سنتي مانعي در برابر اين مواد در اين زمينه است.
@retrofitting
2-4- استحكام بخشيدن به سازه هاي تقويت نشده در برابر زلزله
يكي از مشكلات عديده اي كه امروزه مهندسين سازه با آن گريبان گير هستند،
سازه هاي تقويت نشده فراوان در نواحي زلزله خيز است. در حالي كه گونه هاي زيادي از اجزاي ساختاري در يك ساختمان وجود دارند، فراوانترين و در معرض خطرترين آنها ديوارهاي حامل بار هستند، اجزاي ديوار كه ممكن است داراي در و پنجره نيز باشند، اساسا به گونه اي طراحي مي شوند كه نيروهاي عمودي را تحمل مي كنند،اما در زلزله بايد بارهاي درون صفحه و خارج از صفحه را هم تحمل مي كنند، علاوه در ديوارهاي حامل ،بسياري از سازه ها شامل تيغه ها و ديوارهاي غير ساختاري تحت اثر آسيب زلزله اند و در پيشگيري بايد به آنها توجه كرد، آسيبهاي ناشي از كمبود تقويت ناكافي در اين اجزا در زلزلهاي اخير به ثبت رسيده است. يك راهكار براي حل اين مشكل، استفاده از پارچه هاي كامپوزيتي از پلاستيكهاي تقويت شده با الياف براي تقويت اين اجزا است. نتايج نشان مي دهد كه اين روش از پتانسيل بالايي برخوردار است و سبب مي شود كه آجرها به طور يكپارچه در برابر تنش ها عمل كنند. به علاوه در سطح مشترك بين آجر و پارچه هيچ گونه جداشدني اتفاق نيفتاده و گسست با تركهاي قطري و گسست فشاري آجرها صورت مي پذيرد[5] .
در پايان اين بخش خاطر نشان مي كنم تعمير و مرمت سازه هاي قديمي با روشها و مواد مرسوم معمولا سخت ، گران و خطرناك است و فعاليتهاي ساختماني را مختل مي سازد . جابه جايي و حمل و نقل مقادير بسياري از بتن و مصالح بنايي سبب تمركز وزن، آلودگي و سرو صدا شده و نياز به دوره هاي زماني طولاني براي استحكام بخشي پيش از بهره برداري مجدد ساختمان دارد. در مقابل كامپوزيتهاي تقويت شده با الياف با توجه به ويژگيهايشان با چيدماني مناسب الياف و بستر پليمري براي مقاوم سازي ميدانهاي پيچيده و چند سويه تنش موجود در اجزاي ساختاري ساختمان به ويژه در هنگام زلزله بسيار كار آمد ند، در عين حال هجم زياد مواد مورد نياز در تعمير ساختمان و بهاي كم مصالح ساختماني سنتي مانعي در برابر اين مواد در اين زمينه است.
@retrofitting
-نتيجه گيري:
بنا بر مطالب ارائه شده مي توان گفت پليمرها به شكل لاستيك و كامپوزيت براي مقاوم سازي ، با توجه به ويژگيهايشان انتخاب هاي بسيار مناسب گشته اند و بعيد نيست ظرف چندسال آينده شاهد ساختن بناهايي كاملا پليمري باشيم!
اكنون استفاده از بالشتك هاي لاستيكي در ساختمانها به منظور مقاوم سازي در برابر زلزله قابليت هاي خود را نشان داده اند، آنها در اين زمينه قدمتي نسبتا طولاني دارند و اين موضوع سبب گشته تا اشكالات اساسياشان برطرف گردد.
به هر حال مفاهيم اتلاف انرژي، سيستم هاي منفعل،فعال،نيمه فعال و هيبريدي جديدترند كه در عين نويد دادن به پيشرفت بيشتر نياز به مطالعه و بررسي بيشتري هم دارند.
از سوي ديگر استفاده از كامپوزيت هاي پليمري ،اين مواد پيشرفته در ساختمان سازي،خود عرصه اي ديگر است كه خواص منحصر به فرد پلاستيك هاي تقويت شده با الياف،در كنار به دست دادن ويژگي هاي خاص به سازه ،آنها را در اين عرصه بي همتا ساخته است. علاوه بر آن راحتي حمل و نقل و نصب كه سبب سرعت عمل مي گردد و از نكات مهم در مهندسي زلزله است كه اين مواد آنها را به خوبي برآورده مي سازند. به هر حال بهاي بالا مانع اصلي در راه استفاده از مواد فرداست.
4-مراجع
[1]Rai , D.C, "FUTURE TRENDS in earth quake –resistant-resistant desing of structures" current science , V.9,NO9,PP.1291 -1300,2000
earth quake resistant desing with rubber " [2] Kelly , J.M."
springer ,London.1997
[3] CHAI,Y.H.Nigel priestley, M.J.,seible, F. "seismic retrofit columns for Enhanced Flexural performance" , ACI structural journal , V.88,NO.5,PP572-584,1998
[4] SAADATMANESH , H."fiber composites for new and exiting structures" ACI structural journal,
V.91,NO.3.PP.346-354 , 1999
[5] SAADATMANESH , H .EHSANI , M.R.,jin,l.,"repair of earthquake – damaged RC columns with FRP wraps",ACI structural journal , V94,NO.2,2004,PP.206-215
بنا بر مطالب ارائه شده مي توان گفت پليمرها به شكل لاستيك و كامپوزيت براي مقاوم سازي ، با توجه به ويژگيهايشان انتخاب هاي بسيار مناسب گشته اند و بعيد نيست ظرف چندسال آينده شاهد ساختن بناهايي كاملا پليمري باشيم!
اكنون استفاده از بالشتك هاي لاستيكي در ساختمانها به منظور مقاوم سازي در برابر زلزله قابليت هاي خود را نشان داده اند، آنها در اين زمينه قدمتي نسبتا طولاني دارند و اين موضوع سبب گشته تا اشكالات اساسياشان برطرف گردد.
به هر حال مفاهيم اتلاف انرژي، سيستم هاي منفعل،فعال،نيمه فعال و هيبريدي جديدترند كه در عين نويد دادن به پيشرفت بيشتر نياز به مطالعه و بررسي بيشتري هم دارند.
از سوي ديگر استفاده از كامپوزيت هاي پليمري ،اين مواد پيشرفته در ساختمان سازي،خود عرصه اي ديگر است كه خواص منحصر به فرد پلاستيك هاي تقويت شده با الياف،در كنار به دست دادن ويژگي هاي خاص به سازه ،آنها را در اين عرصه بي همتا ساخته است. علاوه بر آن راحتي حمل و نقل و نصب كه سبب سرعت عمل مي گردد و از نكات مهم در مهندسي زلزله است كه اين مواد آنها را به خوبي برآورده مي سازند. به هر حال بهاي بالا مانع اصلي در راه استفاده از مواد فرداست.
4-مراجع
[1]Rai , D.C, "FUTURE TRENDS in earth quake –resistant-resistant desing of structures" current science , V.9,NO9,PP.1291 -1300,2000
earth quake resistant desing with rubber " [2] Kelly , J.M."
springer ,London.1997
[3] CHAI,Y.H.Nigel priestley, M.J.,seible, F. "seismic retrofit columns for Enhanced Flexural performance" , ACI structural journal , V.88,NO.5,PP572-584,1998
[4] SAADATMANESH , H."fiber composites for new and exiting structures" ACI structural journal,
V.91,NO.3.PP.346-354 , 1999
[5] SAADATMANESH , H .EHSANI , M.R.,jin,l.,"repair of earthquake – damaged RC columns with FRP wraps",ACI structural journal , V94,NO.2,2004,PP.206-215
Forwarded from كانال مقاوم سازی / موسسه مقاوم سازي و بهسازی لرزه ای ايران
کانال مقاوم سازی را در تلگرام دنبال کنید/ اموزش ، پژوهش ، ترویج و فرهنگ سازی مقاوم سازی و بهسازی لرزه ای @retrofitting
Forwarded from كانال مقاوم سازی / موسسه مقاوم سازي و بهسازی لرزه ای ايران
اگر به مقاوم سازی و بهسازی لرزه ای علاقمند هستید ما را دنبال کنید/ بزودی اموزش گام به گام مقاوم سازی در کانال مقاوم سازی @retrofitting