Rus tilini o'rganamiz | Русский язык
13.1K subscribers
1.8K photos
668 videos
7 files
739 links
@rustilinet — тил ва таълим йўналишидаги биринчи рақамли телеграм канали!

Since: 25.12.2016
Download Telegram
не надо – kerak emas

не нужно – zarur emas

не стоит – arzimaydi,

не следует – kerak emas

не подобает – yarashmaydi

не рекомендуется – tavsiya qilinmaydi

запрещено – taqiqlangan

противопоказано – qarshi dalil qilingan

не к лицу – yarashmagan

#Грамматика
✅ @RUSTILI 🇷🇺
а также с некоторыми глаголами в личной форме с отрицательной частицей не, выражающими аналогичное значение (shuningdek, xuddi shunday ma'noni ifodalaydigan manfiy yuklamaga ega bo'lgan shaxsiy shakldagi ba'zi fe'llar bilan):

не советую/не советуем – maslahat bermayman/bermaymiz

не рекомендую/не рекомендуем – tavsiya bermayman/bermaymiz

сочетаются только инфинитивы несовершенного вида (faqat infinitivlar birga bog’lana oladi).

Например: Не надо опаздывать! (Kech qolmang!),

но невозможно:

Не надо опоздать! (Kech qolish kerak emas!)

#Грамматика
✅ @RUSTILI 🇷🇺
Инфинитив совершенного вида не сочетается также со словом зачем?, которое, будучи употреблено с инфинитивом выражает обычно отрицательное отношение к действительности.

(Tugallangan shaklning infiniti nimaga? (nega? nima uchun?) so'z bilan birga qo’shilishmaydi. Infinitiv bilan ishlatilganda haqiqatga nisbatan salbiy munosabatni ifodalaydi.)

Например: Зачем спорить? (Nima uchun tortishmoq?),

но невозможно:

Зачем поспорить? (Nima uchun tortishib bo’lmoq?).

#Грамматика
✅ @RUSTILI 🇷🇺
С выражением не надо и не нужно употребляются только глаголы несовершенного вида (Kerak emas va zarur emas ifodanlari bilan faqat tugallanmagan turi fe'llar ishlatiladi).

Однако с выражениями надо не и нужно не обычно употребляются инфинитивы совершенного вида для того, чтобы еще раз напомнить о каком-то предстоящем событии, подчеркнуть его особую важность.


#Грамматика
✅ @RUSTILI 🇷🇺
(Biroq, надо не va нужно не ifodalar bilan odatda tugallangan turi infinitivlar ishlatiladi. Bular qandaydir yaqinlashib kelayotgan tadbir haqida yana bir bor eslatib turish, uning alohida ahamiyatini ta'kidlash uchun ishlatiladi.)

Например:

Скоро экзамен по русскому языку: надо не забыть повторить правила.

Tez orada rus tilidan imtihon bo’ladi: qoidalarni takrorlashni unutmasligim kerak.


#Грамматика
✅ @RUSTILI 🇷🇺
СПРЯЖЕНИЕ ГЛАГОЛА

Спряжением называется изменение глаголов по лицам и числам.

ЗАПОМНИТЕ:

1) спрягаются глаголы только в изъявительном наклонении в настоящем и будущем времени (fe’llar faqat hozirgi va kelasi zamon aniqlik maylida tuslanadi);

2) в прошедшем времени глаголы изменяются по родам и числам (o’tgan zamonda fe'llar rodga va songa o'zgaradi). В русском языке принято выделять два спряжения.

#Грамматика
🇷🇺 @RUSTILI ✅
К I спряжению (birinchi turdagi tuslanish) относятся глаголы, которые имеют в окончании гласную «Е»:

читать — читаЕшь, читаЕт, читаЕм, читаЕте.

o’qimoq – o’qiyapsan, o’qiyapti, o’qiyapmiz, o’qiyapsiz



Ко II спряжению (ikkinchi turdagi tuslanish) относятся глаголы, которые имеют в окончании гласную «И»:

варить — варИшь, варИт, варИм, варИте.

qaynatmoq – qaynatyapsan, qaynatyapti, qaynatyapmiz, qaynatyapsiz.
#Грамматика
✅ @RUSTILI 🇷🇺
Уметь определять спряжение глагола необходимо для того, чтобы правильно писать его личные окончания.

Спряжение глаголов определяется двумя способами:

По личному ударному окончанию (urg’uli shaxsiy tugallanma orqali). У глаголов с ударным окончанием в окончании пишется та гласная, которая слышится

спишь – uxlayapsan

гребёшь – eshkak eshyapsan

#Грамматика
✅ @RUSTILI 🇷🇺
Если ударение падает на основу, то, чтобы правильно написать гласную в окончании, необходимо обратиться к инфинитиву этого глагола и применить правило:

ко II спряжению с безударными личными окончаниями относятся (ikkinchi turdagi tuslanishga urg’usiz shaxsiy tugallanma bilan quyidagilar kiradi):

1) все глаголы на –ИТЬ

заправИТЬ – kirgizmoq

клеИТЬ – yopshtirmoq

беспокоИТЬ – bezovta qilmoq

#Грамматика
✅ @RUSTILI 🇷🇺
ИСКЛЮЧЕНИЯ (ISTISNO):

брить – tarashlamoq,

стелить – yozmoq,

зиждиться – asoslanmoq

и образованные от них: отбрить (olib qo’ymoq), постелить (yozmoq), выстелить (to’shamoq) и т. п.

2) семь глаголов на -ЕТЬ:

смотрЕТЬ – qaramoq

видЕТЬ – ko’rmoq

ненавидЕТЬ – nafrat bilan qaramoq

зависЕТЬ – qaram bo’lmoq

терпЕТЬ – chidamoq

вертЕТЬ – aylantirmoq

обидЕТЬ – xafa qilmoq

А также образованные от них глаголы:

посмотрЕТЬ – qarab qo’ymoq

увидЕТЬ – ko’rib qolmoq

вытерпЕТЬ – chidamoq

завертЕТЬ – girdibiga olmoq

перетерпЕТЬ –bardosh bermoq и т. п.

#Грамматика
🇷🇺 @RUSTILI ✅
четыре глагола на –АТЬ:

гнАТЬ – haydamoq

дышАТЬ – nafas olmoq

держАТЬ – ushlamoq

слышАТЬ – eshitmoq

А также образованные от них глаголы:

прогнАТЬ – haydab yubormoq

задышАТЬ – nafas ola boshlamoq

удержАТЬ – ushlab qolmoq

расслышАТЬ – aniq eshitmoq и т. п.


#Грамматика
🇷🇺 @RUSTILI ✅
#Афоризм

O'z ustingda ishlagin. Hech kim birdaniga yaxshi insonga aylanib qolmagan.

✅ @RUSTILI 🇷🇺
​​Изменение глаголов 1 спряжения в настоящем времени: отдыхать, обедать, начинать — кончать, начинаться — кончаться

Hozirgi zamonda dam olmoq — tushlik qilmoq, boshlamoq—tugatmoq, boshlamoq—tugatmoq fe’llarlning o’zgarishi

#Грамматика
🇷🇺 @RUSTILI ✅
❗ Запомните - Eslab qoling!

Я начинаю работу = Я начинаю работать.

Men ishni boshlayapman = Men ishlashni boshlayapman.

Я начинаю обед = Я начинаю обедать.

Men tushlikni boshlayapman = Men tushlik qilishni boshlayapman.


#Грамматика
🇷🇺 @RUSTILI ✅
​​Я кончаю работу = Я кончаю работать.

Men ishni tugatayapman = Men ishlashni tugatayapman.

Я кончаю обед = Я кончаю обедать.

Men tushlikni tugatayapman = Men tushlik qilishni tugatayapman.

#Грамматика
🇷🇺 @RUSTILI ✅
Местоимение – самостоятельная часть речи, которая указывает на предметы, признаки, количество, но не называет их, то есть заменяет существительное, прилагательное, числительное и глагол.

Olmosh – gap ichida ot, sifat, son, ravish, ba’zan so’z birikmasi va gap o’rnida o’rnida qo’llana oladigan, aniq lug’aviy ma’noga ega bo’lmagan mustaqil so’z turkumi.

В русском языке местоимений огромное количество и для того, чтобы различать их разделили на разряды (Rus tilida olmoshlar juda ko’p, ular ajratish uchun toifalarga bo’lingan).

#Грамматика
🇷🇺 @RUSTILI ✅
Личные: Я, МЫ, ТЫ, ВЫ, ОН, ОНА, ОНО, ОНИ – местоимения, указывающие на лица, которые участвуют в речи.

Shaxsiy olmoshlar: Я (Men), МЫ (biz), ТЫ (sen), ВЫ (siz), ОН/ОНА/ОНО (u), ОНИ (ular). Ular suhbatda ishtiroq etayotgan shaxslarni ishora qiladi.

Личные местоимения имеют формы: лица, числа, падежа, рода (только местоимения 3-го лица единственного числа).

Shaxsiy olmoshlar: shaxs, son, kelishik, rod (faqat uchinchi shaxs birlik son olmoshlari) shakllarga ega.


#Грамматика
🇷🇺 @RUSTILI ✅