نکته) در سطر 12 به نحوه تعریف تابع در خارج از class دقت کنید که ابتدا نوع بازگشتی تابع وسپس نام class و بعد از آن از علامت :: و در نهایت نام تابع و آرگومانهای آن را بیان می کنیم .
در سطر 9 هم چنانچه مشاهده می کنید در همان محل تعریف تابع area() ، دستورات را هم برای تابع نوشته ایم .
برای کلاس CRectangle دو شی یا object ایجاد شده که یکی در سطر 10 و دقیقا بعد از تعریف class، و دیگری در تابع main در سطر 21. دقت کنید که برای ایجاد شی از کلاس در درون بدنه برنامه باید ابتدا نام کلاس و سپس نام شی را بیان نمایید .
هیچ یک از این دو شی ربطی به هم ندارند و هر یک به طور جداگانه از اعضای کلاس استفاده می کنند .
هیچ یک از این دو شی ربطی به هم ندارند و هر یک به طور جداگانه از اعضای کلاس استفاده می کنند .
برای دسترسی به اعضای کلاس با استفاده از شی، ابتدا نام کلاس سپس نقطه و در انتها نام عضو که می تواند یک متغیر یا یک تابع یا یک رخداد باشد را ذکر می کنیم، دقت داشته باشید که اگر عضو مورد نظر دارای سطح دسترسی private باشد نمی توان به آن دسترسی داشت زیرا فقط در درون کلاس شناخته شده است و در بیرون از کلاس خود حتی با استفاده از ایجاد شی هم نمیتوان با آنها کار کرد.
class CRectangle
{
int x;
public:
void f1();
void f2() ;
int y;
private:
void f3();
int z;
} obj_1;
void main()
{
obj_1.x; // ERROR - x is private
obj_1.y; // OK - y is public
obj_1.f1(); // OK - f1 is public
obj_1.f2(); // OK - f2 is public
obj_1.f3(); // ERROR - f3 is private
obj_1.z; // ERROR - z is private
}
{
int x;
public:
void f1();
void f2() ;
int y;
private:
void f3();
int z;
} obj_1;
void main()
{
obj_1.x; // ERROR - x is private
obj_1.y; // OK - y is public
obj_1.f1(); // OK - f1 is public
obj_1.f2(); // OK - f2 is public
obj_1.f3(); // ERROR - f3 is private
obj_1.z; // ERROR - z is private
}
همانطور که مشاهده کردید در کلاس بالا تابع set_Values() وظیفه مقدار دادن به متغیر ها که همان عرض و طول یک چهار ضلعی هستند را بر عهده داشت. اما در کلاس تابعی بنام سازنده کلاس وجود دارد که کار مقداردهی اولیه به متغیرهای لازم را انجام می دهد .
تابع سازنده، تابع عضو ویژه ای است هم نام با نام کلاس که نوع بازگشتی ندارد و حتی از نوع void هم نیست اما می تواند پارامتر ورودی داشته باشد و دارای دسترسی public می باشد .
هنگامی که از کلاس مربوطه شی ایجاد می شود، تابع سازنده به متغیرهای مربوطه مقدار تعیین شده و فضایی در حافظه را اختصاص می دهد. این کار باعث می شود که از مقداردهی متغیرها و تهی نبودن آنها اطمینان حاصل شود .
تابع سازنده، تابع عضو ویژه ای است هم نام با نام کلاس که نوع بازگشتی ندارد و حتی از نوع void هم نیست اما می تواند پارامتر ورودی داشته باشد و دارای دسترسی public می باشد .
هنگامی که از کلاس مربوطه شی ایجاد می شود، تابع سازنده به متغیرهای مربوطه مقدار تعیین شده و فضایی در حافظه را اختصاص می دهد. این کار باعث می شود که از مقداردهی متغیرها و تهی نبودن آنها اطمینان حاصل شود .
وقتی که کار با شی مورد نظر تمام شد بهتر است که فضایی را که در حافظه به متغیرهای عضو کلاس توسط تابع سازنده یا مولد داده شده است را آزاد کنیم که اینکار را با استفاده از تابع عضو ویژه دیگری بنام تابع مخرب انجام می دهیم. این تابع نیز دارای ویژگیهای تعریفی تابع سازنده است با این تفاوت که با علامت ~ در ابتدای آن تعریف می گردد .
👍1
در ادامه به نحوه تعریف و استفاده از توابع عضو سازنده و مخرب در کلاس می پردازیم :
#include <iostream.h>
#include <conio.h>
class CRectangle
{
int *width, *heigth;
public:
CRectangle(int, int);
~CRectangle();
int area() { return (*width * *heigth);}
};
CRectangle :: CRectangle(int a, int b)
{
width = new int;
heigth = new int;
*width = a;
*heigth = b;
}
CRectangle :: ~CRectangle()
{
delete width;
delete heigth;
}
void main()
{
CRectangle rect1(3,4), rect2(5,6);
cout « "rect1 area = " « rect1.area() « "\n";
cout « "rect2 area = " « rect2.area();
getch();
}
#include <conio.h>
class CRectangle
{
int *width, *heigth;
public:
CRectangle(int, int);
~CRectangle();
int area() { return (*width * *heigth);}
};
CRectangle :: CRectangle(int a, int b)
{
width = new int;
heigth = new int;
*width = a;
*heigth = b;
}
CRectangle :: ~CRectangle()
{
delete width;
delete heigth;
}
void main()
{
CRectangle rect1(3,4), rect2(5,6);
cout « "rect1 area = " « rect1.area() « "\n";
cout « "rect2 area = " « rect2.area();
getch();
}
خوب، تابع مولد (سازنده) کلاس در سطر 8 از برنامه و تابع مخرب کلاس هم در سطر بعدی تعریف شده اند. سطرهای 13 تا 25 نحوه رفتار این دو تابع عضو کلاس را بیان می کنند. دقت فرمایید که دو متغیر عضو کلاس از نوع اشاره گر تعریف شده اند، پس برای کار با آنها در تابع سازنده کلاس باید متغیرهایی از نوع اشاره گر داشته باشیم که این کار را در سطرهای 15و16 انجام داده ایم .
با استفاده از کلمه کلیدی new می توان یک object یا همان شی را تعریف نماییم. یک شی این قابلیت را دارد که هر نوعی را بگیرد (این را از مفهوم شی گرایی درک کردیم!). پس بعد از تعریف شی های width, height آنها را اشاره گر در نظر میگیریم (سطرهای 17و18) .
کلمه کلیدی delete که در سطرهای 23و24 بکار رفته است دستوری است برای آزادسازی حافظه اشغالی توسط هر شی یا متغیر ، ... در برنامه .
ادامه برنامه کاملا واضح است .
با استفاده از کلمه کلیدی new می توان یک object یا همان شی را تعریف نماییم. یک شی این قابلیت را دارد که هر نوعی را بگیرد (این را از مفهوم شی گرایی درک کردیم!). پس بعد از تعریف شی های width, height آنها را اشاره گر در نظر میگیریم (سطرهای 17و18) .
کلمه کلیدی delete که در سطرهای 23و24 بکار رفته است دستوری است برای آزادسازی حافظه اشغالی توسط هر شی یا متغیر ، ... در برنامه .
ادامه برنامه کاملا واضح است .
مانند سربارگذاری توابع، سازنده های کلاس را نیز میتوان با نامهای مشابه ولی با آرگومانهای متفاوت سربار نمود که در زیر نمونه ای را به همراه هم خواهیم دید :
#include <iostream.h>
#include <conio.h>
class CRectangle
{
int width,heigth;
public:
CRectangle();
CRectangle(int, int);
int area(void) { return (width*heigth);}
};
CRectangle :: CRectangle()
{
width = 5;
heigth = 5;
}
CRectangle :: CRectangle(int a, int b)
{
width = a;
heigth = b;
}
void main()
{
CRectangle rect1(3,4);
CRectangle rect2;
cout « "rect1 area = " « rect1.area() « "\n";
cout « "rect2 area = " « rect2.area();
getch();
}
#include <conio.h>
class CRectangle
{
int width,heigth;
public:
CRectangle();
CRectangle(int, int);
int area(void) { return (width*heigth);}
};
CRectangle :: CRectangle()
{
width = 5;
heigth = 5;
}
CRectangle :: CRectangle(int a, int b)
{
width = a;
heigth = b;
}
void main()
{
CRectangle rect1(3,4);
CRectangle rect2;
cout « "rect1 area = " « rect1.area() « "\n";
cout « "rect2 area = " « rect2.area();
getch();
}
نکته) به سطر 28 توجه نمایید که دیگر از پرانتز باز و بسته استفاده نمی کنیم و در صورت استفاده، کامپایلر از برنامه خطا خواهد گرفت (برخلاف سربارگذاری در توابع) .
هنگامی که برای یک کلاس تابع سازنده ای تعریف نکنیم، کامپایلر بطور پیش فرض، فرض می کند که کلاس سازنده ای دارد اما بدون پارامتر. به همین دلیل است که وقتی کلاسی بدون تابع سازنده را تعریف می کنیم می توانیم از آن یک شی ایجاد کنیم که کار تعریف تابع سازنده را خود کامپایلر انجام میدهد .