Photo from .....

Video from .....

به گزارش خبرگزاری فارس از کرمان، احمدرضا پرنده پیش از ظهر سه شنبه مورخ 1401/5/4 در مراسم اعطای نشان ایمنی منطقه جنوب‌شرق کشور ویژه استان‌های کرمان، هرمزگان و سیستان و بلوچستان در سالن اجتماعات مرکز آموزشی اداره کل فنی و حرفه‌ای استان کرمان اظهار داشت: باید در سطح کشور یک بستر بزرگ در حوزه ایمنی داشته باشیم که جامعه کار و تولید قسمتی از این بستر باشد.

وی عنوان کرد: اگر حوادث کشور را تقسیم‌بندی کنیم، قسمتی از این حوادث در کارگاه‌های مشمول قانون کار، قسمتی در حوادث جاده‌ای، اماکن عمومی، منازل و .. .اتفاق می‌افتد و به همین دلیل باید سازمان‌های مختلفی در حوزه تخصصی خود در زمینه پیشگیری ورود و اقداماتی انجام دهند.

پرنده تصریح کرد: در این زمینه به استان کرمان پیشنهاد می‌دهم کارگروه پیشگیری از حوادث و ایمنی را در استانداری تشکیل دهند و دستگاه‌های مختلف خود متولی در این زمینه باشند و بازرسی‌های ما بیشتر در مناطقی که وقوع حادثه آن زیاد است، انجام شود.

سرپرست اداره کل بازرسی کار وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی با اشاره به اینکه در حوزه ایمنی به تنهایی ما نمی‌توانیم کاری انجام دهیم، گفت: باید در حوزه ایمنی تمامی دستگاه‌های همکار مانند شرکت شهرک‌های صنعتی، سازمان صمت، تشکلات کارگری، سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای و ...در کنار هم کار کنیم تا در این زمینه به موفقیت دست پیدا کنیم.

وی ابراز داشت: اعلام می‌کنیم اگر در سراسر کشور شرکت پیمانکاری حق و حقوق کارگری را کامل پرداخت نکند، این پیمانکاران رد صلاحیت و مجوز آنها ابطال می‌شود.

پرنده تصریح کرد: در مواردی دیده و گزارش شده که از کارگران سفته سفید امضا و تسویه سفید امضا می‌گیرند این کار غیر قانونی و ممنوع است و از کارگران درخواست داریم، اگر چنین مواردی در محدوده اشتغال آنها وجود دارد حتما گزارش دهند و بازرسان هم حتما به این موضوع باید ورود کنند و تخلف را در دبیرخانه اداره کل تعاون کار و رفاه اجتماعی استان ثبت کنند و چنانچه کارگری روزی در شورای حل اختلاف شکایت کرد بتواند از گزارش بازرسان استفاده کنند.

وی عنوان کرد: همین‌جا اعلام می‌کنم وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی آماده همکاری با وزارت آموزش و پرورش در زمینه آموزش سطوح ایمنی در مدارس را دارد زیرا باید ایمنی را در مدارس به فرزندانمان آموزش دهیم.

پرنده گفت: رسما به وزارت علوم اعلام می‌کنیم در حوزه‌های ایمنی و بهداشت حرفه ای در سطح کشور با کمبود شدید دانشجو و فارغ‌التحصیلان مواجه هستیم.

در یکصدو هفتاد و هفتمین جلسه شورایعالی حفاظت فنی، دکتر رعیتی فرد رییس شورای عالی حفاظت فنی و معاون روابط کار ضمن تبریک پیشاپیش عید سعید غدیر خم و تشکر از همکاری و مشارکت فعال اعضای شورایعالی حفاظت فنی، همکاران ستادی و اجرایی بازرسی کار در سلسله جلسات این شورا برای تهیه موازین و آیین نامه های حفاظت فنی، اجرای ماموریت ها و وظایف این شورا برای صیانت از نیروی کار و منابع مادی کشور و با اشاره به نقش با اهمیت شورای عالی حفاظت فنی در تهیه و تدوین مقررات حوزه ایمنی و حفاظت فنی در سطح کارگاه های کشور، ابراز امیدواری نمودندکه، تدوین آیین نامه های حوزه ایمنی کار در کاهش حوادث شغلی موثر واقع شود و کارفرمایان، مسئولان کلیه واحدهای موضوع ماده ۸۵ قانون کار و پیمانکاران با رعایت مفاد این آیین نامه، شرایط محیط کار در فضای بسته را ایمن نمایند تا کارگران پرتلاش کشور در شرایط مناسب و ایمن مشغول بکار بوده و با پیشگیری از حوادث شغلی، شاهد صیانت بیش از پیش نیروی کار باشیم، همچنین عنوان داشتند؛ بازرسان کار در بازرسی از کارگاه ها، از مفاد آیین نامه جدید تدوینی برای نظارت بر ایمنی کار و پیشگیری از حوادث در فضای بسته استفاده نمایند.

به گزارش دبیرخانه شورایعالی حفاظت فنی در یکصد و هفتاد و هفتمین نشست مذکور، آقای مهندس پرنده دبیر شورایعالی حفاظت فنی، ضمن خیر مقدم به حاضرین، توضیحاتی را در خصوص اهمیت تدوین آیین نامه ایمنی کار در فضای بسته و خطرات عمده کار در اینگونه فضای کاری ارایه نمودند.

سرپرست اداره کل بازرسی کار تصریح کردند؛ با تصویب این آیین نامه، کارفرمایان، پیمانکاران و مسئولین واحدهای مربوطه در واقع دارای یک نقشه راه ایمن بوده و مطابق مفاد آیین نامه، ملزم به ارتقاء ایمنی در کارگاه های تحت مسئولیت خود می باشند، در این خصوص نیز ضمن بهره مندی بازرسان کار از مفاد آیین نامه مذکور در بازرسی های مربوطه، اجرای آیین نامه در پیشگیری حوادث ناشی از کار نقش موثری دارد .

در ادامه جلسه، روند اجرایی تدوین آیین نامه ایمنی کار در فضای بسته و جلسات کارشناسی برگزار شده، توسط دبیر شورا، تشریح گردید و پیش نویس آیین نامه، مورد بحث و تبادل نظر اعضای حاضر قرار گرفته و نظرات اصلاحی و پیشنهادات تکمیلی بر روی پیش نویس آیین نامه اعمال و متن نهایی توسط اعضای شورای عالی حفاظت فنی تایید گردید.

باحضور مدیران، اساتید و فعالان حوزه ایمنی از سراسر کشور؛

🔹 *دومین همایش ملی ایمنی در معادن و صنایع معدنی فردا در گل‌گهر آغاز می‌شود*


دومین همایش ملی ایمنی در معادن و صنایع معدنی فردا به میزبانی شرکت معدنی و صنعتی گل‌گهر و با حضور معاون وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی و دبیر شورای عالي کار در سیرجان آغاز می شود.

رئیس شورای سیاست‌گذاری دومین همایش ملی ایمنی در معادن و صنایع معدنی گفت: این همایش در دو روز ۲۵ و ۲۶ مردادماه با هدف ارتقاء دانش ایمنی، اشتراک تجارب و همچنین استفاده از مدل های موفق در استقرار سیستم های مدیریتی ایمنی در معادن و صنایع معدنی به میزبانی شرکت معدنی و صنعتی گل گهر و با حضور بیش از ۳۰۰ نفر مدیران، کارشناسان شرکت‌های معدنی کشور، کارشناسان و روسای بازرسی کار کشور، اساتید دانشگاه و فعالان حوزه ایمنی از سراسر کشور، سخنرانان داخلی و خارجی در شرکت گل گهر برگزار می شود.

حجت نجمی نیا افزود: در بعد علمی همایش، سال گذشته فراخوان ارسال مقالات علمی منتشر شد که مقالات توسط هیات داوران بررسی و مقالات برگزیده در دو روز همایش ارایه می شود. لازم به ذکر است در این همایش، پنل‌های تخصصی ایمنی در معادن روباز نیز برگزار خواهد شد.

وی ادامه داد: این رویداد در ۱۵ محور حوزه ایمنی در معادن و صنایع معدنی برنامه ریزی شده و کارگاه های آموزشی رویداد مذکور از دوماه گذشته به صورت آنلاین در حال برگزاری می باشند.

@golgohar_co

در روز چهارشنبه 9 شهریور ماه جاری به مناسبت گرامیداشت هفته دولت، تفاهم نامه مشترک معاونت روابط کار وزارت تعاون کار و رفاه اجتماعی و سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور ، به امضای جناب آقای دکتر علی حسین رعیتی فرد معاون محترم روابط کار و جناب آقای دکتر غلامحسین حسینی نیا رئیس محترم سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور رسید.

موضوع این تفاهم نامه، هم افزایی در اجرای آموزش‌های حوزه حفاظت فنی و ایمنی کار، توانمند سازی تشکل‌های کارگری و کارفرمایی، کاهش حوادث ناشی از کار بر اساس شرح وظایف حوزه معاونت روابط کار در راستای حفظ و صیانت از نیروی کار و پایداری مشاغل و نیز تربیت مهارت آموزان در چارچوب ماموریت های سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور است.

در این مراسم دکتر رعیتی فرد معاون محترم روابط کار گفت: سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور، پتانسیل و ظرفیت های بسیار خوبی دارد و می توانیم با هم افزایی و توانمند سازی تشکل های کارگری و کارفرمایی، ارتقای بهره وری، تقلیل حوادث شغلی و بسترسازی آموزش های مورد نیاز، نیروی کار را به رشد و تعالی خوبی برسانیم.

وی همچنین اظهار داشت: هرچند با سیاستگذاریهای جدید، بازرسی های مستمر و هدفمند، ارائه آموزش های کاربردی و همچنین با اقدامات منسجم و برنامه ریزیهای راهبردی، حوادث ناشی از کار، نسبت به سال قبل 7 درصد کاهش داشته است لیکن، هزینه های مستقیم و غیر مستقیم حوادث شغلی و آثار و تبعات اجتماعی و اقتصادی حوادث ناشی از کار، بسیار قابل توجه، سنگین و جبران ناپذیر است، بنابراین، در حوزه پیشگیری، شناخت کارگران از مخاطرات محیط کار و بالا بردن سطح آگاهی و تخصص نیروی کار و در برگزاری دورهای آموزش حفاظت فنی و ایمنی کارگران و کارفرمایان به نوعی نیازمند نهضت ملی هستیم. وی همچنین در ادامه سخنان خود، بر آموزش مراکز کارآموزی جوارکارگاه و بین کارگاهی برای مهارت افزایی نیروی کار و همچنین آموزش کارگرانی که به هر دلیلی از محیط کار خارج شده و تحت پوشش صندوق بیمه بیکاری هستند و نیاز به آموزش های جدید و مهارت افزایی دارند تاکید کرد.

جناب آقای دکتر غلامحسین حسینی نیا رییس محترم سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور نیز در مراسم امضاء تفاهم نامه با تبریک هفته دولت گفت: به لطف و ابتکار آقای دکتر رعیتی فرد، زمینه همکاری مشترک سازمان آموزش فنی و حرفه ای و حوزه معاونت روابط کار فراهم شده است و با انعقاد این تفاهم نامه، ارتباطات تنگاتنگی بین سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور با تشکل های کارگری و کارفرمایی برقرار می شود که، منجر به بهبود شرایط کار خواهد شد.

وی همچنین تصریح کرد: بطور مشخص ما، بحث نهضت مهارت آموزی را در گام دوم انقلاب مطرح کرده ایم که، بسیار با اهمیت است و می تواند، سرنوشت خیلی از جوانان کشور را به سمتی تغییر بدهد که، به کار شایسته، اشتغال پذیری و به تبع آن، به زندگی عزتمندانه و بهتر منجر شود.

در ادامه جلسه رییس سازمان آموزش فنی و حرفه ای افزود، اعتقاد ما اینست که، شرکای اجتماعی دولت را گسترش دهیم که، در راس آنها، عزیزان تشکل های کارگری و کارفرمایی هستند و باید با همکاری حوزه معاونت روابط کار، آموزش هایی ارائه شود که، کارها با بهره وری بیشتر و درعین حال با ایمنی بالاتر و با شرایط بهتر و اثربخش تر انجام شود.

تفاهم نامه همکاری معاونت روابط کار وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و سازمان آموزش فنی و حرفه ­ای کشور در 5 ماده و 1 تبصره در 3 نسخه تنظیم و در تاریخ 1401/06/09 به امضای طرفین رسید و از تاریخ امضاء به مدت ۳ سال معتبر می باشد.

در هنگام برگزاری مناقصه برای انتخاب پیمانکار، گاهی پیمانکاران برای تائید و گرفتنِ کار، مدعی می‌شوند که تجهیزاتِ ایمنی لازم را دارند؛ آن‌ها برای روزِ بازدید، وسایلِ با کیفیت جور می‌کنند اما بعد از آنکه کار را گرفتند، همان وسایل قدیمی و بی‌کیفیتِ خود را در اختیار سیمبان قرار می‌دهند.

به گزارش خبرنگار ایلنا، از مرگِ دردناکِ سیمبانان اخبار زیادی به گوشمان می‌رسد؛ آخرین خبرِ منتشر شده مربوط به چهارشنبه ۹ شهریورماه است: حسین الفتی، سیمبانِ جوانِ یکی از شرکتهای پیمانکاری توزیع برق کرمانشاه، حین انجام عملیات دچار برق گرفتگی شد و جان باخت. تصاویری که از مرگ سیمبانان به دست ما می‌رسد به قدری دردناک هستند که حتی امکان انتشار آن را هم نداریم.

شمردنِ حوادث منتشر شده مربوط به سیمبانان در ۵ ماه ابتدایی سالِ جاری، میزانِ بالای حوادث کار بین این کارگران را نشان می‌دهد. این درحالی است که تنها تعداد اندکی از این حوادث رسانه‌ای می‌شوند و هستند سیمبانانی که دچار حادثه می‌شوند اما اخبار آن‌ها به گوش ما نمی‌رسد.

بیست و دوم مرداد ماه دو سیمبان در استان کرمانشاه در دو حادثه‌‎ی متفاوت دچار مصدومیت شدند؛ یک سیمبان از کنگاور به دلیل دررفتگیِ قلابِ کمربند از تیرک برق سقوط کرد، و دیگری سیمبانی از شهرستانِ صحنه بود که بر اثر اتصالی تابلو برق دچار سوختگی و آسیب دیدگی شد.

دوازدهمِ همین ماه خبرِ مربوط به سقوط یک سیمبان به دره منتشر شد. این حادثه در باغملک اتفاق افتاد و منابع محلی علت این سقوط را خیس بودن تیر چوبی و سستی زمین عنوان کردند. این حادثه در دوره‌ی بارندگی‌های سیل‌آسای موسوم به مانسون و زمانی که محیط به لحاظ جغرافیایی مساعد نبود، اتفاق افتاد.

چند روز قبل از این حادثه در هشتم و نهم مردادماه دو سیمبان دیگر در رشت و اصفهان دچار برق گرفتگی شدند و جان باختند. «عارف فرح» نام سیمبانی بود که در رشت حین کارِ تعمیرات در ارتفاع، دچار برق گرفتگی شد و جانش را از دست داد و «مسلم استکی» سیمبان جوانِ دیگری بود که در بخش تعمیرات اداره برق اصفهان کار می‌کرد و به علت شوک الکتریکی و سقوط از تیر برق جان باخت. همکاران مسلم علت اصلی این حادثه را افزایش تعداد شیفت کاری و خستگیِ زیاد عنوان کرده بودند.

تیرماه خبری از حادثه‌ی کار سیمبانان منتشر نشد، اما این را نمی‌توان به پایِ نبودِ حادثه در این ماه گذاشت بلکه احتمالا خبری به گوش ما نرسیده است.

بیست و دوم خردادماه سیمبانِ جوان دیگری باز هم در کرمانشاه جان خود را از دست داد. این سیمبان نیز برای یک شرکت پیمانکاری کار می‌کرد و همکارانش افزایش شیفتهای کاری و نبود نیروی کافی و در نتیجه خستگیِ ناشی از کار را یکی از مهم‌ترین دلایل وقوع این حادثه عنوان کردند.

چهاردهم خردادماه دو سیمبان دیگر اینبار در بوشهر دچار حادثه شدند که یکی از آن‌ها براثر بر‍‌ق گرفتگی و سقوط از ارتفاع جان باخت و دیگری مجروح شد.

و آخرین مورد یا بهتر است بگوییم اولین خبرِ بدِ منتشرشده‌ی امسال، مرگ یک سیمبان جوان از نیروهای شرکت پیمانکار توزیع برق کرمانشاه بود که در چهاردهم فروردین ماه بر اثر برق گرفتگی جان باخت.

این حوادثِ بالای کار و مرگ‌های دردناکِ پی‌درپی چه علتی دارند؟ به نظر می‌رسد هیچ کس به اندازه‌ی سیمبانان صلاحیتِ پاسخ به این سوال را ندارد. آن‌ها هستند که از پیدا و پنهان ماجرا باخبرند و می‌توانند روایتِ نزدیکتری از ماجرا داشته باشند. به همین دلیل به سراغ دو تن از سیمبانانِ با سابقه رفتیم تا از آن‌ها در مورد مهم‌ترین علل وقوع حوادث کار بپرسیم.

کوتاهیِ پیمانکاران در تأمین تجهیزاتِ ایمنی برای سیمبانان

برخورداری از لباس و تجهیزات ایمنی شاید اولین موردی باشد که برای جلوگیری از وقوع حوادث ناشی از کار به ذهن می‌رسد. طبق ماده ۹۱ قانون کار، وظیفه‌ی حفاظت از سلامت کارگر برعهده‌ی کارفرماست و او باید تجهیزاتِ ایمنیِ لازم را در اختیار کارگران بگذارد. بنابراین وقتی در واحدی شمارِ وقوع حوادث کار بالا می‌رود در بررسیِ علل وقوع آن حوادث در ابتدا باید دست روی کم و کیفِ تجهیزات ایمنی گذاشت.

اولین سیمبان در خصوص وضعیتِ تجهیزاتِ ایمنی کارِ سیمبانان می‌گوید: شرکتهای توزیع برق، تجهیزات و امکانات استانداردی در اختیار نیروها قرار نمی‌دهند و نبود تجهیزات، سختیِ کار را صد چندان می‌کند. در اینصورت باید وقتِ بیشتری پای کار گذاشت و در نهایت حتی کیفیت و نتیجه‌ای که باید از کار حاصل نمی‌شود.

این سیمبان با مثال یک نوار چسبِ ساده توضیح واضح‌تری از وضعیتِ موجود به ما می‌دهد: اولین چیزی که در مورد کارهای مرتبط با برق به ذهن می‌رسد استفاده از نوار چسب است؛ نوار چسب ابتدایی‌ترین وسیله‌ی کار ماست اما مسئولانِ خریدِ شرکت‌ها ارزان‌ترین نوار چسب بازار را برای ما تهیه می‌کنند. از همین نوارچسب ساده می‌توان به باقیِ قضایا پی برد.

ترجیح پیمانکاران برای استفاده از تجهیزاتِ دستِ چندم

دومین سیمبان هم از کهنه بودن و بی‌کیفیتیِ تجهیزاتِ ایمنی می‌گوید: در آخرین جایی که کار می‌کردم پیمانکار مدعی بود تمام تجهیزاتِ ایمنی‌اش به‌روز است اما وقتی به محل کار رفتم متوجه شدم همه‌ی پتوهای عایق او پاره است؛ در حالیکه پتوی عایق یکی از ضروری‌ترین تجهیزاتِ کار یک سیمبان است.

او در مورد قیمتِ این تجهیزات می‌گوید: افزایشِ قیمتِ برخی از این تجهیزات سبب شده کارفرما سراغ خریدِ وسایلِ دست اول و با کیفیت نرود. مثلا ده دوازده سال پیش قیمتِ یک هلدینگ دو متری حدود ۶۰۰ هزار تومان بود اما بعد از تحریم‌ها نزدیک به ۱۸ میلیون تومان شد و دیگر کمتر پیمانکاری این وسایل را دست اول تهیه می‌کند. آن‌ها معمولا لوازمِ دست دومِ پیمانکارِ قبلی را خریداری می‌کنند که این لوازم کیفیتِ لازم را ندارند.

این سیمبان می‌گوید: گاهی اوقات کهنه و کثیف بودنِ این وسایل خود حادثه‌ساز می‌شود؛ مثلا اگر سبدِ دستگاهِ بالابر کثیف باشد و یا یک سوراخ کوچک داشته باشد به آتش کشیده می‌شود و اینها همه جان سیمبان را به خطر می‌اندازد.

به گفته‌ی این سیمبان؛ در هنگام برگزاری مناقصه برای انتخاب پیمانکار، گاهی پیمانکاران برای تائید و گرفتنِ کار، مدعی می‌شوند که تجهیزاتِ ایمنی لازم را دارند؛ آن‌ها برای روزِ بازدید، وسایلِ با کیفیت جور می‌کنند اما بعد از آنکه کار را گرفتند، همان وسایل قدیمی و بی‌کیفیتِ خود را در اختیار سیمبان قرار می‌دهند.

اینکه پیمانکاران برای به جیب زدنِ سودِ بیشتر از ابتدایی‌ترین و ارزان‌ترین تجهیزات کارِ نیروی خود می‌زنند موضوع جدیدی نیست یا حداقل شنیدنش دیگر برای ما تازگی ندارد؛ نه فقط سیمبانان بلکه بسیاری از کارگران، درگیرِ چنین وضعیتی هستند و به جرأت می‌توان گفت که سودجوییِ برخی کارفرمایان، یک روی ثابتِ تمام حوادثِ ناشی از کار است. جایی که سودِ کارفرما بر جانِ کارگران ترجیح داده می‌شود باید شاهد چنین حوادثِ دردناکی هم باشیم.

چرا اعتراض نمی‌کنید؟

چرا به این وضعیت اعتراض نمی‌کنید؟ سیمبان اول در پاسخ به این سوال می‌گوید: قراردادهای ما موقت است و کارفرما هر زمانی که بخواهد می‌تواند ما را اخراج کند پس برای ماندن در کار مجبوریم به این وضعیت تن بدهیم و یک کلام بگوییم چشم!

او ادامه می‌دهد: گاهی اوقات شرایط جوی سخت است؛ برف و تگرگ می‌آید و یا گرما شدید است اما وقتی کارفرما می‌گوید کار باید انجام شود دیگر نمی‌توانیم از دستور او سرپیچی کنیم در حالیکه در این شرایط امکان وقوع حوادث کار بیشتر است. مثلا در پیِ بارندگی‌های اخیر چند نفر از همکاران ما در سطح کشور فوت کردند.

سیمبان دوم نیز دلیلی مشابه می‌آورد؛ او می‌گوید: در یکی از مأموریتها، پیمانکار که تجربه‌ی کاریِ چندانی نداشت به عنوان سرپرست وارد شد و از ما که تجربه‌ی بیشتری داشتیم خواست که عملیات را به نحوی که او می‌گوید انجام دهیم. من مطمئن بود آنچه او می‌گوید حادثه‌ساز می‌شود و کار را انجام ندادم اما همکارم دستورِ او را اجرایی کرد و حادثه اتفاق افتاد. در واقع خیلی از نیروها از ترس اخراج شدن مجبورند به دستور پیمانکار عمل کنند در حالیکه می‌دانند ممکن است انجام آن کار جانشان را به خطر بیندازد.

کارِ سریع؛ اولین اولویتِ پیمانکاران

یکی از سیمبانان می‌گوید: خیلی اوقات پیمانکار برای آنکه کار سریع به اتمام برسد نیرو را مواخذه می‌کند که چرا یک کار را با سرعتِ بیشتری انجام نمی‌دهد. در حالیکه سیمبان حتی برای انجام یک کار ساده هم باید مقدمات ایمنی را جور کند و این زمان می‌برد. اما گاهی فشارِ پیمانکار و سرپرستِ او برای بالا بردنِ سرعتِ کار باعث می‌شود ایمنی رعایت نشود و جان سیمبان به خطر بیفتد.

سرپرست برای نشان دادن خود به پیمانکار و پیمانکار برای ثابت کردن خود به کارفرمای اصلی از جانِ نیروی کار مایه می‌گذارد و چنین فشاری به نیروی کار در نبودِ امنیتِ شغلی و بازرسیِ کار به راحتی منجر به وقوع حوادث دردناک می‌شود.

و باز هم مشکلاتِ معیشتی…

البته همه چیز به تجهیزات بر نمی‌گردد؛ هر دو سیمبان در ادامه به مشکلات معیشتی و انگیزه‌ی پایین نیروها اشاره می‌کنند. یکی از آن‌ها می‌گوید: ما در حوزه خط گرم یک شعار داریم که اولین اشتباه آخرین اشتباه است؛ بنابراین تمرکز ما باید خیلی بالا باشد. اما خیلی از همکاران انگیزه و روحیه‌ی بسیاری پایینی دارند و به خاطر مشکلات معیشتی و مسائل مربوط به امنیتِ شغلی و حاشیه‌ها و درگیری‌های کار نمی‌توانیم کامل روی کار تمرکز کنیم.

مرگ‌های دردناکِ پی‌درپی چه علتی دارند؟

نبود لباس و تجهیزاتِ ایمنی، فشار پیمانکار برای انجام کارِ بیشتر و سریع‌تر، خستگیِ ناشی از کار بسیار، نداشتنِ تمرکز و انگیزه، مشکلات معیشتی، نبودِ بازرسیِ کار همه و همه دست به دستِ هم داده‌اند و شمارِ حوادث کار را بالا برده‌اند. اما شاید بتوان همه‌ی اینها را در یک چیز خلاصه کرد و آن هم ضعفِ نیروی کار است. واقعیت این است که کارگری که توانِ اعتراض ندارد و از تشکلِ قدرتمندی هم برخوردار نیست نمی‌تواند از حقوق مسلم خود دفاع کند؛ او هر لحظه و هر ثانیه در معرضِ خطر حوادث ناشی از کار است.

آیین نامه ایمنی کار در فضای بسته


آیین نامه ایمنی کار در فضای بسته مصوبه (مورخ ۱۴۰۱/۵/۲۶ شورای عالی حفاظت فنی)

به استناد مواد (۸۵) و (۸۶) قانون کار جمهوری اسلامی ایران، با هدف ایمن‌سازی و پیشگیری از حوادث ناشی از کار، «آیین نامه ایمنی کار در فضای بسته» که در جلسه مورخ ۲۱/۰۴/۱۴۰۱ “شورای عالی حفاظت فنی” تدوین و توسط آن شورا پیشنهاد شده است، به شرح زیر تصویب می‌گردد.

فهرست

آیین نامه ایمنی کار در فضای بسته
فصل اول ـ کلیات
فصل دوم ـ مقررات عمومی
فصل سوم ـ برنامه عملیات اجرایی
فصل چهارم ـ مجوز ورود
فصل پنجم ـ وظایف اشخاص
فصل ششم ـ آموزش
فصل هفتم ـ سایر مقررات

آیین نامه ایمنی کار در فضای بسته
فصل اول ـ کلیات

ماده۱ـ هدف و دامنه کاربرد: مقررات این آیین‌نامه به استناد ماده (۸۵) و تبصره (۱) ماده (۸۶) قانون کار جمهوری اسلامی ایران به منظور صیانت از نیروی انسانی و منابع مادی کشور و با هدف پیشگیری از وقوع حوادث ناشی از کار و رعایت ایمنی در کارگاه‌های مشمول قانون کار دارای فضای بسته تدوین شده است.

ماده۲ـ تعاریف: در این آیین‌نامه اصطلاحات زیر در معانی مشروح ذیل به کار می‌روند:

۱ـ فضای بسته: فضایی با معیارهای زیر است که بر حسب شرایط ایمن نیازمند یا بدون نیاز به مجوز ورود می‌باشد.

۱ـ۱ـ به اندازه کافی بزرگ باشد به طوری که بدن یا نیم تنه بالای شخص در آن قرار گیرد تا بتواند وظایف محوله را انجام دهد؛

۱ـ۲ـ برای حضور و کار مستمر اشخاص طراحی نشده و برای اموری نظیر بازرسی، تعمیر و نگهداری وارد آن می‌شوند؛

۱ـ۳ـ دارای ورودی و خروجی‌های محدود باشد؛ به صورتی که امکان فرار در وضعیت اضطراری به سادگی مقدور نباشد؛

۱ـ۴ـ از تهویه طبیعی مطلوبی برخوردار نباشد و به دلیل خطر حبس هوا در این فضاها، فشار اتمسفری داخل با بیرون متفاوت بوده و یا دارای اتمسفر سمی و خطرناک باشد.

فضای بسته بی نیاز به مجوز ورود: فضای بسته‌ای که بر اساس ارزیابی ریسک، فاقد خطرات منجر به مرگ یا جراحت فیزیکی شدید (نقص عضو) و یا سایر صدمات به کارگر باشد.
فضای بسته نیازمند مجوز ورود: فضای بسته‌ای که بر اساس ارزیابی ریسک شامل یک یا چند ویژگی زیر است:

۳ـ۱ـ حاوی یک اتمسفر خطرناک یا قابلیت ایجاد یک اتمسفر خطرناک است؛

۳ـ۲ـ شامل ماده‌ای است که امکان غوطه‌وری یا فرو رفتن شخص در آن وجود دارد؛

۳ـ۳ـ شکل داخلی آن به واسطه وضعیت دیوارها یا کف شیب‌دار، می‌تواند منجر به گیرافتادن شخص شود؛

۳ـ۴ـ دارای حداقل یکی از مخاطرات فیزیکی، شیمیایی، بیولوژیکی، الکتریکی یا مکانیکی باشد.

برنامه عملیات اجرایی: عبارت است از برنامه‌ریزی، اجرا، نظارت و پایش حضور عوامل اجرایی در محیط، ورود شخص مجاز، انجام کار و خروج وی از فضای بسته، تغییر نوبت کاری، حفاظت از اشخاص در برابر خطرات این فضا و کنترل و اتخاذ تدابیر ایمنی.

مجوز ورود: به معنای سند مکتوبی است که توسط کارفرما یا نماینده وی تهیه می‌شود و برای ورود، انجام فعالیت و تعیین شرایط کار می‌باشد و باید به نام شخص مجاز و عنوان شغلی وی بوده و مشخص‌کننده‌ی محل فضای بسته، هدف ورود، تاریخ، مدت زمان و نوع انجام کار، شرایط ورود و خروج قابل قبول، مخاطرات فضا و نام ناظر و شخص مسئول باشد.

شرایط ورود و خروج قابل قبول: وضعیت حاکم بر فضای بسته که ورود، خروج و فعالیت اشخاص مجاز در آن به صورت ایمن انجام گیرد.

کارفرما: شخص حقیقی یا حقوقی است که یک یا تعدادی کارگر به دستور و حساب وی، به کار گمارده می‌شوند.

پیمانکار اصلی: شخص حقیقی یا حقوقی دارای صلاحیتی است که بر اساس اسناد و مدارک پیمان به عنوان مجری اصلی موضوع پیمان شناخته می‌شود.

پیمانکار فرعی یا پیمانکار جزء: شخص حقیقی یا حقوقی دارای صلاحیتی است که پیمانکار اصلی با وی برای انجام بخشی از امور، قرارداد منعقد نموده و پیمانکار مربوطه ملزم به اجرای تعهدات براساس اسناد و مدارک موضوع پیمان می‌باشد.

ناظر: شخصی است که توسط کارفرما یا نماینده وی برای نظارت بر شرایط ایمن محیط کار، عملکرد اشخاص مسئول و اجرای صحیح برنامه عملیات اجرایی معرفی گردیده که می‌تواند خود کارفرما، سرپرست بخش و یا سرپرست واحد باشد.

شخص مسئول: شخصی است که درخارج از فضای بسته مستقر و بر شرایط ایمن عملیات اجرایی کار در فضای بسته، ورود و خروج و عملکرد اشخاص مجاز نظارت می‌نماید. همچنین در صورت نیاز و در شرایط اضطراری می‌تواند به این فضا وارد شود.

شخص مجاز: شخصی است که با داشتن مجوز ورود می‌تواند وارد فضای بسته ‌‌‌شود، این شخص باید آموزش‌های مرتبط با نوع فعالیت در فضای بسته را گذرانده باشد.

آزمایشگر: شخصی است که از دانش و توانایی و مهارت لازم برای انجام آزمایشات و تشخیص و پیش‌بینی مخاطرات فضای بسته برای انجام اقدامات اصلاحی یا حذف آن‌ها برخوردار است.

عوامل اجرایی: اشخاصی که تحت نظارت ناظر و هماهنگی شخص مسئول، فعالیت‌های مرتبط با خارج از فضای بسته را انجام می‌دهند.

اتمسفر خطرناک: اتمسفری است که قرارگیری اشخاص در معرض آن می‌تواند منجر به مرگ، آسیب و عدم توانایی در خروج از فضای بسته شود و دارای شرایط زیر است:

۱۵ـ۱ـ گاز، بخار یا گرد و غبار قابل اشتعال و احتراق با غلظتی برابر یا بیشتر از ۱۰ درصد حد پایین اشتعال؛

۱۵ـ۲ـ غلظت اکسیژن هوا کمتر از ۵/۱۹ (نوزده و نیم) درصد و یا بالاتر از ۵/۲۳ (بیست و سه و نیم) درصد؛

۱۵ـ۳ـ تغییرات غلظت مواد موجود در فضای بسته، در مواردی که محدوده مجاز آنها درآخرین ویرایش حدود مجاز مواجهه شغلی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی ـ طبقه‌بندی مواد سمی و خطرناک مشخص شده است.

۱۵ـ۴ـ هر شرایط اتمسفری دیگر که برای زندگی و سلامت فرد خطرناک باشد.

وضعیت اضطراری و خطرناک: شرایط یا وضعیتی که بتواند مخاطراتی برای عوامل اجرایی یا اشخاص مجاز ایجاد نماید.

شرایط ممنوع: وقوع شرایط یا وضعیت غیرایمن که مخاطراتی برای شخص مجاز ایجاد نماید.

غوطه‌وری و فرو رفتن: محاصره و دربرگرفتن یک شخص توسط مایعات یا ذرات ریزجامد قابل حرکت و جابجایی که بتواند به واسطه از کار انداختن سیستم تنفسی و یا اعمال فشار به بدن باعث آسیب یا مرگ شود.

خنثی‌سازی: عملی است که طی آن یک گاز بی‌اثر غیرقابل احتراق و غیرآلاینده و واکنش‌ناپذیر (مانند نیتروژن) جایگزین گاز یا بخارات موجود در اتمسفر قابل اشتعال ‌گردد به گونه‌ای که اتمسفر فضای بسته، غیرقابل اشتعال و واکنش‌ناپذیر شود.

جدا‌سازی: فرآیندی است که تمام یا بخشی از فضای بسته را برای پیشگیری از آزاد شدن انرژی یا ورود مواد به داخل آن از مدار خارج می‌نماید. این کار از طریق جدا نمودن لوله‌ها، مسدود نمودن دوطرفه، جدا نمودن اتصالات مکانیکی، قفل کردن و مسدود نمودن تمامی منابع انرژی انجام می‌شود .

پایش: آزمایشاتی است که برای شناسایی و ارزیابی خطرات و تعیین میزان تغییرات شرایط ایمن فضای بسته به صورت دوره‌ای و مداوم در مدت انجام فعالیت شخص مجاز در فضای بسته انجام می‌شود.

گروه امدادی: افراد معین آموزش‌دیده‌ و دارای صلاحیتی هستند که وظیفه آن‌ها رفع خطر و نجات اشخاص حادثه دیده از فضای بسته می‌باشد.

تجهیزات امداد و نجات: به تجهیزاتی مانند طناب نجات، حمایل‌بند (هارنس)، جلیقه نجات، کپسول اطفاء حریق، تجهیزات حفاظت فردی، کپسول اکسیژن و دیگر لوازمی که برای امداد و نجات اشخاص حاضر در فضای بسته نیاز است، اطلاق می‌شود.

آزمایش: این فرآیند شامل آزمون‌ها و اقداماتی برای شناسایی خطرات فضای بسته است که اشخاص مجاز در هنگام ورود یا کار ممکن است با آن روبرو شوند.

مدارک و مستندات: به تمامی برنامه‌ها، مجوزها، گواهی‌نامه‌ها و تأییدیه‌های کار در فضای بسته که به صورت مکتوب یا الکترونیکی است، اطلاق می‌شود.

کالیبراسیون(واسنجی): عبارت است از مقایسه یک دستگاه اندازه‌گیری با یک استاندارد و تعیین میزان خطای این وسیله نسبت به آن و در صورت لزوم تنظیم آن در مقایسه با استانداردهای مربوطه.
ماسک فرار: ماسک قابل حمل است که درهنگام وقوع حوادث غیر مترقبه ناشی از انتشار گازهای سمی به راحتی توسط اشخاص مورد استفاده قرار ‌گیرد.
مدیریت ریسک: فرآیند شناسایی، ارزیابی، تحلیل و رفع عوامل خطرساز است که می‌تواند با کنترل خطرات احتمالی از حوادثی که ممکن است در مدت اجرای یک طرح (پروژه) رخ بدهد، پیش‌گیری ‌نماید.
فصل دوم ـ مقررات عمومی

کارفرما مکلف است قبل از شروع هرگونه فعالیت و ورود اشخاص مجاز به فضای بسته، نسبت به اجرای صحیح مدیریت ریسک اقدام نماید. نتایج حاصل از آن باید منجر به شناسایی و ارزیابی و حذف و کنترل کلیه مخاطرات و اصلاح فرآیندها شود.

کارفرما باید برنامه عملیات اجرایی و دستورالعمل‌های مربوط به آن شامل آزمایش‌های لازم، شناسایی مخاطرات غوطه‌وری و فرو رفتن، شرایط ورود و خروج قابل قبول، انجام کار به روش ایمن، عملیات امداد و نجات، ایمن‌سازی پس از خروج و اتمام عملیات را تهیه، تدوین، اجرا، بازنگری و به روزرسانی نماید.

کارفرما مکلف است برنامه عملیات اجرایی و دستورالعمل‌های مربوط به آن را قبل از ورود هر یک از اشخاص اعم از ناظر، شخص مسئول، شخص مجاز، آزمایشگر به فضای بسته به صورت مکتوب تهیه و ابلاغ نموده و بر اجرای آن نظارت نماید.

کارفرما مکلف است در زمان انجام فعالیت‌های مربوط به فضای بسته؛ با نصب علائم خطر، هشداردهنده یا بازدارنده مانند «خطر»، «ورود ممنوع» یا جملات مشابه از ورود اشخاص غیر مجاز به فضای مذکور جلوگیری بعمل آورد. علائم هشداری باید محل خطر و نوع آن را مشخص نماید.
باز شدن پوشش یا دریچه فضای بسته، منوط به حذف یا کنترل شرایط ناایمن بوده و باید توسط مانع یا حفاظ موقت از سقوط اتفاقی افراد یا اجسام خارجی به داخل فضای بسته پیشگیری شود.

قبل از ورود به فضای بسته و به منظور اطمینان از ایمن بودن شرایط باید بر اساس نتایج حاصل از ارزیابی ریسک، عملیات گازسنجی توسط آزمایشگر و به وسیله دستگاه کالیبره شده (واسنجی شده) برای تعیین مقدار اکسیژن و گازها و بخارات قابل اشتعال و سمی انجام شود. ورود مجدد منوط به تجدید گازسنجی است و نتایج باید قبل از هر نوبت کاری در دسترس اشخاص قرار گیرد.

فضای بسته قبل از ورود افراد باید از سرویس خارج شده و با روش حذف، مهار یا کنترل، از آزاد شدن انرژی یا ورود مواد به داخل آن به طور کامل ممانعت بعمل آید.

ورود اشخاص به فضای بسته تا زمان حذف تمامی مخاطرات موجود در این فضا و صدور مجوز ورود، ممنوع است.

تهویه مکانیکی دائمی فضای بسته باید محل استقرار و فعالیت اشخاص مجاز را از اتمسفر خطرناک تا زمان خروج آخرین فرد، ایمن نگهدارد.

جایگزینی هوای آلوده فضای بسته با هوای سالم و قابل استنشاق الزامی است و باید به ‌گونه‌ای انجام شود که امکان ورود مجدد هوای آلوده خروجی به داخل فضای بسته وجود نداشته باشد.

کارفرما باید برای شناسایی مخاطرات و جلوگیری از تجمع اتمسفر خطرناک و اطمینان از عملکرد صحیح تهویه مکانیکی، هوای فضای بسته را در طول مدت کار، توسط آزمایشگر پایش نماید.

استفاده از تجهیزات الکتریکی برای تهویه‌ی اتمسفر قابل اشتعال یا انفجار فضای بسته، ممنوع است مگر اینکه این هواکش‌ها از نوع ضد جرقه بوده و مجهز به سیستم اتصال زمین باشند.

کارفرما مکلف است در صورت واگذاری انجام کار به صورت مقاطعه‌کاری، ضمن رعایت مفاد ماده (۱۳) قانون‌کار نسبت به رعایت قوانین و مقررات ایمنی و حفاظتی اقدام نماید.

کارفرما مکلف است درصورت شناسایی اتمسفر خطرناک یا تغییر شرایط ایمن فضای بسته، در تمامی مراحل ورود یا انجام کار، سریعاً اشخاص را از فضای بسته خارج و علت و میزان انتشار اتمسفر خطرناک یا تغییر شرایط را ارزیابی نماید. ورود مجدد اشخاص به این فضا با رعایت اقدامات حفاظتی و تأیید کتبی مجاز است.

کارفرما باید مدارک مکتوب مربوط به حذف خطرات فضای بسته را همراه با زمان و مکان آن فضا تهیه نماید و این مدارک همواره در دسترس باشد.
فضای بسته‌ای که تمامی خطرات منجر به مرگ، آسیب یا سایر صدمات آن براساس نتایج حاصل از ارزیابی ریسک حذف گردیده، می‌تواند با تأیید کتبی به فضای بسته بی‌نیاز به مجوز ورود تغییر نماید.

کارفرما مکلف است درصورت تغییر شرایط ایمنی فضای بسته بی‌نیاز از مجوز ورود، بلافاصله دستور خروج تمام اشخاص حاضر در این فضا را صادر کرده و فضای بسته مذکور را مجدداً ارزیابی نماید و در صورت لزوم آن را به فضای بسته نیازمند مجوز ورود تغییر دهد.

کارفرما مکلف است قبل از ایمن‌سازی فضای بسته، از ورود تمامی اشخاص و انجام هرگونه فعالیت ممانعت بعمل آورد.
پیمانکار مکلف است قبل از انجام فعالیت در فضای بسته، اطلاعات مورد نیاز در خصوص مخاطرات و عملیات اجرایی بر اساس نتایج حاصل از ارزیابی ریسک را از کارفرما دریافت نماید.
پیمانکار مکلف است قبل از ورود به فضای بسته، نسبت به انطباق برنامه عملیات اجرایی با برنامه‌ها و دستورالعمل‌های حفاظت فنی و ایمنی اقدام نماید. شروع عملیات منوط به رعایت و اجرای این دستورالعمل‌ها می‌باشد.
هرگاه کارفرما اجرای عملیات کار در فضای بسته را به طور کامل از ابتدا تا پایان کار، به یک پیمانکار محول نماید، در این صورت پیمانکار مسئول اجرای مقررات مرتبط با حفاظت فنی و ایمنی در کارگاه خواهد بود.
هرگاه کارفرما اجرای عملیات کار در فضای بسته را به صورت پیمان به پیمانکاران مختلف محول نماید، هر پیمانکار در محدوده پیمان خود، مسئول اجرای مقررات حفاظت فنی و ایمنی بوده و کارفرما به منظور جلوگیری از تداخل کاری و بروز خطرات یا حوادث احتمالی مسئول ایجاد هماهنگی و نظارت بر عملکرد بین آن‌ها می‌باشد.
هرگاه پیمانکار اصلی با موافقت کارفرما اجرای قسمت‌های مختلف عملیات پیمان را به پیمانکاران جزء واگذار نماید؛ هر پیمانکارجزء در محدوده پیمان خود مسئول اجرای مقررات حفاظت فنی و ایمنی است و پیمانکار اصلی مسئول نظارت و ایجاد هماهنگی بین پیمانکاران جزء خواهد بود.
هرگاه کارفرما اجرای عملیات کار در فضای بسته را به پیمانکار واگذار نماید ولی تأمین وسایل، تهیه لوازم اجرای کار، تجهیزات آزمایش، تهویه، وسایل ارتباطی، امداد و نجات، حفاظ‌ها و حصارها بر عهده کارفرما باشد در این صورت فقط انجام عملیات اجرایی واگذار شده و پیمانکار مکلف به تأمین نیروی انسانی آموزش‌ دیده در زمینه کار در فضای بسته و نظارت بر رعایت موازین ایمنی در حین انجام کار کارگران خود می‌باشد. در این روش از واگذاری، کارفرما باید تجهیزات و وسایل سالم و ایمن را در اختیار آنان قرار داده و بر عملکرد ایمن پیمانکار و کارگران تحت امر او نظارت عالیه داشته باشد.

پیمانکار باید در تمام مراحل عملیات اجرایی و در مدت فعالیت در مجاورت کارگران کارفرما و یا سایر پیمانکاران، بر رفتار ایمن کارگران تحت پوشش خود نظارت نماید.
پیمانکار باید شروع و پایان عملیات اجرایی را با هماهنگی و مجوز کتبی کارفرما انجام دهد وگزارش حوادث و اتفاقات رخ داده قبل، حین و یا بعد از عملیات در فضای بسته را به کارفرما ارائه دهد.
کارفرما مکلف است گزارش عملیات و مخاطرات حین کار را از پیمانکار فضای بسته اخذ و در صورت نیاز، نسبت به بازنگری برنامه عملیاتی اجرایی اقدام لازم را بعمل آورد.
کارفرما باید اشخاص ناظر، مسئول، مجاز، آزمایشگر و گروه امدادی داخل کارگاه را مشخص نماید و ضمن ابلاغ شرح وظایف آن‌ها، بر اجرای دقیق و ایمن آن وظایف نظارت نماید و آموزش‌های لازم را قبل از شروع کار، به آن‌ها ارائه دهد.
پیش‌بینی و تهیه برنامه عملیات امداد و نجات در شرایط اضطراری و ثبت و نگهداری مستندات آن در کارگاه، توسط کارفرما الزامی است.
کارفرما مکلف است قبل از شروع به کار اشخاص در فضای بسته، هماهنگی لازم با گروه امدادی خارج از کارگاه را برای اطلاع از شرایط موجود و حضور احتمالی برای عملیات امداد و نجات را بعمل آورد.
برگه اطلاعات ایمنی یا دیگر اطلاعات مربوط به موادی که اشخاص مجاز در اثر آن آسیب دید‌ه‌اند باید در اختیار گروه امدادی و گروه پزشکی معالج قرار گیرد تا برای مداوای فرد مصدوم استفاده شود.

کارفرما باید تمرینات عملیات امداد و نجات در فضای بسته را حداقل یک بار در طی۱۲ ماه انجام دهد و مدارک و مستندات مربوطه را درکارگاه و در دسترس نگهداری نماید.
فصل سوم ـ برنامه عملیات اجرایی

کارفرما با توجه به نوع فعالیت کارگاه باید برنامه عملیات اجرایی در فضای بسته را با اولویت رعایت ایمنی تهیه و در دوره‌های زمانی مشخص به‌روز‌رسانی نماید.

کارفرما مکلف است برای تأمین ایمنی اشخاص مجاز در فضای بسته، نسبت به مشخص نمودن فضای بسته، جداسازی، پاک‌سازی، خنثی‌سازی و یا تهویه فضای مذکور و شرایط ورود و خروج قابل قبول و دسترسی بر اساس نتایج آزمایشات اقدام نماید.
کارفرما باید برای حفاظت عوامل اجرایی و اشخاص مجاز، محل عبور افراد و ماشین‌آلات را مشخص نموده و با ایجاد موانع و حفاظ‌گذاری، آن‌ها را از مخاطرات محافظت نماید.

کارفرما مکلف است علاوه برتهیه لوازم اجرای کار، تجهیزات مورد نیاز برای انجام آزمایش، نظارت، تهویه، حفاظت فردی، وسایل ارتباطی، امداد و نجات و حفاظ‌ها و حصارهای مورد نیاز را تهیه نموده و آموزش لازم برای استفاده و نگهداری مناسب از آن‌ها را به اشخاص ارائه و بر استفاده صحیح از آن‌ها نظارت نماید.

روشنایی فضای بسته باید به‌گونه‌ای باشد که شخص مجاز بتواند وظایف خود را به صورت ایمن انجام دهد و در شرایط اضطراری برای ترک این فضا کافی باشد.
روشنایی فضای بسته باید بر اساس شرایط محیطی و اتمسفر موجود در آن فضا تأمین گردد. در صورت احتمال وقوع اشتعال یا انفجار، باید از تجهیزات روشنایی ضد‌جرقه (۲۴ولت) استفاده نمود و در غیراین‌صورت، می‌توان از تجهیزات روشنایی معمولی بهره برد.
تجهیزات روشنایی باید متناسب با شرایط فضای بسته باشد. در فضاهایی که احتمال اشتعال یا انفجار در آن وجود دارد باید این تجهیزات ضد جرقه و مقاوم در برابر آتش باشند.
انجام آزمایشات مداوم برای شناسایی مخاطرات و اطمینان از ایمن بودن عملیات اجرایی در فضاهای بسته‌ای که با توجه به تولید پیوسته و جریان مداوم فرآیند، امکان جداسازی کامل وجود ندارد، الزامی است.
انجام آزمایش برای شناسایی خطرات اتمسفری در فضای بسته با اولویت اندازه‌گیری میزان اکسیژن و گازها و بخارات قابل اشتعال و انفجار و گازها و بخارات سمی الزامی است و این نتایج باید قبل از ورود، در اختیار اشخاص مجاز قرار گیرد.
کارفرما مکلف است نسبت به استقرار و حضور دایمی حداقل یک شخص مسئول در خارج از فضای بسته به منظور نظارت بر عملکرد شخص مجاز و شرایط ایمن فضای بسته اقدام نماید. ارجاع امور متفرقه به شخص مسئول ممنوع است.
کارفرما بر اساس نتایج حاصل از ارزیابی ریسک، باید نسبت به تهیه دستورالعمل‌های اجرایی شامل: دستورالعمل‌های صدور مجوز ورود، کار هم ‌زمان چند عامل اجرایی، فراخوان گروه امدادی، اقدام در شرایط اضطراری و ابطال مجوز ورود به فضای بسته، اقدام نماید.
کارفرما باید بر اساس اطلاع شخص ناظر یا مسئول یا مجاز مبنی بر وجود نقص و ایراد در روند برنامه عملیات اجرایی، از ادامه فعالیت جلوگیری نماید و سپس برنامه مذکور را مورد بازنگری قرارداده و اقدامات اصلاحی برای رفع مخاطرات را انجام دهد.
کارفرما به منظور بازنگری برنامه عملیات اجرایی برای محافظت اشخاص از خطرات باید دلایل لغو مجوزهای صادر شده و مخاطرات ثبت شده در مجوزهای پایان یافته را در فاصله زمانی یک ساله از زمان صدور هر مجوز مورد بررسی قرار دهد.
فصل چهارم ـ مجوز ورود

کارفرما باید مجوز ورود به فضای بسته را به صورت مکتوب صادر نماید. ورود شخص مجاز به فضای بسته، منوط به داشتن مجوز با امضای شخص ناظر و شخص مسئول می‌باشد.

صدور مجوز ورود باید به نام شخص مجاز و با درج عنوان شغلی وی باشد. نام و امضای اشخاص ناظر و مسئول و هدف از ورود، تاریخ ورود، مدت زمان و نوع انجام کار، شرایط ورود و خروج قابل قبول و مخاطرات فضای بسته باید در آن ذکر شده باشد.
مجوز ورود باید منطبق بر نتایج حاصل از مدیریت ریسک باشد. همچنین شامل ارزیابی و اقدامات کنترلی برای جداسازی فضای بسته و روش‌های حذف یا کنترل خطرات، قبل از ورود به آن و شرایط خروج در وضعیت اضطراری باشد.
مجوز ورود باید روش و نحوه دسترسی به گروه‌ امدادی، تجهیزات حفاظت فردی، نتایج آزمایشات، روش‌های ارتباطی و هشدار را مشخص نماید.
مجوز ورود باید مشخص‌کننده‌ی نوع و روش‌ ارتباط بین شخص مسئول و شخص مجاز باشد.
کارفرما باید مدارک مربوط به صدور، لغو یا پایان مجوز ورود به فضای بسته را برای بازنگری و اصلاح و بهبود روش‌ها حداقل به مدت یک سال نگهداری نماید.
فصل پنجم ـ وظایف اشخاص

بخش اول ـ وظایف ناظر

ناظر باید اطلاعات و آگاهی لازم از مخاطرات عملیات ورود، خروج و حین کار را داشته باشد و براساس مجوز ورود بر شرایط ایمن محیط کار، عملکرد اشخاص مسئول و اجرای صحیح برنامه عملیات اجرایی نظارت نماید.
ناظر باید برنامه حضور و انجام عملیات گروه‌ امدادی را تأیید نماید.
ناظر باید بر فرآیند انجام کار و شرایط محیطی خارج فضای بسته، نظارت نماید و بر اساس گزارشات شخص مسئول، گزارش نهایی را تهیه و به کارفرما ارائه نماید.
ناظر موظف است درصورت وجود چند فضای بسته، بر عملکرد اشخاص مسئول هرفضای بسته نظارت نموده و هماهنگی لازم بین آن‌ها را به عمل آورد.
ناظر باید مجوز ورود را براساس گزارش شخص مسئول در پایان عملیات اجرایی و یا درصورت پدیدآمدن شرایط اضطراری و خطرناک در داخل فضای بسته یا در نزدیکی آن، لغو نماید.

بخش دوم ـ وظایف شخص مسئول

شخص مسئول باید بر اساس برنامه عملیات اجرایی بر تغییر نوبت کاری نظارت و ایمن بودن شرایط کاری قبل از ورود را تأیید نماید.
شخص مسئول باید اطلاعات و آگاهی لازم از روند انجام کار و خطرات مربوط به عملیات ورود، خروج و حین کار شخص مجاز را داشته باشد و از تعداد و مشخصات دقیق اشخاص مجاز حاضر در فضای بسته مطلع باشد.شخص مسئول باید به صورت تمام وقت در محل انجام کار خود مستقر و دارای ارتباط دایمی با اشخاص مجاز بوده تا از سلامت آن‌ها اطمینان حاصل نماید.
شخص مسئول باید در صورت ناتوانی برای انجام امور محوله، قرارگیری شخص مجاز در شرایط خطرناک، شناسایی وضعیت اضطراری در خارج از فضای بسته و یا شناسایی شرایط ممنوع به نحوی که باعث به خطر افتادن جان اشخاص گردد سریعاً عملیات اجرایی را متوقف نموده و دستور خروج اشخاص مجاز از فضای بسته را صادر نماید.
شخص مسئول موظف است درصورت نیاز اشخاص مجاز داخل فضای بسته به کمک، سریعاً برای نجات آن‌ها اقدام نموده و از گروه‌ امدادی درخواست کمک نماید.
شخص مسئول موظف است از انجام امور مغایر با شرح وظایفش خودداری نماید و درهنگام انجام فعالیت در فضای بسته، از حضور و ورود افراد غیر مجاز به این فضا جلوگیری بعمل آورد.
شخص مسئول موظف است در هنگام بروز حادثه یا رخداد پیش‌بینی نشده در شرایط فضای بسته یا محوطه اطراف آن، از حضور، تجمع و دخالت افراد غیرمجاز برای شرکت در عملیات امداد و نجات جلوگیری نماید.
شخص مسئول باید علاوه بر کنترل مجوز ورود شخص مجاز، از مجهز بودن آن‌ها به تجهیزات حفاظتی متناسب با انجام کار اطمینان حاصل نماید.
شخص مسئول باید بر محصور بودن محوطه فضای بسته و نصب علائم هشداردهنده نظارت نموده و در صورت مشاهده هر گونه نقص یا ایراد ضمن متوقف نمودن کار، مراتب را به ناظر گزارش نماید.
شخص مسئول باید از مراحل انجام کار در داخل فضای بسته مطلع باشد و نسبت به ثبت و ضبط گزارش فرآیند اجرایی کار و ارایه به ناظر اقدام نماید.

بخش سوم ـ وظایف شخص مجاز

شخص مجاز باید از سلامت لازم و توانایی جسمی انجام کار در فضای بسته برخوردار بوده و ضمن آگاهی از مخاطرات فضای بسته، دستورالعمل‌های تدوین شده توسط کارفرما در حیطه وظایف خود را به طور صحیح و کامل اجرا نموده و قبل از ورود به این فضا مجوز ورود را از شخص مسئول دریافت نماید.

شخص مجاز باید دوره‌های آموزش ایمنی مرتبط با نوع فعالیت در فضای بسته را گذرانده و مهارت لازم برای بکارگیری و استفاده صحیح از تجهیزات ارتباطی، فنی و حفاظت فردی را داشته باشد.

شخص مجاز در صورت قرار گرفتن در وضعیت خطرناک و یا مواجهه و شناسایی شرایط ممنوع، باید سریعاً فضای بسته را ترک نماید و شخص مسئول را از این شرایط آگاه نماید.

شخص مجاز به محض فعال شدن هشدار تخلیه و یا صدور دستور تخلیه توسط شخص مسئول؛ باید سریعاً و به شکل ایمن از فضای بسته خارج شود.
ورود اشخاص مجاز به داخل فضای بسته، بدون حضور و تأیید شخص مسئول ممنوع است.

شخص مجاز باید در زمان ورود به فضای بسته، به تجهیزات امداد و نجات مجهز شود تا در صورت وقوع خطر، گروه‌ امدادی بتوانند به سهولت عملیات امداد و نجات را انجام دهند. اگر با تأیید کارفرما، استفاده از این تجهیزات باعث ایجاد مخاطره گردد و یا کمکی به عملیات نجات نکند، انجام آن الزامی نیست.

شخص مجاز در صورت الزام به استفاده از تجهیزات تنفسی، باید به جلیقه تمام بدن متصل به طناب نجات، مجهز باشد.

بخش چهارم ـ وظایف آزمایشگر

آزمایشگر باید از دانش، تخصص و مهارت لازم در بکارگیری تجهیزات آزمایش، حفاظت فردی، ارتباطی مخابراتی و فنی در انجام آزمون‌های مورد نیاز برای فضای بسته برخوردار باشد.
آزمایشگر باید بر اساس دستورالعمل شرکت سازنده از تجهیزات اندازه‌گیری سالم و کالیبره شده (واسنجی شده) استفاده نماید و درصورت نقص یا کالیبره نبودن تجهیزات، مراتب را به شخص مسئول و کارفرما اطلاع دهد.
آزمایشگر موظف است ضمن آلاینده سنجی فضای بسته، مخاطرات فضای بسته را شناسایی و نسبت به اجرای صحیح و کامل دستورالعمل‌های مربوط به خود اقدام نماید و در صورت قرار گرفتن در وضعیت خطرناک یا مواجهه یا شناسایی شرایط ممنوع در حین آزمایش، باید سریعاً از آن فضا خارج و مراتب را به شخص مسئول اعلام نماید.
آزمایشگر باید همواره در تمام مراحل انجام عملیات کار در فضای بسته در دسترس باشد و آمادگی لازم برای انجام مجدد آزمایشات را داشته باشد همچنین نتایج آزمون را در مجوز ورود ثبت و امضا نماید.

بخش پنجم ـ وظایف گروه‌ امدادی

گروه‌ امدادی باید آگاهی و آمادگی در زمینه انجام عملیات امداد و نجات و کار با دستگاه‌ها و تجهیزات و انجام سایر وظایف محوله در فضای بسته را داشته باشند.
گروه‌ امدادی باید برای برنامه‌ریزی و اجرای عملیات، اجازه دسترسی به تمامی قسمت‌های لازم کارگاه و فضاهای بسته را داشته باشند.
گروه‌ امدادی داخل کارگاه باید در دوره‌های آموزشی کاربردی امداد و نجات مرتبط با فضای بسته شرکت نمایند و گواهی نامه معتبر و کتبی از مرجع دارای صلاحیت اخذ نمایند.
فصل ششم ـ آموزش

کارفرما مکلف است قبل از شروع به کار اشخاص مجاز، آموزش‌های مبتنی ‌بر دانش و مهارت برای انجام ایمن وظایف محوله در فضای بسته را توسط مراجع دارای صلاحیت به آن‌ها ارائه نماید.
آموزش‌های عمومی و تخصصی ایمنی اشخاص مجاز و گروه‌ امدادی، باید توسط مراجع دارای صلاحیت انجام پذیرد و گواهی‌نامه با مشخصات شخص آموزش دیده، عنوان دوره، تاریخ آموزش، مهر و تأیید مرجع آموزشی صادر و در کارگاه در دسترس باشد.
کارفرما باید پیمانکار را ملزم به بکارگیری کارگرانی نماید که آموزش‌های متناسب با کار در فضای بسته را گذرانده باشند.
پیمانکار مکلف است قبل از شروع کار، مدارک و مستندات مرتبط با آموزش‌های ایمنی کارگران خود را به کارفرما ارائه نماید.
فصل هفتم ـ سایر مقررات

کارفرما مکلف است برای انجام تعمیرات، سرویس و سایر فعالیت‌ها در فضای بسته، با جداسازی از طریق حفاظ‌گذاری اجزای متحرک و گردنده نسبت به ایمن نمودن آن فضا اقدام نماید.

کارفرما مکلف است کلیه تجهیزات و ماشین‌آلات الکتریکی مانند کلیدها، موتورها و توربین‌ها را به شکل ایمن قفل نماید تا به‌طور ناگهانی یا اتفاقی درحین عملیات کار در فضای بسته، راه‌اندازی نشود.

استفاده از اکسیژن خالص برای تأمین هوای مورد نیاز و یا تهویه فضای بسته، ممنوع است.

قراردادن مخزن یا کپسول تأمین‌کننده هوا برای تهویه در داخل فضای بسته ممنوع است.

پمپ‌های هوادهی باید به تأسیسات برق اضطراری مجهز باشند.

گازسنجی مستمر برای پایش میزان غلظت اکسیژن و مواد سمی در فضاهای بسته‌ای که احتمال تغییر شرایط اتسمفری به دلیل بر هم خوردن لجن‌ یا نشت مواد از تجهیزات یا واحد‌های مجاور وجود دارد، الزامی است.

کارفرما مکلف است اشخاص مجاز را برای مقابله با مخاطرات احتمالی و امکان فرار در مواقع اضطراری، مجهز به ماسک‌ فرار نماید.

محل‌ کار شخص مجاز در فضای بسته ‌باید به‌گونه‌ای باشد که به لحاظ گرما، سرما از شرایط قابل تحمل برخوردار باشد و یا به لباس کار متناسب با دمای آن فضا مجهز شود.

استعمال دخانیات، ایجاد شعله باز و همراه داشتن موبایل، کبریت، فندک‌ و نظایر آن در فضای بسته‌ای که احتمال احتراق، اشتعال و انفجار در آن وجود دارد ممنوع‌ است.

اجرای مفاد آیین‌نامه به استناد مواد (۸۵) و (۹۱) قانون کار برای تمامی کارفرمایان، کارگران مشمول قانون کار لازم‌‌الاجرا بوده و مسئولیت اجرای آن در محیط کار برعهده کارفرمای کارگاه می‌باشد.

این آیین‌نامه مشتمل ‌بر ۷ فصل و ۵ بخش در ۹۶ ماده به استناد مواد (۸۵) و (۸۶) قانون کار جمهوری اسلامی ایران در یکصد و هفتاد و هفتمین جلسه شورای عالی حفاظت فنی در تاریخ ۲۱/۰۴/۱۴۰۱ تدوین شده و در تاریخ ۲۶/ ۰۵/۱۴۰۱ به تصویب سرپرست وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی رسیده است.

سرپرست وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی ـ محمدهادی زاهدی وفا