فرهنگستان زبان و ادب فارسی
10.6K subscribers
1.4K photos
296 videos
13 files
1.2K links
فرهنگستان زبان و ادب فارسی
The Academy of Persian Language and Literature

@theapll

وبگاه:
www.apll.ir

تلگرام:
https://telegram.me/theapll

اینستاگرام:
@theapll

توییتر
@the_apll

مدیر وبگاه/ کانال
@The_apll

روابط عمومی
Public Relations
@PR_APLL
Download Telegram
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
اول شهریورماه، سالگرد درگذشت پرویز ناتل خانلری (۱۲۹۲-۱۳۶۹)

#فردوسی

@theapll
آیین یادبود نخستین سالگرد درگذشت استاد موسی اسوار
ادیب، مترجم و عضو پیوستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی

@theapll
نشست کارگروه تدوین دستور خط فارسی گفتاری‌ با حضور جمعی از شاعران و نویسندگان برجستۀ کشور در تالار دکتر جعفر شهیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، برگزار شد.

به گزارش روابط عمومی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، در این نشست که به میزبانی محمد دبیرمقدم، زبان‌شناس و معاون علمی و پژوهشی فرهنگستان برگزار شد، مصطفی رحماندوست، ابراهیم اسماعیلی اراضی، اکبر میرجعفری، نسیم مرعشی، پوریا عالمی، امید روزبه، علی صلح‌جو، امید طبیب‌زاده، مسعود قیومی، مریم مسگر خویی، هومن عباس‌پور، بهروز صفرزاده و مریم هاشمی حضور داشتند.

🔴 متن کامل خبر:
🌐 https://apll.ir/?p=19958

🔴 گزارش تصویری:
🌐 https://apll.ir/?p=19937

@theapll
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
سوم شهریورماه، زادروز محمدعلی اسلامی ندوشن (۱۳۰۳-۱۴۰۱)

#حافظ

@theapll
چهارم شهریورماه، درگذشت علی‌اکبر فیاض (۱۲۷۷- ۱۳۵۰)
مصحّح تاریخ بیهقی

مقاله‌ای از دانشنامۀ زبان و ادب فارسی
نویسنده: محمدجعفر یاحقی

على‌اکبر مجیدى فیّاض، استاد دانشگاه، محقّق و مصحّح تاریخ بیهقى. او سال ۱۲۷۷ در مشهد دیده به جهان گشود. پس از تکمیل تحصیلات حوزوى در رشتۀ معقول و منقول، از ۱۳۰۷ با سمت دبیر در فرهنگ خراسان استخدام شد. چندى بعد تصمیم به ادامۀ تحصیل گرفت و براى ورود به دانشگاه به تهران رفت و از دانشسراى عالى لیسانس گرفت و چندى بعد، در سال ۱۳۲۲، به اخذ درجۀ دکترى ادبیّات فارسى دانشگاه تهران نایل آمد.
در سال ۱۳۳۴، بنابر مأموریّتى که از جانب دولت به او محوّل شده بود، دانشکدۀ ادبیّات مشهد را تأسیس کرد و خود به مدّت نُه سال (تا سال ۱۳۴۳) ریاست آن را برعهده گرفت.

مهم‌ترین کار فیّاض تصحیح تاریخ بیهقى بود. این تصحیح، نخست، به اهتمام غنى ـ فیّاض در سال ۱۳۲۴ به سرمایۀ وزارت فرهنگ در چاپخانۀ بانک ملّى به طبع رسید.

🔴 نشانی متن کامل مقاله:
🌐 https://apll.ir/?p=19969

@theapll
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
چهارم شهریورماه، سالگرد درگذشت مهدی اخوان ثالث (۱۳۰۷-۱۳۶۹)

@theapll
اسوار، پلی استوار میان ادبیات فارسی و عربی

آیین یادبود نخستین سالگرد درگذشت موسی اسوار، از ساعت ۱۰ صبح، چهارشنبه، چهارم شهریورماه ۱۴۰۵، با حضور جمعی از استادان، صاحب‌نظران و علاقه‌مندان به ادبیات در تالار استاد مینوی فرهنگستان زبان و ادب فارسی برگزار شد.

رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی با اشاره به جایگاه علمی و ادبی موسی اسوار گفت: «اسوار در تسلط به زبان و ادبیات عرب، یگانه بود.» او ادامه داد: «شناخت هویت فرهنگی ایرانی بدون آشنایی با زبان عربی، قطعاً ناقص خواهد ماند. زبان عربی در این بخش از جهان که ما زندگی می‌کنیم، بیش از هزار سال، زبان دین، علم و زندگی بوده و مردم ایران به شکل‌های گوناگون با این ادبیات درگیر بودند؛ حتی در استفاده از کلمه‌های ساده‌ای که به آن حرف می‌زنند. فرهنگ ایرانی و زبان فارسی هم در عالم اسلام و هم در جهان عرب، تأثیر بسیار گذاشته است. به همین دلیل، حضور افرادی مانند موسی اسوار در فرهنگستان که به زبان عربی و فارسی مسلط بود، غنیمت بود.»

🔴 متن کامل خبر:
🌐 https://apll.ir/?p=20000

🔴 گزارش تصویری:
🌐 https://apll.ir/?p=19973

@theapll
رودابه

مقاله‌ای از دانشنامۀ زبان و ادب فارسی
نویسنده: مهناز مقدّسى

رودابه در شاهنامه نام دختر مهراب، شاه کابل، و همسر زال و مادر رستم، و همچنین نام قلعه‌اى که رودابه در آن ساکن بود. در کتاب لغت شاهنامه، به معنى رود و جوى آمده است. نولدکه نام روذابه را در اصل «روذابک» دانسته و آورده است که فردوسى براى سهولت استفاده از این نام در شعرش آن را به «رودابه» تغییر داده است.
رودابه، پس از شنیدن وصف زال از پدر خود، نادیده عاشق او مى‌شود. زال نیز، با شنیدن سخنان یکى از همراهانش در توصیف زیبایى رودابه، شیفتۀ دیدار او مى‌شود. رودابه به تدبیر ندیمه‌هایش راهى براى دیدار زال مى‌یابد. آن دو در نیمه‌هاى شب در کاخ رودابه با هم دیدار مى‌کنند. رودابه، براى بالا آمدن معشوق از دیوار بلند کاخ، زلف سیاه و بلند خود را فرو مى‌ریزد، امّا زال با کمندى از دیوار قلعه بالا مى‌رود. دیدار عاشقانۀ آن دو با پیمان زناشویى میانشان تاسپیدۀ صبح ادامه مى‌یابد.

🔴برای دیدن متن مقاله به نشانی زیر در وبگاه فرهنگستان مراجعه کنید:
🌐 https://apll.ir/?p=19891

@theapll
نگاهی به ادبیات داستانی ایران و جهان با نمایشنامۀ وقت خوش

🔸نشست نقد و بررسی ادبیات داستانی معاصر ایران و جهان با عنوان «وقت خوش داستان»، روز چهارشنبه، هجدهم شهریورماه ۱۴۰۵ در فرهنگستان زبان و ادب فارسی، برگزار خواهد شد.

🔸به گزارش روابط عمومی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، در این نشست که گروه‌ پژوهش‌های ادبی فرهنگستان برگزار می‌کند، نمایشنامۀ «وقت‌ ‌خوش»، نوشتۀ «حمید امجد» نقد و بررسی خواهد شد. در این نشست حسن میرعابدینی، مهرناز شیرازی عدل و علیرضا نراقی به بررسی این نمایشنامه می‌پردازند.

🔸دبیر این نشست، «مریم حسینی»، مدیر گروه پژوهش‌های ادبی فرهنگستان است و جلسه با حضور «حمید امجد»، نمایشنامه‌نویس و نویسندۀ اثر، برگزار می‌شود. بخش دیگری از این برنامه به نمایشنامه‌خوانی اختصاص دارد.

🔴 نشانی متن کامل خبر:
🌐 https://apll.ir/?p=19998

@theapll
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
نهم شهریورماه، سالگرد درگذشت محمدعلی بهمنی (۱۳۲۱-۱۴۰۳)

@theapll
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
دهم شهریور، سالگرد درگذشت احسان یارشاطر (۱۲۹۹-۱۳۹۷)

@theapll
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
دوازدهم شهریورماه، سالگرد درگذشت اسماعیل سعادت (۱۳۰۴-۱۳۹۹)

🔸 دانشنامۀ زبان و ادب فارسی، دانشنامه‌ای است تخصصی. در این دانشنامۀ جامع، مهمترین اطلاعات زبان و ادبیات فارسی در قالب مقاله‌هایی در موضوعات رجال و کتاب‌های ادبی، دستور زبان، اصطلاحات عرفانی، معانی و بیان، عروض و قافیه، قالب‌های شعری، سبک‌های ادبی، زبان‌های ایرانی، انواع ادبیات، ادبیات پیش از اسلام، اسطوره‌های ایرانی، شخصیت‌های شاهنامۀ فردوسی و برخی دیگر از اعلام، ادبیات معاصر، احوال و آثار ایران‌شناسان در دسترس علاقه‌مندان است.
🔸 دانشنامۀ زبان و ادب فارسی ۲۶۰۰ مدخل دارد و در تألیف مقاله‌های آن بیش از ۵۱۰ نویسنده همکاری کرده‌اند.
🔸 فرهنگستان زبان و ادب فارسی این دانشنامه را در دو قطع رحلی (هشت‌جلدی) و وزیری (چهارده‌جلدی، با همکاری انتشارات سخن) منتشر کرده است.
🔸جلد یکم تا هفتم دانشنامهٔ زبان و ادب فارسی به سرپرستی اسماعیل سعادت، و پس از درگذشت ایشان، جلد هشتم به سرپرستی مسعود جعفری جزی تدوین شده است.

@theapll
سیزدهم شهریورماه، روز بزرگداشت ابوریحان بیرونی و روز مردم‌شناسی

سیزدهم شهریور روز بزرگداشت ابوریحان بیرونی، دانشمند برجستۀ ایرانی در نیمۀ دوم سدۀ چهارم و اوایل سدۀ پنجم هجری، است. بیرونی آثار پرشماری دارد. او در ریاضیات، نجوم، داروشناسی، کانی‌شناسی، جغرافیا و هندشناسی به پژوهش و تألیف پرداخته است. بیرونی نامدارترین هندشناس دنیای کهن، و کتاب تحقیق ماللهند او از قدیمی‌ترین اسناد دستِ‌اول هندشناسی در دنیا به شمار می‌رود. به همین مناسبت، در شورای فرهنگ عمومی، روز بزرگداشت بیرونی «روز ملی مردم‌شناسی» نیز نام‌گذاری شده است. واژۀ «مردم‌شناسی» در هشتاد و نهمین نشست شورای فرهنگستان ایران (فرهنگستان نخست) در برابر واژۀ فرانسوی «anthropologie» تصویب شده است. حسن وثوق (وثوق‌الدوله) در تاریخ یکم آبان ۱۳۱۶ تصویب این واژه را به آگاهی نخست‌وزیر وقت (محمود جم) رسانده است.
 @theapll
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
چهاردهم شهریورماه، زادروز بدیع‌الزّمان فروزانفر (۱۲۷۶-۱۳۴۹)

بدیع‌الزّمان فروزانفر (زادۀ ۱۴ شهریور ۱۲۷۶، بُشرویه)، دانشمند، ادیب، استاد دانشگاه و از مولوی‌شناسان نامدار سدۀ گذشته بود. در نوجوانی به مشهد رفت و از محضر عبدالجواد ادیب نیشابوری بهره برد. سال ۱۳۰۳ به تهران آمد و در مدرسۀ سپهسالار به تکمیل آموخته‌های خود پرداخت. از ۱۳۰۵ در مدرسۀ دارالفنون، سپس، مدرسۀ عالی حقوق، و پس‌از آن، در دارالمعلمین عالی به معلمی مشغول شد. با بنیان‌گذاری دانشگاه تهران به سمت استادی این دانشگاه پذیرفته شد و تا سال ۱۳۴۶ که بازنشسته شد، شاگردان بسیاری تربیت کرد که بعدها از استادان نامدار روزگار خود شدند. فروزانفر، ۱۶ اردیبهشت ۱۳۴۹ در تهران زندگی را بدرود گفت.
نثر فروزانفر، شیوا، پخته، به دور از درازگویی و از نمونه‌های نثر تندرست روزگار ماست. از آثار اوست: سخن و سخنوران، رساله در تحقیق احوال و زندگی مولانا جلال‌الدّین محمد مشهور به مولوی، مآخد قصص و تمثیلات مثنوی، احادیث مثنوی، شرح احوال و نقد و تحلیل آثار شیخ فریدالدّین عطّار نیشابوری، تصحیح کلیّات شمس، تصحیح رسالۀ قشیریه.

@theapll