نکته: جامعه شناسی تجربه
764 subscribers
449 photos
32 videos
78 files
438 links
جامعه شناسی تجربه
یادداشت ها و فعالیتهای
محمد زینالی اناری:
@Mohamadzeinaliunari
(گروه بحث کانال)
@SoExperience

not for selling
Download Telegram
Forwarded from جامعه شناسی سیاسی (Hossein Bashiri Guivi)
درگذشت دکتر حبیب اله زنجانی خلخالی ،پدر جمعیت شناسی نوین ایران ،استاد با اخلاق دانشگاه های ایران را به جامعه علمی و فرهنگی ایران زمین تسلیت عرض می نمایم.

@azadikhojastehazadi
Forwarded from مجله سی روز
🔸اختصاصی سی روز
🔻🔻🔻
⭕️گفتگو با حبیب الله زنجانی پدر جمعیت‌شناسی نوین ایران
⭕️چگونه رشد جمعیت در ایران در کنترل و سیاست‌های آن ابلاغ شد؟
🔻🔻🔻
بخش اول
✍حسین بشیری گیوی
🔸به جای اشاره/ پدر جمعیت شناسی نوین ایران کیست؟
دکتر حبیب الله زنجانی 26 آذرماه 1318 در یک خانواده پر جمعیت خلخالی به دنیا آمد. در سال 1324 در مدرسه ناصری خلخال تحصیلات خود را آغاز کرد با این تفاوت که در آن سال فرقه دموکرات آذربایجان حکومت را در دست داشت و دانش آموزان به زبان ترکی درس می‌خواندند. پس از 21 آذر که حکومت پیشه‌وری پایان یافت سیستم آموزش به روال سابق برگشت و دانش آموزان دوباره مجبور شدند به شیوه گذشته درس بخوانند که این دو‌گانگی برای دانش آموزان اول ابتدای خیلی سخت است.
سال 1331 زنجانی در امتحانات نهایی دوره ابتدایی، که در حیاط مدرسه ناصری برگزار شد، شاگرد اول منطقه شد. پس از آن که سیکل اول دبیرستان را گرفت برای ادامه تحصیل به تبریز مهاجرت کرد و در دانشسرای مقدماتی تبریز با رتبه اول وارد دانشسرایی شد که با صمد بهرنگی و عباسعلی دهقانی همکلاسی‌هایش بودند. زنجانی در خاطره‌ای از صمد می‌گوید: «موقعی که خبر غرق شدن صمد بهرنگی را در روزنامه‌ها دیدم یاد آخرین باری افتادم که در جلوی کتاب فروشی تبریز صمد از پشت چشمانم را گرفت و من هم زود فهمیدم که صمد است و باور نمی‌کردم خالق "ماهی سیاه کوچولو" گرفتار این وضع شود.»
زنجانی در 18 سالگی شغل معلمی را عهده‌دار شد و در سال 1345 با این که در کنکور علوم اداری و سیاسی دانشکده حقوق دانشگاه تهران قبول شده بود ولی به خاطر دوری از خانواده به تهران نرفت. سال بعد در دانشگاه تبریز در رشته ادبیات با رتبه بالایی پذیرفته شد. در مهرماه 1347 دانشکده ادبیات دانشگاه تبریز رشته علوم اجتماعی را دایر کرد و دانشجویان آن رشته با آزمون ورودی می‌توانستند تغییر رشته دهند که زنجانی با رتبه ممتاز بالاترین امتیاز را کسب و دوره لیسانس به عنوان شاگرد اول رشته‌های دانشکده ادبیات معرفی و نشان تقدیر گرفت.
گرایش زنجانی به علوم اجتماعی تحت تاثیر استادانی چون دکتر اسرافیل رحیمی، دکتر یدالله فرید، دکتر علی اکبر ترابی است.
دکتر زنجانی کنکور فوق لیسانس را با رتبه اول پشت سر گذاشت و این خبر را دکتر صدیقی بنیانگذار جامعه‌شناسی در ایران و وزیر کشور دکتر مصدق به دکتر زنجانی خبر داد. در دوره فوق لیسانس دکتر صدیق، دکتر امانی، دکتر توفیق، دکتر روح الامینی، دکتر نظامی، دکتر ساروخانی و دکتر توسلی از استادان سرشناس زنجانی بودند. در اولین سال دوره فوق لیسانس زنجانی در بخش جمعیت شناسی موسسه مطالعاتی و تحقیقات اجتماعی همکار دکتر امانی شد که در آن سال در آن موسسه نتایج سرشماری سال 1347 تحلیل شد. پس از آن تعدادی از کارهای پژوهش و جمعیت شناسی از جمله سالخوردگی جمعیت را هم تحقیق و تحلیل نمود.
زنجانی پس از اتمام امتحانات پایان دوره فوق لیسانس برای ادامه تحصیل به پاریس رفت تا استاد راهنمایش را انتخاب کند و «پرفسور لئون تابا» را انتخاب نمود، ولی چون پرفسور لئون تابا به ریاست صندوق سازمان ملل برای فعالیت‌های جمعیتی برگزیده شده بود، «پروفسور آلن ژیرار» معاون دانشگاه سوربن را برای استاد راهنمایش شد.
زنجانی از پائیز سال 1972 در کلاس‌های دوره دکترا شرکت کرد و در سال 1974 کار خود را به پایان برد و آماده دفاع کرد در سال 1973 دفتر سازمان ملل در ژنو یک دوره کارورزی برای جمعیت شناسان جوان برگزار کرد که پروفسور ژیرار از طرف دانشگاه سوربن دکتر زنجانی را به آن جا معرفی کرد. همزمان دانشگاه تهران نیز به آن دور زنجانی را معرفی کرده بود.
پایان بخش اول
🔻🔻🔻
به سی روز بپیوندید و دوستانتان را هم دعوت کنید
🆔
@SiroozMagazine
Forwarded from مجله سی روز
اختصاصی سی روز
🔻🔻🔻

گفتگو با حبیب الله زنجانی پدر جمعیت‌شناسی نوین ایران
چگونه رشد جمعیت در ایران در کنترل و سیاست‌های آن ابلاغ شد
🔻🔻🔻

بخش دوم
✍حسین بشیری گیوی
🔸 پدر جمعیت شناسی نوین ایران کیست؟
پروفسور ژیرار نامه‌ای به دکتر نادر افشار نادری رئیس دانشکده علوم اجتماعی تهران نوشت و دکتر زنجانی را معرفی کرد. وی نوشته بود که او چگونه در فرانسه درس خوانده است و از تزش نیز تعریف کرده بود همچنین از او خواسته بود اگر تز دکتر زنجانی را چاپ کنید که به همین صورت بهتر است و اگر چاپ نمی‌کنید، دانشگاه سوربن آماده است آن را چاپ کند دکتر نادر افشار نادری در پاسخ گفته بود چاپ می‌کنیم که هیچ وقت چاپ نشد! دکتر زنجانی در اواخر سال 1352 به ایران بازگشت و در گروه جمعیت شناسی دانشکده علوم اجتماعی به پژوهش و تدریس با سمت استادیاری پرداخت و پس از آن با خانم نصیری دانشجوی آمار و انفورماتیک دانشگاه ملی ازدواج نمود. در سال 1356 با آغاز اعتراضات دانشجویی زنجانی سرپرست دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران شد و پس از آن قرار شد با انتخابات رئیس دانشکده مشخص شود که زنجانی از نامزدی انصراف داد و در رقابت برای ریاست دانشکده کنار کشید. پس از آن که آن دو نفر نتوانستند رای لازم را بیاورند دکتر شیبانی بار دیگر زنجانی را به ریاست دانشکده منصوب کرد اما زنجانی گفت: من به احترام امضاء تا یک هفته در این پست انجام وظیفه می‌کنم سپس استغفا می‌دهم و در پایان مهلت یک هفته‌ای در آبان 1357 از سرپرستی دانشکده استعفا داد.
پس از بازگشایی دانشگاه‌ها بعد از انقلاب در برنامه‌های آموزشی دانشگاه درسی برای دکتر زنجانی اعلام نشده بود، وی مدتی را به درخواست سازمان برنامه و بودجه برای انجام پیش بینی جمعیتی برای آن سازمان مشغول به کار شد. در پی درخواست مرکز با آمار ایران برای تدارک سرشماری در سال 1365 از طرف دانشگاه ماموریت یافت که با آن مرکز همکاری کند. در همین سال از طرف وزیر طی حکمی به عضویت شورای اشتغال هم منصوب کنند.
با شرایط پیش آمده دکتر زنجانی در جوانی درخواست بازنشستگی کرد و از آن به بعد با مرکز آمار ایران همکاری خود را ادامه داد. همزمان با مرکز آمار ایران از وزارت مسکن نیز دعوت به کار شد. در وزارت مسکن و سرشماری مرکز مطالعات و تحقیقات سرشماری و معماری ایران را بنیان نهاد. علاوه بر فعالیت در وزارت مسکن و سرشماری و مرکز آمار ایران با شرکت‌های مهندس مشاور نیز در زمینه مطالعات جمعیت طرح‌های شهرسازی همکاری کرد و در این مدت مطالعات جمعیتی حدود 40 شهر از شهرهای کشور را در راستای طرح‌های شهر‌سازی انجام داد.
زنجانی پس از تحلیل سرشماری جمعیتی 1365 نگرانی بزرگی داشت که جمعیت 33 میلیونی سال 55 به 50 میلیون در سال 1360 رسیده است در کنفرانسی که در مشهد برگزار شد دو مقاله ارائه کرد اولی درباره باروری و دومی درباره جمعیت و آینده آن بود. پس از آن در جلسه هیئت دولت با حضور رئیس جمهور وقت درباره سیاست جمعیتی بحث کردند که پس از سخنان زنجانی آغاز سیاست تعدیل نرخ رشد جمعیت با تصویب هیئت دولت اجرایی شد. زنجانی علاوه بر ریاست انجمن جمعیت شناسی ایران عضو انجمن بین‌المللی مطالعات علمی جمعیت عضو انجمن بین‌المللی جمعیت شناسان فرانسوی زبان، عضو انجمن بین‌المللی متروپولیس است. وی از پایه‌گذاران انجمن توسعه روستایی ایران، سردبیر فصل نامه در انجمن جمعیت شناسی ایران و مدیر مسئول و سردبیر فصل نامه تخصص علوم اجتماعی است.
پایان بخش دوم
🔸🔸🔹
سی روز را به دوستانتان پیشنهاد دهید
🔸🔸🔹
🆔 @SiroozMagazine
Forwarded from شهر گرام (اسداله نقدی)
از شمار دو چشم یک تن کم

و ز شمار خرد هزاران بیش

یاداشت یک دانشجو در سوگ استاد
"حبیب اله زنجانی"


دو سال پیش کتابی را خواندم و به پیشنهاد من بعنوان هدیه روز استاد در ۱۲ اردی بهشت ماه ۱۳۹۷ بین همکاران توزیع شد

بهترين استادان دانشگاه (ويژگي ها،طرزفکر و عملکرد), کن بين استاد دانشگاه هارواد که توسط دوستانم به فارسی ترجمه شده است.کتاب نتایج یک پیمایش از صدها دانشجوی فارغ التحصیل هاروارد است با این پرسش بنیادین که کدام استاد بر زندگی شما بیشترین اثر گذاری را داشته و چه چیزی از آنها پس از سالیان دوری از دانشگاه در ذهن شما مانده و پرسش هایی از این دست. اثرگذارترین استادان کسانی نبودند که پیچیده ترین فرمول و معادلات را حل کردند یا پرفروش ترین کتاب ها یا مقالات داغ و با IF بالا یا بیشترین نمایه و ارجاع را داشتند بهترین استادان استادانی بودند که بینش نویی به کلاس های خود عرضه و ارزانی کردند و منش و شخصیت بیش از علم و سواد تحصصی در یاد و زندگی دانش آموختگان مانده بود و اثر گذاری داشت.
هنگامی که اولین بار چشمم به عنوان کتاب افتاد بی اختیار یاد چند معلم و استاد خودم افتادم بهمن باغداران( معلم دوم دبستانم)،سلطانعلی عباسیان(معلم پنجم) و اقای مجیدی معلم ممتاز جامعه شناسی چهارم دبیرستانم و استادان ماندگار در ذهن و زبانم چون آقایان
استاد رامپور صدر نبوی فردوسی،استاد حبیب اله زنجانی،استاد منوچهر محسنی،استاد غلامعباس توسلی تهران و استاد نصراله پورافکاری اصفهان و...
در راه پی گیری و برنامه ریزی برگزاری ششمین دوره بزرگداشت روز ملی علوم اجتماعی ایران هستیم و قرار بود از بزرگان جامعه شناسی ایران دعوت کنیم علاوه بر شخصیت های ملی معدودی هم اساتید علوم اجتماعی باشند که اصالتا آذربایجانی باشند به زنجانی و قاضی طباطبایی و شیخاوندی...اشارت رفت.
با کتر شیخاوندی صحبت کردم پذیرفت و قدردانی که پس هنوز انجمن جامعه شناسی ایران و دبیرخانه دائمی روز ملی علوم اجتماعی ایران و شماها ما پیران را فراموش نکردید!
دکتر زنجانی هم زنگ زدم کسی پاسخگو نبود
سوم آذر گویا ساعاتی پیش از تماس به دیار ابد سفر کرده بود.

و اما دکتر حبیب اله زنجانی
در دوران دانشجویی کارشناسی فردوسی در دروس جمعیت اسم و آثار ایشان را شنیده بودم

اولین شناخت حضوری من از استاد به گذراندن درس دو واحدی جمعیت و برنامه ریزی نیروی انسانی که در سال ۱۳۷۱ در محضر ایشان برمی گردد
(البته صدها واحد غیر مستقیم از منش و بینش معلمی ایشان آموختم صدها واحد اخلاق اکادمیک و" مرد دانش" و دانشگاهی بودن بقول ماکس وبر ).
در آن درس سواد و حافظه آماری مثال زدنی و صبر و آرامش توام با نجیبدزادگی شخصیتی را در یک معلم و قامت بالا بلند استاد دیدم با ته لهجه و تن صدای دلنشین، محکم و شیرین اش.
در حوزه مهاجرت،اشتغال و نیروی انسانی و پیش بینی های جمعیت و مسکن سواد کافی داشت. عالمانه می زیست و عالمانه سخن می گفت.
دومین بار ایشان را در زمان همکاری پاره وقت با دبیرخانه همایش سیاست های مسکن در سازمان ملی زمین و مسکن که ایشان مرکز تحقیقات جمعیت وزارت مسکن را بر عهده داشت فرصت یا گرفتن پیدا کردم.
مرد نظم و گزیده گوی و با داده و مستند کار کردن را در نهایت طمانینه و آرامش علمی در او بازهم به تکرار دیدم. دیوانسالار واقعی بود و غیر شخصی، مبتنی بر تخصص و شایستگی و تقسیم کار . چند اثر در حوزه تحولات شهری مربوط به این دوران است

سومین بار
در سالهای ۸۳ تا ۸۵ که مدیریت گروه علوم اجتماعی دانشگاه بوعلی سینا را عهده دار بودم
دوره ارشد جامعه شناسی را تازه دایر کرده بودیم دکتر زنجانی و دکتر محمد میرزایی را برای درس جمعیت و نیروی انسانی دعوت کردم بعنوان استاد مدعو و هر دو که از بزرگان علم جمعیت در ایران بودند خواهش شاگرد را اجابت و دو دوره به دانشگاه بوعلی افتخار حضور دادند ،خانم دکتر زنجانی در چندمین تماس به شوخی گفت چرا دست از سر حبیب اله بر نمی داری حالش کمی ناخوش است؟! گفتم خانم دکتر به همان دلیل می خواهم دو روزی از هوای آلوده تهران دور سازم استادم را و از هوای خوب همدان برخوردار شوند خندیدند و مقبول افتاد و آمدند در جلسه اول با اجازه دو بزرگ سر کلاس دانشجویان ارشد حاضر شدم و این جمله را خطاب به دانشجویان گفتم:
قصد من از این دعوت فقط رفع نیاز به استاد درس جمعیت نبود که دو دانشجوی جوان و علمی و پرکار دکتری مرتبط با گروه بودند هدف کسب تجربه معلمی، اخلاق علمی و متانت در اوج بزرگی از این دو استاد برجسته و شاخص برای آینده شغلی و علمی من و ما است و در پایان دانشجو چه خرسند از کسب فیض از کلاس درس آن دو بهترین معلم و استادان دانشگاه بودند و بر زبان می آوردند با لخند رضایت بر لب.
تحمل رنج سفر و کهولت سن هیچ اثری بر آنها نداشت و کلاس ها با علاقه،عشق و فرصت مشارکت دانشجویان همراه بوده و سر وقت تشکیل می شد
Forwarded from شهر گرام (اسداله نقدی)
دیری بعد از زمان مقرر تمام و ادامه گپ و گفت ها در دفتر گروه گاه ادامه می یافت.
شب هایی که دو استاد نجیب و فروتن در همدان می ماندند خدمتشان می رسیدیم در مهمانسرای عمارت سوخته خیابان فرهنگ و هر دو از "تاریخ شفاهی علوم اجتماعی ایران" چه سینه پر از وقایع نگاری های تلخ و دشوار و شیرین از برآمدن و فراز و فرود های دانشگاه و علوم اجتماعی می گفتنند بخصوص گذشته و سرگذشت استادان و دانشجویان و دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران.
کار در حوزه شهر و مهاجرت و حاشیه نشینی سبب شده بود که من ارتباط استاد شاگردی با بزرگان جمعیت بخصوص استاد فرزانه دکتر زنجانی را ادامه دهم و ایشان با فروتنی بر کتاب اول حاشیه نشینی و اسکان غیر رسمی این شاگرد مقدمه فاخری نوشتند و" شاگرنوازی" کردند ،عضو انجمن جمعیت شناسی هم هستم هرچند کم فروغ ،سبب اینکه استاد را در همایش های سلسله انجمن می دیدم.چند باری هم تلفنی احوال پرس بودم .
دیشب به موبابل ایشان زنگ زدم تا احوالی بپرسم و در صورت امکان برای شرکت در ششمین دوره بزرگداشت روز ملی علوم اجتماعی دعوت کنم تلفن پاسخ نداد. صبح رئیس دانشکده( که خود از شاگردان ایشان هستند دکتر حاتم حسینی ) و از ارادت من به همه استادانی که بر من سمت معلمی داشتند و برخی به طور خاص از جمله دکتر زنجانی آگاه است زنگ زد و گفت خبری ناراحت کننده دارم: "دکتر زنجانی به سفر ابدی رفت!🖤
گپ و گفت ما طولانی شد و خصایص نیکوی معلم مشترکمان را مرور کردیم و من از نظم ظاهری تا نظام فکری ایشان و عبارتی که در نشست های انجمن جمعیت شناسی چند بار تکرار کردم دکتر زنجانی مرکز آمار سیار ایران بود(و چقدر حرف و نقد و تحلیل در باره سرشماری های ایران داشت ) و دکتر حسینی گفت: به تنهایی یک دپارتمان دموگرافی بود..
در سومین دوره روز ملی علوم اجتماعی ایران که به میزبانی دانشگاه بوعلی سینا همدان برگزار شد قرار بود از چهار نفر کنشگر اثر گذار علوم اجتماعی ایران قدرانی کنیم شادروان قانعی راد و روانشاد حبیب اله زنجانی چون تداخل با زمان دیالیز که سالها جنگید داشت موفق به حضور نشد .در برابر بیماری طولانی خم به ابرو نیاورد. خوش نام زیست و خوش نام رفت.
حبیب اله بود.حبیب همکاران، دوستداران و دانشجویانش نیز هم
روح شان شاد و در بهشت برین آرامش ابدی همراه ایشان باد همراه با رحمت الهی


از شاگردان استاد " #حبیب اله زنجانی "
اسداله نقدی
همدان چهار آذر ۱۳۹۸
Forwarded from اتچ بات
‍ ‍ ‍ یادی از استاد برجسته جمعیت شناسی دکترحبیب الله زنجانی
محترم رحمانی

بر انگیختن شوق تحقیق و پژوهش، برنامه ریزی برابر هر جلسه درسی، صبر، آرامش و نظم مثال زدنی در ظاهر و درون ایشان، حافظه آماری محسورکننده و دیگر ویژگی هایشان ، شاگردی و درک حضور دریک ترم کلاسی دکتر زنجانی به من این جسارت را بخشیده است که تا از بزرگی ایشان یاد کنم.
بخت بسیار با من یار بوده است که همچون کودکی تشنه به شاگردی استادی چنین برجسته حضور یابم و بیاموزم بزرگواری ایشان را. در خاطر دارم که با تمامی قوا و شوق از کلاس نظریه به سوی کلاس برنامه ریزی جمعیت و نیروی انسانی مسیر را رچ می زدیم تا در محضر ایشان بیاموزم و شاگردی کنیم.
آن چه استاد را بنظرم دوست داشتنی و قدرت می بخشید، شوقی بود که با تسلط وجدیت تمام برای تحقیق و پژوهش در دانشجو برمی انگیخت. ایشان ضمن سخت گیری و جدیت ، فاصله ها را از میان بر می داشتند و با انتقادهای بجا و شایسته و نیز تشویق هایشان دلگرمی می دادند و ما را شیفته خواندن.
طرح درسی دکتر زنجانی جذاب و پراهمیت بود و چون اسب تروا هزارتوی این درس و جدول ها و ... را سهل می نمود. به جرات می توانم بیان کنم که در کلاس درس ایشان و لابلای آمارها، نمودارها و مفاهیم؛ خستگی معنایی نداشت کما این که درکلاس هیچ استاد برجسته ای خستگی معنا ندارد از بس که سر ریزند و بسیار می آموزانند.
سواد و حافظه آماری ایشان در حوزه مهاجرت، اشتغال، نیروی انسانی و مسکن و....محسور کننده بود و بویژه آن گاه که برای برنامه بعدی هل من مزید می طلبید!!!!
دکتر اسدالله نقدی در سوگ نامه شان از صبر، آرامش و نجابت ایشان گفته اند چه در بررسی پژوهش های دانشجویان – که با دقت و دلگرمی تمام ؛ دست مایه اندک مان را رصد می کردندو چه در اتاق اساتید که با محبت تمام پذیرا بودند و با نظم تمام کارها را پیگیری می کردند.
هنگامه ای که اساتید برجسته علوم اجتماعی وانسانی پس از سال ها تلاش و خون دل خوردن دست از جهان می شویند؛ بی گمان اساتید دیگر باید خلا حضور آنان را برای علم اجتماع پر نمایند، بخصوص که وضعیت از هم گسیخته و مشکلات ناشی از تاریخ جوان علم اجتماع یعنی علمی که در این دیار نیز غریب است، بر بار مسئولیت های این بزرگان می افزاید تا از جنبه های مختلف نهادی، پژوهشی و تئوریک بدان سر و سامانی دهند.
روح باغ ‌اند كز اين گونه سيه‌ پوشان ‌اند.
چه بهاري‌ست؟خدا را، كه دراين دشت ملال.
لاله ‌ها آينه ي خون سيا ووشان ‌اند.
آن فرو ريخته گلهاي پريشان در باد.
كز مي جام شهادت همه مدهوشان ‌اند.
نامشان زمزمه ي نيمه ‌شب مستان باد.
تا نگويند كه از ياد فراموشانند.

#دفترشهرقزوین-#انجمن #جامعه شناسی ایران

@ISA_QCO
🔶یادداشت ماه:

✍دکتر زنجانی: استادی برجسته از تبار نسل دوم جمعیت‌شناسان ایران

▫️محمد جلال عباسی شوازی (استاد جمعیت شناسی دانشگاه تهران و رئیس انجمن جمعیت شناسی ایران)

خبر در گذشت دکتر حبیب الله زنجانی، رئیس اسبق انجمن جمعیت‌شناسی ایران و دانشیار دانشگاه تهران مایه تألم و اندوه خاطر همکاران و جمعیت‌شناسان شد. آشنائی نزدیک بنده با استاد فقید دکتر زنجانی برمی‌گردد به سال 1367، زمانی که توفیق شاگردی ایشان را در دوره کارشناسی ارشد داشتم و افتخار یافتم از مشاوره ایشان برای پایان نامه‌ام برخوردار شوم. طی سی سال گذشته همواره از محضر ایشان در جلسات مختلف کارشناسی و گردهمایی‌های انجمن جمعیت‌شناسی ایران و شورای پژوهشی مؤسسه مطالعات جمعیتی بهره بردم.

استاد دکتر زنجانی از محدود جمعیت‌شناسان نسل دوم ایران بود که فعالیت‌های تحقیقاتی خود را از دهه 1340 در بخش جمعیت مؤسسه مطالعات علوم اجتماعی دانشگاه تهران آغاز کرد. پس از آن، با حمایت استاد فقید دکتر مهدی امانی، تحصیلات تکمیلی خود را در فرانسه به اتمام رساند و در گروه جمعیت‌شناسی دانشگاه تهران مشغول به تدریس شد. سپس، در اوایل دهه 1360 نقش مؤثری در تکوین مراحل سرشماری 1365 در مرکز آمار ایران داشت و در ادامه در مرکز مطالعات و برنامه ریزی مسکن و شهرسازی و دانشگاه آزاد اسلامی به تحقیق و تدریس پرداخت، و تا آخرین روزهای عمر نقشی بی بدیل در آموزش و پژوهش جمعیت‌شناسی ایران داشت. مطالعات دکتر زنجانی و همکارانشان در دهه‌های 1360 و 1370 وضعیت جمعیت ایران را در آن دوران به تصویر کشیده و در عرصه سیاستگذاری جمعیتی نقشی بسزا و ارزشمند داشتند. هر چند علایق علمی دکتر زنجانی در مباحث جمعیت‌شناسی گسترده بود، ولی مطالعات "مهاجرت و شهرنشینی" ایشان بسیار شاخص بوده و کتاب‌ها و مقالات زیادی در این زمینه از ایشان به جای مانده است که مورد استناد محققان و دانش پژوهان حوزه جمعیت شناسی و سایر رشته‌های علوم اجتماعی می‌باشد.

دکتر زنجانی علاوه بر تدریس، علاقه و تخصص ویژه‌ای در بهره‌گیری از آمارهای جمعیتی و سرشماری‌ها و تدوین گزارش‌های توصیفی و کاربردی جمعیت داشت. ذهن و قلم ایشان با عدد و رقم عجین بود، و همواره در جلسات و کلاس درس با دقت شاخص‌های آماری را محاسبه و بحث می کرد. ضمن اینکه ایشان با تکنولوژی جدید آشنا بود، ولی به عنوان نمونه بارز جمعیت‌شناس نسل دوم، همواره با مدادی در دست، به محاسبه، تحلیل و نگارش گزارش‌های جمعیتی می‌پرداخت. حضور نسل دوم جمعیت‌شناسان ایران از جمله دکتر حبیب الله زنجانی در جلسات کارشناسی تدوین سیاست‌ها و برنامه‌های جمعیتی بویژه در دهه‌های 1360 و 1370 بارز بود و این نسل نقشی ماندگار در انتقال علم جمعیت شناسی ایران داشته‌اند. با گسترش جمعیت‌شناسی و فارغ‌التحصیلان این رشته، از یکسو، و نیز تحول وضعیت و برنامه‌های جمعیتی از دیگر سو، در دو دهه اخیر جمعیت‌شناسان متعددی در برنامه‌ریزی خرد و کلان و نیز ارائه تحلیل‌های جمعیتی نقش داشته‌اند.

همراهی دکتر زنجانی با نسل‌های بعدی در انجام تحقیقات و ارائه گزارش‌های جمعیتی مشهود و ستودنی است. در یک جمله، استاد زنجانی به لحاظ شخصیتی فردی منظم، دقیق و صریح بود، و همواره در جلسات مشورتی با ارائه نظرات تخصصی خود حضوری فعال داشت. اطمینان دارم همه محققان، استادان و دانشجویانی که توفیق همکاری و همراهی با دکتر زنجانی را داشتند خلاء حضور ایشان را بیش از پیش احساس خواهند کرد. امیدوارم همه ما بتوانیم با لطف حضرت باری‌تعالی و با بهره‌گیری از تجربیات معلم فقید دکتر زنجانی، همواره برای اعتلای جمعیت‌شناسی ایران و خدمت به کشور عزیزمان پیشقدم باشیم، و آثاری ماندگار از خود بر جای گذاریم. از درگاه ذات اقدس احدیت آمرزش و آرامش برای روح آن عزیز از دست رفته مسئلت دارم.

https://bit.ly/2XOfRFk 

🔹اخبار مرتبط:
پیام تسلیت درگذشت دکتر حبیب الله زنجانی
https://bit.ly/35zJihd
اطلاعیه مراسم ترحیم شادروان دکتر حبیب الله زنجانی
https://bit.ly/34z88Oh 

@iran_sociology
Forwarded from یادداشت
لطفا گوسفند باشید

محمد زینالی اُناری

امروز به سبب کارم به محیطی مراجعه کرده بودم که باید با افراد به مدت پن تا ده دقیقه مصاحبه کرده و موارد کاری مربوطه را تشخیص می دادم. افراد مراجعه کننده، چندان کسوت متشخصی نداشتند و طبع بسیاری از افرادی که مشکل داشتند، داغ ننگی داشتند و با آن ها چندان که باید در باره ی یک فرد عادی رفتار شود، رفتار نمی شد. متصدی ای که آن ها را به دفتر محل کار من می آورد، به صورت چهار، پنج و گاه تا شش نفر وارد اتاق می کرد و من شروع می کردم به پرسش درباره ی زندگی، زن و مسائل مربوط به امور داخله ی آن ها.

من به متصدیان اعتراض می کردم و می گفتم که به این صورت فله ای آدم ها را نیاورید و به ایشان مثال می آوردم که در این شهر بسیاری از مردم نسبت به پذیرش فله ای مردم در مطب پزشک معترض بودند و می گفتند متاسفانه رفتاری مانند گوسفند با مردم دارند و به صورت گروهی و بدون توجه به طرح موضوعات مربوط به حریم خصوصی در اتاق پزشک برخورد می کنند. این رفتار آن ها و اعتراض مردم که این رفتار را با گوسفند شمردن شان مقایسه می کردند، مرا یاد عنوان کتاب لطفا گوسفند نباشید انداخت.

گفتم پس چرا نویسنده ی این کتاب از شریعتی و حلاج و سعدی پیام می آورد و انسان را معاصر ایرانی را به دنبال خودآگاهی، خنده و عشق می فرستد؟ آیا در چنین شرایطی که انسان قرار است به صورت رمه ای پیش پزشک برود و در پیش چشم بر و بر سایر شهروندان به طور خصوصی به پزشک بگوید دمبه ام درد می کند یا علف به دهانم مزه نمی دهد! نویسنده ی کتاب لطفا گوسفند نباشید می خواهد ما بفهمیم عشق یعنی ایثار و برای فهمیدن آن به نور خورشید تماشا کنیم تا ببینیم چه چیزی ایثار است. اما وقتی که به صورت فله ای پیش افرادی رفتیم که از بهترین دانشگاه های ایران فارغ التحصیل شده اند که به ما بفهمانند عشق یعنی درآمد، عشق یعنی معاینه ی گروهی مردم عادی.

حال من نمی دانم که این مردم عادی که نه ننگ خورده اند و نه مدعی اند به ایشان انگ زده شده است، چگونه می توانند کلک برخی پزشکان برای شلوغ نشان دادن مطب ها را باور کنند و نوبت به افراد آسیب دیده ی دیگری برسد که من با ایشان مواجه شوم و به صورت گروهی بیایند پیش روی من صف بکشند و بر و بر نگاهم کنند. ان گاه فکر می کنم میبینم در چنین شرایطی که بر متولیان امر طبابت و متصدیان امور در هم برهمی که من با آن کار می کنم یا نباید چنین کتابی منتشر شود، یا این که برای این که مردم چنین شرایطی را بتوانند تحمل کرده و با تناقض های متافیزیکی مواه نشوند، محمود نامنی را مجاب کنیم که اسم کتابش را عوض کرده، روی جلدش بنویسد: لطفا گوسفند باشید!

@ardabilnote
مشاهده میدانی در جامعه شناسی

دانشگاه پیام نور اردبیل، ساعت ۱۵، سه شنبه ۱۲آذر۱۳۹۸

@thing
جلسه نقد و بررسی کتاب
خرده فرهنگ (معنای سبک)

با همکاری انتشارات جهاد دانشگاهی اصفهان و انجمن علمی جامعه شناسی دانشگاه اصفهان

دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه اصفهان، تالار مهرعلیزاده، ۱۶آذر ۱۳۹۸، ساعت۱۴

منتقدین:
وحید اعطاف: درباره ی مقاومت
محمد زینالی اناری: درباره ی فرم

@thing
190930_1731
My Recording
سخنی کوتاه درباره ی نظریات پالاسما و شهرسازی تقلیل گرا

محمد زینالی اناری، جمع خوانی آثار معماران

@thing
‌✅ رمز ماندگاری #روز_دانشجو چیست؟
🖋 محمد زینالی اُناری - کارشناس ارشد علوم اجتماعی و پژوهشگر

اگر از روز به توپ بستن مجلس که روز مهمی در جنبش مشروطه است، بگذریم، روز به تفنگ‌بستن دانشگاه هم روزی تأثیرگذار در برانگیختن انقلاب اسلامی بود که آن را میراث‌دار هویت و حرکت دانشجو کرد. انقلاب اسلامی ایران، یک پدیده صرف که حاصل راهپیمایی و یا حرکت‌های مسلحانه و زیرزمینی باشد، نبود. این انقلاب، حاصل دگرگونی در اندیشه و دگرگونی در تفکر نسل‌هایی بود که در سال‌های متوالی دگرگونی‌های جهانی و دگماتیسم حکومتی را در کنار هم می دیدند و این هویت ویژه دانشجو بود که این فضای تازه را دید و همین نگاه او، به بروز حرکتش انجامید.

حال این که چگونه این هویت مورد توجه قرار گرفته و با آن برخورد شد، یک تحلیل کارآگاهی در حوزه سیاست می‌تواند باشد که به شناسایی عوامل انسانی و یا گروه‌های تأثیرگذار بپردازد. اما وقوع این پدیده، بیانگر این بود که در آن برهه، فضای تازه‌ای برای حرف‌زدن و خواستن به وجود آمد و آن دانشگاه بود. دانشگاهی که در معرض تفنگ قرار گرفت دانشگاهی بود که پاسخ آن تفنگ را نه با گلوله، که با سخن خود داد. به قول فرخی، یواش یواش تپیدن‌های دل آن دانشجویان که عزیز دل خانه‌شان بودند، به "ناله" و با روشنگری‌های انقلابی به "فریاد" تبدیل شد و وقتی، به قول فروغ فرخزاد، صدا ماندنی باشد، دیگر پیش فریاد هیچ چیز دیگری نیست که بماند.

آری! پیدایش و تظلم‌خواهی هر فضای تازه‌ای در ایران، ناشی از یک دگرگونی در دانش و یافتن جایی برای سخن است و صدالبته برآوردن فریاد؛ چرا که هر سخنی، اگر که با توپ و مسلسل روبرو شود، آبستن فریادی خواهد شد که فریدون خوب می‌گوید فقط کمی رساتر شدن برای ناله‌هایش لازم است. الحق که امروز، صدای دانشجو به مدد سرشت پاک جوانان امروزی و زبان برّایی که هیچ احدی را یارای قد علم‌کردن در برابرش نیست، وضوح دارد و نه یکی، که چندین رسانه برای خود اختصاص داده است. حال که زمانه، زمانه این صداست، دور و تسلسل دانشجویان در فضای دانشگاه، جمعیت آن را در جامعه به اوج نیز رسانیده و این جامعه، به صدای دانشجو تبدیل شده است.

از این رو بر دانشجوست که مگذارد، صدایش بلرزد و تسلسل دانشگاه، صدای آنها را قطع کرده و به زیرزمین‌ها و کافی‌نت‌ها پناه ببرد. دانشجوی امروزی، رسالت آن را دارد که در کنار حراست از صدای خود، از جامعه‌ای که در این انقلاب شیرین پیرو صدای او بوده مراقبت کرده و آن را در رویارویی با دام انگاره‌هایی که با تفکر، رسالت و آرمانهای دانشجو جور نیستند، تنها مگذارد. اما شناسایی و حفظ این صدای گسسته و چندرشته‌ای، خود نکته‌ای است که باید دانشجو به خصوص بعد از فارغ‌التحصیلی به پیگیری آن بپردازد و بداند این صدایی که در دانشگاه سر داده، چه بوده است و قرار بود چه بشود؟

مبادا بعد از دانشگاه، این صدا رها شده و به یک آواز دوران دانشجویی تبدیل شود! مبادا کسانی که نشریات دانشجویی می‌خوانند، نشریات دوران فراغت را به دست نگیرند. مبادا کسانی که در دانشگاه سیاسی می‌شوند، بعداً بگویند ما را با سیاست کاری نیست! مبادا دانشجویانی که به دنبال دانش هستند، کارفرمای دانش شوند و مبادا دانشجویان راز نخوانده، اسیر رمز شوند. جنبش دانشجویی، #ندای_آگاهی است و صدای دانشجو، پر از آگاهی و تعقلی که قرار است به درون جامعه حرکت کند. این! صدای این دوران است؛ صدایی که عقل و خرد را از دانشگاه بین همه مردم کشور توزیع می‌کند و آن‌ها را بیننده که نه، خواننده صداهای پرهمدلی در کشور می‌کند. خجسته باد این آگاهی و خجسته این روز که یادآور آن است!

📸 مزار سه شهید 16 ذر 32

🌐 شبکه جامعه‌شناسی علامه
@Atu_Sociology
🔰همه ی ما می پرسیم که چرا جوانان روحیه ی مشارکت در جامعه ندارند، چرا دلزده هستند و به قول فردین علیخواه، با آهنگ غمگین می رقصند؟! اگر چنین سوالاتی ذهن شما را درگیر کرده در نشستی که به ویژگی های «ردّ فرهنگ و ملال» و معرفی کتابی در این خصوص خواهد پرداخت، شرکت کنید... 👇🏻
@ui_sociology
#گزارش_تصویری از جلسه معرفی و بررسی کتاب «خرده فرهنگ معنای سبک از دیک هبدیج» ☝🏽

🔺فایل صوتی این جلسه در روزهای آتی در کانال انجمن علمی جامعه شناسی گذاشته خواهد شد.
@ui_sociology