نکته: جامعه شناسی تجربه
764 subscribers
449 photos
32 videos
78 files
438 links
جامعه شناسی تجربه
یادداشت ها و فعالیتهای
محمد زینالی اناری:
@Mohamadzeinaliunari
(گروه بحث کانال)
@SoExperience

not for selling
Download Telegram
دنیا با همه کم و کاست هایش جان های سبز بسیار دارد بسیار...
جانان سبز را قدر بدانیم
@thing
Forwarded from یادداشت
آخرالزمان اردبیل
محمد زینالی اُناری

قدیم، قصه ای باب بود، از جمله قصه های آخرالزمانی و در آن توصیف وضعیتی می شد که در آن آدم ها اسیر یک تله ی جادویی می شوند و یارای رهایی از آن نمی یابند. فضای عجیبی از آینده در این داستان ترسیم شده بود. آن ها به خاطر خوردن خرما به سوی حیوانی می رفتند و به طور مزورانهای دور آن می گردیدند و دیگر از آنان سراغی بر نمی آمد و در برابر آن حرکتی که کرده بودند، هیچ سرنوشتی جز این سرگردانی متصور نبود.

قصه ی امروز مردم اردبیل شبیه چنین حالتی است. آن ها از فقیر و غنی، بی سواد و ماهر، همچنین متحجر و روشنفکر از دور سرا یک سری افکار و آمال می روند و سرانجام وضعیتی که بر اردبیل و سرگرمی موجود در اردبیل فرا خوانده می شوند، دیگر هیچ صلایی از ایشان بر نمی آید. آن ها به قصد معیشت یا به قصد تجمل، به قصد مشغولیت یا دانایی، یا به قصد سنت یا تجدد همه ی تلاش های خود را می کنند تا به جایی برسند که در آن هیچ چیزی نیست جز سرگرمی. آدم ها هر که و هرچه باشند، مانند همدیگر سرگرم این وضعیت می شوند. کار می کنند تا در این وضع معیشتی و تجملی ادغام شوند. مردم اردبیل همین وضعیت را پذیرفته اند. آن ها از زمان گذشته خارج شده اند.

اردبیلی که در سی سال گذشته بود، شهر دیگری بود. شهر دیگری در این سی سال اخیر خلق شده که صرفا به بازار و خرید و خودآرایی و سرگرمی می پردازد. مردم اردبیل از هویت معاصر خود رها شده و حالتی دیگر را تجربه می کنند. با این اوصاف که بر روزمرگی و یکنواختی شهر غالب شده است، هیچ آینده ای هم متصور این شهر نیست. انگار شهر در یک حالت یکنواخت قرار داشته و با تغییر زمان، هیچ تکانی نمی خورد.

اردبیل همین است، هر قدر هم زمان بگذرد، همین حالت در اردبیل وجود دارد و هیچ حرکتی در آن وجود نخواهد داشت. همه سرگرم خرمایی هستند که در شهر توزیع می شود و آن ها را سرگردان این می کند که به سوی آن بروند. انگار آخرالزمان فرا رسیده و مردم شهر در یک حالت سیال و بی سرانجام غرقه گشته اند، هیچ اتفاق تازه ای نمی افتد، هیچ راه کار جدیدی برای حل مسائل پیدا نمی شود. هر کس که بر او مشکلی عارض شد، باید به این وضعیت بسوزد و بسازد. هر قدر که بیماری و درد افزوده شود، باید که این مرگ و میر بِلاتغییر را پذیرفت.

شرایط فعلی طوری است که همه وقتی سرگرم این وضعیت شدند، باید بروبند و بسابند و بیارایند و در میان بازارها و سرگردانی های رایج مانند همه ی مردم رفتار کنند. بروند و بیایند و به همدیگر هم ننگرند. مردم به این وضع عادت کرده و بی کسی و ناتوانی را پذیرفته اند. آنها هیچ نوید و ندای تازه ای نه می سازند و نه می شنوند. هیچ کس، نخواهد توانست بر این سرگرمی رایج بشورد. هیچ تغییری جرأت اظهار حضور ندارد، مگر این که کسی قصد آبرو و جان خود را کرده باشد. همه در برابر هر صدای ناسازه و متفاوتی خواهند ایستاد تا مبادا حرکتی پیدا شود.

@ardabilnote
ندا آمد که؛
شنیدیم تو چله تابستان منتظر پاییزی?!
همانا از ایمان آورندگانیم...
.
#نشانه_ها
#ایمان_بیاور
@thing
مگر می شود از کبوتری خواست / که بالهایش را نادیده بگیرد / یا از کلاغ / که صدای بیدار باش سحر نباشد ؟ / نمی شود از کبک خرامیدن و / از گنجشک بافیدن خیال حیاط را نخواست / حتی / قناری محبوس نیز / که کوک صدایش / از مرغزاری آزاد.
او که با بال زاده می شود / پرواز رویایش نیست / مثل ایمان دانه ای / که به سینه خاک شلیک می شود / از تو می پرسم سرباز / بی ایمان تر از ان گلوله ای / که پیراهنی را به درخت می دوزد / انگشت نشانه تو نیست ؟!
نه ستاره های بر دوشت / منجوق کاری آسمانی گشادند / نه این بیرق های رنگارنگ / گشایش زبان الکن پر / برای شیشه چه فرق می کند ، وقتی می شکند / تیزی می شود .
در من یتیم خانه ای ست / با کودکانی شاعر / با پرستارانی / که دگمه های سپید پیراهنشان باز است / آشیانی که به انگشت های مهاجر پناه می دهد / گره سخت پوتین ها را باز می کند / و هر نگاه برایش دریاچه ایست .
در من یتیم خانه ای ست / با کودکانی شاعر / و فرشته ای / بی بال / بی پرنده / بی صبح / فرشته ای که زن است / و ناجوانمروانه تر / کوچک !
از تو می پرسم جلاد ... برای طناب آیا ...گلوی تازه شنیع تر نیست ؟

#وحیدضیائی

برای دختران خاورمیانه

@sherastan

@thing
دریاچه بیمار
جعفر ماهر، کارشناس ارشد علوم اجتماعی

@thing
به بهانه درگذشت آتنا؛ یادآوری مصاحبه ای در زمان درگذشت ستایش قریشی

چه چیزهایی دست به دست هم داد تا "ستایش" کشته شود؟/ سهم محیط و منطقه در بروز جنایات فجیع | سايت تخصصي مددکاری اجتماعی ایران
http://www.a-sasw.com/p/15315

@thing
بازارهای فرحبخش
محمد زینالی اناری، اعتماد۲۱تیر۱۳۹۶

@thing
Forwarded from ناصر غلامی
البته این نابرابری اعداد در فرهنگ ما وجود دارد و تنها مختص مدیریت جامعه ما نیست . مثلا " لیله القدر خیر من الف شهر " یا مثلا می گوییم " ره صد ساله را یک شبه پیمود " . یا مفهومی به نام اینرسی که در آن 2+1 =5 میشود . یا برنامه ای را دو نفر انجام می دهند با دو دستمزد کاملا متفاوت . یا کالایی صرفا به دلیل برند خاصش قیمت بالایی دارد . این نوع نابرابری ها زندگی ما را احاطه کرده است . بعضی وقتها در مورد کتابخوانی می گویند "هل یستوی الذین یعلمون والذین لا یعلمون " من می گویم بله در جامعه ما آنان که نمی دانند خیلی بالاتر و برترند و از این جامعه نباید انتظار رشد و بالندگی داشت . بله خیلی جاها صفر از 100 هم بزرگتر است .
یه ذوق و شوق های کوچکی هست  ..یه روزنه هایی هست تو زندگی آدما که نه تنها دیگران گاهی

خودشون هم زمان و مکان  دقیق اش رو  نمیدونن اما ایمان دارند که هست ...

@thing
رشد موزائیکی
محمد زینالی اناری، روزنامه اعتماد۴مرداد۱۳۹۶

@thing
روزمرگی در آرمانشهر عروسی
محمد زینالی اناری، روزنامه اعتماد، ۲۸تیر۱۳۹۶

@thing
فوتو پورنو....
امین بال افکن-نویسنده،محقق،روزنامه نگار-تیرماه96

درکشورهای توسعه یافته اگرچه خدمات سکس به عنوان یک شغل پذیرفته شده و شرکتهای مرتبط بدین طریق درآمد زایی میکنند اما افراد شاغل در این حرفه،و بالاخص زنان در بین شهروندان آن کشورها شاءن ومنزلتی ندارند و در خیلی از موارد بصورت پنهان و با اسامی مستعار زندگی کرده و به نوعی طردشدگی دچارند.در واقع آرایش غلیظ و اندام برجسته ی آنان بیشتر از آنکه آنها را در مرکز توجه عموم قرار دهد،عامل برانگیخته شدن قوه ی شهوت و رافع نیاز جنسی بوده،همین امر سبب شده هیچگاه جدی گرفته نشوند و در زمره ی انسانهای مطلوب به حساب نیایند(همین مساله نیز باعث مبتلا شدن اکثر آنها به بیماریهای روحی،خودکشی و مرگ درانزوا شده است).این موضوع متاسفانه در اندیشه ی بعضی افراد کشور ما بصورت وارونه پی ریزی شده است.آنها پوشش و آرایش را زمینه ساز ورودشان به "کانون توجهات" و "دروازه های تمدن" میپندارند و با همین تفکر،افراط گونه و نابهنجار لباس میپوشند و چهره می آرایند.چرایی این مساله ریشه در ضعف اعتماد بنفس،سرکوب عواطف و نادیده انگاری دارد که بخشی از آن به خانواده و بخش بزرگتر به تصمیمات وعملکرد غلط فرهنگی و اجتماعی نهاد سیاستگذار یعنی حاکمیت بر میگردد.همین موضوع بالاخص در یک دهه ی اخیر به چالشی جدی برای مسوولین ذیربط و کارشناسان علوم اجتماعی تبدیل شده است اما به جهت اختلاف نظر در چگونگی رفع آن هیچگاه به راه حلی اساسی نرسیده و بدین صورت،درطی روز مکررا با"فوتو پورنوهای"متحرکی مواجه هستیم که با هویت ملی و دینیمان سنخیتی ندارد و زمینه سازانواع بزه و جرمهای اجتماعی،ولنگاری فرهنگی،دوستیهای خیابانی،روابط خارج از ضابطه ومتعاقب همه ی اینها،کاهش ازدواج و افزایش طلاق هستند.حال باتوجه به توضیحات مذکور،راه حل چیست و چه باید کرد؟....قطعا نمیتوان پاسخ را در بین اعمال خشونت آمیز و قهری پیدا نمود،چرا که اساسا این قبیل اعمال تاریخ مصرف گذشته وغیر منطقی اند و نه تنها راه حل محسوب نمیشوند بلکه سبب طغیان بیشتر گشته،شکاف و سرخوردگی اجتماعی به همراه خواهد داشت.به عقیده ی نگارنده،رفع کامل این چالش با توجه به گستردگی آن و شرایط حاکم اجتماعی امکان پذیر نیست اما میتوان با فراهم آوردن بستری مناسب برای شکوفا شدن تمام انگیزه ها واستعدادهای افراد،آنان را به سمت رشد و بالندگی رهنمون ساخت و کاری کرد که هیچگاه به جهت "جلب توجه" و "راهیابی به مدنیت و تشخص" با تیپها وشکل و شمایل عجیب در جامعه ظاهر نشوند و به ولنگاری شخصیتی نرسند. اینکار باید از مدارس، مراکز آموزشی و دانشگاههای ما آغاز گردد و در سطحی فراگیر،از طریق رسانه های مختلف ارتباطی،جراید وکتب مختلف بسط داده شود و گسترده گردد.....

@thing
یونیفرم عقیده: در باب ارتش ایدئولوژیک رسانه
محمد زینالی اُناری

خانم نامداری، چهره برگشوده، نقاب برداشته، رخ عیان کرده، دیده بگشود. او به دنیا آمد، همانند نوزادی که در جنین بود، تولدی دیگر که رنگ از رخسارش بیرون زد. دقت و توجه به این قضیه امروزه ناشی از آن است که او لباسی را که از جنبه ی اعتقادی ستایش می کرد، به در آورده است. اعتقاد، حریم خصوصی و حریم عمومی ندارد. همکاری داشتم که به قدر کافی حجب و حیا داشت، اما در محیط کار چادر هم می پوشید، به جهت محل کاری که داشت. او می گفت این یونیفرم است، مانند نظامی ها. او برای سازمان مربوطه می نوشت و تبلیغات فرهنگی هم می کرد، به نظرم می رسید وقتی لباس اعتقادی را این چنین یونیفرم بداند، لابد رنگ جوهر را هم یونیفرم می داند.

رسانه ی ملی تنها یک لایه رنگ به روی هنرمندان می زند، گریم می کند و چادر امروزه به یونیفرم یا گریم تبدیل شده است، وقتی هنرمند مجری می گوید به چادر اعتقاد دارد، احتمالاً اعتقاد هم گریم است. دیرزمانی بود که بسیاری از مردم معمولی برای گرفتن آهن ریش می گذاشتند و توجیه شان نیاز به آهن بود. این گریم مال امروز نیست و مدتی است به همیشگی مردم تبدیل شده است. نامداران بسیاری این گریم ها را می زنند. بسیاری از مردان هم وقتی شعارهای اعتقادی و رزمی شان گلوی حماسه را پاره می کند، وقتی که در محیط های خصوصی شان هستید، صمیمی تر از آن حماسه ها هستند. خدای نکرده وقتی که در ذهن شان هستید ...

همین ها موجب شد که بسیاری از مداحان که خیلیها مردم را توصیه به حرف شنوی از آن ها در مکتب اهل بیت می کردند، خطرناک ظاهر شدند، یا بسیاری از افرادی که نزد مردم به افراد معتمد مشهور بودند، چندان که باید کاری از پیش نبردند و مردم به سیاست و اخلاقیات هم بدبین شدند. حال مردم چگونه بتوانند به سیاست، اخلاق، مداح و مجری گوش کنند؟ این ها معلوم شده است برای مردم یونیفرم می پوشند ویونیفرم می خوانند. مردم به شنیدن جمله هایی که معنای شان چیز دیگری است و احتمالا برای گوینده یا خواننده حق الزحمه است و برای رسانه، جذب اعتبار عادت کرده اند، ان ها می دانند جمله هایی پوچ دریافت می کنند. همین امروز عکسی منتشر شده بود که ماری پوستش را انداخته است؛ اعتقاد هم چنین شده شاید!

شاید بتوان چنین تشبیهی را ارائه کرد، رسانه، سربازانی استخدام کرده است که هیچ گونه اعتقادی به جنگ یا وطن ندارند، بد هم نیست، جنگ نرم، چنین مستخدمانی دارد. اگر قبول نداشته باشیم، آقای تتلو می تواند بهتر تفسیر کند، وقتی مثل یک بانو روسری می پوشد یا به خانواده معزی در مرگ کودکی که به بلوغ نرسیده است، وعظ می کند. ارتش اعتقادی رسانه، وقتی که سلاح می گذارد کنار و مانند حاکمان قدیم لباس مبدل می پوشد، درست عکس آن چه می گوید عمل می کند. سوال این جا است: آیا این سخنان در خود گوینده تأثیر نمی کند؟ پس چرا چنین سخنی را گفتن که گوینده را هم از آن نشان نیست.

این همه شعبده ها عقل که می کرد اینجا
سامری پیش عصا و ید بیضا می کرد

@thing
مرا خود با تو چیزی در میان هست

و گر نه روی زیبا در جهان هست
...
این بیت را بسیار می توان دوست داشت و البته شاعرش را ؛که بعد قرن ها توانایی دارد دل آدم رو بکوباند به در و دیوار خودش
#سعدی_جان
@thing
ما در پیاله عکس رخ یار دیده ایم

#حافظ
#یک_پیاله_شهر
@thing
خستگي مدرن، صفحه یک از دو
محمد زينالي اُناري
روزنامه اعتماد، 12مرداد 1396

\يك روز يكي از پيشكسوت‌هاي حوزه مالي كه قرار بود چك وامش را بگيرد وقتي وارد اتاق شد پيش از دريافت چك، تعظيم و تكريم اساسي به من كرد كه آن موقع بوي جواني و دانشگاه مي‌دادم و اين تعامل برايم خيلي ناراحت‌كننده شد. از اين قبيل اتفاقات معمولا در جامعه ما زياد است و دست به سينه بودن و تعظيم يكي از تعارفات مرسوم زندگي روزمره ما است. مردم اغلب دست به سينه و گاهي عقب روان به هم احترام مي‌گذارند. يكي از بازي‌هاي اصلي‌تر اين صحنه، عادات زباني است وقتي كه مردم اظهار فروتني، ناتواني و خستگي مي‌كنند.
اغلب مردم ايران در تعاملات روزمره همواره بر موقعيت كوچكي خود و بزرگي ديگري اشاره مي‌كنند. وقتي كه مي‌گويند: «نوكرم، چاكرم، مخلصم، غلامم، قربانم؛ بزرگواريد، ارادتمندم، سروريد، بزرگِ ماييد و...» كه هر كدام يادآور تجربه خاصي از زندگي مواجهه عادي در برابر حكام، خوانين، اربابان و تصور موقعيت فرودستي است. يا اينكه بر ناتواني خود تاكيد كرده و مي‌گويند «دست ما كوتاه و خرما بر نخيل، چه كنيم؟! كاري از دست من ساخته نيست، بذار ببينيم چي ميشه و...» و تجربه‌هاي آن تداعي مي‌شود.
يكي ديگر ازتجربه‌هاي مشابه هم اظهارات پي‌درپي در خصوص درماندگي و بيماري كه يادآور بيماري‌ها و قحطي‌هاي كهن بود: «درمونده‌ام، عجب دردي افتاديم، نمي‌دونم چه اتفاقي قراره بيفته؟ هر كي بيشتر بدونه بيشتر درد مي‌كشه و...». به اين ترتيب بيماري از صورت مادي و عيني تجربه به تصوير ذهني و روانشناختي آن تبديل شده است؛ لذا به جاي بيماري، هذيان بيماري مردم را رنج مي‌دهد و اغلب مردم به جاي اينكه بيمار واقعي باشند، مشكلات عصبي و روحي پيدا مي‌كنند.
زبان فرودستي، ناتواني و بيماري، در ميان توده‌هاي امروزي كه كمتر از يك قرني است شهرهاي امروزي را شكل داده‌اند، ميراثي تاريخي است از تجربه‌هايي كه مردم دوره‌هاي پيش طي كرده و در زبان و فرهنگ خود نمادين و مصور كرده‌اند. آنها اغلب و طي تجربه‌هاي معاصر از روستاها، كوچ نشيني و پشت دروازه‌ها به شهرها مهاجرت كرده و پس از سال‌ها كپرنشيني و تماشاي ثروت و سلامتي داراي حقوق شهروندي، آزادي و رفاه شده‌اند.
تعارف يكي از بازي‌هاي رسمي تعامل اجتماعي است كه چنين مردمي را در صحنه‌هاي رسمي روزمره به اظهارات احساسي نسبت به هم وامي‌دارد. در هر موقعيت تعارفي مي‌توان احساسات دوستي، عشق و بي‌پيرايگي خلق كرد تا دل‌ها به هم مانوس شده و روابط گرم‌تر شوند. اما در ايران، اغلب آنچه ديده مي‌شود، تاكيد بر موقعيت‌هاي دون‌پايين، اظهار چاكري و يادآوري خاطرات فرودستي و تجربه‌هاي حقارت است.
در هنگام گير افتادن در موقعيت‌هاي بد و سخت، انسان‌ها نسبت به آن احساس هبوط كردن، بلا تكليفي و ناتواني مي‌كنند و اين نيز يادآور آن خاطراتي است كه اغلب آنان ناتوان از حل مساله و به دنبال تكيه بر يك قدرت برتر و قهرمان بزرگي بودند تا مشكلات‌شان را حل كند؛ لذا آنها ياد گرفته‌اند در برابر مشكلات بزرگ، زود احساس درماندگي كرده و بازي ناتواني را تكرار كنند و بگويند كه در اين موقعيت جديد زار و نزار افتاده‌اند و «گرفتارند» و نمي‌دانند بايد چه كار كنند.
@thing
خستگي مدرن، صفحه دو از دو

محمد زينالي اُناري
روزنامه اعتماد، 12مرداد 1396
تجربه‌هاي طولاني بيماري، قحطي و خشكسالي، مردم ايران را در قرن‌هاي اخير مبتلا به يك نوع احساس خستگي نسبت به بيماري كرده است. مردم اغلب در برابر بيماري‌هاي جديد مقاومند، اما بيماري‌هاي قبلي آنها را به نوعي خسته و نالان كرده و همواره يادآور ادبيات ناله و بي‌حالي كرده است. خستگي به ضمير نهاني مردم تبديل شده و پريشاني و بي‌حالي در زندگي روزمره‌ موج مي‌زند. آن جديتي كه بايد در سخنان روزمره بر سلامتي و سرحالي باشد وجود نداشته و به تدريج اصرار بر ناراحتي، پيري و بيماري موجب شدت آن مي‌شود.
عادت‌واره‌هاي زباني، شكل‌دهنده احساسات و حالاتي است كه از تجربه‌هاي متعدد انسان‌ها در طول تاريخ انباشته شده است؛ از اين رو فروتني‌ها، ناتواني‌ها و پريشاني‌ها، ناشي از تكرارهاي زباني متوالي‌اي است كه به شكل گرفتن عادات نمايشي خاصي منجر شده است. تا اينكه توده‌ها در وضعيت وجودي خود اسير عاداتي شوند كه پيشتر به دليل وجود داشتن تجربه‌هاي طولاني آن در ذهن و ضميرشان انباشته شده است. اما با از بين رفتن اين تجربه‌ها، مردم همچنان در اسارت عادت‌هاي زباني و حتي اجراهاي نمايشي كه از دستورات ذهني و قواعد گفتاري وضعيت وجودي نشات مي‌گيرد، مانده‌اند.
انسان خسته ايراني، دچار وضعيت وجودي از خستگي شده و به جاي حالت‌هاي خستگي، از خود رفتاري نشان مي‌دهد كه او را به اشتباه، خسته جا مي‌زند. اين حالت، از ناحيه زبان و شاعرانگي تراژيك، به صورت تصوراتي از خستگي باقي مانده و همواره در ادبيات گفتاري آنها نشاني از گرفتاري و هبوط ديده مي‌شود. تلاش براي رهاياندن اين انسان از چنين وضعيتي، با تغيير دادن شرايط وجودي وي، بسي ارزشمند و انسان‌دوستانه، اما ناكام مي‌نمايد. گفتار خستگي، جوهري شده در زبان و انديشه انسان از وضع وجودي‌اش بوده و با تغيير شرايط پيراموني دگرگون نخواهد شد.
توده‌هاي ايراني كه ميراث‌دار تجربه‌هاي متعدد فرودستي، ناتواني و بيماري بوده‌اند، به شكل دادن تعارف، واويلاها و ادبيات روزمره خانگي مي‌پردازند كه با وجود رفع شدن موقعيت‌هاي پيشين، همواره ذهن و رفتار مردم را تحت تاثير قرار مي‌دهد. اين ديگر خستگي واقعي نيست، اما خستگي جديد تصوري باقيمانده و به طور روزانه تكرار شونده است. آيا مردمي كه همواره خود را نوكر و ارادتمند مي‌پنداشتند مي‌توانند به موقعيت برابر بينديشند؟ آيا افرادي كه به يادگيري و سلامتي ايمان ندارند، مي‌توانند در ياد گرفتن و حفظ سلامتي خود تلاش بيشتري كنند؟ همه اينها بستگي به اين دارد كه چقدر در خصوص اجراهاي روزمره و گفت‌وگوهاي بين انساني خود خرق عادت مي‌كنند.
@thing