САВОЛ ЖАВОБ.

1.Савол: Игна билан ёки бошқа ўткир асбоблар билан жароҳат олинганида сизнинг тактикангиз?
✅Жавоб: Жарохатланган жой дархол совун билан ювилади.
Жароҳат юзаси оқар сувга тутиб турилади.(бир неча минут ёки қон тўҳтагунча) токи жароҳатдан қон эркин оқиб кетгунча . Оқар сув бўлмаганда жароҳатланган жой дизенфекцияловчи эритма, гел ёки қўл ювиш эритмаларида тозаланади.Катта хамширага хабар берилади авария журналига қайд этилиб, 2 соатдан 48-72 соатгача ОИТС марказига боради. Бахоланган хавф даражасига кўра қисқа 28 кунлик ретровирусга қарши препаратлар билан муолажалар курсини ўтказиш

2.Савол: Ичак юқимли касалликларига қандай касалликлар киради?
✅Жавоб: Қорин тифи,Вабо,Ботулизм

3.Савол:Олигофрения касаллигини тўгрисида маълумот беринг
✅Жавоб: Олигофрения - лотин тилидан таржима қилинганда Ақл заифлик деган маънони билдиради.Олигофрения касаллиги 3 босқичга бўлинади:
1.Дебил - енгил даражаси (иш қобилияти сақланган)
2.Имбицил - ўрта оғир даражаси ( ижтимоий мухофазага муҳтож)
3.Идеотия - оғир даражаси ( ижтимоий мухофазага муҳтож)

4.Савол:Иситма деб нимага айтилади?
✅Жавоб: Организмнинг физиологик ўзгаришларига  мос реакцияси

5.Савол: Профилактик дизенфекция нима?
✅ Жавоб: Касалликни олдини олиш мақсадида олиб бориладиган чоралар

6.Савол: Хамширалик ташхиси ва унинг Шифокор ташхисидан фарқи
✅Жавоб: Шифокор тахшиси ўзгармайди.Хамшира ташхиси эса беморнинг шикоятларига ва холатига қараб ўзгаради.

7.Савол: ОИТС ВА ОИВ нима юқиш йўлларини айтинг?
✅Жавоб: ОИВ инфекцияси Ретровирус оиласига мансуб - одам иммунотанқислик вируси (ОИВ) қўзгатадиган юқумли касаллик бўлиб, иккиламчи касалликлар туфайли бемор ўлимига сабаб бўладиган иммун тизимнинг зарарланиши орттирилган иммунитет танқислиги синдроми (ОИТС) ривожланиши билан таърифланади. Парентерал, вертикал, жинсий йўл билан юқади.

8.Савол: Суюқ биологик чиқиндиларни йўқ қилиш тартиби?
✅Жавоб: Махсус мухофаза кийими кийилади. Хўжалик қўлқопи, химоя ачкиси, пластик фартук.Суюқ биологик чиқинди эҳтиёткорлик билан канализацияга қуйилади,
канализация бўлмаса усти ёпиқ чуқур ўрага қуйилади ва устидан қуруқ хлор сепилади чиқиндидан бўшаган идиш 0,5% ишчи эритмага 10 дақиқа зарарсизлантирилади. Қўлқоп ечилиб қўллар ювилади антисептик модда билан зарарсизлантирилади.

9.Савол:Тиббиёт сўзининг маъноси?
✅ Лотинчадан олинган “Парвариш қилмоқ“

10.Савол:Аралаш ички секреция безларига қайсилар киради?
✅Жавоб: Ошқозон ости бези, жинсий без.

📌Тоифа таёрлов курсларимизга уланиш учун @dr_iqro ёки @matluba4045 га ёзинг

👉@toifa_javoblari каналига аъзо бўлинг!

https://t.me/+t3AHnWLPj9dmMTgy

1. Savol: OIV, OIV infeksiyasi va OITSning farqini aytib bering.

OIV (Odam immunitet tanqisligi virusi), OIV infeksiyasi va OITS (O‘tkir immunitet tanqisligi sindromi) atamalari o‘zaro bog‘liq, ammo ular turli darajadagi holatlarni ifodalaydi. Quyida ularning farqlari va umumiy tavsifi haqida batafsil ma’lumot keltiriladi:

1. OIV (Odam immunitet tanqisligi virusi)
- OIV — bu virusning nomi bo‘lib, u odam organizmidagi immunitet tizimining hujayralariga, xususan, CD4 hujayralari deb ataladigan yordamchi T-limfotsitlarga hujum qiladi.
- Virus immun tizimini asta-sekin zaiflashtiradi, shuning uchun organizm infektsiyalar va ba’zi saraton turlariga qarshi kurashish qobiliyatini yo‘qotadi.
- OIV infeksiyasi bemor organizmiga virus kirgandan keyin boshlanadi. Bu virusdan qutulib bo‘lmaydi, ya'ni OIV tanaga kirgandan keyin, odam bu infeksiya tashuvchisi bo‘lib qoladi.
2. OIV infeksiyasi
- OIV infeksiyasi — bu OIV virusining odam organizmiga kirishi va u yerda ko‘payishi bilan boshlanadigan jarayon.

- OIV infeksiyasi uchta asosiy bosqichga ega:

- 1-bosqich: O‘tkir infeksiya:


OIV bilan zararlanishdan keyin bir necha hafta o‘tib paydo bo‘ladi. Bu davrda organizmda virusning ko‘paya boshlashi tufayli grippga o‘xshash simptomlar paydo bo‘lishi mumkin (isitma, bosh og‘rig‘i, tomoq og‘rig‘i). Ushbu bosqichda virus organizmda tez ko‘payadi.


- 2-bosqich: Yashirin bosqich (Asimptomatik bosqich): Virus organizmda faol ravishda ko‘payishda davom etadi, lekin odamda simptomlar kuzatilmasligi mumkin. Ushbu bosqich yillar davomida davom etishi mumkin.


3-bosqich:


OITS: Agar OIV infeksiyasi davolanmasa, oxir-oqibat OITS rivojlanadi.
- Ushbu infeksiya davomida antiretrovirus terapiya (ART) yordamida virus ko‘payishini nazorat qilish va immun tizimining zaiflashishini sekinlashtirish mumkin. ART yordamida OIV bilan yashayotgan odamlar uzoq va sifatli hayot kechirishlari mumkin.



3. OITS (O‘tkir immunitet tanqisligi sindromi)
- OITS — bu OIV infeksiyasining eng so‘nggi va eng og‘ir bosqichi bo‘lib, virus immun tizimini juda zaiflashtirib, boshqa infektsiyalar yoki o‘smalarga nisbatan himoyani deyarli yo‘q qiladi.


OITSning rivojlanishi bilan bog‘liq asosiy xususiyatlar:
- Immun tizimi deyarli ishlamay qoladi (CD4 hujayralari miqdori keskin kamayadi, odatda 200/mkl dan past).



- Oportunistik infektsiyalar (masalan, pnevmotsist pnevmoniyasi, sil) va ba'zi saraton turlari (masalan, Kaposhi sarkomasi) rivojlanadi. Ushbu kasalliklar oddiy odamlar uchun xavfli bo‘lmasligi mumkin, lekin immunitet zaif bo‘lganda hayot uchun xavfli bo‘lishi mumkin.

OIV, OIV infeksiyasi va OITS o‘rtasidagi farqlar:


- OIV — bu virusning o‘zi.


- OIV infeksiyasi — OIV organizmga kirgandan keyin rivojlanadigan holat. Ushbu infeksiya ko‘p yillar davomida simptomlar bermasligi mumkin.



- OITS — bu OIV infeksiyasining eng so‘nggi va eng og‘ir bosqichi bo‘lib, immunitet tizimi deyarli ishlamay qoladi.

OIV infeksiyasi va OITS o‘rtasidagi asosiy farq:


- OIV infeksiyasi barcha bosqichlarda mavjud bo‘ladi, ya'ni odam virus bilan zararlanganidan boshlab OIV tashuvchisi hisoblanadi.


- OITS esa faqatgina kasallikning so‘nggi bosqichida kuzatiladi va undan oldin yillar davomida odamda simptomlar bo‘lmasligi mumkin.

Hamshiralik parvarishi
OIV bilan yashovchi bemorlar uchun hamshiralik parvarishi juda muhimdir va quyidagi sohalarni qamrab oladi:

1. Davolash monitoringi:

- Bemorning ART (antiretrovirus terapiyasi) qabul qilishini nazorat qilish va uning samarasini kuzatish.
- Qon ko‘rsatkichlari, ayniqsa, CD4 hujayralari soni va virus yukini tekshirish.


2. Profilaktika:

- Oportunistik infektsiyalarni oldini olish uchun profilaktik dorilar qo‘llash va muntazam tibbiy ko‘riklar o‘tkazish.
- To‘g‘ri gigiyena va oziqlanish qoidalariga rioya qilish.


3. Psixologik qo‘llab-quvvatlash:

- OIV bilan yashovchi odamlar odatda stress, tushkunlik va ruhiy zo‘riqishlarga duch kelishadi. Shuning uchun psixologik yordam ko‘rsatish, ijtimoiy qo‘llab-quvvatlash guruhlariga yo‘naltirish muhimdir.

👉 @toifa_javoblari kanaliga obuna boʻling

👉https://t.me/+atWM6PyNvuY3OGEy

ТИББИЁТ ЧИҚИНДИЛАРИНИНГ ТАСНИФИ.

2.1. ДПМ лар йўналиши ва жой сонидан қатъий назар фаолияти натижасида турли хил таркибга ва хавфсизлик даражасига эга бўлган чиқиндиларни чиқаради.

2.2. Тиббиёт чиқиндилари эпидемиологик, токсикологик ва радиацион хавфлилиги, шунингдек, яшаш мухитига салбий таъсирига боғлиқ холда бешта хавфлилик синфига киритилади (жадвалга қаранг).

ДПМ чиқиндилари таснифи.

1. А синф -хавфсиз Хавфсиз чиқиндилар - мижозларнинг биологик суюқликлари билан, юқумли касаллик билан огриган беморлар билан контактда бўлмаган; захарли бўлмаган чиқиндилар - ДПМнинг юқумли касалликлар (шу жумладан, тери-таносил), фтизиатрия бўлимидан ташкари барча бўлимларининг озик-овкат чиқиндилари; мебель, асбоблар, захарли унсурлари бўлмаган диагностика ускуналари; инфекцияланмаган қоғоз, хужжат, қурилиш чиқиндилари ва х-к.

2. Б синф -хавфли (тахдид солувчи) - хавфли (тахдид солувчи) чиқиндилар - потенциал инфекция билан зарарланган чиқиндилар: биологик суюқликлар билан ифлосланган материал ва асбоблар (жумладан, мижозларнинг кони, ажратмалари), патологоанатомик чиқиндилар; органик операция чиқиндилари (аъзолар, тукималар ва х-к.), юқумли касалликлар бўлимлари чиқиндилари (шу жумладан озик-овкат чиқиндилари); 3-4 гурух; зарарга эга микроорганизмлар билан ишловчи микробиология лабораториялари чиқиндилари; виварийларнинг биологик чиқиндилари.

3. В синф фавкулодда хавфли жуда хавфли юқумли касаллик билан касалларган бемор билан контактда бўлган барча материаллар, 1-2 гурух зарарли бўлган микроорганизмлар билан ишловчи микробиология лабораториялари чиқиндилари, анаэроб мижозлар чиқиндилари.

4. Г синф чиқиндилари таркиби жихатидан саноат чиқиндиларига якин чиқиндилар Муддати ўтган дори воситалари, дори-дармон ва ташхис препаратлари, фойдаланиш мумкин бўлмаган, муддати утган дезинфекция воситалари; цитостатиклар ва бошқа кимёвий моддалар, таркибида симоб бўлган предметлар асбоб-ускуналар.

5. Д синф - радиоактив чиқиндилар - Радиоактив таркибга эга бўлган, хар кандай агрегат холатидаги, таркибида радионуклидлар миқдори радиация хавфсизлиги меъёрларидан юқори бўлган хар қандай турдаги чиқиндилар.

2.3. Б ва В синфга кирувчи чиқиндилар уларни қайта ишлатиш имкониятига йўл қўйилмайдиган физик таъсир қилиш йўли билан зарарсизлантирилган ва ташқи кўриниши ўзгартирилгандан сўнг А синф чиқиндилари билан йиғилиши, вақтинча сақланиши, ташилиши, йўқ қилиниши ва кўмиб ташланиши мумкин. Б ва В синфга кирувчи чиқиндилар қадоқланган идишлар чиқиндилар зарарсизлантирганлиги тўғрисида ахборот берувчи белгига эга бўлиши керак.

Тиббиёт чиқиндилари учун пакетлар синфлари:

А синф - оқ рангдаги пакетлар.

Б синф - сариқ рангдаги пакетлар.

В синф - тўқ сариқ рангдаги пакетлар.

Г синф - қора рангдаги пакетлар.

Д синф - жигар ранг пакетлар.

👉 @toifa_javoblari каналига обуна бўлинг!

👉https://t.me/+atWM6PyNvuY3OGEy

500 ta testni to'liq variantini @dr_iqro_bot dan ro'yhatdan o'tib ishlashingiz mumkin!

​​Bronxial astma va asfiksiya — ikkala holatda ham nafas olish jarayoni buzilishi mumkin, lekin ularning kelib chiqish sabablari, patofiziologiyasi, klinik ko'rinishi va diagnostik yondashuvlari sezilarli darajada farq qiladi. Oliy toifadagi tibbiyot nuqtayi nazaridan ularni taqqoslaganda quyidagi asosiy jihatlarni inobatga olish lozim:

1. Patofiziologiya:
Bronxial astma — bu surunkali yallig'lanishli kasallik bo'lib, bronxial yo'llarda obstruksiya yuzaga keladi. Bronxial astmada nafas yo‘llarining o‘tkazuvchanligi bronxospazm, shish va balg‘am to‘planishi tufayli pasayadi. Bu patologiya ko‘pincha allergik mexanizmlar orqali yoki immun tizimning noto‘g‘ri faollashuvi natijasida yuzaga keladi.
Asfiksiya — bu mexanik yoki funksional sabablarga ko‘ra o‘pka ventilyatsiyasining buzilishi yoki to‘xtashi natijasida kislorod yetishmovchiligi rivojlanishi. Asfiksiya o‘pkaga kislorod yetishmasligi, gaz almashinuvining to‘xtashi yoki nafas yo‘llarining to‘silishi tufayli yuzaga keladi. Bu nafas olish mexanikasining jiddiy buzilishidir, va tezkor yordam ko‘rsatilmasa o‘lim xavfi yuqori.

2. Sabablari:
- Bronxial astmada sabablar asosan quyidagilarga bog‘liq:
- Allergenlar (chang, polen, hayvonlar junlari, kimyoviy moddalar);
- Atrof-muhit ta'sirlari (sovuq havo, ifloslanish);
- Jismoniy faollik va stress;
- Irsiy moyillik va immun tizimining reaktivligi.
- Asfiksiyada esa sabablar quyidagicha bo‘lishi mumkin:
- Mexanik to‘siqlar (begona jismlar, suyuqlik yoki balg‘am o‘pkada yoki havo yo‘llarida to‘planishi);
- Travma (ko‘krak qafasining jarohati, bo‘yin siqilishi, o‘pkaga zarar yetishi);
- Kimyoviy asfiksiya (uglerod oksidi kabi zaharli gazlar bilan zaharlanish);
- Markaziy asfiksiya (miya jarohatlari, dorilar yoki zaharlar tufayli nafas markazining falajlanishi).

3. Klinik alomatlar:
Bronxial astma alomatlari quyidagilar:
- Nafas chiqarishda xirillash va qiyinchilik, bu bronxospazm va yo‘llarning torayishi bilan bog‘liq;
- Yo'tal, ba'zan balg‘amli, lekin ko'pincha quruq bo'lishi mumkin;
- Hansirash, ayniqsa, jismoniy faollikdan keyin yoki allergenlar bilan kontaktda bo‘lganda;
- Kasallik odatda davriy xurujlar bilan kechadi, remissiya va yomonlashish davrlari o‘rin almashib turadi.
Asfiksiya alomatlari esa quyidagilar:
- Nafas olishning to‘xtashi yoki o‘ta qiyinlashishi (odatiy mexanik blokada yoki to‘siq bilan bog‘liq);
- Teri, lablar va tirnoqlarning ko‘karishi (siyanotik holat) – kislorod yetishmovchiligi belgilari;
- Xushdan ketish, konvulsiyalar va yurak faoliyatining sustlashishi;
- Yurak urishi ritmining o‘zgarishi va arterial bosimning pasayishi yoki ko‘tarilishi.

4. Taqqoslama diagnostikasi:
pastdagi rasmda ko'rsatilgan

5. Differentsial diagnostika va yondashuvlar:
Bronxial astmada asosiy diagnostik vositalar spirometriya va bronxodilatatsiyaga javobni tekshirish hisoblanadi. Shuningdek, allergiya testlari orqali astmaning allergik omillari aniqlanadi. Bronxial astmada xurujlar va remissiya davrlari mavjud bo‘lib, kasallik surunkali tarzda kechadi.

- Asfiksiyada diagnostika favqulodda sharoitlarda amalga oshiriladi. Agar nafas yo‘llari mexanik tarzda to‘silgan bo‘lsa, bronxoskopiya yoki rentgenografiya orqali to‘siqni aniqlash muhim. Qon gazlari tahlili esa asfiksiya holatida kislorod va karbonat angidridning qondagi darajasini aniqlashda yordam beradi. Kislorod yetishmovchiligi va to‘silib qolgan nafas yo‘llarini bartaraf etish uchun tezkor reanimatsion chora-tadbirlar talab qilinadi.

6. Davolash usullari:
- Bronxial astmada asosiy davolash bronxodilatatorlar va yallig‘lanishga qarshi preparatlar bilan amalga oshiriladi. Bronxospazmni bartaraf etish uchun inhalyatsion bronxodilatatorlar va kortikosteroidlar ishlatiladi. Davolash uzoq muddatli bo‘lib, profilaktika choralari bilan qo‘llaniladi.

- Asfiksiyada tezkor yordam ko‘rsatish talab qilinadi. Nafas yo‘llaridagi to‘siqni bartaraf etish, kislorod terapiyasi va sun'iy nafas oldirish asosiy chora hisoblanadi. Agar sabab allergik reaksiyalar bo‘lsa, epinefrin yoki boshqa tezkor vositalar qo‘llaniladi.

📌Toifa tayyorlov kurslarimizga ulanish uchun @dr_iqro yoki @matluba4045 ga yozing

👉@toifa_javoblari kanaliga aʼzo boʻling

https://t.me/+t3AHnWLPj9dmMTgy

💊Антибиотиклар

(грекча сўз бўлиб «анти» — қарши, «биос» — хаёт деган маънони англатади) кўпинча тупроқда яшовчи актиномицетлар, моғорлар, споралик ва спорасиз микроблар, ўсимликлар ва ҳайвон организмлари ҳосил қилади.
Антибиотиклар бир қатор сезгир микробларга таъсир этиб, уларнинг ривожланишини ва биоxимиявий активлигини пасайтиради. Антибиотикларнииг микробларга таъсири хар xил бўлиши мумкин. Бир xил антибиотиклар микробларга таъсир этиб, уларни кўпайишига йўл қўймайди.
Антибиотикнинг бундай таъсир этиши бактериостатик таъсир дейилади. Антибиотиклар микробларга кучли таъсир этиб, уларни ўлдириши ҳам мумкин. Антибиотикнинг бундай таъсир этиши бактерицид таъсир этиш дейилади.
Айрим антибиотиклар микробни эритиб юбориши хам мумкин, бундай таъсир этиш бактериолитик тасир этиш дейилади. Грамм-мусбат бактерияларга таъсир этувчи антибиотиклар билан бир каторда грамм-манфийларга хам таъсир этувчи антибиотиклар бор. Агарда антибиотиклар грамм-манфий ва грамм-мусбат микробларнинг кўпчилик турларига таъсир этса, бу бактерияларга кенг кўламда таъсир этувчи антибиотиклар дейилади, аксинча, оз турдаги микробларга таъсир этса — оз кўламда таъсир этувчилар дейилади.

👉 @toifa_javoblari каналига обуна бўлинг!

👉https://t.me/+atWM6PyNvuY3OGEy

KECHKI DIETAM 😂

XAYRLI KECH AZIZLARIM!
BARCHAGA YOQIMLI ISHTAHA😋

Ассалому алейкум устоз яхшимисиз. Бугун 2 тоифадан 31 балл бн у́тдим. Гурухни ташкил килган сиз устозларга катта рахмат. Хамиша сог саломат бу́линг илойим.

Assalomu alaykum testdan 42 ball bilan.ogʻzakidan 31 ball oʻtdim.oliy toifa oldim sizga jamoangizga katta rahmat.

ОПВ-орал полиомиелитга қарши вакцина
ИПВ- инактивланган полиомиелитга қарши вакцина
Полиомиелит- полиовирусларнинг 1,2 ва 3 типлари келтириб чиқарувчи, асосан 5 ёшгача болаларни зарарловчи вирусли ўткир юқумли касалликдир. Вирус фекал-орал ва ҳаво -томчи йўли билан тарқалади ва одамдан-одамга юқади. Вирус орқа миянинг асаб толаларининг фалажига олиб келади.
Турғун ва тузал фалажлик ва унинг оқибатида келиб чиқадиган қўл ва оёқларнинг деформацияси шолликка олиб келадиган касалликнинг асоратларидир.
Полиомиелитнинг бошқа хавфли асоратлари: зотилжам,ўпка ателектазлари,интерстициал миокардит, айрим ҳолларда ошқозоннинг ўткир кенгайиши,ошқозон-ичак тизимининг қон аралаш бузилиши, яра пайдо бўлиши ва тешилиши.
Полиомиелитдан фалажланган болалрнинг 5-10 фоизи нафас мушакларининг фалажланиши оқибатида вафот этади. Ўсмирлар ва катталар ўртасида ўлим даражаси 15 фоиздан -30 фоизгача миқдорни ташкил этади.
Полимиелитдан кейинги синдром, яъни ўткир паралитик полиомиелит соғайгандан кейин касаллик белгиларининг 15-30 йилдан сўнг пайдо бўлиши 25-30 фоиз ҳолатларда кузатилади, бунга мушакларнинг ўткир ёки кучайиб борувчи холсизлиги, мушак оғриқлари ва чарчоқ қўшилади.
Полиомиелит тузалмайди, уни фақат олдини олиш мумкин.
Ўзбекистон Республикасининг миллий эмлаш календарига полиомиелитга қарши опв тирик вакциналари ва инактивланган ўлик ипв вакцинаси киритилган. Бундай йўналиш алоҳида қабул қилишдан кўра самаралироқдир.

👉 @toifa_javoblari каналига обуна бўлинг!

👉https://t.me/+atWM6PyNvuY3OGEy