#toponim #gidronim

Bayot — qadimgi turk-o‘g‘uz qabilalaridan biri.O‘zbek, turkman, ozarbayjon xalqlari tarkibiga kirgan. Bayot so'zining ma’nosini Rashid-ad-dinning «Jome ut-tavorix» asarida «baxtli va marhamatli» deb, Abulg'ozi Bahodirxonning «Shajarai turk» asarida «baxtli va boy» deb izohlagan. XIX asr 20-yillarda bayotlar Buxoro shahri va Qorako‘l tumani atroflarida, Xorazm viloyatining ayrim joylarida yashagan. Xorazm viloyati Yangiariq tumanida Bayot degan qishloq bor

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik

#shunchaki #noodatiy

SUNDA UCHUVCHI LEMUR-haqiqatdan ham uchadimi ?

Sunda kolugo(Malaya kolugosi) sifatida ham tanilgan Sunda uchuvchi lemur Janubi-Sharqiy Osiyoning Sunda hududida yashaydigan sutemizuvchi hayvondir.Uchuvchi nomini olgan bo‘lsa ham ular aslida uchmaydi

Kolugolarning uzunligi 16 dyuym(40 sm)gacha yetishi mumkin.Kolugolar ⬆️10 metr balandlikdan ➡️100 metr masofaga uchishlari mumkin

Sunda uchuvchi lemurlarda <patagium> deb ataladigan teri membranasi mavjud bo'lib, ular oyoq-qo'llari orasiga cho'ziladi va bu ularga daraxtdan daraxtga sirpanish(uchish) imkonini beradi.

Ular o‘txo‘r hayvonlar bo‘lib, asosan barglar, gullar va mevalarning yumshoq qismlari bilan oziqlanadi.

Bu hayvonlar tunda faollashadi va ko'p vaqtlarini baland daraxtlarda o'tkazadilar.

Ular yolg'iz hayvonlar bo'lib, faqat juftlashish uchun birlashadilar.

Sunda uchuvchi lemurlar yashash joylarini yo'qotishi,go'shti va mo'ynasi uchun ovlanishi tufayli himoyasiz hisoblanadi.‌‌

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik

#toponim #etimologiya

Hisor (arabcha) — tekislikdagi qo‘rg‘on, qal’a; devor bilan o'ralgan istehkom. Turkiy tillarda hasar (ozarbayjoncha), asar (qozoqcha), isar (qirg'izcha), shevalarda esa zar kabi shakllar olgan.

Atamashunos T. Nafasov :"Zartepa ham asli Hisortepa (“qo‘rg‘on o‘mida
paydo bo'lgan tepalik”) demakdir"deydi

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik

#shunchaki

Stalin mukofotiga🏅sazovor bo'lgan ba'zi asarlar:

- Lev Tolstoyning "Urush va tinchlik"

- Maksim Gorkiyning "Ona"

- Mixail Sholoxovning "Tinch oqar Don"

- Aleksandr Soljenitsinning "Birinchi doira"

- Nikolay Ekkning "Hayotga yo'l"‌‌

-Oybekning "Navoiy"romani

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik

#mifologiya

Yunon mifologiyasida bir nechta SHAMOL XUDOLARI mavjud bo'lib, ularning har biri shamolning ma'lum bir yo'nalishi yoki turi bilan bog'liq.

Boreas - Shimoliy shamol ( lotincha Septentrio ) shimoliy shamol va sovuq qish havosini keltiruvchi ma'bud

Zefir - G'arbiy shamol yoki Zefir (lotincha Favonius) g'arbiy shamol va yengil bahor va yozning boshida shabadalarni olib keluvchi shamol ma'budi

Notus - janubiy shamol yoki Notos (Lotin tilida Auster) janubiy shamol va yozning oxiri va kuzning bo'ronlarini keltirgan. Notos nafaqat kuchli yomg'ir keltiradi, balki u ayniqsa, Gretsiyaning janubiy qismlarida juda issiq havo (o'rtacha 45 ° C) olib kelishi mumkin bo'lga ma'bud

Evros - Sharqiy shamol (lotincha Evrus) Sharq shamoli va issiqlik va yomg'ir keltiruvchi ma'bud

Do'stlaringizga ham ulashing:

@toponomik

#shunchaki #fobiya

Bolshefobiya-Bolsheviklar yoki kommunizmdan qo'rqish yoki nafrat.

Do'stlaringizga ham ulashing:

@toponomik

#toponim #etimologiya

MASHAD – Farg‘ona viloyati Marg‘ilon shahridagi mahalla nomi.

Arabcha Mashhad so‘zidan olingan bo‘lsa, “shahid qoni to‘kilgan yoki shahid ko‘milgan joy” degan ma’noni anglatadi. Mashad so‘zi urug‘ nomi bo‘lishi yoki suvlik, daryoga aloqador bo‘lishi haqidagi fikrlar ham aytiladi.

Do‘stlaringizga ham ualshing;

@toponomjk

#shunchaki

Bugun O'zbekistonning birinchi prezidenti Islom Karimov tug'ulgan kun.Hayot bo'lganlarida 86 yoshni qarshilardilar

@toponomik

#toponim #etimologiya

NURSUQ – Farg‘ona viloyati O‘zbekiston tumanidagi qishloq.

Nom ikki qismdan tuzilgan, birinchi qismidagi Nur “tog‘”, “tog‘ tizmasi” so‘zi bilan bog‘liq. Ikkinchi komponenti “suq” yoki “suuq” toponimiyada ko‘p uchraydigan geografik termindir. U “o‘zan, jar, soy” kabi ma’nolarni bildiradi.

Nursuq – “tog‘ o‘zani, tog‘dagi o‘zan” degan ma’noni bildiradi (Do‘simov, 1977; Murzayev, 1974).

Do'stlaringizga ham ulashing:

@toponomik

#shunchaki #fakt

Piyoz🧅 va kartoshkani🥔 birga saqlamaslik kerak.Piyoz- kartoshkaning unib chiqishini tezlashtiradigan gaz hosil qiladi.

Do‘stlaringziga ham ulashing:

@toponomik

Yutdiga vey

#shunchaki

Buxta (nem. Bucht-qo‘ltiq,xavfsiz joy )- Okean dengiz,qo‘ltiq yoki ko‘lning quruqlikka yorib kirgan yoki orollar bilan o‘ralgan kichik bir qismi.Odatda kema to‘xtab turishi chun qulay bo‘ladi

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik

#toponim #etimologiya

G‘anchi — it g'ajib uzmasligi uchun arqonga bog'lanadigan yog‘och; jul — to'qimini tishlab iflos qilmasligi uchun otning bo‘yniga bog‘lanadigan tayoq. Xon yoki bekning mollariga qaraydigan cho‘pon ham g‘anchi deyilgan.

Alisher Navoiyning “Layli va Majnun” asarida g'anchi so'zi o‘rniga ba’zi kotiblar qoychi so'zini ishlatganlar. G'anchi so'zining ana shu ikkinchi ma’nosi joy nomlari shaklida saqlanib qolgan. Kogon tumanida G'anchi, Olot tumanida G'anchichandir, Uchko'prik tumanida G'anchiqishloq, Asaka tumanida G'anchiyuz toponimlari qayd qilingan.

Do'stlaringizga ham ulashing:

@toponomik

#shunchaki #fakt

Yong'in gidranti ixtirochisining ismi hanuzgacha sir bo'lib qolmoqda, chunki bu ixtironing patenti olovda🔥 yoqib yuborilgan.

Do'stlaringizga ham ulashing:

@toponomik

#shunchaki #fakt

Birinchi pitsa🍕 yetkazib berishni 1889- yilda Italiya qirolichasi Margaret buyurgan.

Do'stlaringizga ham ulashing:

@toponomik

#toponim #etimologiya

Jilvon:

1)Buxoro viloyatining shimoliy chekkasidagi cho'l landshafti

2)Buxoro xonligidagi amallardan biri.

Buxoro xonligi davrida Jilvon mansabidagi shaxs- kishilarni o‘g‘ri, qaroqchi, yo‘lto‘sar va boshqa qonun buzarlardan himoya qilib turgan va asosan Chegara posbonlari hisoblangan.Bu atama keyinchalik joy nomiga aylangan

Buxoro viloyati Shofirkon tumanida Jilvon qishlog'i, G'ijduvon va Shofrikon tumanlarida Jilvonariq degan kanal bor.

Do'stlaringizga ham ulashing:

@toponomik

#shunchaki #fobiya

Dromofobiya🚸 -Yo'llarni yoki ko'chalarni kesib o'tishdan qo'rqish

Do'stlaringizga ham ulashing:

@toponomik

#shunchaki #fakt

Arslonning jag'lari 600 kg kuchga ega.Solishtiradigan bo'lsak odamning jag'lari 80-90 kg kuchga ega

Do'stlaringizga ham ulashing:

@toponomik

#tarix

Kremona jangi⚔️

Kremona jangi 1702-yil 1-fevralda Ispaniya🇪🇦 taxti uchun kurash paytida bo'lib o'tgan. Bu marshal Villerua boshchiligidagi fransuzlar va ular ittifoqchilarining Savoy shahzodasi Yevgeniy boshchiligidagi imperator qo'shinlari ustidan hal qiluvchi g'alabasi edi.

Jang Italiya shimolidagi yirik kampaniyaning bir qismi bo'lib, fransuzlar Kremona shahrini egallab olishadi. G'alaba fransuzlarga Lombardiya ustidan nazoratni mustahkamlashga va Italiyaning shimolida o'z mavqeini ta'minlashga imkon beradi.

Kremona jangi muhim ahamiyatga ega edi, chunki u taxst uchun kurashda burilish nuqtasi bo'ldi, fransuzlar Italiyada ustunlikni qo'lga kiritdi. Shuningdek, u o'z davrining eng muvaffaqiyatli qo'mondonlaridan biriga aylanadigan Savoy shahzodasi Yevgeniyning harbiy jasoratini namoyish etdi.

Kremona jangi Ispaniya taxti uchun kurashning natijalariga sezilarli ta'sir ko'rsatdi va Yevropada kelajakdagi kuchlar muvozanatini shakllantirishga yordam berdi

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik

#toponim #etimologiya

Qopqa — darvoza, shahar darvozasi.

Toshkentning Sebzor dahasida Teshikqopqa mahallasi bo'lgan. Toponimiyada qopug, qapi, qovuq shakllarida (tor dara ma’nosida uchraydi).Surxondaryo viloyatidagi Darband darasi Darbandi Ohanin (tojikcha), Bobil Hadid (arabcha),O'rxun yozuvlarida Temirqopig‘ shaklida qayd qilingan.

Forish tumanida tor dara yonida Temirqoviq qishlog'i bor. Jizzax shahri yaqinidagi mashhur Ilono'tti darasi ham asli Temirqoviq bo'lgan, keyinchalik Amir Temur nomiga nisbat berilib, ruscha adabiyotlarda Tamerlanovi Vorota («Amir Temur darvozasi») shaklini olgan.

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik