Tarix va Toponomika
1.53K subscribers
1.09K photos
16 videos
3 files
403 links
We opened this channel to help with "Zakovat"
Download Telegram
#shunchaki

Britaniyalik admiral Nelson hali 12 yoshga to'lmasdan kemada xizmat qila boshlagan va 20 yoshida esa Nelson allaqachon kapitan bo‘lgan.

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
👍1👏1
#shunchaki

Tibbiyot bilim yurti talabasi o'likxonadagi anatomiya darsiga borish uchun chipta.

Bunday chiptalar 18-19-asrlarda keng tarqalgan. Chiptalarni talabalar o'z ustozidan sotib olishgan. Chiptalarni sotishdan tushgan pul o'qituvchining ishi, jasadlarni yetkazib beruvchi va binolarni ijaraga olish uchun sarflangan.

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
👍1🔥1👻1
#shunchaki

Kastrum ( rim va lotincha castrum, koʻplikda- castra ) — Rim harbiy manzilgohi turi, harbiy lager, qadimgi davrlarda keng tarqalgan.

Kastrlar tufayli - Rim imperiyasi nafaqat O'rta yer dengizi qirg'oqlarida, balki Yevropaning bir qator ichki hududlarini (Moezyia, Iberiya, Pannoniya) bosib olishga muvaffaq bo'ldi.

Janubiy va G'arbiy Yevropaning ko'plab zamonaviy shaharlari sobiq kastrumlar o'rnida paydo bo'lgan.‌‌

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
👍1🔥1
#mifologiya

Vasilisk-ilonlar shoxi

Mifologiyada Vasilisk - o'zining qarashi yoki nafasi bilan jonzotlarni o'ldirish qobiliyatiga ega afsonaviy mavjudot sifatida tasvirlangan.

Vasilisk xo'rozning boshi bo'lgan ilon yoki ajdahoga o'xshash jonzot. Vasilisk ilon, xoʻroz va qurbaqa qo‘ygan tuxumdan chiqqan deb ishoniladi.

Afsonaga ko'ra-Vasiliskning nigohi shunchalik halokatliki, uning ko'ziga qaragan har qanday odamni o'ldirishi mumkin. Shuningdek, uning zaharli nafasi va bir zumda o'ldirishi mumkin bo'lgan zaharli tishlari borligi aytiladi. Ba'zi hikoyalarda, Vasiliskga tegadigan har qanday o'simlik quriydi va o'ladi.

Bibliyaga koʻra, zaharli ilonning nomlaridan biri. Pliniy Elder “Tabiat tarixi” asarida Vasiliskga afsonaviy ilon deb tarif bergan. Qadimdan lusatiyaliklar vasilisk ajdaho qanotlari va kaltakesak dumli xoʻroz ekanligiga ishonishgan

Vasilisk(ing. Basilisk)yunon/lotincha "kichik qirol", "kichkina shahzoda" yoki "yosh hukmdor" degan ma'nolarni anglatadi

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
👍1👎1🔥1💋1
Qachon edi o'zi, Engklastiko ?😂

@toponomik
😁2
#shunchaki

"Rus Ayig‘i"🐻

Vasiliy Alekseev - sport faoliyati davomida 80 ta jahon va 81 ta SSSR rekordini o'rnatdi.

Alekseev uchta mashq yig'indisi bo'yicha joriy jahon rekordining "abadiy" egasi hisoblanadi - 645 kg. Vasiliy Alekseev - "Rus ayig‘i" nomi bilan mashxur bo‘lgan

Sovuq urush davrida Alekseyevning muvaffaqiyatlari Sovet Ittifoqi uchun milliy g‘urur manbai sifatida qaralib, kuchli va qobiliyatli xalq imidjiga hissa qo‘shgan

Alekseyevning yutuqlari:

1972-yilgi Myunxen va 1976-yilgi Monreal Olimpiadalarida super og'ir vazn toifasida oltin medallarni qo'lga kiritdi. 1970 va 1977-yillar orasida og'ir atletika bo'yicha sakkizta jahon chempioni unvonini qo'lga kiritdi.
U siltab ko‘tarishda 227 kg koʻtargan birinchi odam boʻldi va Olimpiya oʻyinlarida 3 yo‘nalishda jami 650 kg ga yaqin og‘irlikni zabt etdi


Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
👍1
#shunchaki

Mushuklar ovqatni faqat idishning o'rtasidan yeyishadi va ichishadi, chunki ular mo'ylovlarini himoya qiladilar.

Ovqatlanish paytida mo'ylovlarni idishning chetiga surtish noqulaylik, stress va hatto og'riqni keltirib chiqarishi mumkin, chunki mo'ylov ularning sezgi organlaridan biri.

Shuning uchun mushuklar ko'pincha idish chekkalarda ovqat qolsa, ovqatlanishdan bosh tortishadi.

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
#shunchaki

Qadimgi Hindistonda spirtli ichimliklar iste‘moli barcha sinflar uchun taqiqlangan. Mast holda ushlangan odamlarga jazo sifatida og‘izlaridan suyuq kumush, qo'rg‘oshin yoki mis quyilgan

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
#shunchaki

Garter ordeni

1348- yilda Angliya qiroli Edvard III tomonidan ta'sis etilgan "Garter ordeni" Buyuk Britaniyadagi eng qadimgi va eng nufuzli ritsarlik ordeni hisoblanadi. Tarix va an'analarga boy bo'lgan orden Britaniya monarxining biror shaxsga berishi mumkin bo'lgan eng oliy sharaf belgisidir.

Orden Suveren (hukmronlik qilayotgan Britaniya monarxi) tomonidan shaxsan tanlab olingan maksimal 24 nafar ritsar va xonimlaridan iborat.

Ritsarlardan biri vafot etganda, monarx yangilarini mukofotlaydi. Qoidaga koʻra, uning qarori 23-aprel, Avliyo Georgiy kunida eʼlon qilinadi.

Iyun oyida yangi saylangan ritsarlar va xonimlar Vindzor qasridagi kortejda ishtirok etib, ularga tantanali baxmal libos,shlyapa va orden ramzi tushirilgan yulduz sovgʻa qilinadi.

Orden shiori : "Yomon o‘ylashdan uyalinglar"

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
👍2
#mifologiya

FARAMARZ

Faramarz ( fors . frạmrz ) — Firdavsiyning « Shohnoma » asaridagi Eronning afsonaviy qahramoni ( pahlavon ).

Faramarz Eronning afsonaviy va eng qudratli jangchisi Rostam va Samangan malikasi Tahminaning oʻgʻli. U otasining kuch-qudrati, jasorati va jangovar mahoratini meros qilib oladi. Faramarz- Kay Bahman tomonidan o'ldirilgan.

Faramarzning eng ko'zga ko'ringan harakatlaridan biri bu otasi Rostamning o'limi uchun qasos olishdir. Rostam o‘zining o‘gay ukasi Shag‘ad tomonidan fojiali tarzda o‘ldiriladi va Faramarz adolat va qasos izlash uchun yo‘lga chiqadi.

“Shohnoma”dan taxminan yuz yil o‘tib yozilgan “Faromarz-noma” kitobi Faramarz va uning urushlari haqida hikoya qiladi. Shuningdek, u "Borzu Nama" kabi boshqa qadimiy kitoblarda ham tilga olingan .

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
🔥1
#shunchaki

Raqamlar bo'yicha rang berish Leonardo da Vinchi tomonidan ixtiro qilingan. U o'z talabalariga dars berish uchun ishlatgan.

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
👍1
#shunchaki

Robert Xanssen - o'zini qidirgan agent.

1976- yilda FQBga qo'shilgan Robert Xanssen bir necha yil Sovet Ittifoqi haqida razvedka ma'lumotlarini yig'ish bilan shug'ullangan. Biroq, 1979- yilda, ehtimol, moliyaviy sharoitlar ta'sirida Xanssen Ittifoqqa ma'lumot sotishni boshlashga qaror qiladi. Bu jarayon bir muncha vaqt davom etgan.

1987- yilda Xanssenga FQBning KGB bilan bog'liq bo'lgan barcha mumkin bo'lgan xavfsizlik va razvedka buzilishlarini tekshirish topshiriladi.

Shunday qilib, Xanssen o'zini o'zi qidira boshlagan

Do'stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
👍2
#shunchaki

Astronomiyaning vayron bo'lgan sayyoralarni o'rganadigan sohasi - nekroplanetologiya hisoblanadi

Do'stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
👍1
#toponim #etimologiya

BALIQCHI – Andijon viloyatidagi tuman va uning markazi nomi. Shuningdek, Qashqadaryoning Koson tumanidagi qishloq.

Baliq – eng qadimgi turkiy so‘zlardan biri bo‘lib, shahar ma’nosida keladi. VII–X asr yozma yodgorliklarida “Baliq”, “Baluq” shaklida yozilgan. Mahmud Koshg‘ariyda ham shunday uyg‘urlarning eng katta shahri “Beshbaliq” deb atalgan. “Yangi baliq” degan shahar ham bo‘lgan (“Yangi shahar”). Qadimgi turkiy xalqlar Pekinni “xon baliq” deb atashgan va yozishgan. Shuningdek, “Kuzbaliq”, “Boybaliq”, “O‘rdu baliq” nomli qadimiy shaharlar bo‘lgan.

Yozilish shakli baliq so‘ziga o‘xshash bo‘lgani sabab keyinchalik kundalik hayotda uning asl ma’nosiga e’tibor kamaygan. Chunki X–XI asrlardan “Baliq” (shahar) atamasi arxaiklashgan. “Baliqchi” – shahar, qal’a qo‘riqchisi ma’nosida keladi. Yana bir ma’nosi o‘zbek urug‘laridan birining nomidir. Ammo hozir ma’lum bo‘lgan 92 ta o‘zbek urug‘i nomida “baliqchi” yo‘q.

( Balx - qal'a,qo'rg'on,shahar )

Do'stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
👍4👎1
#sindrom

Mushuk ko'zi sindromi: kam uchraydigan genetik kasallik

Mushuk ko'zi sindromi (CES), yoki Shmid-Frakkaro sindromi sifatida ham tanilgan, ko'z, anal va quloqning o'ziga xos anomaliyalari bilan tavsiflangan kam uchraydigan xromosoma kasalligi.

CES bilan bog'liq noyob ko'z nuqsonlari dastlab 19-asr oxiri va 20-asr boshlarida tasvirlangan. 1965-yilda Wolf-Hirshhorn sindrom uchun mas'ul bo'lgan xromosoma anomaliyasini aniqladi va ko'p o'tmay, Shmid va Frakkaro uning klinik xususiyatlarini yanada kengroq tavsiflab berdi va kasallik Shmid-Frakkaro sindromi nomini oldi.

Iris kolobomasi (bo'shliq yoki yoriq), mikroftalmiya (kichik ko'zlar) va boshqa ko'z nuqsonlari.Pastda joylashgan yoki noto'g'ri shakllangan quloqlar. Yurak nuqsonlari, buyrak muammolari, skelet anomaliyalari va aqliy zaifliklar sindromning simptomlari hisoblanadi.

Mushuk ko'zi sindromi qo'shimcha xromosoma, xususan, qo'shimcha 22- xromosoma tufayli yuzaga keladi.

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
👍2
#toponim #etimologiya

QANDAHOR shahri

Shahar miloddan avvalgi 330-yilda Makedoniyalik Aleksandr bosqinidan keyin Araxosiyadagi Aleksandriya deb nomlangan . "Qandahor" nomi " Skandar " deb talaffuz qilingan " Iskandar " nomidan dan kelib chiqqan bo'lib , Iskandar ismining mahalliy shevadagi versiyasidir.

Ismning "Skandar" dan Kandarga o'zgarishi haqida 16-asrdagi portugal tarixchisi Joao de Barros o'zining eng mashhur "Décadas da Ásia" asarida eslatib o'tgan.

“Forsdan, Xo‘rason (Xuroson) saltanatidan, Buxorodan va barcha G‘arbiy viloyatlardan kelganlar, forslar Iskandar deb ataydigan Skandar o‘rniga mahalliy xalq buzuqlik bilan Kandar deb ataydigan shaharga boradilar”.

Joao de Barros 1552- yil taklif etgan xalq etimologiyasi shundan iboratki, fors va pushtu (mahalliy tillar) dagi "qand" so'zi " konfet " so'zining kelib chiqishi hisoblanadi . Ushbu shakldagi "Kandahor" yoki "Qandahor" nomi, ehtimol, shirinlik (konfet) maydoni, shirinlik shahri deb tarjima qilingan. Bu nom joyning unumdorligi va tarixan uzum, anor , o'rik , qovun va boshqa shirin mevalar yetishtirish orqali mashhur bo'lishi bilan bog'liq.

Ernst Gertsfeld Qandahor etimologiyasi bo‘yicha - Hind-Parfiya qiroli Gondofarning nomini abadiylashtirganini , u shaharni Gundopharron nomi bilan qayta asos solganini da'vo qilgan. Muqobil etimologiyada shahar nomni "Gandhara"dan Peshovar vodiysida joylashgan Kunar daryosi va Abaseen daryosi oʻrtasida joylashgan qadimiy hindu-buddist qirolligi nomidan olgan.

Do‘stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
👍1🔥1
Birini yutdik - birini yutqazdik
#shunchaki

Saralovchi shlyapa: Xogvartsning sehrli artefakti

Saralovchi shlyapa Garri Potter olamidagi sehrli shlyapa bo'lib, yangi talabalarni Xogvarts jodugarlik va sehrgarlik maktabining to'rtta uyiga: Griffindor, Xafflepuff, Ravenklo va Slizeringa saralash uchun javobgardir.

Saralovchi shlyapa ming yil oldin Xogvartsning to'rtta asoschisi: Godrik Griffindor, Helga Xafflepuff, Rowena Ravenklou va Salazar Slizerin tomonidan yaratilgan. Har bir asoschi shlyapaga o'ziga xos qadriyatlar va fazilatlar singdirdi, bu esa o'quvchilarni shaxsiyati va salohiyatiga qarab aniqlash va saralash imkonini berdi.

Saralovchi shlyapa eng mos uyni aniqlash uchun talabaning shaxsiyati, qadriyatlari, qobiliyatlari va salohiyatini hisobga oladi.

Griffindor: jasorat va qat'iyat.

Xafflepuff: mehnatsevarlik, sodiqlik va adolat.

Ravenklou: Aql-idrok, aql va bilimga chanqoqlik.

Slizerin: Shuhratparastlik, ayyorlik va topqirlik.

Do'stlaringizga ham ulashing:

@toponomik
👍2👏1
#sayt

Quora: Bilim almashish platformasi

Quora - bu savol-javob veb-sayti sifatida ishlaydigan mashhur onlayn platforma. Bu foydalanuvchilarga keng doiradagi mavzular bo‘yicha savollar berish, javob berish va kuzatish imkonini beradi.

Quoraga 2009-yil iyun oyida Facebook’ning sobiq xodimlari Adam D’Anjelo va Charli Cheverlar asos solgan. Ularning maqsadi foydalanuvchilar turli mavzular bo'yicha bilimlarni oson topishlari va o'z bilimlarini ulashishlari mumkin bo'lgan platforma yaratish edi.Platformaning yuqori sifatli kontentga va ishonchli javoblarga e'tibor qaratilishi uning dastlabki muvaffaqiyatiga hissa qo'shdi.

Quora-ning asosiy funksiyasi savollar berish va ularga javob berishdir. Foydalanuvchilar har qanday mavzu bo'yicha savollar berishlari mumkin, boshqa foydalanuvchilar esa o'z bilimlari va tajribasi asosida javob berishadi va javoblar tog‘riligini maxsus ekspertlar tekshirishadi.

Ko‘plab mutaxasislar Quora boshqa saytlardan ko'ra ishonchli ma'lumotlar berishini ta'kidlagan

@toponomik
👍2🔥1